“İstanbul Tiyatro Festivali’nde Gorki’den ‘Güneşin Çocukları”

“İstanbul Tiyatro Festivali’nde Gorki’den ‘Güneşin Çocukları”

Ayşegül Yüksel yazdı:

Prof.Dr. Ayşegül Yüksel’in Cumhuriyet gazetesinde yayımlanan yazısını okurlarımızla paylaşıyoruz:

İstanbul Tiyatro Festivali “canlı” olarak sunulan oyunlarla sürerken Rus klasikleri “çevrimiçi” gösterimlerde başı çekiyor. (Bilet alarak bu oyunları 20 Kasım’a dek internet ortamında seyredebiliyorsunuz). Gogol’ün “Müfettiş”inin değerlendirmesini iki hafta önceki yazımda yapmıştım. (Çehov’un “Ayı” ve Puşkin’in “Boris Goudunov” başlıklı oyunlarına da iki hafta sonra değineceğim). Şimdi sıra Maksim Gorki’nin “Güneşin Çocukları” oyununda.

“Güneşin Çocukları” Novosibrisk kentindeki Red Torch Tiyatrosu’nun yapımı. Olga Fedyanina tarafından günümüze uyarlanmış. Rusya’nın çok beğenilen genç yönetmenlerinden Timofey Kulyabin’in rejisiyle ve Aleksandr Romanov’un sahne tasarımıyla oluşturulmuş. 120 dakika uzunluktaki Rusça oyun Türkçe altyazılı olarak sunuluyor.

DEVRİM ÖNCESİNDE  RUS HALKI İLE KÜÇÜK BURJUVA AYDINLAR

Gorki’nin, karakterlerini, diyalog kurgularını ve genel hareket düzenini Çehov tiyatrosundan esinlemelerle oluşturduğu metin, Ekim Devrimi öncesinin sancılı atmosferini sahneye getirir.

Bilim ve sanatla ilişkilendirdiği bir küçük burjuva ailesini ve çevrelerindeki insanları merkeze alan yazar, geri bırakılmış, eğitimsiz Rus halkının ilkel duruşunu ve küçük burjuva aydınları karşısındaki düşmanca tutumunu da vurgulamaktadır.

Kişisel bunalımlarıyla kuşatılmış olan aydınların bir bölümüne göre, kendileri iyiye ve güzele adanmış “güneşin çocukları” olarak geleceği kucaklarken kaba saba bir varoluşa tutsak olan halk değişmeden kalacaktır. Bir bölümüne göre ise insan, hayvansı özelliklerinden sıyrılamaz, kavgadan ve şiddetten uzaklaşamaz. Gorki, kendi aralarındaki ilişkilerin çözümsüzlüğü içinde çırpınan aydınlar ile yoksul ve yoksun halk arasındaki yok edilmez uçurumu dillendirirken 19. yüzyıldan 20. yüzyıla geçiş aşamasındaki Rus toplumundaki duyarlıkların gerçekçi bir resmini çizmektedir.

Foto: Frol Podlesnyi

MİLENYUM BAŞLANGICINDA TEKNOLOJİ DEVRİMİ VE STANFORD BİLİMCİLERİ

İzlediğimiz uyarlamada ise oyun 20. yüzyılın son günleriyle 21. yüzyılın ilk günlerini kapsamaktadır. Klasik metin ile uyarlama arasındaki yüzyıllık zaman atlaması sonucunda, insanlık bu kez teknolojik devrim karşısındaki konumunda irdelenmektedir. Uyarlamada Gorki’nin oyunundaki Rus halkı yoktur. Öteki oyun kişileri ise özgün metindeki karakterlerle neredeyse bire bir örtüşen bir ilişkiler ağı içinde Stanford Üniversitesi yerleşkesinde konuşlanmış Rus bilim insanları olarak sahnededir.

Bilimsel söylemin Gorki’nin metnine oranla biraz daha yoğunlaştığı oyun, yan yana dizilmiş ve birörnek döşenmiş, dahası, birbirinin içine geçmiş, soluk renkli, ruhsuz, daracık odalarda yer alır. (Romanov’un sahne tasarımı oyun kişilerini sentetik -bir anlamda uzaydaki varoluşu imleyen- hava sızdırmayan bir dekor içine yerleştirmiştir).

TEKNOLOJİK DEVRİM İNSANI DAHA MI İNSAN YAPACAK?

Uyarlamada, kişiler, ilişkiler ve diyaloglar Gorki’nin metniyle önemli oranda örtüşür. Resim sanatının yerini fotoğraf sanatı, kimyasal deneylerin yerini de bilgisayar teknolojisi almıştır. Teknik söylem, yer yer, Apple ev bilgisayarının (1976), Blastar adlı uzay oyununun (1983), daha sonra da iPad’in yaratıcısı Steve Jobs ile mühendis, endüstri tasarımcısı, teknolojik girişimci Elon Musk’ın konuşmalarından alınma bölümleri de içermektedir. Uyarlamada “güneşin çocukları”nın,  bu kez teknoloji devrimi doğrultusunda gelişecek bir insanlığa adım atacakları düşlenir.

Ancak Çehov oyunlarının atmosferinden uzaklaşmış görünse de kişileri yeni insancıl boyutlara taşımayan uyarlamada, mutsuzluğun, kararsızlığın, yabancılaşmanın, iletişimsizliğin, yalnızlığın kol gezdiği bir donuk dünya içinde sıkışıp kalmışlık daha ağır biçimde vurgulanmaktadır.

Teknolojik devrim insanı daha mı insan yapacaktır? Kavga ve şiddetten bolca payını almakta olan -içinde yaşadığımız- milenyum yılları, insanlık düzenini geliştirmede yine yaya kaldığımızın göstergesi değil midir?

İzlediğimiz, iyi oyunculukla taçlandırılmış nitelikli bir sahne olayıdır…

AYŞEGÜL YÜKSEL

 

Kaynak: https://www.cumhuriyet.com.tr/yazarlar/aysegul-yuksel/istanbul-tiyatro-festivalinde-gorkiden-gunesin-cocuklari-1883221

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Bugün enerjin fazlasıyla yüksek ve etrafındaki insanları etkileme kabiliyetin oldukça güçlü. Cesur adımlar atmayı düşünebilir, yeni başlangıçlar için harekete geçebilirsin. Sosyal çevrende liderlik özelliklerinin ön plana çıkacağı bir gün. Duygusal olarak da hareketli olabilir, heyecan verici deneyimler arayışında olabilirsin. Ayrıca, karar vermekte zorlanıyorsan içgüdülerine güvenmek en iyisi. İş hayatındaki projelere odaklanmakta ve yaratıcılığını ortaya koymakta tereddüt etme; bu dönem, görüşlerini hayata geçirmek için mükemmel. Unutma, cesaretin, fırsatları elde etmenin anahtarıdır. Akşam saatleri, dostlarınla bir araya gelmek ve keyifli anılar biriktirmek için harika bir fırsat sunuyor. Kendine biraz zaman ayırmayı ihmal etme.

BOĞA BURCU YORUMU

Bugün zihin açıklığı ve kararlılık ön planda olacak. İş hayatında yeni fırsatlarla karşılaşabilirsin; bu, uzun vadede kazanç sağlayacak adımlar atmanı kolaylaştırabilir. İletişimde oldukça ikna edici ve etkili olacaksın, bu da çevrendeki insanlarla olan bağlarını güçlendirmene yardım eder. Sağlık konusunda kendine dikkat etmeli, dengeli beslenmeye özen göstermelisin. Aşk hayatında ise geçmişteki sorunları geride bırakmak adına bir gün olabilir; birlikteliğinle yeni bir sayfa açmanın yollarını keşfetmek isteyebilirsin. Evdeki huzur ve düzen, sana tatmin edici bir mutluluk verecek. Bugün, içsel dengeyi bulma arayışında ilham verici fırsatlar var. Kendine güven ve kararlı adımlar atmaktan çekinme.

İKİZLER BURCU YORUMU

Bugün iletişimde sakin ve dikkatli olman gereken bir dönemdesin. Zihninin hızlı çalışması seni birçok projeye yönlendirebilir; fakat bu süreçte dağılmaktan kaçınmalısın. Sosyal ilişkilerde yeni fırsatlarla karşılaşabilirsin, bu da seni heyecanlandıracak. Belki eski bir arkadaşınla karşılaşabilir veya beklenmedik bir yerde ilginç bir insanla tanışabilirsin. Duygularını ifade ederken daha dikkatli olmalısın; bazı insanların niyetleri açık olmayabilir. Kısa seyahatler, yeni bilgiler öğrenmek ve zihinsel aktiviteler için harika bir zaman. Kendini daha iyi ifade etmek için yaratıcı projelere yönelebilirsin. Sabırlı ol ve düşüncelerini net bir şekilde iletmek için kelimelerine dikkat et. Bugün, kalp ile zihin arasında bir denge kurmak, sana fayda sağlayacak.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygusal derinliklerin ve içsel dünyan ile bağlantın güçleniyor. Hislerin gerçek anlamda senin kapılarını açan anahtarlar haline geliyor. Kendini ifade etmekte zorlanabilir, bazı anlarda sessiz kalmayı tercih edebilirsin. Bu durum, aslında içsel bir yansımayı ve düşüncelerini düzenlemeyi gerektiren bir süreç. Ailevi ilişkilerine odaklanmak için uygun bir zaman dilimindesin; sevdiklerinle bağlarını güçlendirebilir, koşulsuz destek sunarak aranızdaki bağı daha da derinleştirebilirsin.İleriye dönük planlar yapmak yeni bir özgüven aşılayacak. Ancak, yeniliklere açık olman gerektiğini unutmamalısın. Eski alışkanlıklardan sıyrılmak ve kalpten gelen sezgilerine güvenmek, seni bekleyen fırsatlara kapıyı açacaktır. Kendi duygusal ihtiyaçlarına dikkat ederken, başkalarının da senin hassasiyetine saygı göstermesini beklemek doğaldır. Kendini savunma mekanizmalarını devreye sokarken, kararlılıkla ve sevgiyle yaklaşmayı unutma. Sonuç olarak, bu dönem hem kendine hem de sevdiklerine şefkat ve anlayışla yaklaşmanın önemini vurguluyor.

ASLAN BURCU YORUMU

egonun bazen yönetimi eline almasına izin vermemelisin. Başkalarını anlamak ve onların bakış açılarına saygı duymak, karşılıklı etkileşimi güçlendirecektir. İçsel motivasyonunu artıracak fırsatlar karşına çıkabilir, hedeflerine odaklanmak için gereken enerjiyi bulacaksın. Bugün meydana gelecek sürpriz gelişmelere açık ol, heyecan dolu anlar seni bekliyor. Sadece dikkatli ilerleyerek, bir adım geride durmayı da unutmamalısın. Unutma, parlayan bir yıldız olabilirsin, ama bazen diğerlerinin de parlamasına izin vermek, birlikte daha da büyütüyor ışıltını.

BAŞAK BURCU YORUMU

Bugün, detaylara odaklanma ve mükemmellik arayışın ön planda olacak. Gözlemlerin ve analitik düşünme yeteneğin sayesinde çevrendeki durumları net bir şekilde değerlendirebilir, sorunları kolayca çözebilirsin. İletişim açısından dikkatli olmalı, bazen aşırı eleştirel bir yaklaşım sergilemek, karşıtlarınla gereksiz tartışmalara neden olabilir. İş ve günlük görevlerdeki disiplinin, başarılarını artırır. Kendine ayıracağın zaman, zihnini dinlendirerek yaratıcılığını artırmana yardımcı olacak. Sağlık konularında ise düzenli alışkanlıklarına devam etmek, kendini daha dinç hissetmeni sağlayacak. İçsel huzurunu sağlamak adına doğayla zaman geçirmek faydalı olabilir. Unutma, kendi mükemmelliğin için ilk adımı kendine karşı nazik olmakla atabilirsin.

TERAZİ BURCU YORUMU

İlişkilerde denge arayışı ön planda. Sosyal çevrendeki insanlarla olan etkileşimlerin canlanabilir, birlikte keyifli anlar geçirebilirsiniz. Hoşgörülü ve uyumlu tavrınız, çevrenizdeki insanlar tarafından takdir görecek. Ancak, başkalarının görüşlerine kaptırılmamaya dikkat etmek önemli. Kendi istek ve ihtiyaçlarınıza odaklanmayı ihmal etmeyin. Sanatsal ve estetik konulara ilgi duyabilir, duygularınızı ifade etmek için yaratıcı yollar arayabilirsiniz. İçsel huzur ve dengeye ulaşmak adına meditasyon veya doğada zaman geçirmek faydalı olabilir. Bugün, kendinize ve hayatınıza dair farkındalık kazanma fırsatı bulabilirsiniz.

AKREP BURCU YORUMU

Duyguların derinleşeceği, içsel dünyana dalacağın bir dönemdesin. Eski yaraların yüzeye çıkabilir, bu da seni bazı yüzleşmelere itebilir. İletişimde dikkatli ol, yanlış anlaşılmalar söz konusu olabilir. Sevdiklerinle arandaki bağı yeniden değerlendirmek için güzel bir zaman. İş veya kariyer odaklı konularda yoğun bir tempo seni bekliyor; stratejik düşünmenin faydasını göreceksin. Ayrıca, gizli kalmış yeteneklerini keşfetmek için ilham verici bir zaman dilimi. Her şeyden önce, kendine karşı nazik ol ve duygusal ihtiyaçlarını ihmal etme. Bu süreçte kendini bulmak ve yenilemek için fırsatlar karşına çıkacak.

YAY BURCU YORUMU

Bugün, maceracı ruhun ön planda. Yeni deneyimlere açılmak ve keşif yapmak için harika bir zaman. Sosyal çevrende ilginç insanlar karşına çıkabilir; onlardan ilham alabilirsin. Seyahat planları gündeme gelebilir, eğer bir yolculuk yapma fırsatın varsa bu fırsatı değerlendirmekten çekinme. Eğitim veya öğrenim konularında kendine yeni bir yön arayışında olabilirsin, öğrenme arzun oldukça yüksek. İçsel bir değişim sürecine girmiş gibisin; bu, ruhsal gelişimini teşvik edecek. İlişkilerde ise açık sözlü olmanın avantajını göreceksin, hislerini ifade etmekten kaçınma. Kendinle barışık olman, çevrenle olan bağlarını güçlendirebilir. Enerjin yüksek, bu nedenle spor yaparak veya fiziksel aktivitelerle bu enerjiyi değerlendirebilirsin. Sağlık konularına özen göstermelisin; bedenine karşı nazik ol. Yaratıcılığın yoğun, sanatla uğraşmak ya da bir hobi edinmek için ideal bir dönemdesin. Hayal gücünün sınırlarını zorla ki ilham perisi yanı başında.

OĞLAK BURCU YORUMU

İçsel bir huzur arayışı içinde olabilirsin. Yıldızların enerjisi, düşüncelerini somutlaştırman için ilham veriyor. İş ve sorumlulukların arasında denge sağlamak için bazı adımlar atman gerektiğini hissediyorsun. Yeni projelere başlamak ya da mevcut işlerini yeniden yapılandırmak için ideal bir dönemdesin. Sabırlı olman, uzun vadede faydalarını göreceğin sonuçlar getirebilir. İkili ilişkilerde empati kurabilmek, başkalarının bakış açılarını anlaman bugün önemli olacak. Sevdiklerinle olan iletişimini güçlendirebilirsen, aranızdaki bağ daha da sağlamlaşacak. Kendi ihtiyaçlarını da ihmal etmemelisin; ruhsal dinginliğini sağlamak için kişisel zaman ayırarak meditasyon ya da doğa yürüyüşü yapabilirsin. Özellikle alışveriş veya finansal anlaşmalar konusunda dikkatli olman gerekebilir. Harcamalarını gözden geçirmek, gelecekteki olası sıkıntıların önüne geçmene yardımcı olacak. Şimdi atacağın adımları iyi düşünerek, geleceğini daha sağlam temeller üzerine inşa edebilirsin. Hedeflerine ulaşma noktasında kararlılığın, seni başarıya taşıyacak. Unutma, disiplini elden bırakmadan ilerlemek her zaman kazandırır.

KOVA BURCU YORUMU

Bugün, özgür ruhun ve yenilikçi düşüncelerinle parlayacaksın. Sosyal yaşamında beklenmedik karşılaşmalar yaşanabilir; yeni dostluklar kurmak için harika bir dönemdesin. İlginç fikirlerin ve sıra dışı yaklaşımlarınla dikkat çekmek, başkalarının ilgisini üzerinde toplayabilir. Ancak, esnek olmayı ve bazı geleneksel kalıpları bir kenara bırakmayı unutma. İş veya çevrende tartışmalar yaşanabilir, bu durumları yapıcı bir şekilde ele alman gerekiyor. İçsel sezgilerin sana rehberlik edecek, onlara güvenebilirsin. Doğa yürüyüşleri veya sanatsal faaliyetler ruhunu canlandıracak ve zihnini açacak. Yenilik arayışın, hayalini kurduğun projeleri gerçeğe dönüştürmek için seni cesaretlendirebilir. Unutma, bu günkü deneyimlerin gelecekteki hedeflerin üzerinde güçlü bir etki bırakacak.

BALIK BURCU YORUMU

İçsel dünyanızı derinlemesine keşfetmek için harika bir gün. Duygularınızın ve sezgilerinizin güçlendiği, başkalarıyla hem duygusal hem de ruhsal bir bağ kurmak istediğiniz bir zaman dilimindesiniz. Yaratıcılığınızın ön planda olduğu bu süreç, sanat ya da yazı gibi ifade biçimleriyle kendini gösterebilir. Ayrıca, hayalleriniz ve hedefleriniz üzerinde düşünmek için uygun bir zemin var; bu doğrultuda yenilikçi fikirler geliştirmek için ilham bulabilirsiniz. Sosyal ilişkilerde ise, sevdiklerinizle daha derin bağlantılar kurabilir, empati ve anlayışınızı artırabilirsiniz. Öte yandan, kendinize karşı nazik olmayı unutmayın; dinlenmek ve ruhsal denge sağlamak da en az dışarıdaki etkileşimler kadar önemli. Tüm bu deneyimlerin yaşamınıza zenginlik katması an meselesi.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM