1
“Kapadokya yok ediliyor” diyen Mimarlar Odası Ankara Şube Başkanı Derya Başyılmaz açıklamada, “Kültür Bakanlığı’nı göreve davet ediyoruz” çağrısında bulundu.
Açıklamada ise şu ifadeler yer alıyor: “Nevşehir Kapadokya’da yaşanan süreci endişeyle takip ediyoruz. Kapadokya’da peribacası oluşumlarını en iyi izleyebileceğiniz Çavuşin’de peribacalarının ortasına betonarme binalar yapılıyor. Yerel basına yansıyan haberlerde peribacalarının ortasına yapılar inşa edildiği görülüyor. Dünyada eşi benzeri olmayan bir coğrafya olan Kapadokya’da bulunan Çavuşin, dev gibi bir oyma kaya kütlesinin altına kurulmuş küçük ve en eski bir yerleşimdir. Bugün betonarme yapılaşmaya izin verilmesi anlaşılır değildir. Dünya harikası peribacalarının çok yakınına betonarme yapılar inşa ederek peribacalarımız yok ediliyor.”
Açıklamada ise “Kapadokya Alan Başkanlığı’na, Nevşehir ve Avanos Belediyesi’ne, haberlerde yer alan ve peribacası oluşumlarının çok yakınında inşa edildiği görülen betonarme yapılara nasıl izin verilebildiğine dair resmi yazı ile başvurduklarını” açıklayan Başyılmaz, “UNESCO Dünya Miras Listesi’nde olan ve Kapadokya’da belediyenin ve Kapadokya Alan Başkanlığı’nın tahribata yol açan uygulamalarına yönelik Kültür Bakanlığı’nı göreve davet ediyoruz” ifadelerini kullanıyor.
Kapadokya’da turizm ve yapılaşma konularında bilgili olan ve adının açıklanmasını istemeyen bir kaynağın gazetemiz için özetlediği durum şöyle: “Kapadokya, Türkiye’nin birçok yerindeki tarihi miras alanı gibi, büyük bir hızla ve geri dönüşü olmayan çok sayıda yeni yapılaşmayla tehdit altında. Bölgedeki tarihi köylerin yıllardır imar izni verilmeyen bağ bahçe alanları, pandemiden sonra büyük bir hızla betonarme konutların ve otellerin yükseldiği yapılaşmış alanlara dönüşüyor. Mimarlar Odası Ankara Şubesi’nin basın duyurusu ile fark edilen, Avanos’a bağlı Çavuşin köyündeki MS.965 tarihli Nikephoros Phokas Manastır Kilisesi’nin (bugün bilinen adıyla Çavuşin Kilisesi) hemen arkasına ve emsalsiz Peribacalarının önüne yapılan yeni binalar büyük tepki çekti. Bu 3 yapının, o bölgede önümüzdeki günlerde yükselecek olan birçok yeni yapının öncüleri olduğu anlaşılıyor. Çünkü, Alan Başkanlığı tarafından yaptırılan, Mimarlar Odası ile Şehir Plancıları Odası’nın yargıya taşıdığı yeni Çevre Düzeni Planı’nda eski SİT sınırlarının değiştirildiği, köylerin etrafında yüksek emsalli yeni yapılaşma alanları yaratıldığı belirlenmiş” diyor.
Uzman şöyle devam ediyor: “Planda sanki eski yerleşim alanlarıymış gibi gösterilen ancak yapımları halen sürmekte olan yeni imarlı alanlar içine, yoğun emsallerle yaptırılan konut örnekleri dikkat çekiyor. Çavuşin’deki son örneğin yanı sıra, anayoldan görülen ve Uçhisar belde sınırları içine yapılan çok sayıda yeni konut ve benzin istasyonları, gören herkesin tepkisini çekiyor. Yargı süreci halen devam eden çevre düzeni plan iptal davası sürerken Kapadokya Alan Başkanlığı’nın inisiyatifiyle özel imar izni alabilen yatırımcılar hızla otel ve konut yapmaya devam ediyor.
Bölgede toplam 850 otel olduğu ve yatak kapasitesinin 10 binin üzerinde olduğu biliniyor. (Çok sayıda kaçak oda nedeniyle tam yatak sayısı bilinmiyor.) Restore edilmiş butik otellerin bahar ayları dışında yüzde 50 kapasiteye ulaşamadığı birçok tarihi köyün çevresindeki korunması gereken bağ bahçe alanlarında, hele de peribacalarının yakınında yapımına izin verilen yeni yapılarla ilgili olarak alan başkanlığının gerekçesine bakılırsa, turizm sektöründe çalışanların konuta ihtiyacı var.
Ancak esas gerekçeyi, doymak bilmeyen bölge turizmcileri oluşturuyor: 12 ay müşteri potansiyeli olan kültür turizmini cazip bularak bundan daha da fazla nemalanmak isteyen yatırımcı kişi ve kurumların baskısı, hızla artan yeni yapılaşmada başat rol oynuyor. Yatırımcıların ısrarlı talebi ve siyasi bürokrasinin onayı ile verilen yeni imar alanları, Kapadokya gibi emsalsiz bir coğrafyayı hızla bozuyor.”
Kapadokya bölgesini çok iyi bilen ve daha önce Ürgüp Kayakapı projesinde de danışman olarak çalışan Prof. Dr. Mehmet Tunçer’e (Çankaya Üniversitesi, Mimarlık Fakakultesi Şehir ve Bölge Planlama Bölümü Öğretim Üyesi), Kapadokya ve çevresini koruma sürecini sorduk.
Tunçer, her geçen gün tahrip edilen bölgenin bugününü şöyle özetliyor: “Kapadokya bölgesinde büyük bir hata olduğu ortaya çıkan yeni Göreme/Ortahisar yolunun andından şimdi de farklı betonarme yapılaşmaların arttığı gözlemleniyor. Kültürel varlıklar tahrip edilerek yapılan büyük oteller, kesme taşlarla inşa edilmiş butik oteller, belediyelere ait iş merkezleri, sayıları her geçen gün artan ATV motor taşıtlarının yanı sıra Göreme Açık Hava Müzesi ile Kızılçukur Vadisi’nin yollarının kesiştiği yerde, yaklaşık 20 bin metrekarelik alana Excap Turkey adlı şirket tarafından ‘Macera Parkı’ adı altında eğlence merkezi inşa ediliyor.
Kültürel ve Doğal Mirası İzleme Platformu yöneticisi Kapadokya üzerine pek çok yayını olan arkeolog ve editör Nezih Başgelen gazetemize yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi: “Unesco Dünya Mirası alanları nitelikli kültürel ve doğal varlıklarıyla insanlığın ortak bilincinin kayıtları ve değerleridir. Tahribi yalnızca ait olduğu toprakların değil, tüm insanlığın geçmişini etkiler, siler, yok eder. Değerli kültürel alanlara sahip olmak, bunlar ile turizmde övünmek kadar onları korumak, insanlığın yararına sunmak ve gelecek kuşaklara aktarmak sorumluluğunu da beraberinde getirir.
Kapadokya 1985 yılında Göreme Milli Parkı, Derinkuyu Yeraltı Şehri, Kaymaklı Yeraltı Şehri, Karlık Kilisesi, Aziz Theodore Kilisesi, Karain Güvercinlikleri ve Soğanlı Arkeolojik Alanı olarak yedi bölüm halinde Dünya Miras Listesi’ne dahil edilmiş ve pek çok kararla koruma altına alınmıştır. Benzersiz peyzaj değerleriyle ünlü Kapadokya’da bugüne kadar iş makineleri ile yapılanlar bir yanda kendi koruma mevzuatımıza mevcut sit kararlarına öte yanda da Avrupa Peyzaj Sözleşmesi’nden kaynaklanan yükümlülüklerimize aykırıdır. Bu tip uygulamalar önlem alınmadan devam ederse ülke ve dünya turizminin bu benzersiz kültürel peyzaj değerlerinin bir bölümü bir daha geri gelmemecesine zarar görecektir.”
Bugün enerjin oldukça yüksek ve motivasyonun dolup taşıyor. Yeni projelere ve fırsatlara girişmek için harika bir zaman. Sadece aceleci davranmamaya dikkat et; bazen düşünmeden hareket etmek seni yanlış yollara yönlendirebilir. İletişim becerilerin etkileyici bir şekilde öne çıkıyor, arkadaşlarınla yapacağın sohbetler seni ve fikirlerini daha iyi anlama fırsatı sunacak. Aşk hayatında da heyecan verici gelişmeler yaşanabilir; samimi duygular ifade etmekten çekinme, karşındaki kişi de aynı hisleri paylaşıyor olabilir. Bugünü, sosyal etkinlikler ve yeni insanlarla tanışarak değerlendirmek, hayatına taze bir soluk katabilir. Sağlık konularında dikkatli ol, enerjini dengeli kullanmaya özen göster. Günün ilerleyen saatlerinde içsel huzurunu bulmak için biraz yalnız kalmak iyi gelebilir. Kendini sorgula ve isteklerin doğrultusunda yeni hedefler belirle.
Bu dönemde kararlı ve pratik bir yaklaşım sergilemek oldukça faydalı olacak. Finansal konularda daha dikkatli olmalı ve harcamalarını gözden geçirmelisin. İkili ilişkilerde ise sabırlı ve anlayışlı olman, olası çatışmaların önüne geçecektir. İş yerinde liderlik vasıflarını ön plana çıkarabilir, ekip arkadaşlarınla işbirliği yaparak verimli sonuçlar elde edebilirsin. Kendine dönüp içsel huzurunu sağlamanın yollarını aramalısın, belki doğaday vakit geçirmek sana iyi gelecektir. Ayrıca, sanat veya estetik konularına bir göz atmak, duygusal dengenin güçlenmesine yardımcı olabilir. Unutma, kaybettiğin zamanları geri kazanmak için kendine bir fırsat yaratman gerekebilir.
Bugün sosyal etkileşimlerde kendinizi oldukça güçlü hissedeceksiniz. Arkadaşlarınızla yapacağınız sohbetler, yeni fikirlerin ortaya çıkmasına ve ilham verici tartışmalara zemin hazırlayabilir. İletişim becerilerinizin zirveye ulaşması, sizi arzu ettiğiniz hedeflere bir adım daha yaklaştıracak. Farklı bakış açılarını gözlemleme isteğiniz, girdiğiniz ortamlarda dikkat çekmenizi sağlayacak. Aşk ve ilişkilere dair yaşamınıza yeni bir soluk getirecek noktalara dikkat etmelisiniz. Heyecan verici insanlarla karşılaşma olasılığınız yüksek. Ancak, duygusal durumları analiz etmeden hareket etmemeye özen gösterin; yüzeydeki çekicilikler yanıltıcı olabilir. İş hayatında sürpriz gelişmelere açık olun. Yapmak istediğiniz projelerin detaylarını gözden geçirmeniz, ileride karşınıza çıkabilecek zorlukların üstesinden gelmenizde yardımcı olacak. Yeniliklere açık kalmak, sizin için faydalı fırsatları kapınızda belirtebilir. Eğlence ve kendinize vakit ayırma fırsatlarını değerlendirmeyi unutmayın!
Duygusal derinliklerinize inme zamanı. Bugün, sevgi ve aile bağları ön planda. Sevdiklerinizle iletişimde samimiyet ve anlayış arayışındasınız. İçsel huzurunuzu bulmak için yalnız kalma ihtiyacı hissedebilirsiniz; kendinizi yenilemek için bu fırsatı değerlendirin. İş yerinde ya da sosyal ortamlarda zorluklar varsa, sabırlı ve empatik bir yaklaşım sergileyin. Duygularınıza güvenin, kalbiniz doğru yolda sizi yönlendirecektir. Kendinizi ifade etme ihtiyacı hissettiğiniz konularda cesur olun; içtenlikle paylaşımlar yapın. Kalbinizin sesini dinleyin, bugün özellikle sezgisel yönleriniz güçlü. Bu, gelecekteki ilişkilerinizin derinleşmesine olanak tanıyacak. Unutmayın, güven ve bağlılık inşa etmek zaman alır ama bunun meyvelerini toplayacaksınız.
Bugün alev alev parlıyorsun ve karizman etrafındakileri büyüleyecek. Yaratıcılığın zirve yaparken, sanatsal ifade biçimlerini keşfetmek için harika bir zaman. Kendine güvenin artıyor, fikirlerini cesurca paylaşabilirsin ve bu, başkalarının dikkatini çekmek için mükemmel bir fırsat. Sosyal ilişkilerinde de ön planda olacaksın; yeni insanlarla tanışmak ve mevcut dostlukları kuvvetlendirmek için ideal bir zaman dilimi.Finansal konularda risk almak isteyebilirsin, ama dikkatli ol. Hızla cazibe duysan da, mantıklı kararlar almak önem taşıyor. Sezgilerin güçlenebilir, duygusal ilişkilerde ise samimiyet arayışı içinde olacaksın. Kalbinin sesine kulak ver, ancak düşkünlükten kaçınmalısın. Aşk hayatında, tutku ve derin hisler ön plana çıkabilir. İçsel gücünü keşfetmek için bu duygulara teslim olabilirsin ama dengeni bulmaya özen göster.Bugün kendine dön ve içsel motivasyonlarını sorgula. Gelecek hedeflerin için yeni stratejiler geliştirmek adına kendini ifade edebileceğin projelere zaman ayır. Kısacası, cesur hamleler ve içsel keşifler günün ana temasını oluşturacak. Unutma, parlayan yıldız sensin ve bu parıltıdan faydalanmalısın.
Bugün, detaylara olan düşkünlüğünle parlayacaksın. Birlikte çalıştığın insanlarla olan ilişkin, işbirliği adına verimli sonuçlar doğurabilir. Planladığın işler için kendini organize etme konusunda harika bir enerjiye sahip olacaksın. Ancak, mükemmeliyetçi yönlerin seni bazı konularda geride bırakabilir; bu yüzden kendine bir parça tolerans tanımalısın. kişisel gelişim alanında yeni bir şeyler öğrenmek, hayatına anlam katabilir. Seyahat planları veya kısa bir kaçamak, ruh halini tazeleyecek ve yeni bakış açıları kazandıracaktır. Sağlığına özen gösterirken, içsel huzurunu da korumayı unutmamalısın. Bugün, öz disiplininle büyük adımlar atabilir, başkalarına ilham kaynağı olabilirsin.
Dengeler, ilişkiler ve estetik anlayışın ön planda olduğu bir dönemdesin. Bugün, çevrendeki insanlarla olan iletişimini güçlendirme fırsatına sahipsin. Sosyal ortamlarda karşına çıkacak olan yeni fırsatlar, kişisel gelişimine katkıda bulunabilir. Kendini ifade etme şeklinle, başkalarının gözünde farklı bir iz bırakabilirsin. Özellikle güzellik, sanatsal etkinlikler ve estetik konularına yönelim gösterebilirsin. Ancak, bazı durumlarda karar vermekte zorlanabilirsin; duygusal dengeyi sağlamak için içsel bir değerlendirme yapmalısın. Sevgi ve uyum arayışın, seni daha derin bağlar kurmaya yöneltebilir. Duygusal ilişkilerdeki tutumun, bugün daha fazla ön plana çıkacak. Kendi ihtiyaçlarına saygı gösterirken, başkalarının duygularını da dikkate alman önem taşıyor. Güçlü bir etkileşim içinde olabileceğin bu gün, yaşamına yeni pencereler açabilir. Kendine güven ve içsel dengeni bulmalısın.
Bugün içsel dünyana yönelme ve derin düşünceler içerisinde kaybolma zamanı. Duygularının yoğunluğu, seni hem zayıf hem de güçlü hissettirebilir. Başkalarıyla olan ilişkilerinde sırların ve gizliliklerin ön planda. Kendini ifade etme ihtiyacında olduğun bu dönemde, hislerinle yüzleşmek önem kazanıyor. Belirsizlikler içerisinde kaybolmuş hissedebilirsin; ancak bu durum, aslında büyüme ve dönüşüm fırsatlarını barındırıyor. İç güdülerin seni doğru yolda yönlendirecek. Kendini yenilemek için risk almaktan çekinme; bu, ilişkilere veya kariyerine yeni bir bakış açısı kazandırma potansiyeli taşıyor. Kendine güven ve hislerini takip et. Hayatındaki derinlikleri ve karanlıkları kabullenmek, seni daha da güçlü kılabilir.
Maceraperest ruhun bugün zirveye çıkıyor; yeni deneyimlere ve keşiflere açık ol. Yolculuk arzusu içindesin, bilinmeyen yerlere gitmek ya da yeni sohbetler yapmak sana ilham verecek. Enerjin yüksek, bu nedenle yaratıcılığını ifade etme fırsatlarını değerlendirmelisin. Sosyal ilişkilerin önem kazanıyor; arkadaşlarınla birlikte geçireceğin zaman, duygusal olarak güçlenmeni sağlayabilir. Ayrıca içsel huzurunu bulmak için kendine biraz zaman tanımalısın. Sorgulayıcı doğan, seni yeni düşünce ve bakış açıları ile tanıştırabilir. Olumlu düşüncelerle dolu olmayı sürdür, karşına çıkacak fırsatlar seni bekliyor.
Bugün, kararlılık ve disiplinin ön planda olduğu bir gün. Hedeflerinle ilgili sağlam adımlar atmak için kendine güven duygusu yükseliyor. İçsel motivasyonun seni yönlendirirken, başkalarının fikirlerine daha fazla açık olabilirsin. Dikkatini dağılmadan, planlarını hayata geçirmen gereken bir zaman dilimindesin. Çevrende güvenilir destekçiler bulman mümkün. Maddi konulara daha fazla odaklanmak, seni olumlu sonuçlara götürebilir. Duygusal ilişkilerde, samimiyet ve derinlik arayışındasın. Ailevi konulara da yönelerek, köklerine daha yakınlaşabilirsin. Kendine sağlam bir zemin oluşturmak için sabırlı olmalısın; her şeyin zaman alacağına dair inancını kaybetme.
Bugün, özgürlüğüne duyduğun özlem daha da belirginleşebilir. Başkalarının beklentilerine karşı koyarak kendi yolunu çizmeye odaklanmalısın. Yenilikçi düşüncelerin ve sıradışı bakış açın, etrafındaki insanları etkilemene vesile olabilir. Sosyal ilişkilerdeki dinamikler, sürpriz gelişmelere açık olabilir; eski arkadaşlarla bir araya gelme fırsatları yakalayabilirsin. Hayal gücünü kullanarak, yaratıcı projelerinle ilgili adımlar atmak için harika bir zaman. İçsel barışını sağlamak için biraz yalnız kalma, meditasyon yapma veya doğada vakit geçirme isteğin artabilir. Anlık zevkleri değerlendirmekten çekinme; belki de hayatına renk katacak küçük kaçamaklar yapmak isteyeceksin. Gelecek planlarını revize etmek, yeni hedefler belirlemek için ilham dolu bir gün seni bekliyor. Duygusal derinliklere inmeye imkan tanıyan karşılaşmalar yaşanabilir. İç sesine kulak vererek, bu süreçte kendine olan inancını tazele.
Duygusal derinliklere inmeye hazır bir gün seni bekliyor. İçsel yolculuklar, sezgisel güçlerinle birleşerek seni daha da derin düşüncelere yönlendirebilir. Sanatsal yaratıcılığın canlanabilir; belki bir resim yapma, müzik besteleme ya da yazı yazma isteği duygularını dışa vurmanı sağlayabilir. Sosyal ilişkilerde empati ve anlayışa dayalı bir iletişim sabırsızlığını yatıştırabilir. Kendine güvenini artıracak, başkalarının övgüleri ve takdirleriyle dolup taşabilirsin. Ancak, başkalarının sorunlarına çok dalmamak, kendi sınırlarını korumak için önemli. İçsel huzurun ve kişisel dengeyi sağlamak için yalnız kalma fırsatını değerlendirmek, meditasyon ya da doğa yürüyüşleri yapmak faydalı olacaktır. Hayallerin ve hedeflerin arasında bir denge kurarak, geleceğe dair umut dolu düşündüğünde daha da ışıldıyorsun.
