Entelektüel Doruk: Yunus Emre

Entelektüel Doruk: Yunus Emre

UNESCO’nun 2021’i “Yunus Emre ve Türkçe Yılı” ilan etmesi, bilgemize başka dikkatlerle bakmamız için önemli fırsat.

Entelektüel Doruk: Yunus Emre

Tekkenin oduncusudur, öyle biliriz. Peki, odunların ille de düzgününü seçmesindeki ereği, emeği, özeni doğru değerlendirmeyi bilir miyiz? Bu ereğin, emeğin, özenin çatısı bilgiyi görmeyi? El bilgisi, kalp bilgisi, akıl bilgisi sacayağının altını harlayıp üstünde pişendir Yunus’unki, iyi-güzel-doğru ile sayısız bileşenin estetiği, yaşam sanatı bilgisi. Sanatı düşünen eyleyen, düşündüğünü eylediğini sanatı (nefesi) ile söyleyen, yürüyen düşünür, eylem ozanı.

Bu yıl, Anadolu insanının kesintisiz içinde yaşadığı Yunusça ile maneviyatından ayrıca günlük hayatında hep eylemine taşıdığı Yunus bir yana, erk ve entelektüel dünya tarafından yüzyıllar boyunca görmezden gelinen, Cumhuriyet dönemiyle o dünya (ve tüm dünya) için de görünür olan Yunus Emre’nin ölümünün 700. yılı. UNESCO’nun 2021’i “Yunus Emre ve Türkçe Yılı” ilan etmesi, bu görünürlükle birlikte bilgemize başka dikkatlerle bakmamız için bir fırsat. “Bilim ve Ütopya” dergisinin yeni sayısı, “Tekkenin Oduncusu Değil, Entelektüel Doruk” diyerek bilimsel bulgularla farklı alanlarda(n) söz eyleyen yazılardan hazırladığı dosyayla bu bilgiye bakış atmakta.

MARJİNAL TİP

Geçenlerde yeryüzünden ayrılan Prof. Dr. İlhan Başgöz, ölümünden önce dosyada yayımlanma iznini verdiği makalesinde konuya halk hayatı, halk edebiyatı penceresinden bakarken, hem köylü hem kent hayatını deneyimlemiş kültür taşıyıcılığının Yunus Emre’yi marjinal tip kıldığını ileri sürüyor. Çünkü Yunus halkın, medresenin, beyler düzeninin kültürünü şiirine almış, eleştiriden de geri durmamıştır. Şairin beslendiği ulusal kültür köklerini, elimize ulaşan Yunus Emre Divanları’nda arayan Başgöz, şu günlerde yeni bir nüshanın bulunduğunu işitse yine ne heyecanla kollarını sıvardı kim bilir. Evet, taze güzel haber: Doç. Dr. Himmet Büke’nin Vatikan Arşivi’nde tespit ettiği yeni Yunus Emre Divanı nüshası 1629’da yazılmış, içerdiği iki yüze yakın şiir, eski Anadolu Türkçesinde söylenirken arkaik öğeler de barındırmakta.

DİL DEVRİMCİSİ

Dosyada Faruk Duman ise Anadolu’da kıyımın, yoksulluğun, bey, Moğol zulmünün hüküm sürdüğü çağda, Farsça yazı diline rağmen Yunus’un halkın konuştuğu Türkçe, Yunus gibi bir şairi yaratabilecek bir dil ile yazdığını, şiirinin metinler arası da olabilen göndermeler içerdiğini söylemekte. Seyyit Nezir’in Yunus’taki insan ve tanrı, kulluk, isyan, birlik aşkı, kendini bilmek gibi meselelere kafa yorduğu, Yunus Emre’ye ilişkin söylenmiş kimi görüşlere koyduğu şerhler, onamalarla perçinlediği katmanlı yazısının başlığı için geleceğe çoktan kaldı dense yeridir: “Tarihin örsünde Türkçenin ipekten çekici”. Yunus’un düşünürlüğünün şairliğinden daha az bilinçle ele alındığını ifade eden Prof. Dr. Doğan Göçmen, ikilikten birliğe varmayı varlık nedeni gören Yunus’a Batı felsefesi ve Hegel’den yaklaşıyor. Yunus’un sırrında gizemin değil, püf noktasının peşine düşen Prof. Dr. Hakan Poyraz’a göre ise öyle zor çağda insanlığı birliğe arı duru Türkçe ile çağıran Yunus’un yaptığı, bir dil devrimi. Yunus’u, “Ben bir aceb ile geldüm kimse hâlüm bilmez benim” dizesindeki acaba ile karşılayan Prof. Dr. Ahmet İnam, “aceb”den gelen dört kavrama, aşk-söz-dost-gönül bağına göz atarak Yunus’un sunduğu “dost” odaklı dünyada, canında akıl donanımlı gönlünü geliştirebilmiş insanın Yunus’un duyduğu evrendeki kudreti aşk-sözle yaşayabileceğini öneriyor. Söz buraya gelince, okur, Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu’nun “bilim ve gönül” üstüne görüşlerine de bakmak isteyebilir. Kemal Ateş ise Türkçenin, 13. yüzyıldan günümüze gelişinin engellere dolu olduğunu, birçok sözcüğümüzü Yunus sayesinde kurtardığımızı belirtiyor. Okur yine Ateş’in yazısından sonra, “zengin” anlamına gelen, Yunus’un da kullandığı “bay(/bayan)” sözcüğüne farklı yaklaşmak isteyebilir. Sözcükleri doğru anlamlarını bilerek kullanmak düşüncelerimizi doğru inşa etmemizi sağlar, yaşam sanatına ulaşmamızı hızlandırır. Çağdaş estetik bilimi de zaten bunu önermekte. Yedi yüzyıl öncesinden çağdaş estetik felsefesine ulaşmış Yunusumuza selam olsun. Sanata evet.

 

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Bugün enerjin zirve noktada. Kendine güvenin artarken, kararlılığın çevrendekilere ilham verecek. Yaratıcılığını ifade etme fırsatlarıyla karşılaşabilirsin; bu fırsatları değerlendirmen önemli. İş veya sosyal hayatındaki çekişmelerde liderlik vasıflarını ön plana çıkararak çözüm üretebilirsin. Duygusal ilişkilerde ise açık iletişimin, aradaki bağı güçlendirebilir. Sakin kalmayı başarabilirsen, zorlukların üstesinden gelmekte daha kolay ilerleyeceksin. Bugün kendine odaklanmak, içsel dinginliğini sağlamak için idealdir; bunu sürdürmeyi unutma. Her şey senin elinde!

BOĞA BURCU YORUMU

Finansal konularda kendini güçlü hissedeceksin. Bugün, harcamalarını kontrol etme fırsatına sahip olabilirsin; bu, gelecekteki projelerin için sağlam bir zemin oluşturacak. Ayrıca, ilişkinle ilgili derinleşmeyi arzuladığın duygusal bir bağ kurma isteği içinde olabilirsin. Sevdiklerinle olan iletişimini güçlendirmek için samimi sohbetler yapmayı ihmal etme. Sağlığını önemsemen gereken bir dönemdesin; dışarıda vakit geçirip doğayla bağlantı kurmak zihnini dinlendirebilir. Sabırlı ol ve ani kararlardan kaçın; zamana yayarak düşündüğünde daha olumlu sonuçlar alacağını göreceksin.

İKİZLER BURCU YORUMU

Bugün zihninizin hızla çalışacağı, eylemlerinizi yönlendirecek olan yenilikçi fikirlerle dolu bir gün. İletişim becerileriniz ön plana çıkacak; insanlarla yaptığınız diyaloglar, yeni projelere kapı aralayabilir. Sosyal ortamlarda daha fazla yer alarak, hayal gücünüzü geliştirmeniz ve yeni bağlantılar kurmanız mümkün. Bir yandan merakınızın peşinden koşmak, diğer yandan dikkatli kararlar almak arasında bir denge sağlamaya çalışmalısınız. Tayfın çatışmalarına çok açık bir dönemdesiniz; dolayısıyla, düşüncelerinizi net ifade etmek, yanlış anlaşılmaları önleyecektir. İçsel huzuru bulacak, farklı alanlara yönelme isteğini daha çok hissedeceksiniz. Unutmayın, bilgi ve deneyimi paylaşmak, size güç katacaktır. Günü yaratıcı bir bakış açısıyla değerlendirmek, hayallerinize giden yolu açacak.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygularının derinliklerinde kaybolmuş hissedebilirsin, içsel bir keşif yapmak için ideal bir zaman. Ailevi bağların ön plana çıkıyor, sevdiklerinle yakınlaşmak, duygusal paylaşımlarda bulunmak faydalı olacak. İçsel huzurun için kendine zaman ayırmak, sevdiğin aktivitelere yönelmek önemli. Belirsizliklere karşı duyduğun hassasiyet artabilir; bu durum, kararlarını etkileyebilir. Kendini koruma mekanizmalarını kullanmak, duygusal olarak daha güçlü kalmanı sağlayacak. İyi hissettiren şeylere yönelmek, ruhsal dengenin sağlanmasına yardımcı olabilir. Sakin bir zihinle ilerlemek, karşılaşabileceğin zorlukları aşmana katkı sağlayacak. Ani değişimlere açık ol, fakat içsel sezgilerine güvenmeyi unutma. Bu süreçte, güven duyduğun bir kişiyle derin bir sohbet, seni rahatlatabilir.

ASLAN BURCU YORUMU

Bugün içsel gücünü ve kararlılığını hissetmek için harika bir zaman. Yaratıcı projelere adım atabilir, hayal gücünü serbest bırakabilirsin. Sosyal ilişkilerde öne çıkacak ve çevrendekilere liderlik etme fırsatı bulacaksın. Kalabalık ortamlarda kendine güvenle yer alırken, dikkatleri üzerinde toplayacaksın. Ancak, egonun seni yönlendirmesine izin verme; başkalarının görüşlerini dikkate almak özellikle önemli. Akşam saatlerinde sevdiklerinle geçirilen zaman, kalbine huzur verecek. Kendine bir ödül verme zamanı; belki de küçük bir kaçamak ya da hoş bir aktivite. Unutma, ışığın parladıkça, etrafına da ilham vereceksin.

BAŞAK BURCU YORUMU

Detaylara olan duyarlılığın ön plana çıkıyor. Gün, küçük ayrıntılarla dolu. İş veya günlük sorumlulukların geçici sıkıntılara yol açabilir; fakat analitik zekanla bu durumları hızlıca aşacaksın. Sağlığın ve fiziksel durumunla daha fazla ilgilenmek isteyebilirsin; belki bir spor programı başlatmanın tam zamanı. İletişim alanında, sevdiklerinle aranda derin ve anlamlı konuşmalar gerçekleşiyor. Bu sayede ilişkinizi daha sağlam temellere oturtma fırsatını yakalayabilirsin. Duygularını ifade etmekten çekinme; içindekileri paylaşmak sana iyi gelecek. Ayrıca, yeni öğrenme fırsatlarına açık ol ve kendine yeni yollar çizmekten çekinme. Yeniliklere karşı attığın adımlar, seni beklediğin başarıya taşıyabilir.

TERAZİ BURCU YORUMU
AKREP BURCU YORUMU

Derin bir dönüşüm sürecine girmiş olabilirsin. İçsel gücünü hissetmek, karanlık taraflarınla yüzleşmek ve bunları dönüştürmek için harika bir fırsat. Duygusal derinliklerin, özellikle sezgisel yeteneklerin artış gösterebilir. İlişkilerde samimiyet ve dürüstlük arayışında olabilirsin. Güven arayışın, çevrendekilerle olan bağlarını güçlendirebilir. Fakat, geçmişin izlerini taşıyan anılar, duygusal yükler yaratabilir. Kendine nazik olmayı unutma; geçmişle barış yapmak, daha sağlıklı bir zihin için gereklidir. Bugün, yenilikçi fikirlere açık olman ve karşına çıkan fırsatları değerlendirebilmen, seni ön plana çıkarabilir. Duygusal olarak yoğun bir gün geçirebilirsin, bu da belki de kovasız adımlarla yeni bir başlangıç yapmana yardımcı olacak.

YAY BURCU YORUMU

Macera arayışın, yeni deneyimlere açık olmanla birleşiyor. Kendi sınırlarını zorlamaktan çekinmemelisin. Sosyal ilişkilerinde samimiyetin ve iyimserliğin etrafındakilere bulaşıcı olacak; bu, yeni arkadaşlıkların kapılarını aralayabilir. Eğitim veya kişisel gelişim alanında atacağın adımlar, uzun vadede fayda sağlayacak. Kendini ifade etmenin farklı yollarını keşfetmek için ideal bir zaman. Girişimcilik ruhun öne çıkarken, yaratıcı projeler veya hobilerle ilgilenmek, enerjini olumlu bir şekilde yönlendirebilir. İçinde bulunduğun ortamda liderlik yapma fırsatı doğabilir. Düşüncelerini net bir şekilde iletmeye ve başkalarının fikirlerine değer vermeye özen göstermelisin. Unutma, her yeni macera, seni daha da zenginleştirecek bir deneyim dönüşümüdür. Bu süreçte sezgilerine güven, içsel rehberliğin seni doğru yolda yönlendirecektir.

OĞLAK BURCU YORUMU

İçsel bir güç ve kararlılıkla ilerleme zamanı. Bugün, hedeflerine odaklanmak ve planlarını gözden geçirmek için mükemmel bir fırsat. Geçmişte aldığın dersler, seni güçlü bir temel üzerine inşa etmeye yönlendirecek. Kariyerle ilgili meselelerde, sabrın ve azmin ödüllerini toplama aşamasına gelmiş olabilirsin. İlişkilerde ise, yakın çevrendeki insanların ihtiyaçlarını anlamak ve destek olmak, aranızdaki bağı güçlendirecek. Duygusal derinliklere dalmak, versiyonunu keşfetmeni sağlayacak. Anlık zevkler için değil, uzun vadeli mutluluk için adım atmaya yönel. Unutma, her şey zamanla yerine oturacak. Önündeki zorlukları aşacak cesarete sahipsin. Hayatında neyin gerçekten değerli olduğunu yeniden değerlendirme zamanı.

KOVA BURCU YORUMU

Bugün, özgürlük arayışın daha da belirginleşebilir. Farklı düşüncelere ve alternatif fikirlere açık olman, çevrendeki insanlarla olan etkileşimini zenginleştirecek. Sosyal bağlarını güçlendireceğin bir dönemdesin; arkadaşlarınla yapacağın sohbetler, yeni projelere ilham verebilir. Yenilikçi yaklaşımlar sergilemekte özgür hissedeceksin ve bu da seni öncelikle kendine, ardından çevrene daha çekici kılacak.Ancak, ani duygusal dalgalanmalarla karşılaşabilirsin; bu durum, bazen karmaşık hissetmene yol açabilir. Kendini ifade etmek için sanatsal bir yola yönelmek, bu duygusal dalgalanmaları dengelemene yardımcı olabilir. Özellikle yazı, müzik veya görsel sanatlarla meşgul olmak, içsel huzurunu bulmana vesile olabilir.Bir grup içinde liderlik vasfını gösterebileceğin fırsatlar doğabilir. Fikirlerini cesurca savunmaktan çekinme, zira bu durum senin özelliklerinden biri. Günün sonunda, enerjini toparlamak ve bireysel alanına çekilmek isteyebilirsin; bu, zihnini yeniden organize etmek için gerekli bir adım olabilir. Unutma, özgürlüğün kıymetini bilmek, seni daha da güçlü kılacak.

BALIK BURCU YORUMU

Bugün, derin duyguların ve sezgilerin ön planda olduğu bir gün. İçsel dünyana yönelmek, hissettiklerini anlamak için harika bir fırsat. Başkalarıyla olan ilişkilerinde empati yeteneğin öne çıkacak, insanların ruh hallerini anlama kabiliyetin sayesinde onları daha iyi destekleyebileceksin. Sanatsal ifadelere yönelmek, yaratıcılığını besleyecek. Belirsizliklere karşı daha sabırlı olmalı ve içgüdülerine güvenmelisin. Ayrıca, ruhsal bakımdan yenilenmek için meditasyon veya doğa yürüyüşleri yapman fayda sağlayabilir. Bugün, hayallerine odaklanma ve gerçekleşmeleri için adım atma zamanı. Kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmeden başkalarının da ihtiyaçlarına saygı göstermek, dengeyi sağlayacak. Unutma ki, duygusal derinliklerin ve sezgisel yeteneklerinle yol alırken, bencillikten uzak durmalısın.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM