1
Ferit Karol, “Kumbara”
Antalya’da festivalin yarısını geride bıraktık ve iddialı yapımların sahne aldığı gecelerin ardından herkesin kafasında belirli şyler de netleşmeye başladı. Artık, her festivalde olduğu gibi, hangi film hangi ödüle yakın, hangi oyuncular jürinin dikkatini çekecek, falanca filmdeki falanca performans ödül alır mı yoksa diğer filmdeki oyuncu onu alaşağı eder mi, gibi sohbetler dönüyor Su Otel’in havuz başında ya da sahilinde…
Ödüllere ilişkin tahminlerimizi elbette son günlere saklıyoruz ama Ferit Karol’un imzasını taşıyan “Kumbara” adlı filmde yanlış kişiye kefil olduğu için başı belaya giren orta sınıf bir aile babasını canlandıran Murat Kılıç ile onun eşi rolündeki Gülçin Kültür Şahin’in (hatta kısa rolüne ramen Onur Gökçek’in) izleyici üzerinde önemli bir etki yarattığını söylemek çok yanlış olmaz. Karol’un uzunca bir süredir üzerinde çalıştığı ilk filmi “Kumbara” ödemekte zorlandığı borçları ve yoğun bakımda yatan hasta annesi arasında gidip gelen Orhan’ın ihtiyacı olan parayı toplayabilmek için olmayacak işlere bulaştığı bir hikayeyi anlatırken yer yer mizahi bir anlatımın öne çıktığı bir yapım. Senaryoda da imzası bulunan Ferit Karol geleceğe dair umut ışıkları veren bir yönetmen, bunu sanıyorum filmi izleyen herkes teslim etti. “Kumbara”nın da festivalde şimdiye dek izleyiciyle buluşan 8 yapım içinde en beğenilenlerden biri olduğu gerçek; özellikle hayatın dayattığı şartlar alrtında ezilen bireylerin erelere savrulabileceğine, insanın kendine bile ne denli yabancılaşabileceğine dair yaptığı önermeler bir hayli çarpıcı. Ne var ki filmin merkezindeki Orhan karakterinin içine girdiği irdapta çaresizce çırpınmasını izlerken filmin olası çözümleri arasında en bariz olanına yönelmesi ve gerçek bir dönüşüm geçirmeden verili düzene teslim olması doğrusu biraz hayal kırıklığıydı. Bugün parasızlık yüzünden kendini yakan insanların haber bültenlerinden bile zar zor yer bulduğu son derece vahşi bir düzende yaşıyoruz ve izleyicinin özdeşleşmesi yüksekle muhtemel bir karakteri (Orhan) çok daha etkili bir şekilde kullanmak mümkünken (tabii ki kendini yaksın demiyorum) onu neredeyse filmin başlangıcında olduğundan bile daha sıradan hale düşürmek biraz fazla üstten bakmak olmuyor mu? Bu da geçerli bir tercih elbette, orta sınıfın ahlaki çürümüşlüğüne dair bunu da söyleyebilirsiniz, ama o zaman bunu dengeleyecek farklı bir önermeye ya da en azında bunu destekleyecek daha güçlü argümanlara yer vermek daha doğru olurdu kanımca. Aksi takdirde bir sınıfı toptan gömmek ve toplumsal şartları basit başlıklara indirmek çok zor değil. Uzun lafın kısası karakterin çizgisi, dönüşümü anlamında birçok heyecan verici tercih mümkünken Karol’un senaryo aşamasında kendine çizdiği yol haritası beni beklediğim kadar tatmin etmedi. Yine de Antalya’nın şimdiye kadarki en iyilerinden biri olduğuna şüphe yok “Kumbara”nın.
“Hayaletler” filmi ekibi kırmızı halıda
Azra Deniz Okyay’ın Venedik Film Festivai’nde gösterildiği Eleştirmenler Haftası’nın büyük ödülünü alan “Hayaletler”i belki de Antalya’da en merak ettiğim filmdi. Olumlu bir önyargıyla izlemeye başladım filmi ve ekseiyetle olduğu gibi bu olumlu önyargılarımı tam olarak desteklemeyen bir filmden çıktıım. Olumlu taraflarını sıralamak gerekirse Okyay’ın filminin müthiş bir enerjisi var. Özellikle gençlerin sahnelerinde bunu çok net bir şekilde hissediyorsunuz. Ayrıca filmin anlatı yapısındaki buluşlar ve denemeler son derece ilginç ve heyecan verici. Film birkaç kez başlangıç noktasına dönüyor ve karakterlerin hikayelerine geçişlerde cep telefonu kamerasının kullanılması filmin üslubunda kendi belli eden bir yere konumlandığı gibi yerinde bir tespitle günümüz gerçekliğiyle de güzel örtüşüyor. Büyük ölçüde İstanbul’un betonla örülmüş kenar mahallelerinde geçen ve alt sınıfların hayatlarına odaklanan filmde kentsel dönüşümden, uyuştucu ticaretine, yoksulluktan polis şiddetine, ‘Yeni Türkiye’yi inşa ediyoruz’ diyerek muhbirliği yücelten şeytani karakterlerden Suriyeli göçmenlere ve LGBTQİ+ bireylerden feminist aktivistlere hemen her mesele ve katman ele alınmış. Flmin benim açımda aksamaya başladığı yerlerde burada tezahür ediyor aslında. Yani, evet, tüm bu sorunlar Türkiye’de mevcut gerçekten, hem de belki çok daha yakıcı bir şekilde (örneğin filmdeki polisleri gerçektekilerden daha yumuşak buldum, ya da genç kadını taciz eden pisliğin yüzsüzlüğü daha belirgin şekilde de vurgulanabilirdi ama bunlar hep tercih meselesi), ama hepsini aynı kazana atıp ortaya özgün bir yemek çıkarmak (teşbihte hata aranmaz) son derece ustalıklı bir aşçılık istiyor. Kendi adıma Azra Deniz Okyay’da bu kumaşın olduğuna inaıyorum ve eminim bir sonraki filminde daha bütünlüklü ve inelikli ir işe imza atacak ama burada yer yer heyecanına yenik düştüğünü ve çok da hakim olmadığı bazı malzemeleri göz kararı yemeğe kayttığını düşünüyorum. Bu da ister istemez kimi noktalarda didaktik ya da ‘kör gözüm parmağına’ bir tavrın belirginleimesine sebep olmuş ve filmin izleyicide heyecan yaratan yapısal özgünlüğüne gölge düşürmüş. Oyuncu ensemble’ında ise Nalan Kuruçim başta olmak üzere genel olarak güçlü performansların yer aldığını ama gençlik enerjisinin öne çıktığı bölümlerde oyunculuk ustalığını yer yer aradığımızı itiraf edeyim. Filmin bu bölümlerini izerken aklıma sık sık “Kar” ve “Mavi Dalga” geldi ve oradaki oyunculukların ve diyalogların lezzetini “Hayaletler”de alamadığımı fark ettim. Ama en başında da dediğim gibi müthiş bir enerjisi ve doğru perspektiflere sahip bir bakış açısı var fimin ve bu da umutlanmamız için yetiyor.
Başrollerini Burcu Biricik, Pınar Deniz ve Aras Aydın’ın paylaştığı “İnsanlar İkiye Ayrılır” filminin ekibi, kırmızı halıda
Sinema yazarları arkadaşlarımızla konuşurken “İnsanlar İkiye Ayrılır” gbi bir filmin sinemamızda daha önce yaılmayan bir şeyi denediğini tespitettik. Bu iyi bir şey. Yani devasa bir sisteme karşı duran ve onu alt eden bireylerin öyküsünü entrikanın ön planda olduğu bir tarzda anlatan bir film hatırlamıyorum kendi adıma. Hollywood’da birçok örneği var elbette, (“The Firm” aklıma ilk gelen örneklerden) ama bizde hiç olmadığını fark etmek bile tuhaf geldi doğrusu. Tunç Şahin’in yazıp yönettiği ve Burcu Biricik, Pınar Deniz, Aras Aydın gibi popüler isimlerin başrollerini paylaştığı “İnsanlar İkiye Ayrılır” kredi borcu yüzünden dara düşen genç bir kadının odağında olduğu bir entrika hikayesi anlatıyor ve izleyiciyi son ana kadar ters köşeye yatıran çeşitli sürprizlerle ilerliyor. Filmin yer yer televizyon estetiğine yaklaşması (hem reji hem de oyunculuk anlamında) eleştirilebilir elbette ama asıl önemli olan yönetmenin kendi özgün tarzını bu anlatıma kurban etmesi bana sorarsanız. Üstüne bir de seyirciyi ters köşeye yatırma adına hikayedeki çeşitli sürpriz dönüşleri eklediğinizde asıl mesele ıskalanmış oluyor ve dört başı mamur bir sistem eleştirisi çıkmıyor ortaya ama sonuçta izleyicinin hiç zorlanmadan izlediği filmlerden biri oldu burada “İnsanlar İkiye Ayrılır” ve evet doğrudur izleyiciler de ikiye ayrılır kimileri zorlanmayı sevmez, kimileri de sever. Siz?
Gündelik hayatın akışı içinde enerjinin yüksek olduğu bir dönemdesin. İletişim becerilerin oldukça etkili, bu nedenle düşüncelerini açıkça ifade etmekten çekinme. Karşılaşacağın zorluklarda cesur duruşun ve motivasyonun sayesinde üstesinden geleceksin. Sosyal çevrendeki dinamikler, yeni bağlantılar kurma fırsatları sunabilir, bu fırsatları değerlendirmekte fayda var. Ancak, aceleci ve atak davranışlar sergilemekten kaçınmalısın; pratik düşünmek, uzun vadeli faydalar sağlayabilir. İçsel huzurunu sağlamak için dengeyi bulmaya çalış. Başkalarının fikirlerine saygı göstererek, kendi kurallarını korumayı unutma. Sağlıkla ilgili konulara özen göstermeli, zihinsel ve fiziksel tazelenme yolları aramalısın. Bugün, içsel gücünü keşfedeceğin ve hedeflerine bir adım daha yaklaşabileceğin bir gün.
Bugün, kariyerinle ilgili konularda ani bir ilham alabilirsin. Uzun zamandır düşündüğün bir projeyi hayata geçirmek için uygun bir zaman. Çevrendeki insanlarla gerçekleştirilecek iş birlikleri seni daha da motive edebilir. Duygusal hayatında ise, partnerinle derin ve samimi bir sohbet gerçekleştirme fırsatı bulabilirsin; bu, ilişkinizi güçlendirecek. Maddi konularda dikkatli olmalı, doğru yatırımlar yapmalısın, ani harcamalardan kaçın. Kendine ayıracağın zaman, ruhsal ve fiziksel sağlığını destekleyecek. Günün sonunda, huzur verici bir ortamda bulunmak ve sevdiklerinle vakit geçirmek, stresini atmana yardımcı olacak. Unutma ki, kararlılığın ve azmin her şeyin üstesinden gelebilir.
Bugün iletişimde sıradışı bir akış söz konusu. Düşüncelerini açıkça ifade etmek konusunda cesur olabilirsin. Sosyal bağlantılarının güçlendirilmesi gereken bir dönemdesin; yeni insanlarla tanışmak veya eski tanıdıklarla bağlantı kurmak için doğru zaman. Kısa yolculuklar, beklenmedik buluşmalar ve ilginç sohbetler gündeme gelebilir. Eğitim veya kişisel gelişim alanında yeni fırsatlar ortaya çıkabilir, bu yüzden öğrenmeye açık olmalısın. Duygusal ilişkilere gelince, biraz daha derinlik aramak isteyebilirsin. Karşılaştığın zorlukları mizah anlayışınla çözmek, gününü daha keyifli hale getirecek. Esnek kal ve anlık fırsatları değerlendirmekten çekinme. Akıl oyunları ve beyin fırtınaları zihnini canlandıracak. Unutma ki, merakın seni her zaman yeni ufuklara taşıyacak.
Duygusal olarak derin sulara dalabileceğin bir gün. İçsel huzurunu sağlamak için yalnız kalma ihtiyacı hissedebilirsin. Ailevi ilişkilerde samimi ve anlamlı paylaşımlar öne çıkacak. Sevgi dolu ifadeler, bağları güçlendirebilir. Duygusal zorlukları geride bırakma kararlılığı gösterebilir, kendine yeni hedefler belirleyebilirsin. İlerlemek için tutkulu bir motivasyon bulabilirsin. Kendi iç dünyanı keşfetmek sana hem rahatlatıcı hem de ilham verici bir deneyim sunacak. Yeni bir yaratıcı projeye başlamak için cesaret bulabilirsin. Sıcak ve destekleyici bir atmosfer içerisinde, arkadaşlarınla zaman geçirmek ruhunu besleyecektir. Don't forget to trust your instincts as they will guide you wisely.
Bugün, içindeki yaratıcılığı ortaya çıkarmak için harika bir gün. Duygusal olarak güçlü hissedeceksin ve etrafındakilere ilham verme isteği içinde olabilirsin. Sosyal ilişkilerinde dikkat çekici bir aura yayarak, ilgiyi üstüne çekmeyi başaracaksın. Bu enerjiyi kullanarak arkadaşlarınla ya da ailenle keyifli zamanlar geçirebilir, onlara destek olabilirsin. İş hayatında ise liderlik özelliklerin ön planda olacak; projelerde öne çıkma fırsatlarını değerlendirebilirsin. Risk almaktan çekinme, zira bu dönem seni zorluklara karşı daha cesur hale getiriyor. İlişkilerde samimi ve açık olmaya özen göstererek güven bağlarını güçlendirebilirsin. Kendine güvenin tavan yapmış durumda ve bu, başkalarının gözünde de belirgin bir fark yaratacak. Tunç gibi sağlam duruşunla hedeflerine ulaşma azmini kaybetme, bu dönemi en verimli şekilde değerlendir.
Detaylı düşünmek ve düzen sağlamak adına mükemmel bir gün. Günlük rutinlerinizi gözden geçirme zamanı. Üzerinde çalıştığınız projelerde fazladan özen göstermek, hem sonuçları hem de çevrenizi etkileyebilir. İçsel sezgileriniz güçlü, bu nedenle karşınıza çıkan durumları daha iyi değerlendirebilirsiniz. İletişim kurmak, işbirlikleri geliştirmek için harika bir fırsat var; fikirlerinizi paylaşmaktan çekinmeyin. Duygusal çözümler bulmak için yakın ilişkilerinize yönelebilir, derin sohbetler yapabilirsiniz. Kendi sınırlarınıza dikkat edin, kendinizi fazla hırpalamayın. Unutmayın, mükemmel sonuçlar zamana ihtiyaç duyar. Kendinizle barışık olun.
Bugün ilişkilerde uyum arayışının ön planda olduğu bir dönemdesin. Sosyal çevrendeki insanlarla olan etkileşimlerin, duygusal dengeyi sağlamak adına önemli olacak. İletişimdeki zarif tavrın, başkalarının kalbini kazanmanı kolaylaştırıyor. Sanatsal bir aktivite veya yaratıcılığını sergileyebileceğin bir proje seni kendine getirebilir. Ancak, karar verme aşamasında acele etmemek, dışarıdan gelen baskılara karşı dikkatli olmak faydalı olacak. Kendine zaman tanı ve içsel huzurunu bulmaya odaklan. Unutma, kalbinin sesini dinlemek en doğru yolu gösterecektir. Aşk hayatında ise romantik anların tadını çıkartıp, kalpten gelen hislerle hareket etmen, ilişkini güçlendirebilir. Çevrendekilerin ihtiyaçlarına duyarlı olmak, senin doğal yeteneğin; bu özelliklerini daha fazla sergilemek, hem kendine hem de çevrendekilere mutluluk katacaktır.
Bugün, içsel gücünün ve sezgilerinin yüksek olduğu bir gün. İçsel hislerin seni yönlendirebilir, bu yüzden duygu ve düşüncelerine dikkat et. Sevdiklerinle derin sohbetler yapma isteği duyabilirsin. Eski bir arkadaşla karşılaşma veya unutulmuş bir bağın yeniden canlanması mümkündür. Bu durum, geçmişteki bazı duygularını yeniden gözden geçirmene sebep olabilir.Aşk alanında, tutkuların belirginleşiyor. Eğer bir ilişkin varsa, içten bir iletişim ihtiyacı hissedebilirsin. Partnerinle, aranızdaki duygusal bağı güçlendirmek için fırsatlar yakalayabilirsin. Tek başına olanlar için ise, güçlü bir çekim hissettiğin birine karşı ilgilerin artabilir. Ancak, hemen harekete geçmek yerine, hislerini gözlemlemek ve anlamak daha iyi bir yaklaşım olabilir.Çalışma hayatında mücadeleci bir ruh içinde olacaksın. Projelerin üzerinde çalışmak veya yeni fırsatlar için adımlar atmak için mükemmel bir zaman. Yaratıcılığını ön planda tutmak ve cesur kararlar almak, sana fayda sağlayabilir. Ayrıca, sosyal çevrendeki insanlarla olan ilişkilerin, yeni kapılar açabilir ve sana ilham verebilir. Sosyal medya ve iletişim konularında dikkatli olman gereken bir gün. Söylediklerine dikkat et, zira yanlış anlaşılan bir söz, beklenmedik sorunlar yaratabilir. Kendi içsel yolculuğuna odaklanmak, ruhsal olarak daha huzurlu hissetmeni sağlayacak. Meditasyon veya doğada zaman geçirmek, enerjini tazelemen için harika bir fırsat olabilir. Kendinle barışık olmak, bugün alacağın kararların ve vereceğin tepkilerin kalitesini artıracak. Unutma, içsel gücün her şeyden daha önemli.
Yeni fırsatlarla dolu bir gün seni bekliyor. Tarafından heyecanla yaklaşılacak projeler ve fikirler, yaratıcı ruhunu besleyecek. Bu fırsatlar, uzun zamandır hayalini kurduğun seyahatleri gerçekleştirme şansını da beraberinde getirebilir. Sosyal ortamlarda öne çıkacak, dikkatleri üzerine çekeceksin. İnsanlarla kuracağın bağlar, hem kişisel gelişimine hem de kariyerine olumlu etki edecek. Ayrıca, hayatında bazı belirsizliklere son verme kararı alabilir, özgürlük arayışını gerçekleştirme yönünde cesur adımlar atabilirsin. Kendini ifade etme biçiminde daha cesur olman bekleniyor, bu da içsel huzurunu artıracak. Kendine güven, güne ilham verici bir başlangıç yapmanı sağlayacak. Unutma, hayal gücünle yeni yollar yaratabilirsin.
Hedeflerine ulaşma konusunda kararlılığın üst seviyede. Disiplinli yapın sayesinde, zorlayıcı projeleri başarıyla tamamlama şansına sahip olacaksın. Ancak, bazen kendine karşı çok sert olabilirsin; kendine nazik olmayı unutma. İş ve özel hayat dengesinde biraz zorluk yaşayabilirsin; bu yüzden sevdiklerinle vakit geçirmeye özen göster. Güçlü bir irade ile karşılaştığın engelleri aşabileceksin. İş arkadaşlarınla olan ilişkilerine dikkat et, iletişim dili önem kazanacak. Sağlık konusuna önem vererek kendine daha fazla zaman ayırmalısın; ruhsal ve bedensel olarak zindeliğinin farkında ol. Kısa vadeli hedeflerine odaklanmak, büyük resmin oluşturulmasında yardımcı olacak. Sabırlı ol ve adımlarını sağlam at.
İçsel bir yenilik arayışı içinde olabilirsin. Bugün, alışılmışın dışına çıkmak ve farklı düşünmek için mükemmel bir zemin oluşturuyorsun. İnsanlarla olan iletişiminde daha cesur ve açık olman, yaratıcılığını tetikleyecek fırsatlar doğurabilir. Sosyal çevrendeki dinamiklerin değişim gösterdiği bir dönemdesin; bu, ortak bir amaç doğrultusunda birleşmeyi gerektirebilir. Duygusal yoğunluk yaşayabilir, geçmişe dönük düşüncelerinle yüzleşebilirsin. Bunu fırsata çevirmek, seni ilerletici deneyimler ve farkındalıklarla buluşturabilir. Kendine güven ve yeniliklere açık ol. Rutinlerinde yapacağın küçük değişiklikler, hayatına tazelik katabilir. Bağlantılarına ve toplumsal ilişkilerine dikkat et; fikirlerini açıkça paylaşmak seni daha çok güçlendirecek.
Duyguların derinliklerinde bir deniz gibi dalgalanma hissedebilirsin. İçsel sezgilerin güçleniyor, bu yüzden çevrendeki gelişmelere karşı daha duyarlı olabilirsin. Sanatsal yönlerin öne çıkacak, yaratıcılığını ifade etmek için harika fırsatlar doğabilir. İlişkilerde empati ve anlayış ön planda, bu nedenle sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirebilirsin. Bazı belirsizlikler karşına çıkabilir, bu süreçte iç sesini dinlerken kendini daha güvende hissedeceksin. Sakin kalmaya çalış, manevi dünyanla bağlantını korumak önemli. İçsel huzuru bulmak için kendine zaman ayırmayı unutma.
