1
Kitabınız çocuklarla çok da alışık olmadığımız, cesur ve zor bir konuyu konuşmak için imkân açıyor. Ölüm meselesini ele alıyor. Bu konuda yazma düşüncesi nasıl gelişti?
Başka şeyler konuşurken bu konuya girmeyi sevmiyorum ama sizin sorunuzun cevabında buna girmem gerekiyor, belki bilmiyorsunuz, eşim Okan öldü, yaklaşık iki sene önce. Ben ve iki çocuğum Okan öldüğünde ölümü direkt tecrübe ettik. Yani, aşina olduğum, yakın olduğum bir konu. Hatta çok yakın hissettiğim diyeyim. Tespit ettiğiniz şekilde, ölümün alışık olmadığımız, cesur ve zor bir konu olmasına da, bunu bu şekilde ifade etmemize de bir itiraz ya da belki bir serzeniş aslında bu kitap. Bu yaygın bir yetişkin söylemi ve perspektifi ve maalesef çocuklarımıza da geçirdiğimiz bir şey. Düşünsenize, ölüme nasıl alışık olamayız ki? Herkes ölüyor. Ölüm hayata dair bildiğimiz tek şey. Hayır, alışık olmadığımız bir şey değil, hayır, cesur bir konu değil aslında, belki, zor bir konu, belki; o da biz yetişkin olamadığımız için zordur olsa olsa. Yetişkinim diyen herhangi bir insan için ölümde ne cesaret var ne de zorluk. Yani sorunuza cevabım, ölüm acaba alışık olduğumuz, konuşması cesur ve zor olmayan bir konu olabilir mi? Böyle olsa, nasıl olur? Benim de sorum bu aslında.
Noa, soru sormayı unutan yetişkinler dünyasında sorular sormaya devam eden bir çocuk. Bu çok değerli aslında, biz yetişkinler ne noktada bunu yitiriyoruz?
Bu sanırım hepimizin kendimize sorması gereken bir soru. Soru sormaya buradan başlayabiliriz yani. Bizler sanırım, ki bu dâhil herhangi bir konuda ahkâm kesmek istemem, şu anki yaşadığımız sistemde bütün enerjimizi iyi olmaya harcadığımız için merakı, merakla gelen keyif duygusunu köreltiyoruz, gerilerde bırakıyoruz. İyi değiliz, semptomlarla hayatta kalmaya çalışıyoruz, çoğumuz depresyonda, birçoğumuzun migreni, fibromiyaljisi, ya da başka bir şeyi var. İyi olmayınca bütün eforumuz iyi olmaya çalışmaya gidiyor. Ama iyi olmaya başlar başlamaz da merak ve keyif kendiliğinden geri geliyor. Merakın ve keyfin kendiliğinden olanı çok güzel.
SALT GERÇEĞİ SÖYLEMEK
Önsözde Stephen Jenkinson imzası var. “Çocuklar anne babalarının bazen yaşamın gidişatı karşısında bozguna uğradığını görmeyi hak ederler” diyor Jenkinson. Siz bu konuda nasıl düşünüyorsunuz?
Aynı fikirdeyim, hatta ben bir adım ileriye taşıyorum Stephen’ın söylediklerini. Evet, bence bunu hak ediyorlar, bu bizim onlara borcumuz ve bir adım ötesi de şu: Çocuklara salt gerçeği
söylemek onları en güzel sevme şekli. Benim için böyle, en azından.
Bu yanıyla kitap sadece çocuklar değil yetişkinler için de aslında aynı zamanda. Yetişkinlere hayata dair bir öneride bulunacak olsanız bu ne olurdu?
Bir öneri olarak değil belki, ama bir gözlem olarak, eğitimlerde söylediğimi yineleyeyim: Bir eğitmen olarak şunu söyleyebilirim belki, biz yetişkinlerin çocuklarımızdan önce kendimizle uğraşmamız gerekiyor. Çoğumuz yetişkin bedeninde çocuklarız. Önce yetişkin olmamız gerekiyor.
Noa’nın farklı maceralarına da tanıklık edecek miyiz ilerleyen zamanda?
Evet, inşallah. Yani seri yazmak çok yakın hissettiğim bir şey değil ama üç rakamında bir sihir var, seri olmasa da sanki bir hikâye daha çıkacak ve üçleme tamamlanacak gibi hissediyorum. Onun dışında hikâye anlatmaya, yazmaya devam edeceğim, hayatta yapmaktan en keyif aldığım şey bu.
Yeni başlangıçlar için harika bir zaman dilimindesin. Enerjin yüksek ve motivasyonun güçlü. Kendini ifade etme konusunda cesursun, bu da çevrendekiler üzerinde olumlu bir etki yaratıyor. Bugün içsel hislerine güvenmelisin; sezgilerin seni doğru yola yönlendirecek. Karşılaşacağın zorluklar karşısında pes etmek yerine, bunları birer fırsat olarak görmek seni daha da güçlendirebilir. Sosyal ilişkilerde ise iletişime açık olman faydalı. Arkadaşlarınla olan bağların kuvvetlenecek. Kendine birkaç saat ayırarak zevk aldığın bir aktiviteyle meşgul olmayı unutma. Bu, zihninin tazelenmesine yardımcı olacak.
Bugün içsel bir huzur arayışında olabilirsin. Doğayla iç içe olmak, seni yeniden enerjiyle dolduracak. Aşk hayatında küçük sürprizler, ilişkini canlandırabilir. İletişim yeteneklerin sayesinde iş yerinde fark yaratacak, takım arkadaşların üzerinde olumlu bir etki bırakacaksın. Maddi konularda daha temkinli olmalısın; gereksiz harcamalardan uzak durarak geleceğe yönelik planlarını sağlamlaştırabilirsin. Gün içerisinde kararlılığın ve sabrınla zor durumların üstesinden geleceksin. Kendine ve sevdiklerine zaman ayırmayı unutma; bu, duygusal olarak kendini yeniden dengelemeni sağlayacak.
Bugün iletişim alanda hareketli bir gün geçirebilirsin. Herkesle kolayca bağlantı kuracak ve fikirlerinle dikkat çekeceksin. Sosyal etkinlikler ve arkadaşlarla planlar gündeme gelebilir, bu da seni mutlu edecek. Yüzeysel olanlardan uzaklaşmak, derin sohbetler yapman için fırsat sunabilir. Esnek düşünme becerin, karşına çıkan zorlukları aşmanda yardımcı olacak. Öte yandan, bazı duygusal meselelere dair içsel bir sorgulama yapabilirsin; var olan sorunlar üzerindeki düşüncelerine dikkat et. Kendine zaman ayırmayı da unutma; zihnini dinlendirmek günün ilerleyen saatlerinde yenilemek için faydalı olacaktır. Unutma, ifade gücün dikkat çekici; hissettiklerini cesurca paylaşabilirsin.
Duygusal derinlikler içinde kaybolmuş hissedebilirsin. Bugün yakın ilişkilerine odaklanmak, kalbindeki hisleri açığa çıkarma zamanı. Sevgi dolu sözler ve samimi paylaşımlar, bağlarını güçlendirecek. Evinin ve ailenin verdiği güven duygusu, seni sarmalayacak. İçsel huzur arayışın önemli bir hal alırken, kendi ihtiyaçlarına kulak vermelisin. Belki de geçmişle yüzleşmek, yeni bir başlangıç için kapıları aralayacak. Yaratıcılığın yüksek olduğu bu dönem, sanatsal faaliyetlere yönelmek için uygun. İçsel sesini dinlemekten çekinme, sezgilerin seni doğru yöne yönlendirecek. Kendini ifade etme şeklin, duygusal zenginliğini yansıtacak. Sadece kendine değil, çevrendeki insanlara da ilham verebilirsin. Özgünlüğünü korumak kaydıyla, duygusal derinliklerini keşfetmek senin için dönüştürücü bir deneyim olabilir.
Bugün, içsel güvenin ve liderlik becerilerin ön planda olacak. Sosyal ortamlarda parlayarak dikkatleri üzerine çekebilirsin. Yaratıcılığın, sanatsal projelerde veya ekip çalışmalarında kendini gösterecek fırsatlar yaratabilir. Ancak dikkatli ol, ego çatışmalarından uzak durman önem taşıyor. Karşıt görüşlere açık olman, iletişimde daha az gerilim yaşamanı sağlayacak. Aşk hayatında sürprizler seni bekliyor. Farklı bir yaklaşım sergileyerek ilişkinizde heyecan yaratabilirsin. Sağlık açısından, enerjini dengelemek için biraz dinlenme ve meditasyon faydalı olabilir. Kendi ihtiyaçlarına saygı göstererek, sevdiklerinle de kaliteli zaman geçirmeyi unutma.
Bugün detaylara odaklanma isteği ön planda. Geçmişte ertelediğin işlerinle ilgilenmek için harika bir zaman. Mücadele ettiğin sorunların üstesinden gelmek için analitik düşünme yeteneğini kullanabilirsin. İş yerinde veya günlük yaşamında, düzen ve tertip sağlamak sana huzur getirecek. Sosyal ilişkilerde birbirine duyulan saygı ve anlayış, iletişimde daha yumuşak bir ton kullanılmasına olanak tanıyacak. Sağlığın hakkında yapacağın küçük iyileştirmeler yararlı olabilir; belki yeni bir spor programı veya sağlıklı bir beslenme planı oluşturabilirsin. İçsel huzurunu bulmak için kısa bir doğa yürüyüşü bile yeterli olabilir. Unutma, küçük adımlar büyük değişimlere yol açar. Sabrın bu süreçte en büyük mücadelen; bunun sonucunda kendini daha güçlü ve tatmin olmuş hissedeceksin.
Duygusal dengeyi sağlamak için harika bir gün. Ortaklıklar ve ilişkiler hakkında düşünmekte fayda var. Başkalarıyla olan etkileşimlerin, karşılıklı anlayışı ve işbirliğini artırabilir. Estetik ve güzellik konularına ilgin artacak; sanatsal faaliyetlere katılmak ya da yeni hobiler edinmek için doğru zaman. İçsel huzuruna odaklanmak, zihnindeki karmaşayı azaltacak. İletişimde özenli olmalı; sözcüklerin gücünü iyi kullanırsan, istediğin sonuçları alabilirsin. Sosyal çevrendeki insanlarla olan bağların güçlenecek, destek alacağın kişilerle yan yana geleceksin. Kendi ihtiyaçlarını ifade etmekten çekinme; sevgi ve saygı dolu bir diyalog, ilişkilerine derinlik katacak. Kısacası, uyum ve dengeyi bulma çabaların, güzel fırsatların kapılarını açacak.
Gizli kalmayı seven ruhun, derin düşüncelere dalmak isteyecek. İçsel huzurun arayışında, geçmişle yüzleşmek için uygun bir zaman diliminde olacaksın. İlişkilerde ise tutkulu bir enerji hakim; sevgi dolu anlarla birlikte duygularının yoğunluğunu hissetmen mümkün. Anlık kararlar vermekten kaçınmalısın; detayları düşünmek ve sezgine güvenmek, olası yanlış anlamaların önüne geçecek. İş hayatında yeni oluşumlar, ilginç fırsatlar sunabilir. Sabırlı ol; sürecin getirdiği değişimlerin keyfini çıkar. Bugün, başkalarına yardım etme arzusu içerisinde olabilirsin; bu, seni ruhsal olarak zenginleştirecek. Kendine karşı nazik ol ve ihtiyaçlarına saygı göster; bu dönemde kendini keşfetmek ve yenilemek için harika bir fırsat.
Hayatın eğlenceli ve macera dolu yanlarıyla yüzleşmek için mükemmel bir gün. İletişimde cesur ve samimi olmalısın; bu, etrafındaki insanlarla olan bağını kuvvetlendirecek. Yeni fikirlere açık olman, sana yeni kapılar açabilir. Seyahat ya da öğrenme arzusu güçlü; uzaklar çekici gelebilir. Duygusal anlamda kendini keşfetmek için içe dönmek iyi bir seçenek. Sevdiklerinle keyifli zaman geçirmek, ruhunu besleyecek. Finansal konularda temkinli olmalısın; ani harcamalardan kaçınmak, gelecekteki projelere yatırım yapmanı sağlayabilir. Kendini ifade ederken yürekliliğini koru, bu günün fırsatlarını yakalama şansını artırır.
Bugün, kararlılığınız ve disiplinli yaklaşımınızla öne çıkacaksınız. İş hayatınızda karşılaştığınız zorlukların üstesinden gelmek için stratejik düşünme yeteneğinizi kullanmalısınız. Çevrenizdekilerin beklentileri sizin üzerinizde baskı yaratabilir; ancak bu durumu fırsata çevirmek, sizi daha da güçlendirecek. İçsel motivasyonunuzu kaybetmemek için, hedeflerinizi net bir şekilde belirlemek ve onlara sadık kalmak önemli. Kendinize olan inancınızı pekiştirmek, gün sonunda tatmin edici bir hissiyat yaratacak. Sosyal ilişkilerde ise biraz daha esnek olmalısınız; katı tutumlar, iletişiminizi zedeleyebilir. Sevgi dolu anların tadını çıkarın, duygusal bağlarınızı derinleştirin. Kendinize zaman ayırmayı unutmayın; zihin dinlendirmek, yaratıcılığınızı artıracak.
Sıcak fikirlerin ve yenilikçi düşüncelerin ön planda olduğu bir gün. İçinde bulunduğun sosyal çevreyle olan etkileşimlerin senin için oldukça keyifli geçecek; yeni bağlantılar kurma fırsatları karşına çıkabilir. Bugün, duygusal zeka ve sezgilere daha fazla güvenmen gerekebilir; bu senin için önemli bir içsel rehberlik sunacak. Yapıcı daha geniş perspektifler oluşturmak, ruhsal gelişimine katkı sağlayacak. Gelişmelere açık ol ve cesaretle hareket et, çünkü serüven dolu yeni bir dönem kapıda. Hayalini kurduğun değişikliklerin peşinden koş; içsel özgürlüğün, istediğin yönlere doğru seni yönlendirebilir. Kendine zaman ayırmayı ve hobilerine yönelmeyi unutma; bu seni canlandıracak ve yeni ilham kaynaklarıyla tanıştıracaktır.
Duygusal derinliklerin ve sezgilerin ön planda olacağı bir gün. İçsel sesini dinlemek, ruhsal denge arayışına gireceksin. Sınırlarını belirleme zamanı; başkalarına olan yardımseverliğine dikkat et. Kendi ihtiyaçlarını ihmal etmemelisin. Yaratıcılık patlaması yaşayabilirsin, sanatsal projelere yönelmek için harika bir zemin. Sevdiklerinle iletişimde, empati ve anlayış göstererek bağlarını güçlendirebilirsin. Hayal güçlerinle oynayarak yeni fikirler üretmek üzere ilham alacak, ilgi alanlarında derinleşeceksin. Bugün, belirsizliklerle dolu bir yolculuğa çıkabilirsin; akışta kalmak, seni daha huzurlu hissettirecek. Kendine güven ve içsel barış arayışında, çevrendeki olayları aşan bir anlayış geliştirebilirsin.
1
2
3
4
5
6
