1
Konuk Yazar: Emel Seçen
Ne Gedikpaşa Tiyatrosu, ne Ayfer Feray, 1987 yangınıyla kül olan Şan, Dormen ve Kenter, artık eskisi gibi. Hatta Atlas Pasajı içinde Muhsin Ertuğrul’un 1951 yılında kurduğu Küçük Sahne. Bir tek, Ses (Orta Oyuncular) Tiyatrosu, Ferhan Şensoy ile ses veriyor, yıllarca korudu kolladı orayı. Ne Altan Karındaş ve Arkadaşları, Yeşil Sahne, Azak Tiyatrosu ne Gazanfer Özcan & Gönül Ülkü. Yok! Sanki hiç olmamışlar gibi…
Elde avuçta kalan, tam köşe başımızda Çevre Tiyatrosu. Parası olan, sanatı İngiltere’de tiyatro izlemek ile ölçerken, Türkiye’nin zor dönemlerinde 70’li yıllarında, Karadenizli bir müteahhit ne AVM ne iş merkezi, tiyatro salonu yapar; Çevre Tiyatrosu. Altan Erbulak, Haldun Dormen Tiyatrosu’nda çok güçlü bir kadro ile oyun sergilerken yoldaşı Metin Serezli ile ayrılmaya karar verir. Yıl yetmişler, tiyatro yapmak zor, Milliyet’teki “Taş Arabası” köşesinden bir ilan verir Erbulak: “Elinde, tiyatro binası olmaya yarayacak birileri varsa, bana başvursun”. Karadenizli müteahhit Hasan Zengin gelir: “Elimde tiyatro binası yok, ama istersen yaparım!” der. Hasan Zengin, Altan Erbulak’a Kocamustafapaşa’da bir arsa gösterir. “Burası iyi mi” diye sorarken toprağın üzerine bir çarpı işareti yapar, “işte tiyatronun tam ortası burası olacak.” Ve Altan Erbulak’ı köşedeki kahvede tavla partisine davet eder. İkisi tavla oynarken iki kocaman dozer gelmiş arsayı kazmaya başlamıştır bile! İkisi tavla oynamaya o gün akşama kadar ve daha sonraki günlerde devam ederken tiyatro binası da yükselmeye başlar! 2 ay sonra kaba inşaat bitmiş, tiyatronun tavanının betonu bile dökülmüştür! Altan Erbulak bu macerayı gazetedeki sütununda yazarken Metin Serezli ile ceplerinde 25 kuruş bile yoktur. “Hasan Ağabey, niçin yapıyorsunuz bütün bunları? Herhalde bu işten çok para kazanacağınızı sanmıyorsunuz değil mi” diye sorar. Aldığı yanıt: “Her şey para değildir. Bu çevre bana çok şey verdi. Buraya geldiğimde hiçbir şeyim yoktu. Buralara evler, apartmanlar, binalar yaptım ve şimdi çevreye teşekkür olarak bir ‘tiyatro’ yapıyorum. Fena mı?” olur.
Altan Erbulak anlatmaya devam eder: “Eylül ayının ortalarında, “tiyatro binamızın” hemen hemen her şeyi tamamlanmıştı. Koltukları, perdesi, ışıkları, soyunma odaları, hatta, gene Hasan Ağabey’in deyimi ile “dedikodu odası” bile hazırdı. İşte Kocamustafapaşa’da bir tiyatro vardı artık. Adını, “mahalle” sözcüğü çok Arapça olacağından, “ÇEVRE TİYATROSU” koydum.
Biz “beş kuruş” harcamamıştık, her şeyi Hasan Ağabey yapmıştı. İş kontrata geldi dayandı. Korka korka sordum. “Hasan Ağabey, kontrat?”
– “Ne kontratı. Biz birbirimize söz vermedik mi? Bir kâğıt parçası sözümüzden kıymetli mi?”
– “Aman Hasan Ağabey, elektrik için gerekli bu. Şimdi söyle bana, aylık kaç para kira yazayım?”
– “Ne istersen onu yaz.”
– “Olur mu? Bana kalırsa ben ‘1 Lira’ yazarım.”
– “Yazmazsan şerefsizsin.” Ve “1 Lira” yazdım kontrata. 1971 yılının ekim, kasım, aralık aylarında koskoca tiyatro binasına ayda “1 Lira” kira ödedim.”
Kandemir Konuk’un yazdığı, ilk oyun Yüzsüz Zühtü, Metin Serezli (Deve Hasan), Altan Erbulak (Piç Nuri) izleyen seyirci sayısı ile elli bini bulacaktır. Tam sekiz yıl full geçen dönem, seksen darbesinin ayak sesleri ile bozulur ve bir gece artık rutine dönüşen dükkân, kahvehane silahlı taramalar sonucu bu güzel insanlar burayı terk eder ve tekrar Haldun Dormen Tiyatrosu’na geçerler.
O dönemde, Suna Keskin dahil olmak üzere Hulusi Kentmen, Adile Naşit’i ilk kez yan yana görmüş, sahnede Füsun Erbulak, Ayşen Gruda, Hadi Çaman ve Bodrum’daki Pencere adlı oyunla beni küçük yaşımda büyüleyen Yıldız Kenter’i ilk kez, o sahnede izlemiş biriyim, onların peşlerinden Levent Kırca, Nejat Uygur, Lale Oraloğlu geldi, geçti… Rüzgâr gibi…
Çocuk dünyanızda, sanatın tiyatro alanını bu devlerden öğreniyorsunuz. Sağınıza bakıyorsunuz, yer yok ilave sandalye. Dışarı çıkıyorsunuz, Çevre Tiyatrosu, pasajın içinde babacan tavrı ve masası üzerinde tespihi, güleç yüzüyle Hasan Zengin. Biraz ilerliyorsunuz yazlık ve kışlık olmak üzere topu topu üç sokaklık mekânda sekiz sinema salonu. Çevre Tiyatrosu, Işıl Kasapoğlu ile yeniden ayağa kalkmıştı. O gün bugün kaynıyor, Semaver Kumpanya.
Altmış yılda ne kadar geriye düştüğümüzü belki anlatabildim sizlere, Dünya Tiyatro Günü Kutlu Olsun! Yürekleri sanat aşkı ile dolu gerçek gönül zenginlerini bulmak ümidi ile.
Bugün, enerjinin ve kararlılığın zirveye ulaşacağı bir gün. İçsel motivasyonun güçlü olması, hedeflerine ulaşmanda yardımcı olacak. Yeni başlangıçlara açık olmalı, cesur adımlar atmalısın. Sosyal çevrende önemli değişimler ve etkileyici karşılaşmalar söz konusu. Kişisel ilişkilerde samimiyet ön planda; bu durum, duygusal bağlarını güçlendirmen için bir fırsat sunuyor. Karar verme anlarında sezgilerini dinlemen, sürprizlere hazırlıklı olmanı sağlayacak. Kendini ifade etme şeklinle başkalarına ilham verebilir, onlara liderlik edebilirsin. Sabırsızlığa kapılmamaya dikkat et; beklemek zor olsa da, sabır bileşenidir, olumlu sonuçların anahtarı. Bugün, kendine güvenerek ilerlemeye devam et. Her şey senin elinde!
Bugün, kendinizi ifade etme ve duygularınızı paylaşma konusunda güçlü bir arzu hissediyorsunuz. İçsel duygularınızın yüzeye çıkması, kişisel ilişkilerinizde daha derin ve anlamlı bağlantılar kurmanıza yardımcı olacak. Sevdiklerinizle samimi bir iletişim kurmak, ilişkilerinizi güçlendirebilir. İş yerinde, kararlılığınız ve pratik yaklaşımınız sayesinde zor projeleri başarıyla tamamlayabilirsiniz. Ancak, yeniliklere açık olmakta fayda var; alışkanlıklarınızı sorgulamanız, size beklenmedik fırsatlar sunabilir. Kendinize zaman ayırmak ve ruhsal yenilenme için küçük kaçamaklar yapmak, günün getirileri arasında yer alacaktır. Kendi değerlerinize odaklanarak, dış dünyanın karmaşasından uzaklaşma şansını yakalayabilirsiniz. Bugün, içsel huzurunuzu sağlamanın ve yaşamınızı dengeye getirmenin tam zamanı.
Bugün zihinsel enerjinin oldukça yüksek olduğu bir gün. Farklı konular hakkında derinlemesine düşünmek, yeni fikirler geliştirmek ve hayatındaki belirsizlikleri netleştirmek için harika bir zaman. Sosyal çevrenle olan ilişkilerinde, samimi ve açık bir iletişim kurma ihtiyacı hissedebilirsin. Merak duygun sayesinde yeni insanlarla tanışma ve onlardan ilham alma fırsatın olacak. Özellikle yaratıcı projelere odaklanarak kendini geliştirip, hayal gücünü kullanmak için uygun bir zemin oluşacak. Ancak, dikkatinin dağılmasına neden olabilecek konulara çok fazla takılmamaya çalış. İkili ilişkilerde ise karşılıklı anlayış ve empati önem kazanıyor. Kısa iletişimler ya da mesajlaşmalar sayesinde bir ilişkinin derinleşmesi mümkün. Eğitimle, bilgi edinmeyle ilgilenen İkizler için olumlu fırsatlar kapıda.
Duygusal derinliğin bugün ön planda. İçsel yolculuklara dair merakını tatmin etme arayışındasın. Sevdiklerinle arandaki bağları güçlendirmek isteyeceksin. Bu nedenle, geçmişten gelen anılar ve tatlı hatıralar seni sarıp sarmalayacak. Evde geçirmek isteyeceğin zaman dilimleri, rahatlamana ve huzur bulmana yardımcı olacak. Ancak, karamsar düşüncelerden uzak durmalı, pozitif enerjini artıracak aktivitelere yönelmelisin. İçsel huzurunu sağlamak ve sevdiklerinle kaliteli zaman geçirmek, ruhsal anlamda sana çok iyi gelecek. İş veya günlük sorumluluklar ile ilgili küçük zorluklarla karşılaşabilirsin; ancak bunları aşmak için içsel gücünü kullanacaksın. Unutma, güç senin içinde mevcut!
Yeni fırsatlar kapını çalmaya başlayabilir. Kendi yeteneklerini ön plana çıkarma şansını yakalayabilirsin. Cesaretinle çevrendekilere ilham vereceksin. Kendine olan güvenin artarken, liderlik vasıflarını sergilemek için mükemmel bir zaman. İletişim konusunda dikkatli olmalı, zıt düşüncelere açık kalmalısın. Sosyal etkileşimlerin artabilir; yeni insanlarla tanışmak, ufkunu genişletmek adına önemli fırsatlar sunabilir. Bugün, içsel bir farkındalık yaşayıp hedeflerini netleştirmek isteyebilirsin. İlişkilerinde ise samimiyet ve sıcaklık ön planda. Sevgi dolu bir ortam seni bekliyor, hislerinle hareket etmeyi unutma. Unutma, kalbindeki ateş, çevrendekileri de aydınlatır.
Detaylara olan düşkünlüğün gün boyunca öne çıkacak. Küçük şeylere odaklanarak büyük resmi kaçırmamalısın. Kendi içsel düzenini sağlamlaştırmak, zihnini ve ruhunu beslemek adına harika bir zaman. Gün, organize olma ve planlarını netleştirme fırsatı sunacak. İş yerinde işbirlikleri ön planda; başkalarının önerilerine açık olmalısın. Sağlığınla ilgili bir konuda dikkatli olman gerekebilir; bedenine iyi bakmak için zaman ayırmalısın. Sosyal ilişkilerde ise kendini ifade etmekte zorlanabilirsin, ama sabırlı ol ve düşüncelerini paylaşmaktan çekinme. Günün sonunda, içsel huzuru bulmak için yalnız kalmayı tercih edebilirsin. Senin için yoğun bir düşünce yoğunluğu söz konusu; derin nefes al ve düşüncelerini netleştir.
Duygusal dengenin ön planda olduğu bir dönemdesin. Sosyal ilişkilerinde yeni bağlantılar kurma arzusu içindesin; bu, seni heyecanlandırıyor ve ilham veriyor. Karşına çıkacak insanlardan öğrenebileceğin çok şey var. Tarafını seçerken dikkatli olmalısın; aşırı idealizm tuzak olabilir. Hayatında estetik ve güzellik arayışın yoğunlaşabilir, sanatsal çalışmalar ya da hobilerle ilgilenmek için harika bir zaman. Kendini ifade etme biçimin, başkaları üzerinde derin bir etki bırakacak. İçsel huzurunu sağlamak için biraz zaman ayırmayı unutma; böylece başkalarına daha fazla destek olabilirsin. Özellikle iş ve finansal konularda olumlu gelişmeler söz konusu. Ancak hemen hareket etmeden önce iyi bir değerlendirme yapman yerinde olur. Yanlış yönlendirmelerden kaçınmak için sezgilerine güven. Diğer insanlarla uyum içinde olmayı başarırsan, gün boyunca keyifli anlar seni bekliyor.
Duyguların derinliklerine inmeye hazır olun. Bugün içsel bir sorgulama başlatan olaylar yaşayabilirsiniz. Kendinizi ifade etmekte zorlanıyorsanız, yazmak ya da yaratıcı bir aktiviteyle meşgul olmak iyi bir çıkış yolu olabilir. İlişkilerde güvenin önemini bir kez daha hissedeceksiniz; bu nedenle, hem kendinize hem de sevdiklerinize karşı açık ve dürüst olmalısınız. Geçmişten gelen bazı olaylar su yüzüne çıkabilir. Bunların altında yatan öz temelini keşfetmek, kendinizi daha iyi anlamanızı sağlayacak. Para konularında temkinli olmanız gereken bir gündesiniz. Harcamalarınıza dikkat edin, gelecekte ihtiyaç duyabileceğiniz kaynakları düşünmek için fırsatlar yaratın. Sosyal çevrenizden destek alabilir, fikir alışverişlerinde bulunabilirsiniz. Unutmayın; bağlılık ve sadakat, bu dönemde ilişkilerinizi güçlü tutacak unsurlar. Daha derin bağlar kurmak için çaba sarf edebilirsiniz.
Maceraperest ruhun bugün zirveye çıkacak. Yeni deneyimlere ve keşiflere açık olmalısın. Eğlenceli etkinlikler, dostlarla geçirilen vakit ruhunu canlandıracak. Farklı kültürleri tanımak, yeni insanlarla tanışmak sana enerji verecek. Eğitim veya kişisel gelişim konularında atılımlar yapabilirsin; bu süreçte öğrendiğin her şey, hedeflerine ulaşmanda büyük rol oynayacak. Ayrıca, karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için cesur olmalısın. İçsel huzurunu bulmak için doğayla iç içe zaman geçirmek, zihnini açacak. Eğlenceli ve ilham verici bir gün seni bekliyor.
Bugün hedeflerine daha da yaklaşmanın bir yolunu bulacaksın. Disiplinin ve çalışma azmin, çevrendekilere de ilham verecek. Karşılaşabileceğin zorluklar, seni daha güçlü kılacak engeller olarak görülebilir. Bu süreçte kararlılığını koru, dikkatini dağıtacak unsurlara karşı kendini korumak önemli. Sosyal ilişkilerinde ise, en yakın arkadaşlarından beklemediğin destekler alabilir, eski arkadaşlıkların canlanma fırsatı buluyor. Kendini ifade etme şeklin, başkalarına etki edecek. Gösterdiğin özveri, takdirle karşılanabilir. Finansal anlamda dikkatli olman gereken bir dönemdesin. Harcamalarını kontrol altında tutmak, geleceğini sağlam temellere oturtman açısından önemli. Yeteneklerini sergileyeceğin bir fırsatla karşılaşabilirsin. Bu, profesyonel hayatında yeni kapılar açabilir. Unutma, başarının anahtarı sabır ve özveri.
Bugün yenilikçi fikirlerin, yaratıcı projelerin ve özgün bakış açılarının ön plana çıkıyor. Sorgulayıcı yapınla, eski kalıpları kırma arzusun öne çıkabilir. Sosyal ilişkilerde, farklı insanlarla tanışmak ve ilginç sohbetler yapmak adına oldukça elverişli bir zaman dilimindesin. Empati yeteneğin artmışken, başkalarının fikirlerine açık olman, ilişkilere derinlik katabilir.Duygusal olarak, içsel huzurunu sağlamak için yalnız kalmaya ihtiyaç duyabilirsin. Meditasyon veya doğa yürüyüşleri gibi bireysel aktivitelere yönelmek, zihnini arındırmana yardımcı olacak. Hayal gücünün yoğunluğuyla, sanatsal yönlerini keşfetmeye veya geliştirmeye cesaret edebilirsin. Sosyal konularda, bazı arkadaşlarınla fikir ayrılıkları yaşayabilirsin, fakat bu durumun kalıcı olmasını istemiyorsan, iyi bir dinleyici olmaya özen göstermelisin. Yeni bir hedef belirlemek için de ikna olabilirsin. Bu hedef, gelecekteki tatminin için önemli bir adım olabilir.
Duygular derinleşiyor, sezgisel yeteneklerin daha da belirgin hale geliyor. Sanatsal yönlerin ön plana çıkabilir, yaratıcılığını ifade etmek için mükemmel bir gün. İkili ilişkilerde, başkalarının duygularını anlama kabiliyetin senin için bir avantaj sunuyor. Fakat, başkalarının sorunlarına fazla kapılmaktan kaçınmalısın; kendi sınırlarını korumak önem taşıyor. İçsel huzuru sağlamak adına biraz yalnız kalmak, meditasyon ya da doğayla vakit geçirmek faydalı olabilir. Gelecek hayallerinle ilgili yeni fikirler aklına gelebilir, bunları not almayı unutma. Bugün, samimi ve içten iletişimler kurmak için uygun bir zaman. Unutma, kendi iç sesine kulak vermek, karşılaşabileceğin olası zorlukları aşmanda sana yardımcı olacak.
