1
Refik Anadol medya sanatçısı…Kendi söylemiyle, verileri pigment olarak kullanıyor ve yapay zeka destekli bir düşünme fırçasıyla boyuyor. Sanatçı 3 yıl boyunca NASA arşivlerini düzenli bir şekilde inceledi. Elde edilen görsel verileri, kavramsal ve biçimsel olarak sınıflandırdı. Her makineye ait görsel hatıralar, GAN algoritması ile yapay zekaya öğretildi. Ortaya çıkan sonuçlarsa, astronominin sanat aracılığıyla yorumlandığı muhteşem bir sergiye dönüştü.
Makine Hatırları: Uzay
Makinelerin hatırası olabilir mi? Veya makineler rüya görebilir mi?
‘Makine Hatırları: Uzay’ sergisinde Refik Anadol aklındaki bu soruları sanatla ifade ediyor. Ve uzaya ışık tutan yeni bir bakış açısı sunuyor. Evren, insan duyuları ve makinelerin belleği dijital sanat aracılığıyla izleyiciye ulaşıyor. Dünyaya ve kendimize, ‘uzaydan bakma’ deneyimi yaşatıyor. Sanatçı Refik Anadol, TRT Haber’e sergisinin hikayesini anlattı:
“Aslında serginin hayali 2018 yılının bu dönemlerine denk geliyor. 7 kişilik bir NASA ekibi stüdyomuzu ziyaret ediyor Los Angeles’ta. NASA’nın 60 yıllık verileriyle bir proje çıkarmamızı istemişlerdi. NASA’nın 60 yıllık verilerinin arkasındaki ilham çok değiştirdi hayallerimi. Bir makine hayal kurabilir mi? Rüya görebilir mi? Bu makineler ne olabilir diye baktığımızda aslında uzayda da makineler var. ISS teleskobu dünyamızı, MRO teleskobu Mars’ı, Hubble teleskobu galaksiyi bizim için görüntülüyor. Acaba bu makinenin hatıraları neler yapılabilir sorusuna aslında cevap bu sergi. Tabii ki sanatsal bir bakış… Bilimsel bir bakıştan öte burada amaç bu fotoğrafik hafızayı, hatırayı alıp yine yapay zekadan geçirip acaba başka neler yapabiliriz sorusuna cevaplar arıyor. Yani sergide zahiri, fiziksel, arada kalan her şey var diyebilirim. Yapay zekayla 5 yıldır üretiyorum. İlk defa deneyimim değil ama bu çıktılardan ne yapabiliriz sorusuna cevap olarak ilk defa bu kadar kapsamlı bir sergi çıkarabildim. Bu arada sergide 18 kanallı projeksiyon mekanı, daha önce Washington’da, New York’ta, Stockholm’de, Berlin’de deneyimleme şansım oldu ama işin güzelliği her veri yeni bir hikaye. Mars yeni bir hikaye, ISS yeni bir hikaye, Hubble teleskobu yeni bir hikaye. Dolayısıyla yapay zekanın getirdiği uçsuz bucaksız bir ilham kaynağı durumu oluyor.”
Rüya gören bir yapay zekanın şiirsel yolculuğu
Sergi iki bölümden oluşuyor. İlk bölüm ‘Hatıralar’, uzay teleskopları tarafından kaydedilen 2 milyondan fazla görüntüden oluşuyor. İkinci bölümse Düşler… İzleyiciyi uzayla ilgili sürükleyici rüyalar gören bir makinenin zihnine adım atmaya davet ediyor. Bu bölümde izleyicinin 15 dakika boyunca içinde hareket edebilmesi için tasarlanan ve mimariyle iç içe geçen çok boyutlu bir ‘yapay zeka sineması’ yer alıyor.
“Kimi zaman ekranlar içerisinde iki boyutlu deneyimler ya da izleyicinin içine adım atıp girebildiği üç boyutlu bir mekan. Ya da hatta Mars’ın muhtemel coğrafi yapısının üç boyutlu robotla heykelleşmesi. Bütün yapay zeka projelerinde olduğu gibi hikaye ham veriyle başlıyor. Mesela ISS teleskobunun bugüne kadar çekmiş olduğu 250 bin büyük ölçekli fotoğrafı… Mars yüzeyinin 100 binden fazla 30 bine 70 bin piksellik fotoğrafları… Hubble teleskobunun ilk çektiği dönemden son döneme kadarki fotoğrafları… Sergide kullanılan 4 milyon imge, yapay zeka ağından geçiyor ve benzerliklerine göre sınıflandırılıyor ve bir veri uzayı yaratılıyor. Bunlar daha sonra akışkanlar dinamiğinden geçiriliyor. Mesela bir yapay zeka, Hubble teleskobunun galaksi üzerine gördüğü bir rüyayı alıp, yine akışkanlar dinamiğiyle buluşup, sergide çok göreceğimiz daha su gibi, sakinleştiren, dijital bir veri pigmenti görüyoruz. İşin bu kısmı daha sanatsal, öncesi daha bilimsel. İkisi bir araya geldiği zaman böyle bir deneyim ortaya çıkıyor.”
Sanatçı uzay ve yapay zeka çağını işte bu uçsuz bucaksız evrenle sunuyor. ‘Makine Hatırları: Uzay’, izleyiciyi 25 Nisan’a kadar, muhteşem bir estetik deneyimin parçası olmaya davet ediyor.
Enerjinin yüksek olduğu bir gündesin. İçsel motivasyonun seni hedeflerine doğru itiyor. Cesaretinle yeni fırsatları değerlendirme konusunda hevesli olabilirsin. Özellikle sosyal çevrende beklenmedik bir etkileşim, ilham verici bir yenilikle sonuçlanabilir. Duygusal olarak, belirsizlik içindeki bir durum, netliğe kavuşacak. İletişim becerilerin sayesinde bu durumu kolayca aşabilirsin. Kariyerinde bazı dinamik değişimlere açık olman, ileride fayda sağlayabilir. Kendine güvenerek, planlarını gerçekleştirmek için adımlar atabilirsin. Ancak, sabırlı olmayı da unutmamalısın; düşünmeden hareket etme eğiliminde olabilirsin. Kendini ifade ederken nazik ve yapıcı bir dil kullanman, etrafındakilerle olan iletişimini güçlendirecek. Günün ilerleyen saatlerinde beklenmedik bir misafir veya haber, mutluluk kaynağı olabilir. Enerjini pozitif yönde kullanmak, sana büyük fayda sağlayacak.
Bugün stabil bir enerji seni sarmalayacak. İlişkilerde güven arayışın artarken, sevdiğin insanlarla olan bağların güçlenecek. Finansal konulara daha fazla odaklanarak, geleceğe dair sağlam adımlar atabilirsin. Çalışma temponda bir miktar yavaşlama hissedebilirsin; bu durum, dengeyi sağlamak için faydalı olacaktır. Kendine zaman ayırmayı ve içsel huzurun için meditasyona yönelmeyi ihmal etme. Doğaya çıkmak, tazelenmene ve sevdiklerinle keyifli anlar paylaşmana yardımcı olacak. Sağlığın konusunda dikkatli olmalı, özellikle beslenmene özen göstermelisin. Hayatındaki küçük mutlulukların kıymetini bilerek günü değerlendirmelisin.
İkizler burcundaki etkiler, iletişim ve etkileşim alanında yoğunlaşmış durumda. Bugün, sosyal çevrenizle olan bağlarınızı güçlendirmek için mükemmel bir fırsat sunuyor. Farklı görüşler ve fikirler, öğrenme sürecinizi zenginleştirecek. Meraklı doğanız, sizi yeni insanlarla tanışmaya ve ilham verici konuşmalar yapmaya yönlendirecek.Ayrıca, düşüncelerinizin akışkanlığı, yaratıcı projelerde yenilikçi çözümler bulmanıza olanak tanıyabilir. Ancak, ani duygusal dalgalanmalar ve kafa karışıklıkları yaşanabilir. Bu nedenle, düşüncelerinizi net bir şekilde ifade etmeye özen göstermeniz gerekebilir. Unutmayın, en büyük gücünüz açık düşünce ve iletişim yeteneğinizdir. Bunu kullanarak, karşınıza çıkan zorlukları aşabilir ve pozitif enerjinizi yayabilirsiniz.
Duyguların ön planda olduğu bir gün. Sevdiklerinle geçireceğin anlar, ruh halini olumlu yönde etkileyecek. İçsel huzuru arayışın, meditatif bir aktiviteyle desteklenebilir. Geçmişle yüzleşmek, bazı yaraları iyileştirebilir. İletişim kurmak istediğin kişilere yaklaşımında nazik ve anlayışlı olmalısın. Beklenmedik haberler, belirsizlikleri ortadan kaldırmakta yardımcı olabilir. Yaratıcılığın artacak, bu da sanatsal ifadelere yönelmeni sağlayabilir. Kendine karşı nazik olmayı unutma; içsel gücünü ve sezgini dinlemelisin. Önemli kararlar alma dönemindesin, iç sesini duy ve kalbinin sesine güven.
Gökyüzündeki enerjiler, liderlik yeteneklerini ön plana çıkarıyor. Bugün, kararlılığın ve özgüveninin arttığını hissedeceksin. Çevrendeki insanlara ilham verebilir, projelere yön verebilirsin. Belki de bir grup içinde öne çıkmak için fırsatlar yakalayacaksın. Ancak, ego çatışmalarına karşı dikkatli olmalısın; başkalarının görüşlerine saygı göstermek, ortaklıklarını güçlendirebilir.Duygusal anlamda destekleyici ilişkilerin önem kazanıyor. Sevdiklerinle geçireceğin zaman, içsel huzurunu artırabilir. Bugün, kalbinin sesini dinlemende fayda var; duygularının rehberliği seni doğru yolda yönlendirecektir. Kendine güvenen tavrını geliştirmek, canlı bir etkileşim yaratabilir.Ayrıca, yaratıcılığını serbest bırakabileceğin bir alan bulmalısın. Sanatsal becerilerini gündeme getirerek ruh halini yükseltebilir, ilham verici bir şeyler ortaya koyabilirsin. Sağlık açısından ise rahatlatıcı aktiviteler aramak, bedensel ve zihinsel iyiliğini artırmak için iyi bir fırsat olacaktır. Enerjini dengelemek, gün boyu aktif kalmanı sağlayabilir.
Bugün detaylara olan gözlemlerin ve titizliğin, seni başarıya götürecek anahtarlar arasında yer alacak. Planlarını yeniden gözden geçirmen, eksik veya ihmal ettiğin alanları fark etmene yardımcı olabilir. İş ve gündelik işlerin arasında bir denge kurmak, hem ruhsal hem de fiziksel sağlığını güçlendirebilir. İletişimlerde samimiyet ön plana çıkacak; sevdiklerinle arandaki bağları güçlendirmek için güzel bir fırsat. Yeni bir bilgi edinmek veya bir beceri geliştirmek için harika bir zaman dilimindesin. Kendini geliştirirken, başkalarına da ilham vermeyi ihmal etme. Bunun yanı sıra, dış görünümüne biraz daha zaman ayırmak, kendini iyi hissetmeni sağlayabilir. Sıhhatine dikkat etmeni öneririm; dengeli bir beslenme ve düzenli egzersiz, zihnini de rahatlatacaktır. Unutma, hayatın karmaşası içinde senin nezaketin ve çalışkanlığın fark oluşturacak.
İlişkilerde denge ve uyum arayışında olduğun bir dönemde olabilirsin. Başkalarıyla iletişimin güçlü, bu sayede önemli görüşmeler yapabilir veya yeni bağlantılar kurabilirsin. Ancak, bazı durumlarda kararsızlık hissetmen olası. Sezgi gücünü kullanarak içsel sesine kulak vermen, doğru seçimler yapmanı sağlayacak. Estetik ve sanatla ilgili faaliyetler, ruhunu besleme ve kendini ifade etme fırsatı sunabilir. Dış görünüşüne ve kişisel bakımına önem vermek için uygun bir zaman. Bu süreçte iç huzurunu korumaya özen göster. Unutma, attığın adımlar çevrende olumlu yankılar bulacak.
Duygusal derinliklerinle yüzleşmek için bir dönüm noktası. İçsel bir keşif sürecine girebilir, geçmişte bıraktıklarınla yeniden yüzleşmek isteyebilirsin. Bu süreç, seni düşündüğün sınırların ötesine taşıyacak. Başkalarının bakış açıları, senin için önemli bir rehber olabilir; empati yeteneğin bu durumda öne çıkıyor. İletişimde açıklık, gizli kalmış duygularını açığa çıkarmanı kolaylaştıracak. Yeniliklere açılmak için cesaret bulabilirsin. Sağlık açısından ruhsal dengeyi korumak adına meditasyon veya doğa yürüyüşleri faydalı olabilir. İş ve kariyer alanında, içgüdülerine güvenerek risk alman gerekecek; bu zorlayıcı olabilir ama ödül de büyük. Duygusal ilişkilerde derinleşmek, bağları daha sağlam hale getirebilir. Yaşamın akışına güven ve yenilenmeye hazır ol.
Yeni başlangıçlar ve macera dolu bir gün seni bekliyor. İlgini çeken konulara yönelmek, geniş bir perspektifle düşünmek senin için önemli olacak. Sosyal çevrenle olan ilişkilerin güçleniyor, insanlarla iletişimde samimiyet ön planda. Paylaşımcı ve cömert ruh halin, etrafındaki insanları da pozitif şekilde etkileyecek. Eğlenceli aktivitelere katılmak, özellikle sanatsal veya sportif etkinlikler seni canlandıracak. İçsel bir huzur arayışında olabilirsin; meditasyon veya doğa yürüyüşleri, ruhsal dengenin sağlanmasına yardımcı olacak. Risk almaktan korkma, yaratıcılığını serbest bırak ve hayallerinin peşinden git! Unutma ki, senin cesur adımların yeni kapılar açabilir.
Bugün, hedeflerinizi gerçekleştirme konusunda daha da kararlı ve tutkulu hissediyorsunuz. İçsel motivasyonunuz yüksek ve bu, çevrenizdeki insanları da etkiliyor. İş yerindeki projelerde gözler üzerinizde, yeteneklerinizi sergilemek için uygun bir zaman dilimindesiniz. Ancak, iş birliği gerektiren durumlarda kontrolü bırakmanız önem taşıyor; başkalarının fikirlerine de açık olun. Ailevi konularda, duygusal derinliklerinizi paylaşma fırsatını yakalayabilirsiniz. Sevdiklerinizle geçireceğiniz zaman dolu dolu geçecek. Kendinizi ifade etmekte zorlanıyorsanız, içsel düşüncelerinizi yazıya dökmek veya sanatsal bir uğraşla meşgul olmak rahatlatıcı olabilir. Bu süreçte, duygu ve akıl dengesini sağlamaya çalışmalısınız; kararlılığınız, bazen esnek olmanız gerektiğini unutturmamalı. Günün sonunda, kendinize bir ödül vermeyi ihmal etmeyin; küçük bir kutlama, büyük bir motivasyon kaynağı olabilir.
Farklı düşünceler ve yenilik arayışında olacaksın. Sürprizlerle dolu bir gün olabilir; beklenmedik gelişmeler ruhunu canlandıracak. Sosyal çevrenle olan ilişkilerin güçlenebilir, yeni dostluklar kurma eğiliminde olacaksın. İçsel çatışmaların ve belirsizliklerin üzerindeki etkisini azaltmak için, içgüdülerine güvenmelisin. Farklı bakış açıları senin yaratıcılığını artıracak; bu nedenle projelerinde yenilikçi fikirlerimi ön planda tutabilirsin. Duygusal yönden bazı belirsizlikler yaşayabilirsin, fakat arkadaşlarının desteği seni rahatlatacak. Kendine zaman ayırmayı unutmamalı, zihnini ve ruhunu beslemelisin. Gün sonunda, öğrendiğin yeni şeylerle zenginleşirken, geleceğe dair umut dolu düşünceler besleyeceksin.
Bugün içsel bir huzur arayışı içinde olabilirsin. Duygusal derinliğin artarken, sezgilerin güçleniyor. Kendini ifade etmekte zorlanabileceğin anlar olabilir, bu yüzden duygularını yazmak ya da sanatla ilgilenmek iyi bir çözüm olabilir. Etrafındaki insanlarla empati kurmak, ilişkilerini derinleştirebilir. Maddi konularda biraz daha dikkatli olman gerektiği bir gündesin, harcamalarını gözden geçirebilirsin. Sağlığına özen göstermek ve rahatlamak için zaman ayırmak faydalı olacaktır. Yaşam enerjini artırmak için doğayla bağlantı kurabilirsin; su kenarında yürüyüş yapmak ruhuna iyi gelecektir. Duygusal anlamda kendinle barışık olmak, bu süreçte seni güçlü kılacak. Unutma ki, bu anlar geçici ve her şeyin bir değişim içinde olduğunun bilinciyle ilerlemek en iyisi.
