1
Fransa’da her akşam masal anlatılan bir ailede büyüyen masal anlatıcısı ve masal terapisti Judith Malika Liberman, yıllardır dünya masallarını yeniden yorumlayarak yetişkinlere anlatıyor. Zaman zaman da çocuklarla buluşuyor. Redhouse Kidz tarafından yayınlanan ilk çocuk kitabı Önce Hayal’den sonra şimdi de Taş Çorbası kitabıyla çocuklara ‘merhaba’ diyen Liberman, bir köye gelen yabancının öyküsüyle, paylaşmanın, dayanışmanın gücü gibi unutulan güzellikleri bizlere hatırlatıyor… Kendisiyle masalların büyülü dünyasını konuştuk…
HAYATIN AYNASIDIR
■ Çok şanslısınız, çocukluğunuz adeta bir masal diyarında geçmiş… Masalların bize katkıları nelerdir?
Evet, ailem bir masal anlatıcı derneği kurmuştu ve çeşitli masal festivalleri düzenliyordu… Dolayısıyla çocukluğumda çok masal dinledim, sonradan okuduğum tüm o masallar inanılmaz metinlerdi. Masallar, “mutlu” veya “pembe” değildir. Hayatın bir aynası oldukları için, simgesel bir dille bize hayatta dair zor konuları da anlatır. Ormanda kaybolmak veya terk edilmek, yerin dibine düşmek, devlerle savaşmak gibi… Ancak hep iyi biter. Bu özellikleri sayesinde, masallar bize umut aşılar. Masallar, bizi kahraman gibi yaşamaya çağırır, yani hazır hissetmediğimiz halde, konfor alanımızdan çıkmayı ve yolda öğrenmeye çağırır. Değişim zaten öyle başlar.
BÜYÜKLER DE ÇOK SEVİYOR
■ Uzun zamandır Türkiye’de masal anlatıcılığı yapıyorsunuz… Üstelik büyüklere anlatıyorsunuz… Peki seviyorlar mı masal dinlemeyi?
Türkiye’de 10 seneden fazladır masal anlatıyorum, radyo veya sahne olsun, benim dinleyici kitlemin yüzde 80’i yetişkin. Tabii ki çocuklar da masal çok sever ama benim uzmanlığım yetişkinlere anlatmak. İlk başta insanlar “büyüklere” masal anlatıyor olmama çok şaşırıyordu ama yıllardır tiyatrolarda kapalı gişe oynadığım için yetişkinlerin de masal sevdiğini biliyorum. Masal, hızlı ve yoğun bir hayatta tam aradığımız panzehirdir.
■ Masallar bugünlerde hayli travmatik bir süreçten geçen çocuklar için iyi bir terapi olabilir mi? Ailelere neler tavsiye edersiniz?
Masallar bizi bir araya getiren bir sanat olduğu için, bu çağ için çok değerli olduğunu düşünüyorum. Pandemi özellikle bizi birbirimizden uzaklaştırdı. İyileşmek için tekrar bir araya gelmemiz gerek bence. O nedenle bizim aramızdaki bağları sıkı sıkı dokuyacak etkinlikleri hayatımıza katmamız lazım. Tabii ki bir aile birlikle yemek hazırlayabilir, birlikte yoga veya yapboz yapabilir, bütün bunlar çok güzel. Masal ise bizi birlikte hayal kurmayı çağırır. Ancak birlikte hayal kuranlar, yeni bir geleceğe doğru adım atabilir. Pandeminin hayatımıza getirdiği değişimler bitmedi, hâlâ tam önümüzü göremiyoruz. Çıkış, onu hayal edenlere görünür.
■ Bazı ebeveynler ‘çocuğum kötü etkilenir’ diye masal anlatmaya çekiniyor. Sizce bu doğru mu?
Uygun bir yaşta başlayarak, sevdiğiniz klasik masalları anlatmak çok faydalı. Masallar, zor konuları simgesel bir dille ele alıyor. O nedenle masalları; çocukları, zorluklarla yüzleşmek, sorunları çözmek, cesaret bulmak gibi konular hakkında bir hazırlık etkinliği olarak düşünebilirsiniz. Eğer çocuğunuzun başından hiç negatif bir olay geçmeyeceğini düşünürseniz, masal anlatmanızı gerekmez. Ama hepimiz gibi çocuğunuzun da arada sırada kendini terk edilmiş veya kaybolmuş hissedeceğini düşünüyorsanız, o zaman onu masallar yoluyla gerçek hayatla umutlu bir yüzleşmeye hazırlayın. Masallar, “hayatta zorluk var, ama kendine güven sen onları aşarsın” diye fısıldıyor.
■ Çocuklara masal anlatmak mı okumak mı? Hangisi daha etkili?
Her ikisi için ayrı zaman yaratmak lazım. Akşam kitap okuyorsanız, arabada veya markette bir masal anlatın. Bir masal anlattığınızda kendi sözlerinizi kullanıyorsunuz, doğaçlama yapıyorsunuz, daha interaktif de oluyor. Çocuklarda yaratıcılık teşvik etmek için masal anlatmak önemli. Ben de son iki senedir çocuklara masal kitabı yazıyorum. Bu yıl da Taş Çorbası ile çocuklarla buluşmak istedim. Onlara masal anlatmak beni çok mutlu ediyor.
Liberman, “Masallar bizim en önemli süper gücü kuvvetlendirmek için varlar: Hayal gücümüz! Hayal gücü olmasaydı, bugün uçak veya telefon da olmazdı” dedi.
Bugün enerjin yüksek, ancak bu enerjiyi doğru yönlendirmek önemli. Aklındaki projelere odaklanabilir ve cesur adımlar atabilirsin. İletişim kurmak istediğin kişilerle, kendini ifade etme konusunda şanslısın. Duygusal ilişkilerde biraz daha dikkatli olmalı, ani çıkışlardan kaçınmalısın. Bir arkadaşınla geçmişte yaşanan bir sorunu çözme fırsatı doğabilir. Sağlık konularına dikkat etmelisin; bedenine özen göstererek, zihinsel ve fiziksel dengenin önemini unutma. Yeni başlangıçlar için ilham dolu bir gün. Kendi isteklerin ve hedeflerin doğrultusunda cesurca hamle yap. Başarılar seninle olsun!
Güven arayışın içindesin, bu da seni huzur dolu bir ortamı tercih etmeye yönlendirebilir. Bugün, sevdiklerinle geçireceğin vakitlerde duygusal bir derinlik hissedebilirsin. Kalabalıklardan uzak kalmayı, daha samimi bağlar kurmayı arzuluyorsun. İş hayatında detaylara olan dikkatin, sana beklenmedik fırsatlar getirebilir. Karar verirken mantığını dinlemek, bir adım önde olmanı sağlayacak. Maddi konularla ilgili yeni stratejiler geliştirmek için uygun bir dönemdesin, bu da seni daha bağımsız ve güçlü hissettirebilir. Kendi içsel huzurunu sağlamak için doğayla daha fazla vakit geçirmeyi değerlendirebilirsin; bu, ruhunu besleyecek. Kendine biraz zaman ayırmayı ihmal etme, bu, zihnini ve bedenini yenilemek için çok önemlidir.
Bugün meraklı ruh halin ön planda olacak. Çevrendeki olaylara dair derinlemesine araştırmalar yapma isteği, seni ilginç buluşlara ve yeni bağlantılara yönlendirebilir. Ayrıca, iletişim becerilerin sayesinde çevrende güçlü bir etki bırakabilirsin. Sosyal çevrendeki insanlarla kuracağın diyaloglar, düşündüğünden daha fazla anlam kazanabilir; bu nedenle duygu ve düşüncelerini açıkça ifade etmekten çekinme. Karşıt fikirlerle yüzleşmek, zekanı ve esnek düşünce yapını daha da geliştirebilir. Esrarengiz ve beklenmedik durumlar, seni keyifli sürprizlere götürebilir. Bu süreçte yeni şeyler öğrenmek seni oldukça tatmin edecek. Ancak dikkatini dağıtan unsurlara kapılmamaya çalış; odaklanman gereken konuları belirlemen, verimli bir gün geçirmeni sağlayacaktır. Unutma, hayatın sunduğu fırsatları değerlendirmek için hazır ve dikkatli olmalısın.
Duygusal derinlikler ve içsel huzur arayışında bir dönemdesin. Aile bağların ve sevdiklerinle olan ilişkilerin bu süreçte ön plana çıkıyor. Duygusal olarak kendini koruma içgüdünün güçlü olacağı bir zaman dilimindesin; bu yüzden başkalarının beklentilerine karşı kendi ihtiyaçlarını önceliklendirmen önemli. Yaşam alanında düzen sağlamaya çalışabilir, huzurlu bir ortam oluşturmanın yollarını arayabilirsin. Bugün, duygu ve sezgilerinle hareket etmek, karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için faydalı olacak. İletişimde daha açık ve samimi olman, ilişkilerini güzelleştirirken manevi olarak da tatmin olmanı sağlayabilir. Unutma, kendi iç huzurunu bulduğunda çevrendekilere de daha iyi bir destek olabilirsin. Duygusal derinliğini besleyecek aktiviteler ve sosyalleşme fırsatları yaşanabilir, bu yüzden kalbine kulak ver.
Bugün, yaratıcılığınızın ve içsel enerjinizin zirveye ulaştığı bir gün. Kendinizi ifade etme arzusuyla dolusunuz, bu da sosyal ortamlarda dikkat çekmenizi sağlayabilir. Özgüveniniz artarken, liderlik vasıflarınız öne çıkıyor, bu durum çevrenizdekiler üzerinde pozitif bir etki yaratabilir. Ancak, aşırı benmerkezcilikten kaçınmak önemli; dinlemeyi ve başkalarının görüşlerine değer vermeyi unutmayın. Romantik ilişkilerde ise tutkunuzu ve duygularınızı açıkça ifade etmek için cesur adımlar atmaya hazır olun. Sürprizlere ve yeni fırsatlara açık olmak, ilişkinizi canlandırabilir ve heyecan katabilir. Sağlığınıza da özen göstermeyi ihmal etmeyin; enerjinizin yüksek olduğu bu dönemde bedeninize iyi bakmak, sizi daha da güçlendirebilir. Kısacası, bugün hem içsel hem dışsal dünyanızda parlama zamanı!
Bugün detaylara olan tutkun ve mükemmeliyetçi yaklaşımın, işlerinde ve günlük rutininde seni öne çıkarıyor. Organize etme yeteneğin, karmaşayı kontrol altına almanda büyük rol oynayacak. Bir süredir belirsizlik içindeysen, şimdi bu durumu netleştirme şansın var. İkili ilişkilerde empati kurmak ve karşı tarafın hislerine önem vermek, iletişimini güçlendirecek. Özellikle insanlar üzerinde olumlu bir etki bıraktığın bir dönemdesin; bu, yeni bağlantılar kurmak veya var olan ilişkilerini derinleştirmek için harika bir fırsat. Sağlık konusunda daha fazla dikkat etmen gereken bir zaman dilimindesin, ruhsal ve bedensel dengeni sağlamak için doğada vakit geçirmek iyi gelebilir. Bugün kendine ve sevdiklerine şefkat göstermeyi unutma. Olumsuz düşünceleri bir kenara bırakıp, yaratıcı projelere odaklanmak sana zihinsel bir huzur verecek. İş ve kişisel yaşamındaki dengeyi sağlamak için gerekli adımları atmaktan çekinme.
Dengede kalmak, içsel huzuru bulmak için harika bir gün. İletişim kurma becerilerinizi ön plana çıkartmak, karşılıklı anlayışı artırmak için etkili olabilir. Sosyal ilişkilerde uyum sağlama arzusu güçleniyor. Bu dönemde çevrenizdeki insanlarla olan etkileşimleriniz son derece tatmin edici olabilir. Sanatsal duyarlılığınız ön plana çıkacak; bu nedenle yaratıcılığınızı ifade etmek için fırsatlar doğabilir. Bazı küçük anlaşmazlıklar gündeme gelebilir, ancak bunları diplomasi ile çözebileceksiniz. Kendi ihtiyaçlarınıza dikkat etmeyi unutmayın, zira başkalarını mutlu etmek kadar kendinizi de önemsemelisiniz. İş veya eğlence amaçlı seyahatler planlamak için uygun bir zaman dilimi. Yeniliklere açık olmalı, fırsatları değerlendirmekten çekinmemelisiniz. Kendinizi ifade etme biçiminiz, başkalarının gözünde daha fazla ilgi görmenizi sağlayacak. Özgüveninizin arttığı bu zamanı iyi değerlendirin, zira yeni başlangıçlar için kapılar aralanıyor.
Duygusal derinlikler ve sezgisel anlayış, bugün içsel yolculuğun en önemli bileşenleri olacak. Yeniliklere açıklık, özellikle ilişkilerde tatmin edici dönüşümlere kapı aralayabilir. İçsel bir çatışma hissi, net bir yön bulmanızı zorlaştırabilir; ancak, bu sancılı süreç, gerçek özünüzle yüzleşmenizi sağlıyor. Başkalarının hislerine karşı duyarlılığınız, onları destekleme isteğinizi artıracak. Sağlık konusunda, bedeninize daha fazla özen göstermek, enerji seviyelerinizi artırabilir; küçük egzersizler ve rahatlamalar yararlı olacaktır. İş hayatında ise gizli düşmanlıklar veya çekişmelerin farkına varmak, sizi stratejik bir konumda tutabilir. Bugün, sezgisel gücünüzle birleştirerek çevrenizle olan ilişkilerinizi yeniden değerlendirmek için mükemmel bir fırsat.
Bugün, keşfetme arzusunun doruk noktalarına ulaştığı bir gün. Herhangi bir macera, farklı bir deneyim edinme isteği içindesin. Sosyal çevrendeki insanlarla olan etkileşimlerin heyecan verici gelişmelere yol açabilir. Kendini ifade etme konusunda cesur davranmalısın; düşündüğün düşünceleri paylaşmaktan çekinme. Yeni bilgi ve deneyimlere açık olman, seni kişisel gelişiminde ileri taşıyabilir.Aşk hayatında spontane hareketler, ilişkinizi canlandırabilir. Partnerinle yapılacak sürpriz bir plan, ilişkinizdeki heyecanı artırabilir. Eğer yalnızsan, ilginç biriyle tanışma ihtimalin var. Bu yeni karşılaşma, sizin için farklı bir kapı açabilir.İş hayatında, sıra dışı fikirlerin ön plana çıkabilir. Yenilikçi yaklaşımlarınla dikkatleri üzerine çekebilirsin. Ancak, aceleci davranmamalı ve kararlarını düşünerek vermelisin. Uzun vadeli hedeflerini göz önünde bulundurarak adım atman önem taşıyor.Sağlığın konusunda ise, stres seviyeni kontrol altında tutmak günün anahtarı. Meditasyon veya dışarıda zaman geçirme gibi yöntemlerle zihnini rahatlatmayı unutma. Doğayla olan bağın, içsel huzurunu bulmana yardımcı olacaktır.
Sorumlu ve kararlı duruşun, çevrendekilere güven veriyor. Bugün, iş yerinde veya sosyal çevrende liderlik özelliklerin ön planda. Planlarını uygulamak veya yeni projelere adım atmak için uygun bir zaman. Ancak, acele etmemek ve her ayrıntıyı göz önünde bulundurmak son derece önemli. Duygusal olarak, içsel bir huzur arayışında olabilirsin; belki de yalnız kalmak ve düşünmek isteyeceksin. İlişkilerde açık iletişim, malzemelerin kalitesini artırır. Ayrıca, finansal konulara dair dikkatli olman gereken bir dönemdesin. Birikim yapmanın ve tasarruf etmenin değerini anımsamalısın. Sağlığına özen göstermek, enerjini artıracak ve motivasyonunu yükseltecek. Yıldızlar, sabırlı olmanın ve istikrarlı bir yön izlediğinin altını çiziyor.
Yenilikçi ve özgür ruhunla bugün ilham dolu bir enerji hissedebilirsin. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin farklı şekillerde gelişebilir; arkadaşlarınla olan bağların güçlenirken, yeni tanışmalardan sürpriz fırsatlar çıkabilir. İçsel dürtülerini dinlemek ve özgürce ifade etmek, seni pek çok açıdan besleyecektir. Bir proje ya da bir grup çalışması söz konusuysa, yaratıcı fikirlerin ile dikkat çekebilirsin. Ancak, gelen önerilere açık olmak ve esnek kalmak önem arz ediyor. Bu süreçte mantığını ve sezgini dengelemeye özen göster. Aşk hayatında ise, romantik anlar yaşamak isteyebilir, ani duygusal patlamalara dikkat etmelisin. Dikkatini dağıtan durumlarla başa çıkmak için kendini düzenli bir şekilde ifade etmeye çalış. Rahat ve bağımsız hissetmene yardımcı olacak hobilerle ilgilenmek ve kendine zaman ayırmak, ruhunu canlandırabilir.
Duygusal derinliklerin su yüzüne çıkacağı bir gün. İç dünyanda var olan sanatsal yeteneklerin, yaratıcılığını besleyecek ve ilham kaynağı olacaktır. Bu durum, kişisel projelerine veya hobilerine yönelmeni sağlayabilir. Empati yeteneğinin yüksek olduğu bu dönemde, sevdiklerinle duygusal bağların güçlenecek. Anlayış ve destek arayışında olanlara el uzatmak, içsel huzurunu artırabilir. Ayrıca, manevi konularla ilgili derin düşüncelere dalacak, ruhsal deneyimlere açık olacaksın. Biraz yalnız kalmak, içsel yolculuğunu derinleştirmek için fırsat yaratabilir. Hayal gücünün ve sezgilerinin yüksek olduğu bu dönemde, beklenmedik sürprizlerle karşılaşma ihtimalin var. Kendine güven, iç sesine kulak ver ve duygusal dengeyi bulmaya çalış.
