

“Ölüyorum tanrım, bu da oldu işte.
Her ölüm erken ölümdür, biliyorum tanrım.
Ama, ayrıca, aldığın şu hayat, fena değildir…
Üstü kalsın…”
Şiirin yanı sıra deneme, çocuk kitabı, günce, derleme ve tenkit yazıları kaleme alan, şiir ve tercümeler yapan edebiyatçının gerçek adı Cemalettin Seber.
1931 yılında Erzincan’da doğan Cemal Süreya, annesi Gülbeyaz ve babası Hüseyin ile birlikte çocukluk dönemini burada geçirdikten sonra, 1938 yılında çıkan Dersim İsyanı ile ailesi Bilecik’e sürgün edildi.
Sürgünden kısa bir süre sonra henüz 23 yaşında olan annesini kaybetti. Bu dönemde babası, öğrenimini büyük kentte yapması için İstanbul’a halasının yanına gönderdi.
Babası Hüseyin Bey, bir yıl sonra annesiyle iki kızını da İstanbul’a gönderdi, üçüncü yıl da kendisi çocuklarının yanına giderek İstanbul’da çalışmaya başladı. Ancak bir süre sonra yeniden sürgün yurtları olan Bilecik’e geri dönmek durumunda kaldılar.
Süreya’nın edebiyatla ilgisi çok küçük yaşlarda başladı. Küçük yaşlarda annesinden dinlediği halk hikayeleri “şairlik duygusunun” ortaya çıkmasına yardımcı oldu.
Ortaokul yıllarında okuduğu Dostoyevski ise ona adeta yeni bir dünyanın kapısını araladı.
Bu yıllarda şair olma arzusunun ilk nüvelerini hisseden Cemal Süreya, ilk aşkı olan (sonradan ilk eşi) Seniha’ya şiirler yazmış ve bu yüzden kendisine “Şair”, Âşık” gibi adlar verildi.
1944’te Bilecik Ortaokulu’na başlayan Cemal Süreya, üvey anne Esma’nın gelişiyle evden kurtulmak için babasından gizli sınava girip “parasız yatılı” okumaya hak kazandı. Okul yıllarında Türkçe ve edebiyat derslerindeki başarısı ile öğretmenlerinin dikkatini çekti.
Okuldan arta kalan vakitlerini Bakırcılar Çarşısı’ndaki Halkevi Kitaplığı’nda geçiren Cemal Süreya, bu dönemde kendi ifadesiyle “kötü romanlar” okudu.
1947’de yine parasız yatılı olarak Haydarpaşa Lisesi’ne girdi. Lise yıllarında edebiyata ilgisi oldukça derinleşmiş, kendi kendine eski yazıyı öğrendi ve özellikle eski edebiyata araştırmacı bir gözle bakmaya başladı.
Liseyi bitirdikten sonra 1950’de Mülkiye’nin Maliye bölümünü kazanınca hayatına Ankara’ya devam etti. Ankara’daki dört yıl, dünya görüşünün, kişiliğinin ve sanatının oluşumunda önemli bir rol oynadı.
1953’te henüz daha üniversite öğrencisiyken Seniha Hanım ile evledi.
Şiire çocuk yaşlarda ilgi duyan Süreya’nın ilk şiiri “Şarkısı Beyaz”, 1953’te “Mülkiye” adlı okul dergisinde çıktı. Cemal Süreya, “İkinci Yeni” şiir hareketinin öncülerinden biri kabul edildi.
Şiirlerindeki ironiyi ortaya koyan “Gül” şiiri, Yeditepe dergisinde yayınlandığında 23 yaşında olan Süreya, Sezai Karakoç, Muzaffer Erdost, Nihat Kemal Eren ve Hasan Basri ile yakın arkadaş oldu.
1954 yılında Mülkiye’den mezun oldu ve aynı yıl Eskişehir Vergi Dairesi’nde stajyer olarak göreve başladı. 1955’te Ayçe adlı bir kızları oldu ve aynı yıl Maliye Müfettiş Muavini olarak İstanbul’a atandı.
Usta şair, hem şiirleri hem de yazılarının yayımlanmasının ardından dergi çıkarma düşüncesi içine girdi. Süreya, “Papirüs” dergisinin ilk sayısını yayımladı, ikinci sayıdan sonra 8 ay ara veren şair, üç sayı sonra dergiyi kapattı.
1959’da askere giden Süreya, askerliğini yaparken bir taraftan da Hukuk fakültesini bitirdi.
1961’de “Maliye denetim usulleri ve iktisadi devlet teşekkülleri”ni incelemesi için Paris’e gönderildi. Paris’te bir yıl kaldıktan sonra teftiş göreviyle 1963’te Kars ve Ağrı, 1965’te Çanakkale ve Tekirdağ’a gitti.
1965’te, arkadaşları Sezai Karakoç ve Doğan Yel ile Maliye Teftiş Kurulundan istifa ederek, edebiyata ağırlık verdi.
1 Haziran 1966’da 3. kez “Papirüs”ü okuyucuyla buluşturdu ve1970’e kadar dergiyi her ay düzenli yayımladı.
Maliye Bakanlığındaki memuriyetine 1971’de geri döndü. İstanbul Hocapaşa Vergi Dairesi, Maliye Tetkik Kurulu, İstanbul Darphane ve Damga Matbaası Müdürlüğünde görev aldı.
Başyazılarını yazdığı “Oluşum” dergisinde ve kurucularından olduğu “Türkiye Yazıları” dergisinde yöneticilik de yapan Süreya, 1977’de “Politika” gazetesinin sanat sayfasında haftada bir yazdığı “Günübirlik” yazılarıyla gazete yazarlığına başladı.
Kültür Bakanlığı Kültür Yayınları Danışma Kurulu üyeliği yaptı. “Papirüs”ü son olarak 15 Mart 1981’de çıkardı.
“Yeni Ulus” ve “Aydınlık” gazetelerinde de yazan Süreya, çeşitli devlet kademelerinde görev aldıktan sonra 1982’de emekli oldu.
Cemal Süreya, eserlerini, Osman Mazlum, Adil Fırat, Ali Fakir, Ali Hakir, Ahmet Gürsu, Hüseyin Karayazı, Birsen Sağanak, Dr. Suat Hüseyin gibi farklı mahlaslarla kaleme aldı.
Şiirin yanı sıra deneme, çocuk kitabı, günce, tenkit yazısı, şiir ve düz yazı tercümesi ve derleme de yazan Süreya, ilk kitabı “Üvercinka” ile 1958’de Yeditepe Şiir Ödülünü, Arif Damar’la paylaştı.
Süreya, ikinci kitabı “Göçebe”yle 1966’da Türk Dil Kurumu Edebiyat Ödülüne, “Sıcak Nal” ve “Güz Bitiği” kitaplarıyla 1988’de Behçet Necatigil Şiir Ödülüne değer görüldü.
Usta şair, girdiği şeker koması sonucu 9 Ocak 1990’da hayatını kaybetti ve Kulaksız Mezarlığı’na defnedildi.
1990 yılında ölen Cemal Süreya’nın anısına 1991’den yılından beri “Cemal Süreya Şiir Ödülü” veriliyor. 2003 yılında Cemal Süreya Kültür ve Sanat Derneği kuruldu.
Cemal Süreya ile ilgili pek çok dergi özel sayı hazırlamış ve armağan kitaplar yayımlandı. 2001’de Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından, Doğan Hızlan editörlüğünde Cemal Süreya armağan kitabı çıkarıldı.
Miras bıraktığı eserlerinden bazıları şöyle:
“Şapkam Dolu Çiçekle, Göçebe, Günler, Güz Bitiği, Sevda Sözleri, Üvercinka, Uzaktan Seviyorum Seni, Günübirlik, Uzat Saçlarını Frigya, Aydınlık Yazıları / Paçal, Papirüs’ten Başyazılar, Onüç Günün Mektupları, Aritmetik İyi Kuşlar Pekiyi, Güvercin Curnatası, Mülkiyeli Şairler, Oluşum’da Cemal Süreya ve Yüz Aşk Şiiri.”
Bugün enerji dolu hissedeceksin; hayata karşı olan tutkun ve kararlılığın çevrendekilere de yansıyacak. Küçük engellerle karşılaşsan bile, bunların seni durdurmasına izin vermeyeceksin. Kendi yeteneklerine inanman, yeni fırsatların kapılarını açabilir. Sosyal çevrende birbirinden ilginç insanlarla etkileşim kurmak için harika bir zaman. Yaratıcılığını serbest bırakmalısın, zira içindeki sanatsal yön hemen ön plana çıkacak. Duygusal anlamda ise daha derin bağlar kurma zamanı. Sevgi ve destek aradığın kişilere yaklaş; onların da duygusal açıdan seninle olabileceğini unutma. Unutma, cesaretinle zorlukların üstesinden gelme kabiliyeti içindeki en güçlü silahın.
Bugün, huzurlu bir ortamda kendini bulma ihtiyacı hissedebilirsin. Yenilik arayışında olsan da, geçmişin sıcak hatıraları seni sarabilir. Günü eve kapalı geçirme isteği, içsel dengeyi sağlama arayışının bir yansıması. Maddi konulara dair attığın adımlarının olumlu sonuçlarını almak, motivasyonunu artıracak. İletişim kurmak, hislerini ifade etmek için doğru bir zaman. Sevdiklerinle paylaşımların, bağları güçlendirebilir. Kendini ifade etmekte zorlanıyorsan, sanatsal bir aktivite veya doğada vakit geçirmek ruh halini canlandıracak. Sakin kalmak ve anı yaşamak, bugün sana en büyük faydayı sağlayacak.
Bugün, zihnindeki merak duygusu her zamankinden daha belirgin hale gelecek. İletişim becerilerin güçlü bir şekilde öne çıkacak ve etrafındaki insanlarla derinlemesine sohbetler yapma isteği günün atmosferini şekillendirecek. Yeni bilgiler edinme arzusu seni farklı alanlara yönlendirebilir. Sosyal çevrenden biriyle yapacağın bir konuşma, beklemediğin bir ilham kaynağı olabilir.Merakın, seni keşfe çıkmaya teşvik edecek. Yazılı veya görsel ifade yeteneklerin, düşüncelerini başkalarına aktarma konusunda sana yardımcı olacak. Ancak, her şeyin hızlı bir şekilde gelişmesi seni biraz çelişkili hissettirebilir. Kendine zaman tanımalısın. Duygusal yönden, içsel duygularını anlamak için biraz yalnız kalmayı da düşünebilirsin. İçsel yolculuğun, zihnini rahatlatacak ve daha net kararlar almanı sağlayacak. Akşam saatlerinde, duygusal bir bağ kurmak için uygun bir zaman dilimi. Sevdiklerinle geçireceğin anlar, kalbindeki sıcaklığı artıracak.
Duygusal derinliklerin ön plana çıkacağı bir gün. Aile bağlarına, ev yaşamına dair hislerin güçlü bir şekilde su yüzüne çıkabilir. Sevdiklerinle birlikte geçirilecek zaman, ruhunu besleyecek ve huzurunu artıracak. Sıkışmış ya da unutulmuş bazı hislerinle yüzleşme fırsatı bulabilirsin. Yaratıcılığın artacak; sanatsal yönlerini keşfetmek için ideal bir atmosferde olacaksın. Kendini ifade ederken, içsel duygularını açıkça paylaşma isteği duyabilirsin. Şimdi, kendine karşı nazik olmanın ve öz bakım yapmanın tam zamanı. Yavaş temposunu koru, her adımda içsel dengeyi bulmaya çalış. İzlemesi keyif veren bir yolculuk seni bekliyor. İnvaziv düşüncelerden uzak durarak, sevdiğin çalışmalara odaklan. İletişimde hassasiyet ve anlayış, ilişkilerinde derinlik katacak. Unutma, içsel huzurunu bulmak en önemli öncelik.
Kendini parlayan bir yıldız gibi hissetmen için harika bir gün. Yaratıcılığın ve enerjin çevrendekileri etkisi altına alacak. Sosyal ortamlarda geniş bir kitleye hitap etmek ve ilgi çekmek için mükemmel bir fırsat. Liderlik özelliklerin öne çıkacak; fikirlerini cesurca savunmaktan kaçınma. Ancak, etrafındaki insanlarla olan iletişimine dikkat etmelisin. Duygusal iniş çıkışlar yaşanabilir, bu yüzden kalp ve akıl arasında denge kurmak önemli olacak. Gün sonunda, içsel huzurun ve güvenin artacağını hissedeceksin. Kendine odaklanarak, içsel gücünü yeniden keşfetmek için bir fırsat yakalayabilirsin. Unutma, senin kararlılığın ve cesaretin, başkalarına ilham verecek.
Sorgulayıcı zihin yapın bugün, sizi içsel bir yolculuğa çıkartabilir. İletişimdeki incelikleri daha da derinlemesine anlamak isteyebilirsiniz. İş ve özel hayatınızdaki dengeyi bulmak, ruh halinizi olumlu yönde etkileyebilir. Akılda kalıcı detaylara odaklanarak, çevrenizdeki insanlara yardımcı olma arayışınız, dikkatinizi çekecek. Aşk hayatında samimiyet ve içtenlik ön planda olacak; duygusal bağlarınızı güçlendirmek için açık ve dürüst bir iletişim kurmaya özen gösterin. Sağlığınıza dikkat etmekte fayda var; belki de biraz molaya ihtiyacınız vardır. Verimliliğinizi artırmak için kendinize alan açın ve yaratıcılığınızı besleyin. Bugün, gündelik hayatınızda yapacağınız küçük düzenlemelerin, büyük fark yaratabileceğini unutmayın.
Dengede kalma ihtiyacı içindesin; ilişkilerinde uyumu sağlamak ve insanlarla olan etkileşimlerinde diplomasi kullanmak ön planda. Bugün, ikili ilişkilerin odak noktası haline gelebilir. Duygusal açıdan önemli diyaloglar kurabilir, sağlam temellere dayanan ortaklıklar geliştirme fırsatları ile karşılaşabilirsin. Hayatındaki estetik unsurlarına ve sanatsal yönüne dair yeni keşifler yapmak, ruh halini olumlu yönde etkileyebilir. Sosyal ortamlarda aktif olman gerekebilir; yeni insanlarla tanışma veya mevcut bağları derinleştirme fırsatları seni bekliyor. Ancak, kendi isteklerini ve ihtiyaçlarını göz ardı etmemeye dikkat etmelisin. İçsel olarak huzurlu kalmaya yönelik adımlar atmak, günün genel atmosferini güzelleştirecek ve seni daha üretken hale getirecektir.
Bugün duygusal derinliklerin ve içsel dünyanın ön planda olacak. Hislerin seni yönlendirebilir, bu nedenle sezgilerine güvenmeyi ihmal etme. Maske takmayı bırakıp gerçek hislerini ortaya koyma cesareti gösterebilirsin. İlişkilerde yoğun ve tutkulu bir enerji var; partnerinle aranda geçmişe dair bir bağın yeniden canlanması mümkün. Bu, sağlıklı bir şekilde iletişim kurarak aranızdaki bağı güçlendirmenizi sağlayabilir.Aynı zamanda, yaşamındaki dönüşüm süreçleri hız kazanabilir. Eski kalıplardan kurtulma fırsatın doğuyor. Fakat bu değişim, başlangıçta rahatsız edici gelebilir; ancak güçlü yapın bu süreçte sana büyük fayda sağlayabilir. Kendine güven ve cesaretle ilerle, çünkü bu dönüşüm seni daha güçlü bir insan yapacak. Maddi konularda da dikkatli olmalı, harcamalarına özen göstermelisin. Kendi gücünü hissetmek, hem içsel hem de dışsal dünya ile dengede olmanı sağlayacak. Aşk, tutku ve dönüşüm bu günün ana temaları…
Keşif ve macera arayışında bir gün. İçsel bir özgürlük hissi ile yeni deneyimlere aç olacaksın. Farklı kültürler ve bakış açıları seni etkileyecek, bu süreçte yeni arkadaşlıklar kurabilirsin. Eğiticilerle veya mentörlerle tanışmak, bilgi dağarcığını genişletmek için harika bir fırsat. Aynı zamanda, ruhsal ve zihinsel bir yoğunluk içinde kendini bulabilirsin; meditasyon veya doğa yürüyüşleri ile içsel huzuru yakalamaya çalış. Esnek ol, hayat yaşanacak anlarla dolu; anıların tadını çıkar. Yaratıcılığını ifade etmek için uygun bir zaman. Sanatsal bir aktivite, ruhunu besleyebilir. Kendine güven ve cesur adımlar at, ufuk açıcı fırsatlar kapını çalabilir. İyi şans!
Görev bilinci, kararlılık ve disiplinle dolu bir enerjiye sahipsin. Bugün, uzun zamandır üzerinde düşündüğün projelerin ya da hedeflerinle ilgili önemli ilerlemeler kaydedebilirsin. Çalışma temposunun yüksek olduğu bu dönem, sevdiğin işlere daha fazla odaklanmana yardımcı olacak. İletişim becerilerin güçlü, etrafındakilerle kuracağın bağlantılar, fikirlerini daha geniş kitlelere ulaştırman konusunda isabetli adımlar atmanı sağlayabilir. Ancak, bir miktar sabırlı olmakta ve olayları aceleye getirmemekte fayda var. Gözlemlerin sayesinde stratejik bir yaklaşım geliştirebilir, potansiyel zorlukları önceden sezip daha etkili bir yol haritası belirleyebilirsin.Kişisel ilişkilerinde ise, içten ve samimi bir iletişimin keyfini çıkarabilirsin. Bu, hem arkadaşlık hem de romantik bağlarını güçlendirme şansı sunar. Sevdiklerinle derin sohbetler yapabilmek, aranızdaki bağı daha da kuvvetlendirebilir. Kendini ifade etme becerin bu dönemde ön planda olacak.Finansal açıdan, dikkatli düşünmek ve harcamalarını gözden geçirmek önemli. Ani kararlar almaktan kaçınmalısın. Birikimlerini yönetmek için mantıklı adımlar atmayı hedefle. Bugün, kendi iç dünyanda derinleşebilir, geçmişe dair bazı olayları değerlendirerek geleceğine yönelik planlar yapabilirsin. Unutma, attığın her adımda kararlılığın daha sağlam bir gelecek inşa etmekte sana yardımcı olacak.
Bugün, özgürlük arayışın ve yenilikçi fikirlerin ön planda. Bağlı olduğun topluluklarla olan etkileşimlerin, sana ilham verebilir. Sosyal ortamlarda kendini ifade etmekten çekinme; yaratıcı projelerin için destek bulma fırsatı var. Özellikle sezgilerin güçlü, bu da karar almada sana avantaj sağlayacak. Dış dünyaya karşı duyarlılığın artarken, içsel dünyanda da önemli sorgulamalar yapabilirsin. Kendi değerlerinle ilgili düşünmek, geleceğindeki yol haritanı belirlemene yardımcı olacak. Tüm bunlar arasında, farklılıklara açık olmanın ve mevcut durumları kabullenmenin sana olumlu geri dönüşler getireceğini unutma. Her şey, sana yeni ufuklar açma potansiyeli taşıyor.