Entelektüel Doruk: Yunus Emre

Entelektüel Doruk: Yunus Emre

UNESCO’nun 2021’i “Yunus Emre ve Türkçe Yılı” ilan etmesi, bilgemize başka dikkatlerle bakmamız için önemli fırsat.

Entelektüel Doruk: Yunus Emre

Tekkenin oduncusudur, öyle biliriz. Peki, odunların ille de düzgününü seçmesindeki ereği, emeği, özeni doğru değerlendirmeyi bilir miyiz? Bu ereğin, emeğin, özenin çatısı bilgiyi görmeyi? El bilgisi, kalp bilgisi, akıl bilgisi sacayağının altını harlayıp üstünde pişendir Yunus’unki, iyi-güzel-doğru ile sayısız bileşenin estetiği, yaşam sanatı bilgisi. Sanatı düşünen eyleyen, düşündüğünü eylediğini sanatı (nefesi) ile söyleyen, yürüyen düşünür, eylem ozanı.

Bu yıl, Anadolu insanının kesintisiz içinde yaşadığı Yunusça ile maneviyatından ayrıca günlük hayatında hep eylemine taşıdığı Yunus bir yana, erk ve entelektüel dünya tarafından yüzyıllar boyunca görmezden gelinen, Cumhuriyet dönemiyle o dünya (ve tüm dünya) için de görünür olan Yunus Emre’nin ölümünün 700. yılı. UNESCO’nun 2021’i “Yunus Emre ve Türkçe Yılı” ilan etmesi, bu görünürlükle birlikte bilgemize başka dikkatlerle bakmamız için bir fırsat. “Bilim ve Ütopya” dergisinin yeni sayısı, “Tekkenin Oduncusu Değil, Entelektüel Doruk” diyerek bilimsel bulgularla farklı alanlarda(n) söz eyleyen yazılardan hazırladığı dosyayla bu bilgiye bakış atmakta.

MARJİNAL TİP

Geçenlerde yeryüzünden ayrılan Prof. Dr. İlhan Başgöz, ölümünden önce dosyada yayımlanma iznini verdiği makalesinde konuya halk hayatı, halk edebiyatı penceresinden bakarken, hem köylü hem kent hayatını deneyimlemiş kültür taşıyıcılığının Yunus Emre’yi marjinal tip kıldığını ileri sürüyor. Çünkü Yunus halkın, medresenin, beyler düzeninin kültürünü şiirine almış, eleştiriden de geri durmamıştır. Şairin beslendiği ulusal kültür köklerini, elimize ulaşan Yunus Emre Divanları’nda arayan Başgöz, şu günlerde yeni bir nüshanın bulunduğunu işitse yine ne heyecanla kollarını sıvardı kim bilir. Evet, taze güzel haber: Doç. Dr. Himmet Büke’nin Vatikan Arşivi’nde tespit ettiği yeni Yunus Emre Divanı nüshası 1629’da yazılmış, içerdiği iki yüze yakın şiir, eski Anadolu Türkçesinde söylenirken arkaik öğeler de barındırmakta.

DİL DEVRİMCİSİ

Dosyada Faruk Duman ise Anadolu’da kıyımın, yoksulluğun, bey, Moğol zulmünün hüküm sürdüğü çağda, Farsça yazı diline rağmen Yunus’un halkın konuştuğu Türkçe, Yunus gibi bir şairi yaratabilecek bir dil ile yazdığını, şiirinin metinler arası da olabilen göndermeler içerdiğini söylemekte. Seyyit Nezir’in Yunus’taki insan ve tanrı, kulluk, isyan, birlik aşkı, kendini bilmek gibi meselelere kafa yorduğu, Yunus Emre’ye ilişkin söylenmiş kimi görüşlere koyduğu şerhler, onamalarla perçinlediği katmanlı yazısının başlığı için geleceğe çoktan kaldı dense yeridir: “Tarihin örsünde Türkçenin ipekten çekici”. Yunus’un düşünürlüğünün şairliğinden daha az bilinçle ele alındığını ifade eden Prof. Dr. Doğan Göçmen, ikilikten birliğe varmayı varlık nedeni gören Yunus’a Batı felsefesi ve Hegel’den yaklaşıyor. Yunus’un sırrında gizemin değil, püf noktasının peşine düşen Prof. Dr. Hakan Poyraz’a göre ise öyle zor çağda insanlığı birliğe arı duru Türkçe ile çağıran Yunus’un yaptığı, bir dil devrimi. Yunus’u, “Ben bir aceb ile geldüm kimse hâlüm bilmez benim” dizesindeki acaba ile karşılayan Prof. Dr. Ahmet İnam, “aceb”den gelen dört kavrama, aşk-söz-dost-gönül bağına göz atarak Yunus’un sunduğu “dost” odaklı dünyada, canında akıl donanımlı gönlünü geliştirebilmiş insanın Yunus’un duyduğu evrendeki kudreti aşk-sözle yaşayabileceğini öneriyor. Söz buraya gelince, okur, Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu’nun “bilim ve gönül” üstüne görüşlerine de bakmak isteyebilir. Kemal Ateş ise Türkçenin, 13. yüzyıldan günümüze gelişinin engellere dolu olduğunu, birçok sözcüğümüzü Yunus sayesinde kurtardığımızı belirtiyor. Okur yine Ateş’in yazısından sonra, “zengin” anlamına gelen, Yunus’un da kullandığı “bay(/bayan)” sözcüğüne farklı yaklaşmak isteyebilir. Sözcükleri doğru anlamlarını bilerek kullanmak düşüncelerimizi doğru inşa etmemizi sağlar, yaşam sanatına ulaşmamızı hızlandırır. Çağdaş estetik bilimi de zaten bunu önermekte. Yedi yüzyıl öncesinden çağdaş estetik felsefesine ulaşmış Yunusumuza selam olsun. Sanata evet.

 

Sosyal Medyada Paylaşın:
İlginizi Çekebilir

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Cesaretin ve kararlılığın, potansiyelini en üst düzeye çıkarmana yardımcı olacak. Bugün, alacağın cesur kararlarla iş veya kişisel yaşamında önemli bir ilerleme kaydedebilirsin. Sosyal çevrendeki arkadaşlarınla olan etkileşimlerin, birlikte güçlü projeler ortaya koymanıza olanak tanıyacak. Duygusal anlamda ise, kendini daha huzurlu hissetmenin yollarını araman gerekecek. Özellikle içsel Amerikalı'nın sesine kulak vermek, seni ruhsal olarak besleyecek. Aynı zamanda sağlığına daha fazla önem vermen gereken bir dönemdesin; günlük rutinine egzersiz ve sağlıklı beslenme eklemek, enerji seviyeni yükseltecek. Yaratıcılığın tavan yapabilir; boş zamanlarında sanatsal faaliyetlere yönelmek, kendini ifade etmenin harika bir yolu olacak. Kişisel hedeflerine odaklanırken, başkalarıyla olan ilişkilerini de ihmal etmemeye dikkat et. Destekleyici bir arkadaşını yanına alarak, birlikte daha fazla şey başarabilirsiniz.

BOĞA BURCU YORUMU

Bugün, kararlılığınla çevrendekileri etkileyebilir, projelerini başarıyla ilerletebilirsin. Duygusal ilişkilerde derinlemesine bir bağ kurma isteği içinde olacaksın. Sevdiğin kişilere karşı duyduğun şefkat ve sadakat, aranızdaki bağı güçlendirecek. Maddi konularda biraz daha temkinli olman, ani harcamalardan kaçınmana yardımcı olacak. Ayrıca sanat veya estetikle ilgili bir aktiviteyle ilgilenmek sana ilham verebilir. Kendini geliştirmek ve hayallerini gerçeğe dönüştürmek için atacağın küçük adımlar, uzun vadede büyük kazanımlara dönüşecek. Bugün kalbini dinlemeyi ve içsel sesine güvenmeyi unutma.

İKİZLER BURCU YORUMU

Zihninde bir çok fikir fırtınası dolanıyor. Meraklı ruhun sayesinde çevrendeki insanlara ilham verebilirsin. Bugün, iletişimde daha etkili ve anlaşılır olman gereken bir zaman dilimindesin. Duygusal olarak kendini ifade etmekte zorlanabilirsin, bu nedenle içsel düşüncelerini kağıda dökmek iyi bir seçenek olabilir. Sosyal ortamlarda yer almak, yeni bağlantılar kurmak için harika bir fırsat sunuyor. Esnek düşünme yeteneğin sayesinde, karşına çıkan problemleri kolaylıkla aşabilirsin. Ancak, zaman zaman kararsızlık hissi de kapını çalabilir. İç sesine güvenmek ve anlık duygulara kapılmamak önem taşıyor. Kariyer alanında küçük ama olumlu gelişmeler meydana gelebilir. İş birliği içinde olduğun kişilerle olan ilişkilerini güçlendirmek, hedeflerine ulaşmanda büyük rol oynayabilir. Gün sonunda, kendini yenilenmiş ve daha enerjik hissedeceksin. İletişim kanallarını açık tutmayı unutma.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygusal derinliklerinle yüzleşme dönemindesin. İçsel ruh halin, çevrendekilere yansıdığında gerçek hislerin ortaya çıkabilir. Bugün, sevdiklerine olan bağlılığın daha da güçlenecek. Onlarla yaşadığın anlar, boxlardaki anılarının yeniden canlanmasına yol açacak. Belki geçmişe dönüp bazı hatıraları düşünerek içsel bir temizlik yapabilirsin. İş ve kariyer alanında, motivasyonunun artacağı bir gün. Hedeflerinle ilgili yeni bir strateji geliştirmek üzere ilham alabilirsin; bu da seni daha kararlı ve planlı hale getirecek. Kendine olan güvenin, iş arkadaşların tarafından da takdir edilecek. Sağlığınla ilgili konu başlıkları ön plana çıkabilir. Kendine dikkat etme vaktinin geldiğini hissetmektesin. Fiziksel aktiviteler ve doğru beslenme ile içsel dengeyi sağlamak için harekete geçebilirsin. Annen ya da ailenle ilgili konular gündeme gelebilir; içsel bağları güçlendirmek adına bir araya gelmek faydalı olacaktır. Maddi konularda sergilediğin tutum, akılcı ve mantıklı bir şekilde ilerlemenle birleştiğinde olumlu sonuçlar getirebilir. Bugün, yeni yatırımlar için uygun bir zemin hazırlayabilir; fırsatları değerlendirmek için gözlerin açık olsun. Kendini rahat hissettiğin bir ortamda, sevgi ve güven temelinde yeni bağlantılar kurma potansiyelin var.

ASLAN BURCU YORUMU

Bugün, kendini en güçlü ve yaratıcı hissettiğin bir gün. Karizma ve cazibeni çevrendekilere yansıtabilirsin. Sosyal ortamlarda parlaman, beklenmedik fırsatların kapını çalmasına neden olabilir. Özgüvencin yüksek, bu nedenle liderlik pozisyonlarına yönelmekten çekinme. Hayal gücünü kullanarak yeni projeler geliştirmek için mükemmel bir zaman. Ancak, ego ve kibirle dolu bir tavırdan kaçınmalısın; dikkat çekmek istemen, bazı ilişkilerde gerginlik yaratabilir. Kalabalıklardan uzaklaşarak içsel sesine kulak vermek, kendinle barışman için faydalı olabilir. İhtiyacın olan dengeyi bulabilmek adına, sevgi ve destek arayışında olmalısın. Sevdiklerinle geçireceğin zaman, hem duygusal hem de ruhsal olarak yenilenmeni sağlayacak.

BAŞAK BURCU YORUMU

Gününüz detaylara odaklanarak geçebilir. Organizasyon ve düzen sağlama isteği içindesiniz, başarmak için doğru adımları atacak zihin açıklığına sahipsiniz. Günlük işlerinizi gözden geçirip, gerekli revizyonlar yapma fırsatı bulacaksınız. İletişimde dikkatli olmanız gereken bir zaman dilimi. Küçük bir yanlış anlamanın büyük sonuçları olabilir. Sağlığınıza özen göstermek, stres yönetimi için önemli. Öğle saatlerinde bir yenilik veya sürpriz, motivasyonunuzu artırabilir. İlişkilerde ise daha anlayışlı ve sabırlı olmanız faydalı olacak. Sevdiğiniz kişilerle geçireceğiniz zaman, ruh halinizi olumlu yönde etkileyecek. Yaratıcı projelerinize odaklanmak, gelecekteki kazanımlarınıza katkı sağlayabilir.

TERAZİ BURCU YORUMU

İlişkilerde denge ve uyum arayışında olacağın bir gün. Sosyal çevrende yeni insanlarla tanışma fırsatları karşına çıkabilir. Güzel sohbetler ve derin bağlantılar kurmak için harika bir zaman dilimi. Ancak, başkalarının duygusal ihtiyaçlarına duyarlı olman, olayların daha sorunsuz ilerlemesini sağlayacak. Kendi ihtiyaçlarınla başkalarının isteklerini dengelemek önem kazanacak. Sanat veya estetikle ilgili bir aktivite seni mutlu edebilir. İçsel huzurunu sağlamak için biraz yalnız kalmaya özen göster. Yalnız hissetsen bile, içindeki yaratıcılığı beslemek için birçok fırsat bulacaksın. Duygusal olarak açık olman, ilişkilerin derinleşmesine olanak tanıyacak. İlerlemen gereken alanlarda cesur adımlar atmak, sana yeni kapılar açabilir.

AKREP BURCU YORUMU

Bugün, içsel gücünü keşfetme fırsatı yakalayabilirsin. Duygusal derinliklerin seni yönlendirecek ve başkaları üzerinde olumlu bir etki bırakmanı sağlayacak. Gizli kalmış arzularını ifade etme cesareti bulabilirsin. İkili ilişkilerde tutkulu bir yaklaşım sergilemen, bağlarını daha da güçlendirecek. Ancak, içsel çatışmalar ve kıskançlık duyguları seni zorlayabilir; bu yüzden duygusal zekanı kullanarak bu durumların üstesinden gelmelisin. İş yerinde veya sosyal çevrende, üzerinde durduğun projeler veya fikirlerin için destek bulma olasılığın yüksek. Sezgi yeteneğin bugün oldukça güçlü; kalbine ve içgüdülerine güvenerek hareket edersen, olumlu sonuçlar elde edebilirsin. Kendine zaman ayırmak, zihnini dinlendirmek ve derin düşüncelere dalmak için de uygun bir gün. Kendini yeniden enerjik hissetmenin yollarını keşfetmek için meditasyon veya doğa yürüyüşü gibi aktiviteleri tercih edebilirsin.

YAY BURCU YORUMU

Maceraperest ruhun bu gün seni yeni keşiflere yönlendirecek. Farklı kültürleri ve insanları tanımak için harika bir fırsat bulabilirsin. Zihnindeki sorulara yanıt bulmak için yeni kitaplar okuyabilir, ilham verici belgeseller izleyebilirsin. Sosyal çevrenle kuracağın iletişimler, hayatına taze bir enerji katabilir. İçsel huzurunu bulmak için kendine zaman ayırmayı unutma; küçük bir yürüyüş bile zihnini açmana yardımcı olabilir. Aşk hayatında ise eğlenceli sürprizler seni bekliyor. Duygularını ifade etmekte cesur ol. Bugün, hayallerin için adım atmak adına tüm fırsatların seninle. Kendine olan güvenin sayesinde hedeflerine ulaşacak gücü bulacaksın.

OĞLAK BURCU YORUMU

Bugün, hedeflerin ve ambisyonların ön planda yer alacak. Zorluklarla karşılaşsan da, kararlılığın sayesinde bunların üstesinden gelmeyi başaracaksın. İş hayatında, kendine olan güvenin artacak; bu da başkaları tarafından daha fazla takdir edilmeni sağlayacak. İletişim becerilerin güçlenecek, bu sayede çevrendekilerle olan ilişkilerin daha sağlam bir temele oturabilir. Kişisel gelişime odaklanmak için uygun bir dönemdesin; yeni beceriler öğrenmek ya da eski projeleri gözden geçirmek için zaman ayırabilirsin. Duygusal olarak daha derin bir bağ kurma arzusuyla, sevdiklerinle geçireceğin zaman seni ruhsal açıdan besleyecek. Ancak, kendini fazla yıpratmamak için dinlenmeye de ihtiyacın olduğunu unutma. Kendini yönetme yeteneğinle, zamanını daha verimli kullanarak dengeli bir gün geçirebilirsin.

KOVA BURCU YORUMU

Bugün, sosyal çevrenle olan ilişkilerin ön plana çıkıyor. İletişim becerilerinle dikkat çekebilir, yeni arkadaşlıklar kurabilirsin. Avangart düşüncelerin, sıradışı fikirlerinle çevrendeki insanları etkileyebilirsin. İçinde bulunduğun grup projelerine liderlik etme cesaretini gösterebilirsin. Ancak, ani sürprizlere açık olmalısın; beklenmedik durumlar karşına çıkabilir. Neşeli ve enerjik bir ruh hali içindesin, bu da seni çevrendeki insanlarla daha samimi kılarak güçlü bağlantılar kurmanı sağlar. Özgürlüğüne düşkünlüğün ile başkalarıyla beraber olmanın keyfini çıkarabilir, ilham verici etkinliklere katılabilirsin. Anlık kararlara dikkat et; duygusal tepkiler vermek yerine mantıklı düşünmeyi hedeflemelisin. Bugün, geleceğe dair hayallerini gerçekleştirmek için attığın adımlar önemli bir anlam kazanıyor. Hayal gücünü cesurca kullan ve içindeki yaratıcılığı dışa vur.

BALIK BURCU YORUMU

Yaratıcılığın doruklara ulaşacağı bir gün. İçsel dünyandaki duygusal derinlikler seni besleyecek ve sanatsal projelere yönelmek için ilham kaynağı olacak. Empati yeteneğin artacak, çevrendekilerin hislerine daha derinlemesine bağlantı kurabileceksin. Sosyal ilişkilerdeki hassasiyetin, bazı durumların daha iyi anlaşılmasına yardımcı olacak. İçsel huzurun önem kazandığı bu dönemde, meditasyon veya doğada vakit geçirmek ruhsal dengeyi bulmana katkı sağlayabilir. Kendi sınırlarını koruma noktasında dikkatli olmalı ve kendine zaman ayırmalısın. Sezgilerin güçlü bir şekilde çalışıyor; bu sayede önemli kararlar alman gereken durumlarla karşılaşabilirsin. Kalbinin sesine kulak ver, içsel rehberliğin seni doğru yolda yönlendirebilir. Duygusal paylaşımlar, hem senin hem de sevdiklerin için bağları güçlendirecek. Unutma, duygularını ifade etmek, ilişkilerini derinleştirebilir. Gözlem yeteneğin sayesinde çevrendeki değişimleri fark edecek ve buna göre hareket etme fırsatı bulacaksın.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM