1
Netflix’te yayımlanan “Bir Başkadır” dizisinde bölümlerin kapanışında piyanist Ferdi Özbeğen’in 1983 yılında Şan Tiyatrosu’nda verdiği konserin görüntülerine yer verildi.
Özbeğen 40 kişilik orkestrasıyla Şan Tiyatrosu’nda sahne alıyor.
Gazeteci Ali Rıza Türker’in sanatçının vefatından kısa bir süre önce Ferdi Özbeğen’in hayatını anlatan bir kitap çalışma hazırladı. Kitap, Özbeğen’in ağzından yazıldı.
Aykırı’da yer alan habere göre, “Şöhret Dediğin” isimli kitapta Ferdi Özbeğen, Şan Tiyatrosu’nda verdiği konserlerin hikâyesini şöyle anlatıyor:
“O zamanlar İstanbul’da konser verecek güzel ve büyük salonlar vardı. Başta Atatürk Kültür Merkezi ve Şan Tiyatrosu. Bir devlet kurumu değildi, ama Şan Tiyatrosu anormal ilgi görüyordu. Rahmetli Egemen Bostancı’nın girişimiyle müzikaller ve benzer prodüksiyonlar heyecan verici kalabalıklar yaratıyordu. Şan Tiyatrosu böylelikle şanlı bir Kültür Merkezi olmuştu.
Müzikallerin ağır bastığı bu ortamda Şan Tiyatrosu’nda konser vermek için çok istekliydim. Ama yaptığım müzik türü konsere uygunsuzluğunu çıkarıyordu karşıma. Örneğin dönemin entelektüelleri ‘eğlendirici piyanistleri’ küçümsüyordu. Ortada kalan eğlendirici piyanistler adına bu komplekse kapılmalı mıydım bilemiyorum.
Bunları düşünürken Marmaris Martı Otel’deydim. Yazları bir-iki ay gidip kalıyordum orada. Sahibi Halit Narin’de bana ıskonto yapıyordu. İstanbul’un ne kadar kalburüstü kodamanı varsa Martı’ya gelirlerdi.
1980-1983 arası yıllar, İstanbullular daha güneyi keşfetmemişlerdi. Martı Otel’in yıldızı parlıyordu. İlginin bir başka sebebi de Marmaris Festivali’ydi.
Şan Tiyatrosu’nun işletmecisi Egemen Bostancı, yardımcısı Mustafa Oğuz ve ekibin diğer çalışanları, Marmaris Festivali’ni yaparken Martı Otel’de kalıyorlardı. Bir sabah kahvaltı ortamında Egemen Bostancı’ya konser planımı açıkladım. Şan Tiyatrosu’nda seri konserler vermek istiyordum. Amacım sıradan değil senfonik bir orkestrayla sahneye çıkmaktı. Hatta devlet senfoni orkestrası müzisyenlerinden yararlanmaktı. Düşüncelerimi aktardıktan sonra bir sessizlik oldu. Bu sessizlik ve Egemen’in yüzündeki ifade sanki bir an evvel oradan gitmemi emrediyordu. Sorasında kulağıma gelenler ilginçti.
‘Ferdi herhalde aklını oynattı’ demişler.
Yaz bitti, kış sezonu başlayacak. Rana Cabbar ben dayımın oğludur ve çok değerli bir tiyatro sanatçısı Sait Hop Sait adlı bir müzikalin yönetimini vermiş ona Egemen. Fakat sıkıntılar var, kadro kurulamıyor, provalar aksıyor ve koca Şan bir türlü açılamıyor.
Bunları almış bir düşünce. Karalan bağlamışlar. Şimdilerde menajerlik yapan Lisa Tüna bu karamsar tabloyu dağıtmak için benim teklifimi hatırlatmış Egemen Bostancı’ya. Olur mu, olmaz mı tartışmaları yaparken bana telefon açtılar. Benim de bu Sait Hop Sait projesinden haberim yok, bir anda kanımın donduğunu hissettim. Büyük bir şaşkınlık içindeyim.
‘Osman’la bir konuşayım sizi arayacağım,’ dedim. Kendimi rüyadaymış gibi hissederken Osman’ı aradım ve ‘merak etme, hallederiz’ dedi. Osman İşmen, hemen kırk kişilik bir orkestra kurmanın hazırlıklarına başladı. Altyapı enstrümanlarının yanında yirmi bir adet keman ekledi. Telefon trafiğiyle ilişkiler kuruldu.
Ve provalar başladı. Tereyağından kıl çeker gibi her şey yolundaydı.
Konserlerin başlama tarihini tespit ettik, ilanlar hazırlanmaya başlandı. Ama işe güvenleri yoktu. Bu nedenle önemsemez bir davranış içindeydiler. Ben de hayatım da hiç yapmadığım bir işe kalkışmıştım.
İçim titriyordu. Bir alamete binmiştik, nereye gittiğimizi bilmiyorduk.
Masrafları kısarken ‘dekor mekor yapamayız’ dediler.
Ben de ‘Yapmayın siyah bir perde çekin’ dedim.
Siyah perdenin sonra sahnede sabit olduğunu öğrendim. Orkestranın düzenli oturması için setler gerekiyordu. Kuliste oda sıkıntısı yaşandı, müzisyenler üst üste neyse Osman’ın takibiyle taşınmalar ve yeni elemanlar, sahne kurulmuştu. Piyanoyu çalıştığım lokalden getirmiştim, kuyruklu muhteşem bir piyanoydu ve akordu kendim yaptırmıştım.
Provaların sonuna doğru benden kaç para istediğimi sordular.
Ben de ‘Para mara istemiyorum sadece orkestranın parasını verin’ dedim. O günkü parayla müzisyen başına ikişer, üçer bin lira bir ücret düşüyordu.
Mozart, Beethoven çalan müzisyenler Ferdi Özbeğen’e eşlik edeceklerdi, bana güvenmiyorlardı.
Ama profesyonel duygular içinde bunu pek kafama takmadım, önümüzdeki provalarda ne yapacağımı biliyordum. Gala cuma gecesi yapılacaktı. Pazartesi aletler kuruldu ve alt yapı enstrümanlar geldi.
Piyano, bas gitar, davul ve perküsyon gibi aletleri duyduk önce. Sonraki üç gün yaylılar başta olmak üzere orkestranın tamamıyla provaları bitirdik. Ben provalar boyunca sıradan bir şarkıcı edasıyla, şarkıları mırıldandım. Şarkılarda esas sesimi onlara duyulmamıştım.
Bu bir taktikti… Nasıl bir taktikse. Bunun adı biraz uyanıklıktır.
Nitekim Osman İşmen’e demişler ki;
‘Yahu nedir bu, bu sesle mi okuyacak?’ Osman da demiş ki;
‘Merak etmeyin daha iyi okuyacaktır, ben onu tanırım.’
Osman benim yaptığım hilenin farkındaydı. Buradaki gizem şudur: Bir sanatçı olarak provalarda bütün gücünüzü gösterirseniz, konser sırasında aynı gücü sergileyemezseniz orkestra size doğru çalmaz. İşte, bu nedenle provalarda kendimi sakladım. Tabii uzun yıllar birlikte çalıştığın orkestrayla bunu yapmana gerek yoktur. Yılları aşan müzikal ortaklık önemli bir ambiyans sağlamıştır.
Orkestrayla uyum önemli olduğu kadar sahnenin görselliği ve programın akışı da çok önemliydi Allah’tan benim bu konuda da gördüklerime dayalı bildiklerim vardı. Her yıl Paris’e giderdim. Paris’in dünyaca ünlü Olympia sahnesinde Jilber Bequed Serge Regiani gibi dünyaca ünlü usta yorumcuların konserlerini izlemiştim. Onların formatın aynısını Şan Tiyatrosu’nda uyguladım.
Perde açılmadan önce salonun ışıkları sönüyor ve orkestra ilk parçasını enstrümantal olarak icra ediyordu. Şarkı bitip perde açıldığında seyirciler orkestrayı alkışlıyordu. Sonrasında salonun ve sahnenin ışıkları kısılıyor ve ben Olympia’dan aldığım alıntılarla ufak bir spot ve takip ışığıyla sahneye çıkıyordum. İlk şarkıyı sabit bir mikrofonla söylerken ellerimi kullanma imkânı buluyordum.
Sahaya 2-0 galip çıkmıştık. Sanatçının sanatçıdan etkilenmesinin mutlu bir sonucuydu. Orkestranın sesinden başka hiçbir şey duymuyor ve görmüyordum. Seyirci tarafında sadece karartılar oturuyordu. Salonda hiçbir ses yoktu. İçime bir kurt düştü.
‘Beğenmediler herhalde’ dedim. Protestoyla karşılaşabilirdim.
Yenilikti yaptığım, bir sınavdı. Türkiye’de ilk defa yapılıyordu.
Allah’tan bu ilk adımı müzikseverler bağırlarına bastı. İlk parça bittikten sonra alkışlar bir gök gürültüsü haline dönüşmüştü. Bu moralle birinci şarkı, ikinci şarkı derken ilk bölümü selametle bitirdik. Orkestraya da alışmıştım. Şarkı bitimlerinde kemancılar arşeleriyle sehpalarına vuruyorlardı. Bu onların alkışları demekti. ‘Tamam, orkestrayı tavladık’ dedim içimden.
Alkışlar beni çok mutlu etmişti, ama salon dolu değildi. İlk konserime beş yüz kişi gelmişti. Yeterli değildi benim için. Bu salonun yansıydı salonu doldurmamız gerekiyordu. Konserin ilk günü kulise Hürriyet gazetesi muhabirlerinden Hami Alkaner gelmişti. Konseri dinlemişti. Kendisinden destek istedim. Benim bu girişimim o güne kadar hiçbir gazete de haber geçmemişti. Hami Abi, kuliste bir resim çekti ve ertesi günkü Hürriyet’in arka sayfasında büyük bir haber ve küçük bir resim olarak yayınlandı. Cumartesi günü geldi o gün matine suare yapıyoruz… Matine bin iki yüz kişi oldu. Suare ise üç yüz sandalye ilavesiyle bin beş yüz sayısına ulaştı.
Konserlerim sonraki haftada devam etti ve on iki defa sahne aldım, Şan Tiyatrosu’nda. Büyük bir sükse yaratmıştım. Konserlerdeki başarım yazılı basında sonra sayfa sayfa yer aldı.
On üçüncü gün oldu, Egemen Bostancı büyük bir keyif içinde konserlere devam etme niyetini söyledi.
Ben de kabul etmedim. Çünkü bu başarıyı tadında bırakmak istiyordum. Seneye aynı sayıda bir kez daha yapmanın yararlı olacağı inancındaydım. Zaten para pul almıyordum. Rahmetli Egemen’in bütün ısrarlarına karşı çıktım. Süksemi bir yıl sonraya taşımak en akılcı yoldu. Ben de bunu yapmıştım.
1982 yılında yaptığım Şan konserleri, lokal çalışmalarımda beni dinlemeye gelemeyen hayranlarımla buluşmama sebep olmuştu. Ben bu konserlerden para almazken bilet fiyatlarının bir lira, on lira gibi fiyatlarla satılmasını istemiştim (bugünün 1 lirası gibi). Böylelikle dar gelirli memur da gelebiliyordu onların müdürü de.
İkinci konserler serisini yirmi bir gece yaptık. Bu seriye inanılmaz talepler geldi. Millet izdiham halinde camlar çerçeveler kırılıyordu. Bu yüzden Şan Tiyatrosu’nun gişesinin yerini iki kez değiştirmek zorunda kaldılar. Bana gelen çiçekler giriş kapısından caddeye kadar taşıyordu.
Ekim ajanda kış başında yaptığımız konserler çok başarılı geçti diye Mayıs ayında da tekrarlamaya karar verdik.
Bir yıl içinde iki kez konserler dizisi yapmak ne kadar doğru olacaktı?
Bu kaygıyı içimde taşırken, İstanbul’da tahminen on konserlik bir diziyi gerçekleştirdik. O yıl Mayıs ayında çok ciddi sıcaklar yaşanıyor, klima falan hak getire bu sebepten son konserlerim başarısız geçmişti. Ama üç bölüm halinde yaptığım Şan Konserleri meslek hayatımın en gurur verici olayıdır.
Bana maddi olarak katkısı olmamıştı, ama önemi yoktu. Son konserlerde orkestraya kırk tane smokin ceket yaptırdım. Mavi gömlek ve papyonları da ilave ederek müzisyenleri giydirmiştim, ama aslında kendimi ödüllendirdim.”
Bugün enerji dolu ve cesur bir ruh hali içinde olacaksın. Hayallerini gerçekleştirmek için adımlar atma isteği artacak. Kararlılıkla hareket ettiğinde, karşına çıkan engelleri aşmakta zorlanmayacaksın. Cesaretin, yeni ve heyecan verici fırsatlarla dolu bir gün geçirmeni sağlayacak. Sosyal ilişkilerinde samimiyet ve içtenlikle yaklaşmak, bağlantılarını güçlendirecek. Kendini ifade etme yeteneğin sayesinde, başkalarını ikna etmekte kolaylık yaşayabilir, fikirlerini savunabilirsin. Duygusal olarak da kendini daha güçlü hissedeceksin, bu da ilişkilerine olumlu bir şekilde yansıyacak. Ancak dikkat etmen gereken bir nokta var; aşırı heyecanla hareket etmekten kaçınmalısın. Aceleci kararlar, sonrasında pişmanlık yaratabilir. İçsel dengeyi bulmak, seni daha sağlam hedeflere yönlendirecek. Günün sonunda, başarı ve tatmin duygusu seni saracak, bu da motivasyonunu artıracak. Kendine güven, seni yeni hüzünlerden uzaklaştıracak ve galibiyeti kucaklamana yardımcı olacak.
Sabah saatlerinde, içsel huzurunuzu bulmak için kendinize zaman ayırmanız gerektiğini hissedebilirsiniz. Gün ortasında, maddi konular ve gelirlerin artışıyla ilgili fırsatlar karşınıza çıkabilir. Dikkatinizi işlerinize yoğunlaştırmak, size hem mental hem de finansal açıdan fayda sağlayacaktır. Akşam saatlerinde, sevdiklerinizle geçireceğiniz vakitler, ruhsal olarak yeniden canlanmanızı sağlayacak. Bu süre zarfında, duygu ve düşüncelerinizi paylaşmak, bağlarınızı güçlendirebilir. Anlık heveslerle hareket etmemekte fayda var; sabırlı ve temkinli olmak, uzun vadeli kazanımlar getirecektir. Kendinizi ifade ederken, samimi ve açık olun; bu, ilişkilerinizi daha da derinleştirebilir.
Bugün, iletişim becerilerinizi ön plana çıkaracak fırsatlarla dolu bir gün sizi bekliyor. Sosyal ilişkilerdeki canlılık ve enerji, çevrenizdeki insanlarla daha derin bağlar kurmanıza yardımcı olabilir. Fikir alışverişleri, yaratıcı projeler veya grup çalışmalarında kendinizi göstermek için harika bir zaman dilimindesiniz. Ancak, acele kararlar almaktan kaçının ve düşüncelerinizi net ifade etmeye özen gösterin. İlişkilerde samimiyet ve açıklık önem kazanacak; bu nedenle, içten bir yaklaşım benimsemek sizi beklenmedik kazançlarla buluşturabilir. Kendinizi ifade ederken esnek olmaya çalışın; başkalarının fikirlerine açık olmak, yeni bakış açıları kazanmanızı sağlayacak. Günün ilerleyen saatlerinde, içsel huzurunuzu bulmak için doğayla bağlantı kurmak veya yalnız kalmak isteyebilirsiniz. Yaratıcılığınızı beslemek için kendinize zaman ayırmayı unutmayın.
Duygusal derinliklerin ve sezgilerin artışı, bugün içsel bir yolculuğa çıkmana olanak tanıyor. Ailevi bağlar ön plana çıkabilir; sevdiklerinle zaman geçirmek, anılar biriktirmek ihtiyacı hissedebilirsin. İletişim kurarken duygusal ifaden önemli olacak, hislerini açıkça dile getirmekten çekinme. İçsel huzurunu sağlamaya yönelik arayış içinde olabilirsin. Karşılaşabileceğin zorluklar seni daha güçlü kılacak. Kendine güven, içsel sezgilerine kulak ver ve başkalarının ihtiyaçlarına duyarlılığını artırarak harika bir denge bulabilirsin. Ayrıca, yaratıcılığını kullanma fırsatları da kapını çalabilir; sanatsal çalışmalara yönelmek ruhuna iyi gelecektir.
Ego çatışmaları. Başkalarının fikirlerine açık olmak, ilişkilerini daha da güçlendirebilir. Bugün, kalabalık ortamlarda enerjini yüksek tutarak, sosyal çevrende parlayabilirsin. Unutma, senin lider ruhun ve karizma, insanları kendine çekiyor.
Analitik düşüncelerin ve detaylara olan dikkatini ön plana çıkaracak bir gün. Çevrende gelişen olaylar, her zamankinden daha fazla dikkatini çekecek. İçsel huzurunu sağlamak için biraz geri çekilmeyi tercih edebilirsin. Gün içerisinde karşına çıkan durumlar, mantıklı çözümler bulma yeteneğini zorlayacak. Özellikle iş hayatında pratik ve sistematik yaklaşımın, sana avantaj sağlayacak. Sociyeteni kurmaya çalışırken eleştirilerden etkilenmemeye dikkat et, çünkü dikkatli gözlemler ve sağduyulu analizlerin doğru sonuçlar elde etmene yardımcı olacak.Kendine zaman ayırmak ve zihinsel olarak tazelenmek, kreatif yaratıcılığını artırmanı sağlayabilir. İlişkilerde daha fazla empati göstermek, karşındaki insanların olumlu tepkilerini almanı sağlar. İş ve kişisel hayatında, dengeyi sağlamak için zamanlama konusunda dikkatli olmalısın. Sakin bir akışta ilerlemek, günün sonunda tatmin edici bir deneyim yaşamana yardımcı olacaktır. Sağlıklı bir iletişim kurmayı ihmal etme; net ve samimi ifadeler, belirsizlikleri ortadan kaldırır ve güven inşa eder.
Bugün, sosyal bağlantıların ve ilişkilerin ön planda olduğu bir gün. Kendi iç dengeni bulmak ve başkalarıyla uyumlu bir şekilde etkileşimde bulunmak için ideal bir zaman. Başkalarının fikirlerine açık olmalısın; bu, yeni fırsatlar ve ilham kaynakları oluşturabilir. Sanatsal veya estetik bir projeye başlamak için harika bir enerji var. İlişkilerde daha yapıcı ve anlayışlı bir yaklaşım sergilemek, aranızdaki bağı güçlendirebilir. Kendini güvende Hissetmek, içsel huzurunu artıracak. Bugün güzellik ve denge arayışına odaklanarak, hayata farklı bir bakış açısıyla yaklaşabilirsin.
Derin duyguların gün yüzüne çıkması ihtimali var. Geçmişte yaşadığın bazı olaylarla yüzleşme isteği, içsel bir mücadeleye dönüşebilir. Özellikle ilişkilerinde daha açık ve dürüst olman gereken durumlarla karşılaşabilirsin. Bu süreçte başkalarının duygularını anlamaya çalışmak, bazen kendi hislerini geri plana atmana neden olabilir, dikkat et. Kendine güvenmelisin; sezgilerin oldukça güçlü. İş hayatında yeni fırsatlar karşına çıkabilir ama risk almak konusunda dikkatli olman gerek. Finansal konularda aceleci kararlar almak seni zorlayabilir. Bugün, içsel huzuru sağlamak için derin nefesler almalı ve meditasyon gibi aktivitelerle zihnini dinginleştirmelisin. Arkadaş çevrenle olan bağlantıların güçleniyor. Özellikle samimi sohbetler, seni daha yakından tanıma fırsatı verebilir. Unutma ki, geçmişte yaşadığın hayal kırıklıkları sana ders verdi; şimdi bunları kullanma zamanı. Kendini ifade et, hislerini paylaş. Bu, hem sana hem de çevrendekilere ışık tutacak.
Serbest ruhun, keşfetme arzun ve macera tutkun bugün ön plana çıkıyor. İçindeki merak duygusu, yeni ufuklara açılma isteğiyle birleşiyor. İletişim açısından oldukça şanslı bir dönemdesin; başkalarıyla olan etkileşimlerin, ilham verici fikirlerin açığa çıkmasına olanak tanıyacak. Sosyal hayatında beklenmedik karşılaşmalar söz konusu, bu anlar senin için yeni fırsatlar doğurabilir.Özellikle sanatsal veya yaratıcı projelerde kendini ifade etmek için harika bir zaman. Yeteneklerini sergilemekten çekinme; başarıya ulaşman için özgünlüğün ön planda olmalı. Seyahat etme isteğin artmış olabilir, bu nedenle çevreni değiştirmek ve yeni kültürlerle tanışmak sana iyi gelebilir. Fakat, düşüncelerini eyleme dökmek adınaAni kararlar vermemeye dikkat et. Geçmişteki deneyimlerinden ders almak, hangi yolda ilerlemen gerektiği konusunda sana yol gösterecek. Tutkulu duygular içinde boğulma hissi yaşayabilirsin; bu durumda içsel dengeyi korumak ve dış dünyayla sağlıklı bir ilişki sürdürmek önemli. Sevgi hayatında ise, derin sohbetler ve paylaşımlar seni birbirinle daha güçlü bir bağ kurmaya yönlendirebilir. Hedeflerine odaklanırken, özgürlüğünü de elden bırakmamaya çalış.
Bugün, kararlı adımlar atma arzusuyla dolup taşabilirsin. Hedeflerine ulaşmak için doğru zamanı kolluyorsun, bu yüzden sabrını korumalısın. Mali konular üzerinde düşünmek ve geleceğe yönelik planlar yapmak için elverişli bir zaman dilimi. Özgüvenin artıyor, bu da çevrendekilerle olan iletişimini güçlendiriyor. İş yerinde iş birliği ve takım çalışması, başarıyı getirecek. Duygusal açıdan kararlı duruşun, sevdiklerinle daha derin bağlantılar kurmanı sağlayabilir. Güneş gibi parlayan enerjin, sıkışmış hissettiğin anlarda bile seni yukarı kaldıracak. Şimdi yeniliklere açık ol, eski kalıpları yıkarak taze bir başlangıca adım atabilirsin. Her şeyin senin elinde olduğunu unutma, bu güç seninle.
İçsel özgürlük arayışın, sıra dışı düşüncelerin ve yaratıcılığın ön planda. Bugün, sıra dışı bir fikirle ortaya çıkabilirsin ve bu fikrin başkalarına ilham verme potansiyeli var. Sosyal çevrendeki yenilikçi çözümler, ilişkilerini derinleştirebilir. Ayrıca, toplumsal meseleler ve geleceğe dair vizyonların üzerine düşünmek için harika bir zaman. Bağlantı kuracağın insanlarla fikir alışverişinde bulunmak, kendini daha fazla ifade etmeni sağlarken, ilham veren projelerde yer alma isteğini artırabilir. Duygusal derinlikler yerine mantığa yönelirsen, kararsızlık ve belirsizlik hissini yenebilirsin. Hayalini kurduğun şeylerin peşinden koşma cesaretini bulacak, içindeki lideri ortaya çıkaracaksın. Unutma, bazen en büyük değişim, küçük cesaretle başlar. Kendine inan ve yeniliklere açık ol.
Sezgilerinin güçlenmesi, çevrendeki olaylara daha derinlemesine bakmanı sağlayacak. İçsel huzur arayışın yoğunlaşırken, duygu dünyanda dalgalanmalar yaşanabilir. Geçmişteki hatıralar yeniden gündeme gelebilir; bu durum, seni duygusal bir yoğunluğa sürükleyebilir. Sanatsal ve yaratıcılığa yönelik projelere ilgi duyabilirsin. Kendini ifade etmenin yollarını aramak, ruhsal bir ferahlama sağlayacak. Sosyal ilişkilerde, empati kabiliyetin ön planda olacak; başkalarının hislerini anlama konusundaki yeteneğin, insanlarla koyu muhabbete girmeni sağlayacak. Ancak dikkat etmen gereken, bazen gerçekleri görmezden gelme eğiliminde olabilmen. Duygusal derinliklerin çoğalırken, karşındaki kişilere karşı daha hassas ve anlayışlı olmalısın. Bugün, kalp sesini dinle ve içsel rehberliğine güven. Kendine zaman ayırmayı unutma.
