1
Iğdır’ın küçük bir köyü olan Necefali’de 1988 yılında çiftçi bir ailenin dördüncü ve son çocuğu olarak dünyaya geldi Mutlay Sayan… Anne ve babası, üç kızlarının ardından doğan oğullarına mutluluktan ilk akıllarına gelen ‘Mutlay’ ismini verdi. Aile, geçimini tarlada çalışıp hayvancılık yaparak sağlıyordu. 6 kişilik ailede kimse okuma yazma bilmiyordu. Mutlay, her yıl sadece açıldığı hafta gittiği köy okulunu ailesinin işlerine yardım ettiği için bıraktı. Babası Firiddin Sayan’ın hastalığı nedeniyle İstanbul’a göç ettiklerinde Mutlay 11 yaşındaydı. Bağcılar Güneşli’de bir ev kiraladılar.
11 YAŞINDA ÇOCUK İŞÇİYDİ
Mutlay, 11 yaşındayken ablalarıyla birlikte konfeksiyon atölyesinde işe başladı. “Ortacı” diye tabir edilen işi yapıyor, tekstil ürünlerini kucaklayıp makinelere taşıyordu. Yaptığı iş, küçük bedeni için çok ağırdı. O dönemi, “Korkunç günlerdi ama çalışmak zorundaydık. Babam kanserdi ve geçinmek zorundaydık. Annem de bizimle işe başladı” diye anlattı Mutlay Sayan… 2.5 yıl tekstil atölyesinde çalışan Mutlay, hep doktor olmanın hayalini kurdu. 13 yaşında tam zamanlı okula başladı.
BİRİNCİLİKLE BİTİRDİ
Tekstilde çalıştığı günlerin çok zor olduğunu ve oraya geri dönmemek için okulda başarılı olmaktan başka çaresi olmadığını anlatan Mutlay Sayan, azmi ve çalışkanlığıyla ortaokul ve liseyi birincilikle bitirdi. Lise son sınıftayken matematik alanında geliştirdiği projeyle katıldığı uluslararası bir yarışmadaki birinciliği ona ABD’nin kapılarını araladı. 2005’te babasını kanserden kaybeden Sayan’ın hedefi doktor olup babası gibi kanser hastalarını tedavi etmekti. Bunun için ilk adım yüzde 100 bursla kazandığı ABD’deki Vermont Üniversitesi’nin kimya bölümünü bitirmekti. Ve fakülte birincisi olarak diplomasını aldı.
YİNE ZORU BAŞARDI
İlk mucizesi gerçekleşmişti. Hedefi tıp fakültesiydi ve ABD’de en zor bölüm tıptı. Mutlay Sayan aynı üniversitenin tıp bölümüne de birincilikle girdi. 4 yıl sonra yine birincilikle mezun oldu. Başarısı nedeniyle üniversite yönetiminden tam destek aldı. Son beş yıldır asistan doktor olarak Rutgers Üniversitesi’nde radyasyon onkolojisi üzerinde çalışan Mutlay Sayan, 33 yaşında 60’tan fazla bilimsel makale ve birçok uluslararası konferans ile dünyanın dikkatini çekti.
HEDEFİ KANSERLE SAVAŞ
Öyle ki 8 ay önce Kanada ve ABD’deki 100 bin bilim insanı içinden gelecek vaat eden 20 genç bilim insanı arasına seçildi. Her yıl sadece tıp değil kimya, mühendislik, felsefe gibi alanlardaki 20 gelecek vadeden bilim insanına verilen “Wunderkind” (Harika Çocuk) unvanının sahibi oldu. Babasını kanser nedeniyle kaybeden genç Türk doktor Mutlay Sayan’ın hedefi araştırmalarıyla kansere çare bulmak.
Mutlay Sayan’ın çocukluğu tarlada, merada geçti. Dr. Mutlay Sayan, 2.5 yıl bir konfeksiyon atölyesinde ortacı olarak çalıştı.
Mutlay Sayan, çocukluk günlerini şöyle anlattı: “Köyde çocuklarla ebelemece oynadığımızı hatırlarım. Ailemle tarlada pamuk toplamayı çok seviyordum. Pamukların arasındayken yaz günü karın içinde yürüdüğümü düşlerdim. Kışın çeşmenin suyunun donduğunu hatırlıyorum. Evin içinde de çeşme yoktu. Su tulumbadan gelirdi ve kışın donardı. Biz de sobanın üstünde karları eritip su yapardık. Size çok zor geliyor ama şimdi baktığımda kıymetli günlermiş. Ve çok güzel hatırlıyorum. Başarmak için hep çok çalışmak zorundaydım, başka bir yol bilmiyordum. Şimdi ise hâlâ rüyada gibiyim. Bu his bana çalışma azmi kattı. Bir insan, bir yere geldiği zaman nereden geldiğini hatırlamalı, unutmamalı. O küçük konfeksiyon atölyesi aslında bana dünyanın kapılarını açtı. Çünkü orada eğitimin kıymetini bilip çok çalıştım.”
ABD’de “Harika Çocuk” seçilen Mutlay Sayan, “Bu başarı için ülkem adına da büyük gurur duyuyorum ve Türk olduğumu her yerde dile getiriyorum. Hastanedeki çalışma masamda Türk Bayrağı ve Atatürk’ün resmi var. Çünkü ona hayranım ve onu örnek alıyorum. Ülkemi çok seviyorum. İleride mutlaka dönmek istiyorum. Yurt dışında olunca insan çok duygusal oluyor” diyor.
Prof. Murat Öncel’e yurt dışındaki eğitimi için Vehbi Koç destek olmuştu.
UÇAK BİLETİ ÖNCEL’DEN
Dr. Mutlay Sayan’ın liseyi bitirip Amerika’ya gitmesinde büyük payı olan isimlerden biri ise tesadüfen karşılaştıkları Prof. Dr. Murat Öncel’di. Göz doktoru olan Öncel, kendisine de ABD’deki uzmanlık eğitimi için merhum iş insanı Vehbi Koç’un destek olduğunu anlattı ve şöyle dedi: “Vehbi Koç bana ‘Git, en iyi eğitimi al, ülkene dön’ demişti. Uçak biletimi almıştı. Döndüğümde borcumu ödemek istedim. O, ‘Hayır, sen de başka birini gönder, destek ol’ demişti. Mutlay’ı ilk gördüğümde o ana gittim. Bizi hiç yanıltmadı. ABD’ye gidişi için ilk biletini aldım ve gurur duyuyorum onunla.”
ABD’de hukuk fakültesinde okuyan abla Yeliz Sayan, çocuk hakları üzerinde çalışıyor.
Mutlay Sayan, kendisinden bir yaş büyük ablası Yeliz Sayan’ın eğitim hayatına da destek oldu. Ortaokulu dışarıdan okuyan Yeliz Sayan’ın gündüz konfeksiyonda çalışıp iş çıkışı akşam lisesine gittiğini anlatan Mutlay Sayan “Yeliz için akşam lisesi okulu ayarladım. ABD’deydim ama hep motive ettim. Liseyi bitirince de beş yıl önce ABD’ye, yanıma geldi. Önce İngilizce öğrendi. Benim de mezun olduğum Vermont Üniversitesi’nde Hukuk Fakültesi’ne girdi, şu an 4. sınıfta okuyor. Yeliz de çocuk hakları üzerinde çalışmalarına sürdürmek istiyor” dedi.
Mutlay Sayan, annesi Nebahat Hanım ile birlikte.
Uluslararası üniversiteler ve dünyada önde gelen özel sağlık kuruluşlarından teklifler gelen Dr. Sayan, Harvard Üniversitesi öğretim görevlisi olarak çalışmaya karar verdiğini açıkladı. Temmuz sonu Harvard Üniversitesi’nde öğretim üyesi olarak işe başlayacak olan Sayan’ın en büyük destekçisi ise annesi Nebahat Sayan (66)… Annesine dünyayı göstermek istediğini anlatan Sayan “Onu geçen yıl Paris’e götürdüm. Almanya ve Avusturya’ya da geldi. Annem çok fedakardır ve benimle gurur duyuyor. Onunla her gün görüntülü konuşmadan yapamam. Anneciğim hâlâ Bağcılar’daki evde yaşıyor. Ben de her fırsatta ülkeme ve anneme geliyorum. Annemi çok özlüyorum” dedi.
Mutlay Sayan, öğretmeni Semra Ünal’ın desteğini unutmuyor.
13 yaşında tam zamanlı olarak ortaokula yazılan Mutlay için yaşamının dönüm noktası öğretmeni Semra Ünal ile tanışması oldu. Dr. Mutlay Sayan, Ünal için “İşte benim hayatımı kurtaran kişi” dedi. Tüm kitaplarını, hatta okul önlüğünü bile öğretmeni Semra Ünal’ın aldığını anlatan Mutlay Sayan “Onun desteği olmasa bugün burada olamazdım. Bana inandı, azmimi destekledi, cep harçlığımı bile verirdi” ifadelerini kullandı. Öğretmeniyle lise mezuniyetinde çektirdiği fotoğrafını ise hâlâ albümünde saklıyor.
Enerjinin yüksek olduğu bir gün. Cesaretinle, içindeki tutkuyu açığa çıkarmak için harika bir zaman dilimindesin. Yeni başlangıçlar yapmaya yönelik hislerin artıyor ve bu da seni motive ediyor. İletişimdeki yeteneğin, karşındakilerle arandaki bağı güçlendirecek. Duygularını cesurca ifade etmekten çekinme; bu, insanlarla olan ilişkilerinde derin bir bağ oluşturacak.Kendine güvenin, iş hayatında da ön plana çıkmana yardımcı olacak. Fikirlerini ve önerilerini paylaşmaktan çekinme. Yaratıcılığın sayesinde ilginç projelerde yer alma fırsatları yükselebilir. Ancak bu süreçte sabırlı olmayı unutmamalısın; her şeyin hemen sonuç vermesini beklemek seni hayal kırıklığına uğratabilir.Sosyal ortamlarda kendini gösterebilir, yeni insanlarla tanışarak ilginç bağlantılar kurabilirsin. Ancak bazı durumlarda başkalarının fikirlerine daha açık olmalısın. Bu, yenilikçi düşünmeni pekiştirebilir. Aynı zamanda, öz disiplinini daha iyi organize etmek için adımlar atmak isteyebilirsin. Unutma ki, hedeflerine ulaşmak için güçlü bir planlama yapman gerekiyor. Bugünkü deneyimlerin, gelecekteki başarıların için önemli dersler barındırıyor.
Bugün duygusal dengeyi bulmak için kendine zaman ayırmalısın. İlişkilerde daha sabırlı ve anlayışlı olma ihtiyacı hissedebilirsin. Sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirmek, geçmişten gelen sorunları çözmek için uygun bir dönemdesin. Maddi konularda birikim yapma arzusun artacak, bu nedenle harcamalarını gözden geçirmekte fayda var. Başkalarıyla kurduğun iletişimde dikkatli ol, zaman zaman yanlış anlaşılmalar olabilir. Yeni projelere başlamak veya hobilerine yönelmek için ilham alabilirsin. Doğa yürüyüşü yapmak, ruhunu dinlendirecek ve sana zindelik katacak. Unutma, içsel huzurun konusunda ne kadar dikkatli olursan, dış dünyada da o kadar olumlu etkiler göreceksin.
Bugün zihninizin kıvraklığı ve iletişim yeteneğiniz ön planda. Sosyal ortamlarda daha çok dikkat çekecek, fikirlerinizi paylaşmaktan ve insanlarla etkileşimde bulunmaktan keyif alacaksınız. Ancak, duygu durumunuza dikkat etmelisiniz; bazen aşırı merak, diğerlerinin hassasiyetlerini göz ardı etmenize neden olabilir. Hızlı düşünme ve karar verme yeteneğiniz, sizi önemli fırsatlarla karşılaştırabilir, ancak biraz daha sabırlı olmayı ve derinlemesine düşünmeyi deneyin. İlginç bilgiler öğrenmek, boş zamanınızı dolduracak ve sanatsal yönlerinizi keşfetmenize olanak tanıyacak. Farklılaşma arayışınız, yeni bağlantılar kurmanıza yardımcı olabilir. Kendinizi özgürce ifade edin ve içsel sesinize kulak verin. Akşam saatlerinde, sevdiğinizle keyifli bir konuşma, ilişkinizde tazelenme sağlayabilir.
Duygusal derinliklerin ve sezgisel becerilerin ön planda. İçsel dünya ve aile bağları üzerinde yoğunlaşmak isteyebilirsin. Sevdiklerinle olan ilişkilerini güçlendirmek, onların ihtiyaçlarına daha fazla duyarlılık göstermek, kalbine sağlanan huzuru artıracak. Evde geçireceğin zaman, geçmişle yüzleşme ve yeni başlangıçlar yapma fırsatı sunuyor. İş veya kariyer alanında, duygusal zeka ile yaklaşım sergilemek, seni öne taşıyabilir. Bugün, yaratıcılığını ortaya koyma isteğin artıyor; sanatsal faaliyetler veya hobi edinmek için harika bir zaman. Dış dünyaya karşı kapalı kalmak yerine, kendini ifade etmeyi deneyebilirsin. Ancak, geçmişteki travmaların üzerine gitmekte acele etmemelisin. Kendine nazik ol ve süreçte sabırlı kal. Bu dönemde kendini güvenli ve rahat hissetmen önemli, bırakma.
Bugün içsel bir güç ve karizma ile dolup taşabilirsin. İnsanlar etrafında olmaktan hoşlanacak ve liderlik yeteneklerini sergilemek için uygun fırsatlar bulacaksın. Yaratıcı düşünceler, projelerine ilham verebilir. Kendini ifade etme biçimin, başkalarına ilham kaynağı olabilir. İlişkilerde ise samimi ve içten tavrın, derin bağlar kurmana yardımcı olacak. Unutma, kendine güvenin çevrendekilere de yansıyarak daha güçlü bağlantılar kurmana zemin hazırlayacak. Ancak, aşırı gurur veya gösterişten kaçınmak, olumlu etkilerini artıracak. Duygusal olarak dengesini korumaya çalış, bu sayede hem iş hem de özel hayatında uyum yakalayabilirsin. Yıldızlar, seni destekliyor, fırsatları iyi değerlendirmelisin.
Bugün titizliğin ve analitik düşünce tarzınla öne çıkacaksın. Zihninde dönen karmaşık düşünceleri derleyip toparlama fırsatı bulabilirsin. İş yerindeki detaylara olan dikkatini artıracak durumlarla karşılaşabilirsin. Gerek iş gerekse günlük yaşamında planlı olmak sana büyük avantaj sağlayacak. Etrafındaki kişilerle olan iletişimin de oldukça keyifli geçecek; empati yeteneğin sayesinde onların derdine derman olabilirsin.Ayrıca, sağlığınla ilgili konularla ilgilenmen gereken bir zamanda olabilirsin. Küçük ama önemli bir değişiklik, yaşam standartlarını iyileştirebilir. Kişisel bakımına zaman ayırmayı unutma; bu sayede hem bedenini hem de ruhunu tazelemiş olacaksın. Yeni bir hobiye yönelmek, yaratıcılığını ön plana çıkarabilir ve sana yeni enerji katabilir. Unutma, her şey senin ellerinde ve hangi yoldan gideceğine sen karar vereceksin.
Dengeli ve uyumlu bir günde, sosyal ilişkiler ön plana çıkıyor. İletişimdeki becerilerin sayesinde çevrendeki insanlarla güçlü bağlar kurabilirsin. Sanatsal yeteneklerin de parlayabilir; yaratıcı projelere yönelmek, içsel duygularını ifade etmede yardımcı olacaktır. Düşüncelerini paylaşmak için doğru anı beklemelisin; karşındakilerin duygu ve düşüncelerine saygı göstererek empati kurmak, anlaşmazlıkları ortadan kaldırabilir. İçsel huzurun, dışa vurumunda kendini gösterecek; bu nedenle kendine zaman ayırmayı unutma. Sonuçta, içsel denge ve dışsal uyum sağlamak için bu gün fırsatlar sunacak.
Gizli duyguların yüzeye çıkma ihtimali var; bu, duygusal derinliklerindeki zenginliği keşfetmene yardımcı olabilir. İçsel bir yolculuğa çıkmak, kendini daha iyi anlaman için faydalı olacaktır. Çevrendeki insanlarla kurduğun bağlantılarda dürüst ve açık olmak büyük önem taşıyor. İletişimde derinlik arayışı, ilişkilerini güçlendirebilir. İş alanında, kararlılığını ve azmini gösterebileceğin fırsatlar çıkabilir; cesur adımlar atmak için doğru zaman. Kendine olan güvenin artacak, bu da başkalarına ilham verecektir. Anlık kararlar almak yerine, sürecin tadını çıkararak ilerlemek daha faydalı olabilir. Kendine ve duygularına karşı nazik olmayı unutma; kendi ruhsal sağlığını korumak her şeyden önce gelir. Eğer iç dünyanda dalgalanmalar hissedersen, bu durumu kabullenip, ona göre hareket etmen gerekiyor. Bazen durup düşünmek, en iyi strateji olabilir. Aynı zamanda, sevdiklerinle geçireceğin zamanlar dolu dolu anlar getirebilir; birlikte paylaşacağınız anların kıymetini bil.
Bugün, keşif arzusunun ön planda olduğu bir gündesin. Yeni fikirler peşinde koşmak, seni heyecanlandıran konulara yönelmek için harika bir fırsat. Sosyal çevrenle olan iletişimin güçleniyor; bu durum yeni bağlantılar kurmanı veya mevcut ilişkilerinde derinleşmeyi teşvik edebilir. Yolculuklar veya seyahat planları gündeme gelebilir. Bu süreçte, içsel huzurun için meditasyon veya doğadayken vakit geçirmek sana iyi gelecek. Hedeflerin konusunda kararlı olmalı, cesur adımlar atmalısın. Fakat başkalarının fikirlerine karşı açık olman, seni yeni bakış açılarıyla buluşturabilir. Şu an için biraz esneklik de önem taşıyor; planların yolunda gitmezse, bunu toleransla karşılayabilmelisin. Enerjini olumlu ve yapıcı bir şekilde kullanarak, hayal ettiğin değişimleri gerçekleştirme şansını artırabilirsin. İçsel merakını tatmin etmek, seni daha mutlu ve enerji dolu hissettirecek. Takvimdeki her gün bir tablo gibi; sen, o tablonun sanatçısısın. Hangi fırçayı seçip nasıl bir resim çizeceğine sen karar ver!
Bugün, hedeflerinize ulaşma konusunda kararlılığınız ön planda olacak. Dikkatinizi dağılmadan, adım adım ilerlemek için gerekli disiplini gösterebileceksiniz. İş hayatında yeni fırsatlar kapınızı çalabilir; atılımlarınızı cesurca yapmaktan çekinmeyin. Ancak acele kararlar vermemek ve düşünmeden hareket etmemek, başarı için kritik öneme sahip. İletişimde açık ve dürüst kalmak, ilişkilerinizde sağlam temellere oturmanıza yardımcı olacak. Ailevi konularla ilgilenmek, iç huzurunuzu artıracak. Kendinize zaman ayırmayı ihmal etmeyin, içsel çalışmalarla enerji tazelerseniz, daha verimli olabilirsiniz. Finansal konularda dikkatli olmanızda fayda var; beklenmedik harcamalarla yüzleşebilirsiniz. Gezegenlerin konumu, sağlam temeller atmanız için sizi destekliyor; sadece sabırlı ve özenli olun.
Sıra dışı düşüncelerle dolu, yaratıcı enerji dolu bir gün seni bekliyor. Akıllı ve insan odaklı yaklaşımlar, senin için yeni fırsatlar sunabilir. Sosyal bağların güçlenebilir, arkadaş çevrende ilginç sohbetler ve tartışmalar gündeme gelebilir. Özgün projelere yönelmek, başkalarının dikkatini çekmek için mükemmel bir zaman. İçinde bulunduğun toplumsal ortamlarda akışkan yorumların, insanlar üzerinde etki bırakabilir. Hayatı daha renkli kılacak ilham verici karşılaşmalara hazırlıklı ol. Sezgilerin güçlü; hislerine güven ve kalbinin sesini dinle. Geleceğe dair hayallerin, seni inanılmaz bir yolculuğa çıkartabilir. Kendini ifade etmekten çekinme, sıradanın dışına çıkmak seni çok daha özgür hissettirecek. Yeniliklere açık olman, alışılmışın dışındaki keşifler ve değişiklikler için harika bir fırsat doğurabilir.
Hissiyatların derinliklerine dalış yapmanın tam zamanı. İçsel dünyana yönelmek, ruhsal enerjini yükseltecek. Duygusal açıdan oldukça hassas bir döneme girebilirsin; bu da başkalarıyla olan ilişkilerinde empati kurmanı kolaylaştıracak. Yaratıcılığın zirve yapıyor, ilham verici projelere yönelmek için harika bir zaman dilimindesin. Beklenmedik hayal gücü patlamaları, seni sıradanlıktan uzaklaştıracak ve kendini ifade etme biçiminde yenilikler getirecek. Ancak, aşırı duygu yüklemesi altında kalmamaya dikkat et; dengeyi sağlamak, ruhunun sakin kalmasını sağlayacak. Karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için açık fikirli olmanı öneririm; çünkü görünmeyen bir kapı, sana yeni ufuklar açabilir. Kendin için zaman ayırmayı unutma, meditasyon veya doğa yürüyüşleri ruhsal dengeyi korumana yardımcı olacaktır. Eğlenceye ve sosyal aktivitelere yönelmek, seni canlandıracak ve ruh halini yükseltecek. Unutma, sezgilerin güçlendiği bu dönemde intuisyonuna güvenmek, senin için önemli bir kılavuz olacak.
