Antakya’yı, sinema yolculuğunu ve gösterge bilimin ışığında ilerleyen bir anlatımıyla ön plana çıkan “Çember” filmini, Aktepe ile konuştuk.
-Bir apartman, üç daire, üç farklı karakter. Ve bu “çember”e dahil olup, insanların yaşamlarını güzelleştiren “Aziz”… “Çember”in hikâyesini, yaratıcısına sorsak, neler söyler bize?
Aslında yazar Aziz karakteri, Antakyasına yaralı bir şekilde, belki de son günlerini geçirmek için dönüyor. Kapitalist sistemin yarattığı yabancılaşma duygusunu, apartman sakinlerinde iliklerine kadar hissediyor. Yaptığı tek şey, Antakya’nın büyülü sokaklarının iyileştirici gücünü de içinde hissederek, apartman sakinlerinin kendilerinden bile sakladıkları insani duygularla yüzleşmelerini sağlamak oluyor.
Senaryonun naifliği, gösterge bilimi kullanarak nesneler üzerinden simgesel bir anlatım yoluna başvurulmasıdır. İnsanları küçük dokunuşlarla iyileştirme duygusu, insanın kendisine de iyi gelen bir şey olsa gerek.
-Filmin senaristi Ferhat Zidani. Hikâye ona mi ait? yoksa senaryoya uyarlayan kişi o mu?
Hikâye, Yunus Yunusoğlu’na ait. Karakterlerin derinleştirilmesi, dönüşümleri, içsel çatışmalar ve simgesel anlatımlar senaryo sürecinde ete kemiğe büründü.
-Filme ruhunu veren şehre, Hatay, Antakya’ya gelelim. Yanılmıyorsam, o kara geceden önce çekilen, kenti yıkımdan önce gördüğümüz son filim olabilir… Bu size ne hissettiriyor?
Anlık bir aralıkta, 65 saniyede hayatlarımızı, hayallerimizi, geçmişimizi, geleceğimizi, sevdiklerimizi, umutlarımızı ve hayallerimizi kaybettik. Zihnimdeki görüntüler, kulağımdaki çaresizlik sesleri, hâlâ her saniyesi aklımda. Deprem sonrası durgunlaşıp, sesim titreyerek ağlamak ve çaresiz bir şekilde hiçbir şey yapamamak… Acısı tarifsiz bu hisleri sizlere aktaramam. Bize yaşatılan acılar ve çaresizlik hâlâ zihnimde. Çok üzgün ve çok öfkeliyim. Hiçbir sokağında kendimizi yalnız hissetmediğimiz şehirde, şu an her yer belirsiz, ürperten kocaman bir boşluk var. Normalleştirilemeyecek türden büyük boşluklarla dolu hiçliğin ağır psikolojisi hâkim. Antakya kaderine terk edilmiş. Hâlâ kalbimiz sıkışıyor, hâlâ aklımız bulanık. Yaralar hâlâ çok taze, acımız çok derin. Yıllarca sürecek bir acı ve toparlanma sürecimiz olacak. Herkes gibi her şeyimizi kaybettik. Elimde kalan tek şey filmimdi. 6 Şubat’ta olanları ve kaybettiklerimizi biliyorsunuz. 6 Şubat sonrasını konuşacak olursak, savrulduk, yaşama direniyoruz ve bir milyon parça halindeyiz.
Hayatımızın, şehrimizin hiçbir zaman eskisi gibi olmayacağı gerçeği, her an suratıma tokat gibi çarpıyor. Hissettiğim duygu, artık olmayan, kaybolan ve giden şeylere özlem oluyor. Yaşamla bağımız kökünden değişmiş gibi hissediyorum. İnsan ne yaparsa yapsın anılarından uzaklaşmıyor.
Bu filmde, 6 Şubat’tan önce olan Antakya‘daki gündelik hayatın nasıl olduğunu gösteriyorum. Çember bizlere, deprem öncesinin şiirsel, masalsı ve büyülü Antakyası’nı sunuyor. Filmi izleyenler, Antakya’nın masalsı ve anımsatıcı dokusunu tüm güzelliği ve kuşatıcılığıyla hissedecekler.
Her şeyi çok özledim. Şuan eskiye bakıp söylediğim tek şey, “biz çok mutluyduk”. Bizim iyi bir hayatımız vardı. Benim filmde göstermek istediğim şey, tamamen 6 Şubat’tan önceki Antakya. Çember, Antakya için artık bir hafıza parçası, bir sanat arşivi. Gelecek kuşaklar için çok önemli bir miras oldu. Çember, aynı zamanda benim Antakya’ya bir mektubumdur.
Ben bu filmi, Türkiye’nin herhangi bir yerinde de çekebilirdim. Fakat Antakya’nın dokusunu ve ruhunu ölümsüzleştirmek adına inatla Antakya’yı tercih ettim.
Gördüklerim, tanıdıklarım hikâyelerine dokunduğum insanlar. Beni bir sinemacı olma yolunda şekillendiren, yıllar geçse bile içime dokunmaya devam eden, ruhuma temas eden mekanlar, unutulsun istemiyorum. Hep hatıralarımda kalsın istiyorum. İleride bir gün bu filmi açıp izleyenlerin yüzlerinde buruk bir tebessümle, az da olsa Antakya’yı görmeleri gururunu, kırık kalbimde yaşıyorum. Yüreklere dokunabilmişsek ne âlâ.
Film sonrası konuştuğum birçok kişiden hareketle de söylüyorum, filmde özlediğimiz o kadar çok şey varmış ki. Mesela kimisi en çok dar sokaklarda yürümeyi, kimisi Saray Caddesi’ni, kimisi ışıltılı beyaz köprüyü çok özledi.
3 Aralık’ta, olağanüstü bir katılımla Kadıköy Sineması’nda filmimizi göstermiştik. Film sonrası konuşmalarda sevgili Ali Çerkezoğlu şu sözleri söylemişti: “Antakya yıkıldı diyorlar, Antakya binalardan ibaret mi ki yıkılsın? Antakya işte bu film, buradaki insanlar.” Bu cümlelerin olduğu yerde, umut kesilir mi? Sanat iyi ki var, Antakya iyi ki var. Antakya iyileşecek.
-Filmin tam ortasında, Feyruz’dan dinlemeye aşina olduğumuz “Lamma Bada Yatathanna” ezgisini duyuyoruz. Biraz daha çekiyor bizi film Antakya’ya.
Bizim coğrafyada, Antakya’da Feyruz dinlemeden büyümez çocuklar. Umudun, direnişin ve aşkın sanatçısıdır kendisi. Hepimiz Feyruz aşığıyızdır. Hepimizin dert ortağıdır Feyruz. Her anımda yanımda olan bir sanatçı. Her duyguma ortak olan şarkılarıyla, beni hayatta tutan kadın. Büyülü bir sesi var. Yersiz acılarımı unutturan, içimi sanatla dolduran büyülü bir ses, bir şifa. İyileştiriyor bizleri. Filmde ışıltılı bir şekilde Antakya’nın simge yerleri olan beyaz köprüde cıvıl cıvıl insanlar yürürken, çocuklar top oynarken, bir karakter yeşil nohutunu alırken, yaşamın olduğunu da anlattığımız sahnelerde, sokak gürültüsü ile sözsüz bir şekilde müziği, bir diyalogmuş gibi kullanmak istedik. Benim için Feyruz, şarkı sözleriyle dokunduğu kalpler ve müziğindeki derin duygusal ifadeleriyle, sadece bir şarkıcı olmanın ötesinde. Finalde ise, Candan Erçetin’in deprem sonrası en çok dinlediğimiz, bizi anlatan, derdimizi, yakınma ve isyan etme gibi duygularla kendimizi sorgulatan şarkısı olan “Ben Kimim” ile bitmesi, izleyicinin boğazında koskoca bir düğüm bırakıyor. Filmimiz Çember’e, gerek eseriyle, gerek sesiyle ve yüreğiyle sağladığı destek ve değerli katkılarından dolayı, Sayın Candan Erçetin ve menajeri Deniz Toprak’a, tüm ekip arkadaşlarım adına sonsuz şükranlarımı sunarım.
-Film Antakya’da iki farklı yerde gösterildi. Film başka nerelerde gösterilecek?
Çember, prömiyerini kasım ayında Ankara Film Festivali’nde yaptı. Daha sonrasında bir çok festivalde gösterildi, festival süreçleri devam ediyor. Elbette Kadıköy Sineması ve Beyoğlu Sineması başta olmak üzere, Antalya, Mersin, Manisa ve Kocaeli’nde gösterildi. Son olarak Antakyası’nda gösterildi. Şu anda 28 Haziran’da İzmir Uğur Mumcu Kültür ve Sanat Merkezi’nde gösterilecek. Temmuz ayında ise Rize, Silifke ve Mersin’de olacak. Antakya’nın belirli bölgelerinde ise gösterimler devam edecek. Eylül ayında yurt dışında olacak. Filmi gösterebileceğimiz her yerde göstermek istiyoruz. 21 dakikalık filmi izlemek için toplanmıyoruz sadece. Birbirimize iyi gelmek, sarılmak, dostlarımızı görmek için de buluşuyoruz. Şimdiye kadar Antakyalıyı ve Antakya sevenleri bir araya getirmeyi başardık. Gösterime katılan ve hep birlikte yaşamı umutla, yeniden kurma çabamıza katkıda bulunan herkese sonsuz teşekkürler! Tüm kalbiyle ve enerjisiyle kendini bu filme adayan ekip arkadaşlarıma ve oyuncu dostlarımıza teşekkür ederim.
-“Çember” sizin ilk projeniz değil. Gezi direnişini anlattığınız “Direnen Sevgi” belgeseli ile Arapça uzun metraj iki filminiz var. Bundan sonraki çalışmalarınız hakkında bilgi verir misiniz? Uzun metraj, kısa metraj, Arapça, Türkçe…
Hayatım boyunca heyecanla, gurur duyarak çektiğim “Direnen Sevgi”, hayallerini satmayan insanların belgeselidir. Direnirken bir elimizde kamera, bütün olup bitenleri kaydetmiş ve bir belgesele dönüştürerek tarihe not düşmüştük. Tüm çapulculara selam olsun! Gezinin kalbidir Armutlu. Aynı zamanda yıkımın en çok yaşandığı mahallelerden biri de olan Armutlu hep vardı, hep var olacak! Ruhu asla ölmeyecek. Kaybettiklerimize bir sözümüz var! Bir dili gelecek kuşaklara aktarma çabasıyla, kendi dilimizde, kendi çabalarımızla çektiğimiz eğlenceli filmlerimiz Arapça dilinde. Tabi ki çalışmalarımız var, şu anda bir senaryo üzerine çalışıyoruz. Antakya’nın kanayan yarası, Arabistan’da işçi olmakla alakalı. Belirli şartlar ve bütçe bulunursa en kısa zamanda çekmek istiyorum bu filmi. Bir komedi filmi görüşmemiz var. Mario Levi’nin kitabında bir cümle geçiyor: “Hatırla… Bir daha hatırla… Bu tarih senin vicdanındı. Bu iklim, kaybettirdikleri, yaraladıkları, sürdükleri ve dönemeyenleriyle seni büyüten iklim. Bu şehirde doğdun, sen de bu şehirde öleceksin.” Ben bu cümleyi kabul ettim ve sinema yolumda her daim Antakya hikâyelerim öncelikli olacak. ??Antakya, tarihi, kültürel dokusu ve mozaiği açısından oldukça zengin bir kent. Bu nedenle, Antakya ile ilgili her daim bir şeyler üretmeye devam edeceğim.
“Kalanları unutmama umuduyla.”
Yeni başlangıçlar için uygun bir zaman dilimindesin. İçe dönmek yerine etrafındaki insanlarla etkileşimde bulunmak ve sosyal ortamlarda yer almak sana enerji katacak. Hedeflerine ulaşmak için motivasyonun yüksek. Kararlar alırken içgüdülerine güven; bu dönemde sezgilerin sana rehberlik edebilir. Önceliklerini iyi belirle ve sabırlı ol, zira girişimlerin hemen sonuç vermeyebilir, fakat çabaların ilerleyen günlerde meyvesini verecek. Kendini ifade etme yeteneğin de oldukça parlayacak, bu sayede sevdiğin insanlarla olan ilişkilerini güçlendirebilirsin. Unutma, kalbinin sesini dinlemek ve cesur adımlar atmak, bu süreçte senin için kilit rol oynayacak.
Bugün, içsel huzurunuza odaklanma zamanı. Hayatınızda sağlam ve güvenilir temeller oluşturmak için gerekli adımları atmak adına uygun bir dönemdesiniz. Sabırlı ve kararlı tutumunuz, çevrenizdeki insanlara da ilham verecek ve onları motive edecektir. Finasal konularda dikkatli olmanız gereken bir süreçtesiniz; gereksiz harcamalardan kaçınmak, maddi güvenliğinizi sağlamak adına faydalı olacaktır.İlişkilerde, güven ve sadakati ön planda tutmalısınız. Sevdiklerinizle derin ve anlamlı sohbetler gerçekleştirebilir, bağlarınızı güçlendirmek için fırsatlar bulabilirsiniz. İçsel sezgilerinize güvenmek, karar alma süreçlerinizde size yardımcı olacaktır. Kendi değerlerinize bağlı kalmak, kendinizi daha iyi ifade etmenize olanak tanıyacak. Bugün, geçmiş deneyimlerden ders almak ve bunları geleceğe taşımak için ideal bir gün. Kendinize ve ihtiyaçlarınıza öncelik vermek, ruhsal dinginliğinizi arttıracak.
İletişim kurma becerilerin ön plana çıkarken, çevrendeki insanlarla olan diyalogların derinleşmesine zemin hazırlayacak. Farklı bakış açılarına açık olmanın sana sağlayacağı zenginlik, hayatının her alanında yeniliklere kapı aralayabilir. Sosyal ilişkilerin ve arkadaşlıkların, beklenmedik sürprizlere gebe. Kendini ifade ederken kelimelerini dikkatle seçmek, bazı yanlış anlamaların önüne geçebilir. Kısa seyahatler veya iletişim odaklı projeler gündemde olabilir; bu süreçte hızlı düşünme yeteneğin seni bir adım öne taşıyacak. Ruhsal olarak huzur arayışın da ön planda. İçsel huzurunu bulmak için meditasyon veya doğa yürüyüşleri gibi zihin dinlendiren faaliyetler faydalı olabilir. Gözlemlerine ve içgüdülerine güvenerek, yeni fırsatları değerlendirmekte aceleci olmamalısın; sabırlı olmanın vereceği derinlik, yarının fırsatlarını daha anlamlı kılacak.
Duyguların yoğun bir biçimde ortaya çıkabilir, içsel dünyana yönelmek ve kendinle yüzleşmek için harika bir zaman dilimindesin. Aile ilişkilerine ve sevdiklerine karşı daha hassas hissedeceksin; onları koruma içgüdün ağır basabilir. Anlık tepkiler vermekten kaçınmalı, düşünmeden hareket etmemelisin. Güçlü sezgilerin, içsel ihtiyaçlarını anlamanda rehberlik edecek. Biraz yalnız kalmayı tercih edebilirsin; bu, kendini yeniden değerlendirmek için faydalı olacak. Yaratıcılığını serbest bırakmak adına sanatsal faaliyetlere yönelmek, ruh halini iyileştirebilir. Unutma, amatör bir çizer olabilirsin ama ifadelerin derin ve anlam dolu. Yakın arkadaşların veya aile üyelerinle iletişimde ortak bir zemin bulmakta zorluk çekebilirsin; bu süreçte, empati kurmaya çalış. Hayal gücün yükselebilir; hayallerinde kaybolmak seni yeni fikirlerle buluşturabilir. Kendine karşı nazik olmayı ihmal etme, içsel huzurunu sağlamak için dozu ayarlamalısın.
Bugün içsel gücünü ortaya koyma zamanın. Duygusal ve sosyal yönlerini ön plana çıkararak çevrendekilerle daha derin bağlar kurabilirsin. Kariyerindeki hedeflerine odaklanırken, liderlik özelliklerini sergilemekten çekinme. Cesur adımlar atabilir ve yeni fırsatlar yakalayabilirsin. Ancak, sabrını ve anlayışını kaybetmemeye dikkat et; ani tepkiler, iletişimde yanlış anlaşılmalara yol açabilir. Sağlık konusunda, enerjini dengelemeye özen göster. Spor veya meditasyon gibi aktivitelerle ruh halini iyileştirebilirsin. Bugün, içindeki yaratıcı potansiyeli keşfetmek için harika bir fırsat!
Detaylara odaklanman gereken bir gün. Günlük hedeflerin üzerine gitmeye istekli olabilirsin, ancak önceliklerini doğru bir şekilde belirlemen önemli. Karşına çıkan bazı engeller seni yıldırmasın; bu engeller, zeka ve pratik düşünme yeteneğinle aşabileceğin türden. İletişiminde net olmalı, başkalarının beklentilerini iyi anlamalısın. Kendine güven, içsel huzurunu artırmak için ruhsal dengeyi koruma çabası önemli. Sağlık konularında almaya başlaman gereken yeni alışkanlıklar var. Yaratıcı fikirlerinle çevrendekileri etkilemek, seni daha görünür kılacak. Unutma ki, detaylardaki güzelliklerde saklı olan erdem, seni diğerlerinden ayıran özelliklerinden biri. Paylaşımlarında daha açık ve içten olmak, ilişkilerine derinlik katacak. Özetle, bugünü kendi doğruların ve birikimlerinle taçlandır.
Sosyal ilişkilerde canlılık ve denge arayışı ön planda. Bugün, etrafındaki insanlarla olan bağların güçlenmesine tanıklık edebilirsin. Fikir alışverişleri ve derin sohbetler, ihtiyacın olan zihinsel uyanışı getirecek. İçsel bir huzur arayışı, karşıt görüşlerde bile ortak payda bulmanı sağlayabilir. Sanat ve estetik konularında yeni bir perspektif kazanma şansı var. Bugünkü etkileşimlerin, yaşamına ilham verebilir. Dış görünümüne biraz daha özen göstermek, ruhsal durumunu da olumlu yönde etkileyecek. İkili ilişkilerde dengeyi sağlamak, karşılaşacağın zorlukları aşmana yardımcı olacak. Kendine güvenerek, yeni kapılar aralamak için ideal bir zaman.
Bugün derin duyguların su yüzüne çıkması, hayata bakış açını keskinleştirebilir. İçsel sezgilerin güçleniyor, bazı gizli kalmış sırların ortaya çıkma ihtimali var. İlişkilerde, güven duygusu ön planda; samimiyet arayışında olabilirsin. Duygusal açıdan çalkantılı geçebilecek anlar olacak, bu da seni daha yaratıcı düşünmeye yönlendirebilir. İş veya projelerle ilgili yeni fırsatlar kapını çalabilir; risk almaktan çekinme. Ancak, başkalarının hislerine dikkat etmeyi unutma; empatin, ilişkilerini derinleştirebilir. Öz disiplinin, başkalarına ilham verebilir; bugünkü enerjiyle kendini içsel olarak yeniden keşfedebilirsin. Kendini ifade etmekte cesur ol, hislerini yaşamakta bir sakınca yok. Farklı meziyetlerin ön plana çıkabilir, fırsatları değerlendirmek için kendine güven.
Yay burçları, bu dönemde maceraperest ruhlarının derinliklerini keşfetme fırsatı buluyor. Yeni başlangıçlar ve farklı deneyimler için mükemmel bir zaman dilimi. İş hayatında karşılaşacağın fırsatlarla ilgili cesur adımlar atabilir, yöneticilerin dikkatini çekebilirsin. Ancak, aceleci davranmaktan kaçınmalısın; düşünmeden atacağın adımlar, hayal kırıklığıyla sonuçlanabilir. Aşk hayatında ise, samimi ve açık iletişim çok önemli. Partnerinle yapacağın derin sohbetler, ilişkinizi güçlendirebilir ve birbirinize daha yakın hissetmenizi sağlayabilir. Tek başına olanlar için ise yeni tanışmalar, heyecan dolu duygularla birlikte gelebilir. Kendine zaman ayırmayı unutmamalısın; dış dünyadan biraz uzaklaşmak, ruhunu dinlendirmeni sağlayacak. Spor veya sanatsal etkinlikler, enerjini dengelemek için harika birer seçenek. Genel olarak, hayata karşı pozitif bakış açın seni aydınlatacak, bu enerjiyi sevdiklerinle paylaşmayı da ihmal etme. Kendi iç yolculuğun, seni yeni ufuklara taşıyor.
Bugün disiplin ve kararlılık ön planda. Uzun vadeli hedeflerinizle ilgili bir adım atmak için cesaret bulabilirsiniz. Sarf edeceğiniz çaba, gelecekteki başarılarınızın temellerini atacak. Çalışma arkadaşlarınızla olan ilişkilerinizi güçlendirmek için empati kurmaya özen gösterin. Duygusal olarak stabil kalmak, zorluklar karşısında daha da güçlenmenizi sağlayacak. Kişisel yaşamınızda bir dengede kalma çabasındasınız. Bu dengeyi sağlamak için kendinize zaman tanıyın; biraz soluklanmak, yaratıcılığınıza katkı sağlayabilir. Ayrıca, bazı beklenmedik sürprizler karşınıza çıkabilir, bu da günınızı renklendirecek. Hayatın getirdiği değişimlere açık olun ve esnekliğinizi koruyun.
Bugün kendini özgür hissetme isteği güçlü olacak. Yeni fikirler, yenilikçi projeler gündemin merkezine yerleşecek. Sosyal çevrenle iletişimini artırabilir, ilgi alanlarını genişletebilirsin. Beklenmedik sürprizlerle karşılaşman mümkün, bu da ruh halini canlandıracak. İnsanlarla olan etkileşimlerin, yaratıcı tarafını ortaya çıkarmanı sağlayabilir. İçsel sezgilerin sana yol gösterecek; içsel sesine kulak vermen önemli. Ani değişikliklere açık olman, seni yeniliklere daha kolay adapte olmaya yönlendirecek. Ayrıca, önceden planladığın bir aktiviteden keyif alman mümkün. Kendini daha fazla ifade etme fırsatları karşına çıkabilir; bunu değerlendir. Unutma, özgünlüğün ve farklı bakış açın senin en büyük güçlerin. Sosyal ortamlarda dikkat çekici olabilirsin.
Hayal gücünün derinliklerine dalmak için mükemmel bir gün. Duygusal bağlantılar kurmak ve içsel huzurunu bulmak için fırsatlar sunuyor. Sanatsal yeteneklerin ön plana çıkabilir, bu nedenle çizim, müzik veya yazma gibi alanlarda kendini ifade etmek için harika bir zaman. Başkalarıyla duygusal derinlikte bağlantılar kurmak isteyebilirsin, empati yeteneğinle etrafındakilerin duygusal ihtiyaçlarına duyarlı olabilirsin. Ancak ne zaman yalnız kalmak isteyeceğini de bilmen önemli; kendi başına kalmak, zihnini dinlendirip yenilemek için gereklidir. İş veya günlük görevlerinde, sezgilerin seni doğru yolda yönlendirecektir. Kendi iç sesine kulak ver ve düşündüğünden daha fazla şey keşfedeceksin. Geçmişle bağları gözden geçirip gerektiğinde affetme ve serbest bırakma manevraları yapabilirsin. Kendi iç dünyanla olan bağlantına odaklanarak, seni gerçekten mutlu eden şeylerin peşinden gitme şansı yakalayabilirsin.