1
Türkiye’de sansür azgınlaştı
Türkiye’de sansür azgınlaştı
Ahmet Mümtaz Taylan. 55 yaşında. Oyuncu, yönetmen, yazar… Oynadığı unutulmaz karakterlerle Türk sinema ve dizi sektörü tarihine adını yazdıran ve yazdırmaya da devam eden sanatçı. Sanatçı kimliğinin yanı sıra onu tanımlayan bir girişimi daha var, ‘Tuhaf’ isimli derginin de kurucularından. Ahmet Mümtaz Taylan, Sözcü HaftaSonu’na konuk oldu ve birçok konuda da çarpıcı açıklamalar yaptı.
– Tuhaf için yaptığınız söyleşilerde felsefi detaylar gördüm. Felsefe ile bağınız ne?
“Yıllardır okuyan biriyim. Beni, işimi, sosyal çevremi ilgilendiren her konuda okuduğum gibi felsefedeki uzantısına da yabancı kalmamaya, felsefeyle işimin bağını koparmamaya çalışıyorum. Fayda üretmek fayda üreten herkes ile ilişki halinde olmak bir anlatıcı olarak susmamak ve üstüme vazife olan her şey hakkında fikrimi söylemeye çalışıyorum. Lisan-ı münasiple tabii.”
– Nedir üstünüze vazife olan şeyler?
“Siyasetten spora, eldivenden merdivene her şeyle ilgilenirim. Yurttaş olarak hiçbir görevimi, sorumluluğumu, hakkımı devretmem. ‘Sen sanatçısın, sanatını yap siyasetle ilgilenme’ gibi üstün körü saçma laflar saygı duyduğum şeyler değil.”
– Sanat toplum içindir anlayışına mı yakınsınız o halde?
“Hayır, onların hepsi eski püskü şeyler. Benim yaptığım iş anlatıcılık, yani birilerine bir şeyler anlatmak. Dinlemeye niyetli olan herkese anlatmak konusunda ehliyetim olan her şeyi anlatmaya dikkat ediyorum. Dinlemeyi de aynı oranda hayatımda tutuyorum. Çok dinlerim, soran olursa anlatırım.”
– Sizce ülkede sansür var mı diye soracağım ama…
“Türkiye hiçbir zaman sansürsüz olmadı ki. Bazı dönemlerde sansür azgınlaşır bazı dönemlerde biraz sinikleşir ama hiçbir zaman kaybolmaz, gitmez. Otoritenin olduğu her yerde sansür vardır.”
– Peki şu an sizce hangi döneminde sansür?
“Azgınlaştığı bir dönemde.”
– Sanatçı olarak nasıl hissediyorsunuz sansürü? Sizi nasıl etkiliyor?
“Beni daha yaratıcı hale getiriyor sansür zorlaması. Sanat sansürlendikçe çoğalan bir şeydir. Yani sansürcü ne kadar şalteri indirmeye çalışırsa çalışsın sanat bir yerden pörtler, fırlar, tabiatı gereği öyledir. Bastırıldıkça taşan, köpüren bir şeydir sanat. Meseleleri paylaşma biçimidir drama. Onun için de bu kadar uzun ömürlü bir sanattır. 2.500 yaşında biliyorsunuz. 2.500 yıldır da hakkında şikâyetler, sansürler bitmek bilmeyen bir alandır. Ona rağmen yaşıyor. Bu noktayı herkesin bir kere daha düşünmesi lazım. Neden ölmüyor drama?”
– Sosyal medyaya getirilen düzenlemeye nasıl bakıyorsunuz?
“Sosyal medya pek az özgürlük alanından biridir. Çünkü aracısız bir biçimde orada kendini ifade edebiliyorsun. Örnekse Twitter. Benim en çok vakit ayırdığım mecra. Ancak içinde sansür geçen her şeyden şikâyetçiyim. Benim yerime ne okunmasına karar verilmesi hoşuma gitmiyor. Bunu bir taciz olarak görüyorum. Ne kadar sansür o kadar çok zekâ, o kadar çok yaratıcılık geliştireceğiz.”
Ahmet Mümtaz Taylan, Ömrüm Kara Tunçbaş’ın sorularına samimi cevaplar verdi.
– Salgın ortaya çıktığında dünyada ilk tercih insan hayatı değil, ekonomi oldu. Yorumunuz nedir?
“Hiçbir ülkenin bir farkının olmadığını, geniş insan topluluklarının bir ortak bilinç geliştirmekte ne kadar zorlandıklarını gördük. O yüzden sistemler önemli, demokrasi önemli, birlikte yaşama kültürü önemli. Her konuda anlaşmak zorunda değiliz ama birbirimizi anlamaya çalışmak zorundayız. Hükümeti beğenmeyebilirsin, muhalefeti beğenmeyebilirsin ki ben ikisini de beğenmiyorum. Beğendiğim yerler varsa söylüyorum. Beğenmediğim yerleri de söylüyorum. Farkındalık yaratmak ve çözümün bir parçası olabilmek umuduyla.”
– İstanbul Sözleşmesi sizce neden gündemde?
“Her gün kadınlar öldürülürken, yaralanırken, tecavüze, istismara uğrayıp failleri ortalıkta dolaşırken İstanbul Sözleşmesi konusunda benim açımdan tartışılacak hiçbir şey yok. Korumuyor ama belki bir gün korur umuduyla İstanbul Sözleşmesi’nin gündemde ve işler durumda olması gerektiğini düşünüyorum. Sonuna kadar destekliyorum sözleşmeyi. Yaşatır diyemiyorum yaşatmalı, bari o yaşatsın. Çünkü kadınları yaşatma konusunda eksiğiz.”
Bugün enerjin yüksek, ancak bu enerjiyi doğru yönlendirmek önemli. Aklındaki projelere odaklanabilir ve cesur adımlar atabilirsin. İletişim kurmak istediğin kişilerle, kendini ifade etme konusunda şanslısın. Duygusal ilişkilerde biraz daha dikkatli olmalı, ani çıkışlardan kaçınmalısın. Bir arkadaşınla geçmişte yaşanan bir sorunu çözme fırsatı doğabilir. Sağlık konularına dikkat etmelisin; bedenine özen göstererek, zihinsel ve fiziksel dengenin önemini unutma. Yeni başlangıçlar için ilham dolu bir gün. Kendi isteklerin ve hedeflerin doğrultusunda cesurca hamle yap. Başarılar seninle olsun!
Güven arayışın içindesin, bu da seni huzur dolu bir ortamı tercih etmeye yönlendirebilir. Bugün, sevdiklerinle geçireceğin vakitlerde duygusal bir derinlik hissedebilirsin. Kalabalıklardan uzak kalmayı, daha samimi bağlar kurmayı arzuluyorsun. İş hayatında detaylara olan dikkatin, sana beklenmedik fırsatlar getirebilir. Karar verirken mantığını dinlemek, bir adım önde olmanı sağlayacak. Maddi konularla ilgili yeni stratejiler geliştirmek için uygun bir dönemdesin, bu da seni daha bağımsız ve güçlü hissettirebilir. Kendi içsel huzurunu sağlamak için doğayla daha fazla vakit geçirmeyi değerlendirebilirsin; bu, ruhunu besleyecek. Kendine biraz zaman ayırmayı ihmal etme, bu, zihnini ve bedenini yenilemek için çok önemlidir.
Bugün meraklı ruh halin ön planda olacak. Çevrendeki olaylara dair derinlemesine araştırmalar yapma isteği, seni ilginç buluşlara ve yeni bağlantılara yönlendirebilir. Ayrıca, iletişim becerilerin sayesinde çevrende güçlü bir etki bırakabilirsin. Sosyal çevrendeki insanlarla kuracağın diyaloglar, düşündüğünden daha fazla anlam kazanabilir; bu nedenle duygu ve düşüncelerini açıkça ifade etmekten çekinme. Karşıt fikirlerle yüzleşmek, zekanı ve esnek düşünce yapını daha da geliştirebilir. Esrarengiz ve beklenmedik durumlar, seni keyifli sürprizlere götürebilir. Bu süreçte yeni şeyler öğrenmek seni oldukça tatmin edecek. Ancak dikkatini dağıtan unsurlara kapılmamaya çalış; odaklanman gereken konuları belirlemen, verimli bir gün geçirmeni sağlayacaktır. Unutma, hayatın sunduğu fırsatları değerlendirmek için hazır ve dikkatli olmalısın.
Duygusal derinlikler ve içsel huzur arayışında bir dönemdesin. Aile bağların ve sevdiklerinle olan ilişkilerin bu süreçte ön plana çıkıyor. Duygusal olarak kendini koruma içgüdünün güçlü olacağı bir zaman dilimindesin; bu yüzden başkalarının beklentilerine karşı kendi ihtiyaçlarını önceliklendirmen önemli. Yaşam alanında düzen sağlamaya çalışabilir, huzurlu bir ortam oluşturmanın yollarını arayabilirsin. Bugün, duygu ve sezgilerinle hareket etmek, karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için faydalı olacak. İletişimde daha açık ve samimi olman, ilişkilerini güzelleştirirken manevi olarak da tatmin olmanı sağlayabilir. Unutma, kendi iç huzurunu bulduğunda çevrendekilere de daha iyi bir destek olabilirsin. Duygusal derinliğini besleyecek aktiviteler ve sosyalleşme fırsatları yaşanabilir, bu yüzden kalbine kulak ver.
Bugün, yaratıcılığınızın ve içsel enerjinizin zirveye ulaştığı bir gün. Kendinizi ifade etme arzusuyla dolusunuz, bu da sosyal ortamlarda dikkat çekmenizi sağlayabilir. Özgüveniniz artarken, liderlik vasıflarınız öne çıkıyor, bu durum çevrenizdekiler üzerinde pozitif bir etki yaratabilir. Ancak, aşırı benmerkezcilikten kaçınmak önemli; dinlemeyi ve başkalarının görüşlerine değer vermeyi unutmayın. Romantik ilişkilerde ise tutkunuzu ve duygularınızı açıkça ifade etmek için cesur adımlar atmaya hazır olun. Sürprizlere ve yeni fırsatlara açık olmak, ilişkinizi canlandırabilir ve heyecan katabilir. Sağlığınıza da özen göstermeyi ihmal etmeyin; enerjinizin yüksek olduğu bu dönemde bedeninize iyi bakmak, sizi daha da güçlendirebilir. Kısacası, bugün hem içsel hem dışsal dünyanızda parlama zamanı!
Bugün detaylara olan tutkun ve mükemmeliyetçi yaklaşımın, işlerinde ve günlük rutininde seni öne çıkarıyor. Organize etme yeteneğin, karmaşayı kontrol altına almanda büyük rol oynayacak. Bir süredir belirsizlik içindeysen, şimdi bu durumu netleştirme şansın var. İkili ilişkilerde empati kurmak ve karşı tarafın hislerine önem vermek, iletişimini güçlendirecek. Özellikle insanlar üzerinde olumlu bir etki bıraktığın bir dönemdesin; bu, yeni bağlantılar kurmak veya var olan ilişkilerini derinleştirmek için harika bir fırsat. Sağlık konusunda daha fazla dikkat etmen gereken bir zaman dilimindesin, ruhsal ve bedensel dengeni sağlamak için doğada vakit geçirmek iyi gelebilir. Bugün kendine ve sevdiklerine şefkat göstermeyi unutma. Olumsuz düşünceleri bir kenara bırakıp, yaratıcı projelere odaklanmak sana zihinsel bir huzur verecek. İş ve kişisel yaşamındaki dengeyi sağlamak için gerekli adımları atmaktan çekinme.
Dengede kalmak, içsel huzuru bulmak için harika bir gün. İletişim kurma becerilerinizi ön plana çıkartmak, karşılıklı anlayışı artırmak için etkili olabilir. Sosyal ilişkilerde uyum sağlama arzusu güçleniyor. Bu dönemde çevrenizdeki insanlarla olan etkileşimleriniz son derece tatmin edici olabilir. Sanatsal duyarlılığınız ön plana çıkacak; bu nedenle yaratıcılığınızı ifade etmek için fırsatlar doğabilir. Bazı küçük anlaşmazlıklar gündeme gelebilir, ancak bunları diplomasi ile çözebileceksiniz. Kendi ihtiyaçlarınıza dikkat etmeyi unutmayın, zira başkalarını mutlu etmek kadar kendinizi de önemsemelisiniz. İş veya eğlence amaçlı seyahatler planlamak için uygun bir zaman dilimi. Yeniliklere açık olmalı, fırsatları değerlendirmekten çekinmemelisiniz. Kendinizi ifade etme biçiminiz, başkalarının gözünde daha fazla ilgi görmenizi sağlayacak. Özgüveninizin arttığı bu zamanı iyi değerlendirin, zira yeni başlangıçlar için kapılar aralanıyor.
Duygusal derinlikler ve sezgisel anlayış, bugün içsel yolculuğun en önemli bileşenleri olacak. Yeniliklere açıklık, özellikle ilişkilerde tatmin edici dönüşümlere kapı aralayabilir. İçsel bir çatışma hissi, net bir yön bulmanızı zorlaştırabilir; ancak, bu sancılı süreç, gerçek özünüzle yüzleşmenizi sağlıyor. Başkalarının hislerine karşı duyarlılığınız, onları destekleme isteğinizi artıracak. Sağlık konusunda, bedeninize daha fazla özen göstermek, enerji seviyelerinizi artırabilir; küçük egzersizler ve rahatlamalar yararlı olacaktır. İş hayatında ise gizli düşmanlıklar veya çekişmelerin farkına varmak, sizi stratejik bir konumda tutabilir. Bugün, sezgisel gücünüzle birleştirerek çevrenizle olan ilişkilerinizi yeniden değerlendirmek için mükemmel bir fırsat.
Bugün, keşfetme arzusunun doruk noktalarına ulaştığı bir gün. Herhangi bir macera, farklı bir deneyim edinme isteği içindesin. Sosyal çevrendeki insanlarla olan etkileşimlerin heyecan verici gelişmelere yol açabilir. Kendini ifade etme konusunda cesur davranmalısın; düşündüğün düşünceleri paylaşmaktan çekinme. Yeni bilgi ve deneyimlere açık olman, seni kişisel gelişiminde ileri taşıyabilir.Aşk hayatında spontane hareketler, ilişkinizi canlandırabilir. Partnerinle yapılacak sürpriz bir plan, ilişkinizdeki heyecanı artırabilir. Eğer yalnızsan, ilginç biriyle tanışma ihtimalin var. Bu yeni karşılaşma, sizin için farklı bir kapı açabilir.İş hayatında, sıra dışı fikirlerin ön plana çıkabilir. Yenilikçi yaklaşımlarınla dikkatleri üzerine çekebilirsin. Ancak, aceleci davranmamalı ve kararlarını düşünerek vermelisin. Uzun vadeli hedeflerini göz önünde bulundurarak adım atman önem taşıyor.Sağlığın konusunda ise, stres seviyeni kontrol altında tutmak günün anahtarı. Meditasyon veya dışarıda zaman geçirme gibi yöntemlerle zihnini rahatlatmayı unutma. Doğayla olan bağın, içsel huzurunu bulmana yardımcı olacaktır.
Sorumlu ve kararlı duruşun, çevrendekilere güven veriyor. Bugün, iş yerinde veya sosyal çevrende liderlik özelliklerin ön planda. Planlarını uygulamak veya yeni projelere adım atmak için uygun bir zaman. Ancak, acele etmemek ve her ayrıntıyı göz önünde bulundurmak son derece önemli. Duygusal olarak, içsel bir huzur arayışında olabilirsin; belki de yalnız kalmak ve düşünmek isteyeceksin. İlişkilerde açık iletişim, malzemelerin kalitesini artırır. Ayrıca, finansal konulara dair dikkatli olman gereken bir dönemdesin. Birikim yapmanın ve tasarruf etmenin değerini anımsamalısın. Sağlığına özen göstermek, enerjini artıracak ve motivasyonunu yükseltecek. Yıldızlar, sabırlı olmanın ve istikrarlı bir yön izlediğinin altını çiziyor.
Yenilikçi ve özgür ruhunla bugün ilham dolu bir enerji hissedebilirsin. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin farklı şekillerde gelişebilir; arkadaşlarınla olan bağların güçlenirken, yeni tanışmalardan sürpriz fırsatlar çıkabilir. İçsel dürtülerini dinlemek ve özgürce ifade etmek, seni pek çok açıdan besleyecektir. Bir proje ya da bir grup çalışması söz konusuysa, yaratıcı fikirlerin ile dikkat çekebilirsin. Ancak, gelen önerilere açık olmak ve esnek kalmak önem arz ediyor. Bu süreçte mantığını ve sezgini dengelemeye özen göster. Aşk hayatında ise, romantik anlar yaşamak isteyebilir, ani duygusal patlamalara dikkat etmelisin. Dikkatini dağıtan durumlarla başa çıkmak için kendini düzenli bir şekilde ifade etmeye çalış. Rahat ve bağımsız hissetmene yardımcı olacak hobilerle ilgilenmek ve kendine zaman ayırmak, ruhunu canlandırabilir.
Duygusal derinliklerin su yüzüne çıkacağı bir gün. İç dünyanda var olan sanatsal yeteneklerin, yaratıcılığını besleyecek ve ilham kaynağı olacaktır. Bu durum, kişisel projelerine veya hobilerine yönelmeni sağlayabilir. Empati yeteneğinin yüksek olduğu bu dönemde, sevdiklerinle duygusal bağların güçlenecek. Anlayış ve destek arayışında olanlara el uzatmak, içsel huzurunu artırabilir. Ayrıca, manevi konularla ilgili derin düşüncelere dalacak, ruhsal deneyimlere açık olacaksın. Biraz yalnız kalmak, içsel yolculuğunu derinleştirmek için fırsat yaratabilir. Hayal gücünün ve sezgilerinin yüksek olduğu bu dönemde, beklenmedik sürprizlerle karşılaşma ihtimalin var. Kendine güven, iç sesine kulak ver ve duygusal dengeyi bulmaya çalış.
