

Zeliha Sunal, baterist müzisyen eşi Nazmi Sunal ile kendini
bildi bileli sahnede, kaç dilde şarkı söyleyebildiğini kendi bile unutmuştur! Yıllarca devlet protokolünde Türkiye’yi temsil etti. Her ortamda her gruba şarkı söyledi. Kendi şarkılarını yaptı, kendi kostümlerini, kendi aksesuvarlarını, on parmağında on marifeti vardır! Yıllardan beri de çevre sorunlarına duyarlı, sıfır atık projesinden okullarda çevre programları yürütmeye, ÇEVKO ile çalışmaya kadar her anlamda sahada. Yeni parçasını bahane edip müziği, çevreyi, müzisyenlere yardımı konuştuk. O nasıl sahneyi özlediyse biz de canlı sohbetleri özledik, bu söyleşileri yüz yüze yapmayı…
– Son şarkın, İyi Ki De Şehrazat’ın. Sözlerini kadınlara mesaj olarak değerlendirdim. Kadınlar kendilerine şiddet uygulayan, aldatan, haksızlık yapanları affedip ilişkiyi sürdürüyor ve bunun sonu bazen ölümle bitiyor. Ne diyorsun?
Bu şarkıyı melodi olarak çok beğenmiştim. Sonra sözlere baktığımda başka bir yere doğru gittiğini fark ettim. Şehrazat gibi donanımlı bir kadından boş söz çıkmaz zaten. İlişkiler bir kez bozulmaya başladıktan sonra kolay olmayan bir süreç başlıyor. Hele bunun farkında olan taraf kadın ise ve maddi bağımsızlığı da yoksa iş zorlaşıyor. Halbuki hatanın kimde olduğu değil, ayrılık kararı verildiğinde iki tarafın da birbirine saygı göstermesi önemli değil mi? Bitmişse bitmiştir. Kırıklar yapışmıyor. Güçlü bir kadının yazdığı güçlü bir söz. Severek söyledim.
– Çok uzun zamandır müzik yapıyorsun, devlet protokolünde de şarkı söyledin, her türlü sahnede de. Bir yıldır sahneden uzaksın, ne hissediyorsun?
Ben en son işimi geçen yıl 10 Mart’ta yaptım. Geri dönerken önce Kıbrıs, sonra biz kapandık. Pandeminin ilk aylarında biraz daha lay lay lom bir hava vardı hepimizde. Bu geçecek diyorduk. Konserler, söyleşilerle birkaç ay geçirdik, sıkılmadım açıkçası. Ama ne zaman yaz gelip de konser yapamayınca motivasyonum yavaş yavaş kayboldu. Müzik yapmak başka, sahne yapmak bambaşka! Online konserler yapmaya çalıştık, ulusal ve uluslararası sempozyumlarda müzik yaptık. Seyircilerin gözlerine bakamamak nasıl yapay bir duygu sana anlatamam. Bütün sahne kıyafetlerimi, ayakkabılarımı, aksesuvarlarımı özenle topladım. Odada onları görünce ağlamak istiyorum. Tek tesellim halen şarkı yayımlayıp iletişimimin devam etmesi.
– Müzik kadar çevre duyarlılığın da çok gelişti. Pandemide çevre için ne yaptın?
Pandemide hijyen deliliği nedeniyle tüm dünyada tek kullanımlık plastikler, ıslak mendiller, kargo kolileri arttıkça arttı. Zaten bizim bunları ayrı toplama alışkanlığımız yoktu.. İyice gevşedik. Atık miktarımız arttıkça tüm dünyada küresel ısınma hızlandı. Kış ortasında yaz sıcağı, hortum, kum fırtınaları yaşamaya başladık. Kaliteli suyumuz öngörülen zamandan daha önce tükenecek. Bu süreçte sosyal medyadan eğitici yayınlar yaptım ancak fiziksel projelerim ertelendi. Maden ve inşaat mühendisi müzisyen arkadaşım Yücel Karakuş ile bir araya gelerek müziğini onun yaptığı sözlerini de benim yazdığım bir şarkı yarattık. Üzgünüm çocuk, küresel ısınmayı biz yarattık diyoruz. Epey oldu biteli, ancak açılmalar, kapanmalar bizi doğru zamanı aramaya itti. ÇEVKO şarkımızı sahiplendi, yakında dinleyeceksiniz. Projelere devam.
– Müzisyenler bu dönemde en çok sıkıntı çeken meslek gruplarından oldu. Çalışamadılar, parasız kaldılar, intihar edenler oldu. Siz dernek olarak da onlara yardım etmeye çalıştınız. Ama yeterli oldu mu?
Müzisyenler için en başından çalışmaya başladık. Çünkü tüm dünyadan gelen haber akışı müzik dünyasının 2023’ün başına kadar açılmayacağı idi. Buna göre önlem almak gerekiyordu. Ama en çok para kazananın bile akan geliri olmadıktan sonra hazır para çabuk tükenir. Bu arada bundan kazançlı çıkanlar evinde stüdyosu olan ve şarkı üretebilen müzisyenler oldu. Aralık ayında müzisyenler için devlet 4 aylık bir yardım paketini 50 bine yakın müzisyene yaptı. Nisan ayında bu paket bitti. Yenisinin gelmesi için meslek birlikleri toplanarak bakanlığa gitme kararı aldı. Umarım yardımın yenisi gelir. Günlük kazanan müzisyenler perişan oldu. Hele küçük bebeği olanlar çok zor durumda. Hayat devam ediyor, evler kira. Sokakta çalmayı denediler, olmadı. Düğünler durdu.. Özellikle gündelikçi müzisyenler arasında başlayan intiharlar durmuyor. Duygusal insanlarız biz. Belirsizlik bizi mahvediyor. Bu ramazan ayında da yardım kolileri toplandı ve TEGSEB ile dağıtımda şu an. En önemli eksiğimiz çocuk maması ve çocuk bezi.
Geçen haftalarda Prof. Dr. Ferhan Öz ve Türkiye Ses ve Yutma Bozuklukları Derneği ile bir sempozyum yaptık. Buraya katılan hekimlerimizden bir heyet, şarkıcılar için özel bir çalışma yapacak. Eğer Bilim Kurulu kabul ederse açık havada belli bir mesafede şarkı söylemenin zarar getirmeyeceğini belirteceğiz. Umarım tıbbi bir raporu ciddiye alırlar.
– Paylaşımlarından Eurovision’da oy kullandığını okudum, nasıl oluyor?
ZS: Uzun süredir Türkiye, Eurovision şarkı yarışmasına katılmıyor ama her sene Türkiye’den bir jüri seçiliyor ve bu jürinin oyları Eurojury olarak değerlendirmeye alınıyor. Bu değerlendirme, yarışma öncesinde yapılıyor. Birkaç sene önce de seçilmiştim. Bu sene de oy kullandım. Türkiye jürisinin oyları Azerbaycan’a gitti. Bu sene çok sıkı şarkılar var. Fransa, Almanya, Malta, İsviçre, Kuzey Makedonya çekişecek.
Enerjin oldukça yüksek ve kararlı bir şekilde yola çıkmaya hazırsın. İnisiyatif alma konusunda cesur adımlar atabilirsin. Bugün yaşanacak fırsatlar, hedeflerine ulaşmanda önemli bir rol oynayabilir. Kariyer alanında, sürpriz gelişmeler seni bekliyor. Sosyal ilişkilerde bazı tartışmalar yaşanabilir; ancak, transatlantik bir yaklaşım sergilemek sorunu kolayca çözmeni sağlayacak. Sağlığına dikkat etmen gereken bir dönemdesin; yeterince dinlenmek ve dengeli beslenmek ruh halini olumlu etkileyebilir. İçindeki yaratıcılığı serbest bırak ve tutkularını takip et; bu, hayatına yeni bir anlam katabilir. Unutma, cesur adımlar atarken çevrendeki desteklerle güçlenebilirsin.
Güçlü pratik zeka ve kararlılıkla dolu bir gün. Kendini oldukça motive hissedebilir, hedeflerine daha sıkı bir şekilde odaklanabilirsin. İş ve finans konularında alacağın kararlar, gelecekteki başarılarını zenginleştirebilir. Doğru zamanda doğru adımları atmaya dikkat et. Aynı zamanda, duygusal ilişkilerde sevgi ve şefkat ön planda olacak; bu nedenle sevdiklerinle kaliteli vakit geçirmeyi ihmal etme. Kendini ifade etme yeteneğin, başkaları üzerinde derin bir etki bırakabilir. Aynı zamanda, doğayla olan bağını güçlendirmek faydalı olacak. Yürüyüş veya açık havada yapılacak bir aktivite ruh halini besleyebilir. Geleceğe dönük planlarında esneklik gösterirsen, daha tatmin edici sonuçlar elde edebilirsin.
İletişim ve sosyal etkileşim ön planda olacak. Arkadaşlarınızdan veya ailenizden gelen bir haberi, önemli bir gelişmeyi değerlendirirken dikkatli olmanızda fayda var. İçsel bir merak ve öğrenme arzusu ile dolusunuz; yeni bilgiler edinmek ve bunları paylaşmak isteyeceksiniz. Ancak, bu süreçte başkalarının duygularına da hassasiyet göstermek gerekebilir. Yeniliklere açık bir gün geçirirken, zaman zaman çelişkili hisler yaşayabilirsiniz. Hızla geçen düşünceler arasında kaybolmamak için, anı yakalamaya çalışın. Çevrenizdeki insanların ruh hallerine dikkat etmek, iletişiminizi güçlendirebilir. Eski bir arkadaşla karşılaşma veya geçmişten bir konu gündeme gelebilir; bu durum iletişim ve bağlantılarınızı yeniden sağlamlaştırma fırsatı sunar. Kısa seyahatler veya sosyal etkinlikler gündeminizi renklendirebilir, yeni insanlarla tanışma olasılığı da oldukça yüksek. Bunun yaninda, öğleden sonra enerjinizi yenileyecek aktivitelere yönelmek için kendinize zaman tanıyın.
Duygusal derinliklerinle yüzleşme zamanı. İçsel huzuru bulmak adına, geçmişle hesaplaşmak ve duygusal yaralarını sarma fırsatını değerlendirebilirsin. Aile ve sevdiklerinle olan ilişkilerin ön plana çıkarken, onlara karşı olan hislerin daha yoğun hissedilecek. Sıcak ve samimi anlar yaratmak için harika bir gün. Yaratıcı tarafını ortaya çıkararak, hobilerine odaklanman veya yeni projelere yönelmen seni tatmin edecek. İletişim kurarken cesur olmalı, hislerini açıkça ifade etmekten çekinmemelisin. Kendinle barışık ve içsel huzurunla günün tadını çıkarmalısın. Özellikle ruhsal dengeni sağlamak adına biraz yalnız kalmak, düşüncelerini toparlamak için iyi gelebilir. Unutma, duyguların seni yönlendirebilir; bu nedenle iç sesine kulak vermekten kaçınmamalısın.
Kendine güvenin zirveye çıkıyor ve etrafındakiler üzerindeki baskın enerjinle dikkat çekmeyi başarıyorsun. İlişkilerinde samimiyet ve sevgi ön planda. Beraberliklerin derinleşiyor, yalnız olanlar içinse aşk kapıda. İş hayatında yeni projeler veya iş birlikleri gündeme gelebilir; hayal gücünü ve liderlik becerilerini kullanma zamanı. Duygusal tarafın güçleniyor, sezgilerin seni doğru yolda yönlendiriyor. Ayrıca, sağlığına daha fazla önem vermek isteyebilirsin; spor veya bir hobi sana iyi gelecektir. Bugün, içsel bir aydınlanma hissi taşıman mümkün. Kendini ifade etmekten çekinme, yaratıcı yeteneklerini açığa çıkar! Rahatlamayı ve anın tadını çıkarmayı unutma.
Analitik zihin yapın bugün ön plana çıkacak. Küçük detaylar üzerinde durduğunuzda, fikirlerinizi netleştirmek ve projelerinizi geliştirmek için fırsatlar bulacaksınız. Zihinsel olarak dikkatli ve organize olmanız, birikimlerinizi doğru yönlendirme imkanı sağlar. Eleştirel bakış açınız, çevrenizdeki insanlarla olan ilişkilerinizde dengeyi bulmanıza yardımcı olacak. Fakat bazen fazla eleştirici olabileceğinizi unutmamak önemli. Kendinize ve başkalarına karşı nazik olmak, uyum yaratır. Sağlık konularında dikkatli olun; bedeninize iyi bakmak, ruhsal sağlığınıza da yansıyacak. Günün sonunda, yapıcı bir şeyler başarmanın verdiği mutlulukla dolu hissedeceksiniz. Gelişen olaylar karşısında esneklik göstermeyi ihmal etmeyin, bu size büyük kazanımlar sağlayabilir.
Harmoni arayışı içinde olacağın bir gün. Sosyal ilişkilerin güçlenecek ve yeni bağlantılar kurmak için ilham alacaksın. Duygularını ifade etmekte zorlanabilirsin, bu nedenle kendini açıkça ifade etme fırsatlarını iyi değerlendir. İş veya özel yaşamında denge sağlamak için zaman ayırmalısın. Belki de uzun zamandır ertelediğin bir projeye odaklanmak isteyeceksin. İçsel huzurlu bir ortam yaratmak için sevdiklerinle vakit geçirmek sana iyi gelecek. Ancak, başkalarının isteklerine karşı dikkatli ol; kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmemelisin. Estetikle ilgili bir aktivite veya sanatla uğraşmak ruh halini iyileştirebilir. Unutma, şöyle bir geriye çekilip olaylara dışarıdan bakmak, daha bilinçli kararlar almanı sağlayacak.
Bugün içsel derinliklere inme isteği baskın. Duygularının karmaşasında kaybolmak, ama aynı zamanda yeni açılımlar keşfetmek mümkün. İçsel dönüşüm süreci, bazı sırların gün yüzüne çıkmasına vesile olabilir. İlişkilerde samimiyet arayışı ön planda; sevdiklerinle daha derin sohbetler yapma isteği var.Başka bir yandan, iş veya projelerde tutku dolu bir yaklaşım benimseyeceksin. Sıkıcı detaylar yerine büyük resme odaklanmayı tercih edebilirsin, bu da seni ileriye taşıyacak fırsatlar yaratabilir. Ancak ani tepkiler vermekten kaçınılması önemli; sabırlı kalmak, çatışmaları önleyebilir.Maddi konularda dikkatli olma ihtiyacı hissedebilirsin. Harcamalarına dikkat et, gereksiz risklerden uzak dur. Aksi takdirde beklenmedik kayıplar yaşanabilir. Gece saatlerinde, duygusal yoğunluğun artmasıyla birlikte gizemli bir duygu seline kapılabilirsin. Bu durum, ruhsal olarak kendini arayış içinde hissettirebilir. Kendi içsel dünyana yönelmek, yeni farkındalıklar kazanmanı sağlayabilir.
Bugün, macera arayışın seni sıradışı deneyimlere sürükleyebilir. Zihnindeki merak duygusu ön planda ve yeni bilgiler öğrenme isteği seni yönlendirebilir. Sosyal ilişkilerde daha açık ve samimi bir yaklaşım benimsemek, çevrendekilerle olan bağlarını güçlendirecek. Yakın arkadaşlarınla yapacağın sohbetler, hem eğlenceli hem de ilham verici olabilir. Ancak düşüncelerini başkalarıyla paylaşırken, onların algılarına saygı göstermeyi unutmamalısın. Sürprizlere hazır ol; beklenmedik gelişmeler gününü renklendirebilir. Duygusal anlamda ise özgürlük arayışın, daha önceki ilişkilerden aldığın derslerle birleşerek sana güçlü bir perspektif sunabilir. Kendini ifade etmekte cesaretini kullan, hayallerine dair adımlar atmak için uygun bir zaman. Eğlenceli aktiviteler ve yeni hobi edinimleri, ruh halini yükseltebilir. Kısacası, yaşamın sunduğu fırsatları değerlendirmeye açık ol ve kalbinin sesine kulak ver.
Bugün, çalışkan ve disiplinli doğanın ön planda olduğunu hissedeceksin. İşine olan bağlılığın sayesinde önemli gelişmeler yaşayabilir, hedeflerine bir adım daha yaklaşabilirsin. Ancak acele kararlar vermekten kaçınmalısın; sabırlı ve düşünceli bir yaklaşım en iyisi. İş arkadaşlarınla olan ilişkilerine önem ver, aranızdaki iletişimi güçlendirmek için zaman ayırmak faydalı olacak. Kişisel hayatında ise, sevdiklerinle vakit geçirmek, sana huzur ve keyif getirecek. Bu süreçte kendine karşı nazik olmayı unutma, ruhsal sağlığını ihmal etme. Yeni başlangıçlar için içsel olarak kendini hazırlamalısın; böylece önüne çıkan fırsatları daha iyi değerlendirebilirsin.
Bugün zihninizde birçok yeni fikir ve ilham parıltısı dolaşıyor. Sosyal çevrenizle etkileşimlerinizde daha açık ve anlayışlı bir tutum sergilemeniz, aranızdaki bağları güçlendirebilir. Yenilik arayışınız, başkaları ile olan iletişiminizde farklı ve yaratıcı yollar bulmanıza olanak sağlayacak. Ancak aşırı bağımsızlık arzusu, bazı ilişkilerde gerginlik yaratabilir; bu nedenle dengeyi kurmak önem taşıyor. Bugün, kişisel projeleriniz üzerinde yoğunlaşmak isteyebilirsiniz, özellikle de toplumsal konulara dair duyarlılığınız artacak. Bu durum, sizi grup çalışmalarına veya gönüllü projelere yönlendirebilir. Duygusal olarak daha derin bağlantılar kurmak isteyebilir ancak bu, sert duygusal tepkilerden kaçınmanızı gerektiriyor. İçsel dünyanızda bir yenilenme hissedebilir, geçmiş deneyimlerinizi sorgulayarak geleceğiniz için yeni perspektifler geliştirebilirsiniz. Özgürlüğe olan tutkunuz, yeni fırsatlarla karşılaşmanıza ve risk almanıza yardımcı olabilir; bu fırsatların kıymetini bilin.
Duygusal derinliklerin ve sezgilerin ön planda olduğu bir dönemdesin. İçsel huzurunu sağlamak için kendine zaman ayırmalısın. Hayal gücün ve yaratıcılığın, sanatsal projelerde ya da yazma çalışmalarında seni yükseltebilir. İkili ilişkilerde daha fazla empati ve anlayış göstererek bağlarını güçlendirebilirsin. Bugün, hislerin konusunda dikkatli olman gereken bir gün; karşındakilerin sözleri veya davranışları seni etkileyebilir. Kendini güvende hissetmek için, iç sesine kulak vermeyi unutma. Küçük ama önemli değişiklikler yaparak hayatına yeni bir soluk getirebilirsin. Manfaat sağlayabileceğin destekler aramak için sosyal ortamlarını kullanabilirsin. Özellikle arkadaşlarınla geçireceğin zamanlar, ruhunun ihtiyaç duyduğu yenilenmeyi sağlayacaktır. Duygusal yüklerini hafifletmek adına doğa ile bağlantı kurmayı denemelisin. Kim bilir, belki de sakin bir yürüyüş sana ilham verebilir.