Gözler Paris’in ‘yeni sanat tapınağı’nda

Paris’in tarihi Ticaret Borsası, çağdaş sanat müzesi oldu. Milyarder Pinault’nun beş bin eserlik koleksiyonu Venedik’ten sonra Fransa’da.

Paris, Fransa’nın önde gelen zenginlerinden koleksiyoner François Pinault sayesinde, 18. yüzyılda inşa edilerek 19. yüzyılda yenilenmiş olan tarihi Ticaret Borsası binasında yeni bir çağdaş sanat müzesine kavuştu. Açılışı dün yapılan müzeye “Paris’in Yeni Sanat Tapınağı” deniyor.

Gucci, Saint Laurent, Bottega Veneta gibi lüks markaların yanı sıra ünlü müzayede evi Christie’s in de sahibi olan François Pinault, Paris’e büyük değer katacak Pinault Koleksiyonu Müzesi için 160 milyon Avro harcamış. 20 yılı aşkın bir süreden beri Paris’te müze açmayı planlayan Pinault, önce Seine Nehri üzerindeki Seguin Adası’nı gözüne kestirmiş ancak hukuki zorluklar nedeniyle vazgeçerek Venedik’te iki muhteşem bina satın almıştı.

Fiat Grubu’ndan satın alınan Palazzo Grassi ile Büyük Kanal üzerindeki 16. yüzyıldan kalma gümrük binası Punta Della Dogana Venedik Bienallerinin en gözde mekânları.

İş hayatına sıfırdan, doğru dürüst bir eğitim almadan atılan Pinault müzeye ilk kez 30’lu yaşlarında adım atmış. 84 yaşındaki iş insanı koleksiyonunu 1970’li yıllarda oluşturmaya başlamış. 5 bin eserlik koleksiyonu dünyanın en önemli koleksiyonları arasında ve tahmini değeri 1.2 milyar Avro. Pinault Koleksiyonu’nun başında ise Fransa’nın eski Kültür Bakanları’ndan Jean-Jaques Aillagon var.

İsviçreli heykeltıraş Urs Fischer’in dört metre yüksekliğindeki dev balmumu heykeli, müzenin açılışında yakılacak ve altı ay boyunca yanarak sonunda eriyecek.

ALTI AY SONRA ERİYECEK

Pinault’nun, Paris Belediye Başkanı Anne Hidalgo’nun önerisiyle 50 yıllığına kiraladığı tarihi Ticaret Borsası’nı müzeye dönüştüren isim Japon mimar Tadao Ando. Ando aynı zamanda Palazzo Grassi ile Punta Della Dogana müzelerinin mimarı. Japon mimar binanın 35 metre yüksekliğindeki orijinal kubbesinin altına dokuz metre yüksekliğinde, 33 metre çapında beton bir silindir yerleştirmiş.

Böylelikle Ticaret Borsası’na zarar vermeden bir sergileme alanı elde etmiş. Dolayısıyla 50 yıllık süre dolduğunda Paris Belediyesi’ne iade edilecek Ticaret Borsası gerekirse eski haline dönebilecek. Pinault’nun da katıldığı müzenin açılışında ziyaretçileri, İsviçreli heykeltraş Urs Fischer’in dört metre yüksekliğindeki heykeli karşıladı.

Esasında dev bir mum olan balmumu heykel, 16. yüzyılda yaşamış Flaman heykeltıraş Giambologna’nın “Sabine Kadınlarının Kaçırılışı” adlı heykelin replikası. Mum, müzenin açılışında yakılacak ve altı ay boyunca yanarak sonunda eriyecek. Yok olacak bu eserin neyi temsil ettiğini merak ediyorsanız söylüyorum: “Her şeyin süreksizliği, kırılganlığı ve zamanın uçup gitmesi”.

Pinault’nun eriyip gidecek balmumu bir heykel için sanatçıya ne kadar ödediği akıllara takılan bir soru.

EZELİ İKİ RAKİBİN MÜZE SAVAŞI

Pandemi yüzünden açılışı bir yıl ertelenen müze, Pinault’nun lüks sektöründe ezeli rakibi LVMH Grubu’nun patronu Bernard Arnault’la karşı kazandığı bir zafer. Fransa’nın en zengin kişisi olan Arnault, yine Paris Belediyesi’nden 55 yıllığına kiralanan Bois de Boulogne Parkı’ndaki alanda ünlü mimar Frank Gehry’nin tasarlamış olduğu müzeyi açmıştı. 20 yıldan beri hayali Paris’te bir müze açmak olan Pinault’nun bir adım önüne geçmişti.

Ne ki 2014 yılında açılan Louis Vuitton Vakfı Müzesi, Paris’in banliyösünde. Yürüyerek ulaşmanız imkânsız. Ancak şehrin merkezinden kalkan servis araçlarıyla gidiliyor.

Oysa Pinault Koleksiyonu Müzesi, Louvre Müzesi ile Pompidou Merkezi’ne yakın yani Paris’in tam göbeğinde. Sırf bu müzeyi ve eriyen mum heykeli görmek için bile Paris’e gidilebilir! İşte Paris’e, bunun için yılda 50 milyon turist gidiyor. İstanbul’un en önemli müzelerinden Arkeoloji Müzesi’nin ise restorasyon laboratuvarı ve depoları, Topkapı Sarayı Cumhurbaşkanlığı’na geçti diye müzeden kilometrelerce uzağa taşınıyor, müze destekten yoksun bırakılıyor.