“İstanbul Tiyatro Festivali’nde Gorki’den ‘Güneşin Çocukları”

“İstanbul Tiyatro Festivali’nde Gorki’den ‘Güneşin Çocukları”

Ayşegül Yüksel yazdı:

Prof.Dr. Ayşegül Yüksel’in Cumhuriyet gazetesinde yayımlanan yazısını okurlarımızla paylaşıyoruz:

İstanbul Tiyatro Festivali “canlı” olarak sunulan oyunlarla sürerken Rus klasikleri “çevrimiçi” gösterimlerde başı çekiyor. (Bilet alarak bu oyunları 20 Kasım’a dek internet ortamında seyredebiliyorsunuz). Gogol’ün “Müfettiş”inin değerlendirmesini iki hafta önceki yazımda yapmıştım. (Çehov’un “Ayı” ve Puşkin’in “Boris Goudunov” başlıklı oyunlarına da iki hafta sonra değineceğim). Şimdi sıra Maksim Gorki’nin “Güneşin Çocukları” oyununda.

“Güneşin Çocukları” Novosibrisk kentindeki Red Torch Tiyatrosu’nun yapımı. Olga Fedyanina tarafından günümüze uyarlanmış. Rusya’nın çok beğenilen genç yönetmenlerinden Timofey Kulyabin’in rejisiyle ve Aleksandr Romanov’un sahne tasarımıyla oluşturulmuş. 120 dakika uzunluktaki Rusça oyun Türkçe altyazılı olarak sunuluyor.

DEVRİM ÖNCESİNDE  RUS HALKI İLE KÜÇÜK BURJUVA AYDINLAR

Gorki’nin, karakterlerini, diyalog kurgularını ve genel hareket düzenini Çehov tiyatrosundan esinlemelerle oluşturduğu metin, Ekim Devrimi öncesinin sancılı atmosferini sahneye getirir.

Bilim ve sanatla ilişkilendirdiği bir küçük burjuva ailesini ve çevrelerindeki insanları merkeze alan yazar, geri bırakılmış, eğitimsiz Rus halkının ilkel duruşunu ve küçük burjuva aydınları karşısındaki düşmanca tutumunu da vurgulamaktadır.

Kişisel bunalımlarıyla kuşatılmış olan aydınların bir bölümüne göre, kendileri iyiye ve güzele adanmış “güneşin çocukları” olarak geleceği kucaklarken kaba saba bir varoluşa tutsak olan halk değişmeden kalacaktır. Bir bölümüne göre ise insan, hayvansı özelliklerinden sıyrılamaz, kavgadan ve şiddetten uzaklaşamaz. Gorki, kendi aralarındaki ilişkilerin çözümsüzlüğü içinde çırpınan aydınlar ile yoksul ve yoksun halk arasındaki yok edilmez uçurumu dillendirirken 19. yüzyıldan 20. yüzyıla geçiş aşamasındaki Rus toplumundaki duyarlıkların gerçekçi bir resmini çizmektedir.

Foto: Frol Podlesnyi

MİLENYUM BAŞLANGICINDA TEKNOLOJİ DEVRİMİ VE STANFORD BİLİMCİLERİ

İzlediğimiz uyarlamada ise oyun 20. yüzyılın son günleriyle 21. yüzyılın ilk günlerini kapsamaktadır. Klasik metin ile uyarlama arasındaki yüzyıllık zaman atlaması sonucunda, insanlık bu kez teknolojik devrim karşısındaki konumunda irdelenmektedir. Uyarlamada Gorki’nin oyunundaki Rus halkı yoktur. Öteki oyun kişileri ise özgün metindeki karakterlerle neredeyse bire bir örtüşen bir ilişkiler ağı içinde Stanford Üniversitesi yerleşkesinde konuşlanmış Rus bilim insanları olarak sahnededir.

Bilimsel söylemin Gorki’nin metnine oranla biraz daha yoğunlaştığı oyun, yan yana dizilmiş ve birörnek döşenmiş, dahası, birbirinin içine geçmiş, soluk renkli, ruhsuz, daracık odalarda yer alır. (Romanov’un sahne tasarımı oyun kişilerini sentetik -bir anlamda uzaydaki varoluşu imleyen- hava sızdırmayan bir dekor içine yerleştirmiştir).

TEKNOLOJİK DEVRİM İNSANI DAHA MI İNSAN YAPACAK?

Uyarlamada, kişiler, ilişkiler ve diyaloglar Gorki’nin metniyle önemli oranda örtüşür. Resim sanatının yerini fotoğraf sanatı, kimyasal deneylerin yerini de bilgisayar teknolojisi almıştır. Teknik söylem, yer yer, Apple ev bilgisayarının (1976), Blastar adlı uzay oyununun (1983), daha sonra da iPad’in yaratıcısı Steve Jobs ile mühendis, endüstri tasarımcısı, teknolojik girişimci Elon Musk’ın konuşmalarından alınma bölümleri de içermektedir. Uyarlamada “güneşin çocukları”nın,  bu kez teknoloji devrimi doğrultusunda gelişecek bir insanlığa adım atacakları düşlenir.

Ancak Çehov oyunlarının atmosferinden uzaklaşmış görünse de kişileri yeni insancıl boyutlara taşımayan uyarlamada, mutsuzluğun, kararsızlığın, yabancılaşmanın, iletişimsizliğin, yalnızlığın kol gezdiği bir donuk dünya içinde sıkışıp kalmışlık daha ağır biçimde vurgulanmaktadır.

Teknolojik devrim insanı daha mı insan yapacaktır? Kavga ve şiddetten bolca payını almakta olan -içinde yaşadığımız- milenyum yılları, insanlık düzenini geliştirmede yine yaya kaldığımızın göstergesi değil midir?

İzlediğimiz, iyi oyunculukla taçlandırılmış nitelikli bir sahne olayıdır…

AYŞEGÜL YÜKSEL

 

Kaynak: https://www.cumhuriyet.com.tr/yazarlar/aysegul-yuksel/istanbul-tiyatro-festivalinde-gorkiden-gunesin-cocuklari-1883221

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Bugün enerjin yükseliyor, çevrendeki insanlara karşı olan samimiyetin ön planda. Yeniliklere açık olmalı, geçmişte yaşadığın deneyimlerden ders alarak ileriye doğru adım atmak için fırsatlar yaratmalısın. İçinde bulunduğun durumu sorgulamak ve yenilikler aramak için uygun bir zaman. Sosyal ilişkilerinde daha güçlü bağlar kurabilir, toplumsal etkinliklerde öne çıkabilirsin. Ancak aceleci davranmamaya, kararlarını iyice düşünerek almaya özen göstermelisin. Zihnindeki düşünceler yoğun ve belirsiz olabilir; bu durumu çözmek için meditasyon veya doğada vakit geçirmek faydalı olacaktır. Kendine zaman ayırmayı unutma, içsel motivasyonunu artırmak için bir şeyler yapmalısın. Hedeflerine ulaşmak için azimle ilerlemeye devam et, karşına çıkan engellerin üstesinden gelebilirsin. Unutma, içindeki ateş ve tutku seni ileriye taşıyacak.

BOĞA BURCU YORUMU

Bugün, hayatında kararlı bir duruş sergileme zamanı. İçsel huzurun ön planda olduğu bir dönemdesin ve bu durum, çevrendeki insanlarla olan ilişkilerini de olumlu yönde etkiliyor. Maddi konularda dikkatli olman, harcamalarını gözden geçirmeni gerektiriyor. Küçük tasarruflarla büyük farklar yaratabileceğini unutma. Duygusal olarak derin bir bağ arayışı içinde olabilirsin; bu, ilişkilerinde sıcaklık ve samimiyeti artıracak. Kendine zaman ayırmak ve doğa ile baş başa kalmak, ruhunu besleyecek. Alışkanlıklarını gözden geçirip, zararlı olanlardan uzaklaşmak için motive olabilirsin. Kendi sınırlarını belirlemekten çekinme; bu, kişisel gelişiminde önemli bir adım olacak. Gözlemci ruhun, olaylara farklı bir bakış açısı katmanı sağlayacak. Bugünü verimli geçirmeyi başarabilirsin.

İKİZLER BURCU YORUMU

Bugün, düşüncelerinin akışkanlığı ile dikkat çekiyorsun. Zihinsel enerjin yüksek; yeni fikirler ve projeler üzerinde çalışmak için mükemmel bir zaman. Sosyal etkileşimlerin artabilir; arkadaşlarınla yaptığın sohbetler, senin için ilham verici hale gelebilir. Ancak, dikkat dağıtan unsurlara karşı temkinli olmalısın. İletişim becerilerin öne çıkarken, bazı yanlış anlamalar da söz konusu olabilir. Kendini ifade ederken açık olman, karışıklıkları önler. Aynı zamanda, eski dostlarla bir araya gelmek, nostaljik anlar yaşatabilir. İçsel zenginliklerin üzerinde durup, kendine dönmeyi unutma; bu, ruhsal ve zihinsel olarak denge bulmana yardımcı olacaktır. Yenilikçi düşüncelerini hayata geçirebilirsen, başarı senin yanında olacaktır.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygularınızın derinliklerine inme zamanı. Bugün, içsel dünyanıza yönelmek, hislerinizi daha net anlamak için uygun bir dönem. Geçmişle ilgili anılar gün yüzüne çıkabilir; bunları sorgulamak ve kabullenmek, ilerlemenizi sağlayacak. Aile bağlarınız daha da güçleniyor, sevdiklerinizle yapacağınız anlamlı sohbetler ruhunuzu besleyecek. Kendinizi ifade etmekte zorlanabileceğiniz bir gün olabilir, düşüncelerinizi paylaşmak için daha sakin bir zaman seçmeyi düşünebilirsiniz. Evdeki huzur, dışarıdaki karmaşadan daha kıymetli olacak. Kendi içsel ihtiyaçlarınıza odaklanmak, sağlıklı sınırlar koymak, kendinizi daha iyi hissetmenizi sağlayacak. Unutmayın, duygusal yaralarınızı onarmak için önce kendinize nazik olmalısınız.

ASLAN BURCU YORUMU

Güne enerjik ve kendinden emin bir şekilde başlıyorsun. Yaratıcılığın zirveye tırmanacak; bu, projelerini hayata geçirebileceğin harika bir dönem. Aşk hayatında ise tutku ön planda, partnerinle ilgili daha derin bir bağ kurma fırsatı bulabilirsin. Sosyal çevren, seni destekleyen güçlü dostlarla dolu; bu, birlikte keyifli etkinliklere katılma şansı verecek. İş hayatında ise, liderlik becerilerin göze çarpacak ve ekip arkadaşlarından takdir toplayacaksın. Ancak, aşırı gururdan kaçınmakta fayda var; alçakgönüllü olduğunda insanlar senin yanında olmayı sevecek. Kendi iç dünyanda ise ufak bir muhasebe yapma ihtiyacı hissedebilirsin; bu, yeni hedeflerin için faydalı olacak. Unutma, içsel ışığın başkalarına ilham verecek.

BAŞAK BURCU YORUMU

Bugün detaylara odaklanma isteğin artıyor, çevrendeki insanlarla olan iletişimlerinde netlik arayışındasın. Kendini organize etme yeteneğinle işlerin üzerinde ustaca durabilirsin. Sağlık ve yaşam tarzına dair yapmayı düşündüğün değişiklikler için uygun bir zaman. Kendine olan güvenin artarken, başkalarına destek olma arzun da yükselebilir. İlişkilerde samimiyet ön planda, sevdiğin kişilerle derin konuşmalar yapabilirsin. Planlarını uygulamaya koymak için heyecanlı bir dönemdesin, sıkı çalışma ve kararlılık seni bekleyen fırsatların kapısını aralayacak. Ancak kendini fazla eleştirel bir şekilde değerlendirmemeye dikkat et, mükemmeliyetçilik seni zorlayabilir. Yaratıcı projeler için ilham alabilir, sanatsal yönlerini keşfetme imkanı bulabilirsin. Kendine güvenerek adım atmak, olumlu sonuçlar elde etmeni sağlayacak.

TERAZİ BURCU YORUMU

Sosyal ilişkilerde olumlu bir atmosfer var, etrafındaki insanlarla güzel bağlantılar kurma fırsatını değerlendirmelisin. Duygusal denge arayışın bu dönemde artabilir, iç huzurunu bulmak için kendine zaman ayırman önemli. Hayatının bazı alanlarında uyum ve denge sağlamakla ilgili adımlar atabilirsin. Özellikle kariyerle ilgili konularda, başkalarının düşüncelerine açık olman faydalı olacak. Düzenli alışkanlıklarını gözden geçirip, sağlıklı yaşam rutinine odaklanman iyi bir seçim olabilir. Yaratıcı projelere yönelmek, ilham dolu anlar yaşamanı sağlayacak. Ayrıca, sevgi ve romantizm alanında sürprizlerle karşılaşman mümkün, bu yüzden kalbini açık tutmayı unutma.

AKREP BURCU YORUMU

Duygusal derinlikler devreye girmekte. İçsel gücünü keşfetmek için doğru bir fırsat bulacaksın. İletişim becerilerin artacak; bu, bilgiyi paylaşma arzusunu tetikleyecek. Tamamlanmamış ilişkiler yeniden gündeme gelebilir, geçmişle yüzleşme isteği ağır basabilir. Kendi sınırlarını belirlemekte başlayacak, çatışmalardan kaçınmak adına dengeyi sağlama yoluna gideceksin. Maddi konularda dikkatli olman gereken bir zaman dilimindesin; harcamalarını gözden geçirmen faydalı olabilir. İçsel sesine kulak ver, sezgilerine güven. Bulunduğun ortamda, kararlılığınla başkalarına ilham vereceksin, kıskançlıktan uzak durman gereken bir gün. Karmaşık duyguların arasında kaybolmuş hissedebilirsin; bir durup düşünmek, durumu yeniden değerlendirmek için sağlıklı bir yol olacak. Kendine karşı dürüst ol ve hislerine saygı göster.

YAY BURCU YORUMU

Maceraperest ruhun, içindeki tutku ateşini besleyerek coşkulu bir gün geçirmeni sağlıyor. Yeni deneyimlere açık olmalı, çevrende olan bitenleri merakla keşfetmelisin. İletişim becerilerin güçlü, bu sayede insanlar üzerinde etki bırakabilirsin. Aşk hayatında beklenmedik sürprizler kapıda, duygularını ifade etmekte özgür hissetmelisin. İş yaşamında ise yaratıcı fikirlerinle dikkat çekebilirsin; ekip arkadaşlarınla işbirliği yaparak büyük başarılara imza atma fırsatın var. Kişisel gelişim için yeni bir hobi edinme ya da daha önce denemediğin bir şeyle ilgilenme zamanıdır. Dikkatini dağıtacak unsurlara karşı dikkatli ol, içsel huzurunu korumak için kendine zaman ayırmayı unutma.

OĞLAK BURCU YORUMU

Bugün, hedeflerin ve planların ön plana çıkabilir. İkna edici ve kararlı bir tavırla, çevrendekilere fikirlerini kabul ettirebilir, projelerinde ilerleme kaydedebilirsin. İş hayatında baskı hissetsen bile, disiplinli yapın sayesinde bu zorlukların üstesinden gelme fırsatın var. Sağlık açısından da kendine dikkat etmeli, yeniliklere açık kalmalısın. Özel ilişkilerde ise, duygusal derinliklere inme gereksinimi hissedebilirsin. Partnerinle iletişimini güçlendirmek için paylaşımlarını artır. Gelecek planları konusunda heyecan duyduğun bir dönemdesin; içgüdülerine güven, doğru adımlar atarak istediğin zirvelere ulaşabilirsin.

KOVA BURCU YORUMU

İnovatif düşünceler, kendine güven ve özgür bir ruh bugün ön planda. Arkadaş çevrenle oluşacak etkileşimler, yeni projelere ve sosyal bağlara kapı aralayabilir. İleri görüşlülüğünle bazı beklenmedik durumlar karşısında hızlı çözümler bulabilirsin. İçsel psikolojik dönüşüm süreçleri, kişisel gelişimini hızlandıracak. Farklı düşünmeyi ve sıra dışı fikirleri benimseme isteğin, çevrendeki insanları da etkileyebilir. Zihinsel uyanışlar ve yenilikler için doğru bir zaman. Kendini ifade etme biçiminde özgürlük arayışında olabilirsin; bu, yaratıcılığını ateşlendirecek. Romantik ilişkilerde de kendine has bir bakış açısıyla yaklaşım sergileyebilir, kalp bağlantılarını güçlendirebilirsin. Girişimciliğe yöneleceğin bir dönemdesin; hayal gücünü serbest bırak ve ilham alacağın kaynaklara odaklan. Unutma, sınırları zorlaman gerektiğinde, içsel sesi dinlemen sana rehberlik edecek.

BALIK BURCU YORUMU

Bugün duygusal derinliklere dalmak, içsel dünyanı keşfetmek için harika bir fırsat. Hayal gücünün gücüyle çevrendeki insanlara ilham verebilir, empati yeteneğiyle bağ kurabilirsin. Yaratıcı projelere yönelmek, ruhunu besleyecek etkiler yaratabilir. İçsel huzurunu sağlamak için meditasyon veya doğa yürüyüşü gibi faaliyetler önerilir. İlişkilerinde daha anlayışlı yaklaşmak, karşı tarafla olan iletişimini derinleştirebilir. Kalbinin sesine kulak vermek, seni doğru yola yönlendirecek. Geçmişle ilgili bazı hatıralar su yüzüne çıkabilir; bunları kabullenmek ve deneyim olarak değerlendirmek, seni ileriye taşıyabilir. Gözlemci ol, sezgilerine güven; doğru kararlara ulaşman bu şekilde daha kolaylaşacak. Yarının belirsizliklerini düşünme, anın tadını çıkar.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM