1
Kitap okuma sevgisini doğru yöntemlerle kazandırmanın çok kolay olduğunu, fakat kitap okuma nefretini sevgiye dönüştürmenin çok zor olduğunu belirten yazar Esra Zerbeliz Avgören, çocuklara okuma alışkanlığı kazandırmada doğru bilinen yanlışlar hakkında bilgi verdi.
Bu uygulama okuma alışkanlığına vurulan bir baltadır. Beynimizi, ‘kitap okumak uykuya hazırlıktır’ diye programlamış oluruz. Böyle programlanan beyin, günün hangi saatinde kitap okumaya başlanırsa bunu uykuya hazırlık olarak algılar. Sonra da ne zaman ele kitap alınsa göz kapakları ağırlaşır ve okumaya geçilemez.
Kitap okumaya özel zaman ayırıp sabit bir noktada dikkatlice kitap okumanın gerekliliği büyük bir yanlıştır. Kitap okuma eylemini hayatın dışına iter. Japonlar, günün her saatinde, her şekilde kitap okuyor. Bunun için özel bir tanımları bile var: Taşiyomi. Anlamı; ayakta, yürürken kitap okumak. Yani kitap okumayı özel zaman aralıklarına sıkıştırmamak. Her an her yerde kitap okunabilir. Burada en belirleyici unsur ihtiyaçtır.
Kutsal olan tüm konular dogmatiktir. Tartışmaya açık değildir. Kesin ve net sınırları vardır. Bu sıfatları kitaba yüklediğimizde, kitap kavramına çocuklar için kırmızı çizgilerin çok olduğu tedirgin edici sınırlar biçeriz. Tabuya dönüşen kitap kavramı çocuklar için çekici olmaktan çıkar. Yetişkin algılarıyla çocuklara dayatmalar yapılmaya başlar. Çocukların ihtiyaçları, yetişkinlerle aynı değildir. Çocuk, kitabın kutsallığına değil eğlencesine bakar. Aksi yaradılışa ters olur zaten. Eğlence yoksa çocuk o alanda yoktur. Bu yüzden çocuk kitapları kutsal değil eğlenceli olmalıdır. Kutsal olan bilgidir, bilmektir. Bu bilgiyi aldığımız tüm materyaller aracıdır. Araçları amaç haline getirmemeliyiz. Kısaca kitabın bir tüketim malzemesi olduğunu kabul edersek korkmayız ve daha kolay hayatımızın içine girebilir. Kitap kutsal değildir kültürel bir materyaldir.
Hayır! Kitap her zaman öğretmen değildir. Bazen arkadaş, bazen de baş belası olabilir. 200 yıl öncesinin kalıpları ile bugünün çocuklarını zorlamamak lazım. Bu kalıp içerisinde çocuklar kitapları sadece kendilerine öğretmenlik yapan materyaller olarak görecektir. Kitaplar sürekli öğrenmek için okunmaz. Eğlenmek, araştırmak, sosyalleşmek… gibi birçok sebepten dolayı okunabilir. Hatta kitapları boyayabilir, makasla kesip resimlerinden tablolar yapabilir, bölümleri ayırıp sıralamasını değiştirebilir. Kısacası çocuklar yaratıcılıklarını geliştiren her şekilde kitapları kullanılmalıdır. Kitabı öğretmen kılığına sokarsak okuma alışkanlığının oluşmasını sağlayan diğer etkenleri öldürmüş oluruz.
Her şeyi bilmeyin! Çocuklarınızın her sorusunu cevaplamayın. Sizin de merak ettiğinizi ve konuya tam hâkim olmadığınızı belirtip güvenilir bir ansiklopediden ya da internet üzerinden kelimeyi ya da konuyu araştırıp beraber okuyun. Okuma yazma bilmeyen çocuklarınıza siz okuyun. Sistemli ve bir şekilde bu tutumu görmüş olan birey, kendi başına araştırıp okumaya başlar. Hatta sonrasında size gelip bilmediklerinizi anlatacaktır.
Onlar için sık sık okunaklı notlar hazırlayın. Çantalarına, yastıklarının altına ve benzeri yerlere bırakın. İlk okudukları kelimeler sizden gelsin. Okuma-yazmanın iletişim yolu olduğunu öğrenmenin yanında değerini artırır. Müjdeli haberleri okuyarak alsınlar, okuma yetileriyle orantılı olarak yazı dilinizin ağırlaştığı metinler yazın. Hatta üşenmeyip postaneden mektuplar, kartpostallar gönderin. Yaşları ne olursa olsun çocuklarınızla konuşurken kullandığınız dili küçültmeyin. Bir yetişkin bireyle konuşur gibi yazın. Bu davranış, yeni kelimeler duymaya ve okumaya hazırlık olur ve okuma alışkanlığında bilmediği kelimelerin yolunu kesmesini engeller. Çocuklarınıza sorular sorup fikir alın ama en önemlisi onları dinlediğinizi hissettirin.
Çocuklar, kendilerine rol model aldıkları kişilerin söylemlerinden çok davranış ve tutumlarıyla ilgilenirler. Anne babanın yaptığı eylemden çok tutum önemlidir. Baskıcı, çocuğun seçimlerine saygı duymayan tutum zarar verir. Özdenetim mekanizmalarının gelişmesini engellemeyin. Eğer sağlıklı gelişim içerisindeyseler seçecekleri kitaplar sizler için sorun olmamalı. Ama kitap seçimlerinde kendi açınızdan sorunlar görüyorsanız bu sorun, kitap seçimi değil daha derinlerde yanlış giden başka konularla ilişkilidir.
Bugün enerjin yüksek, içindeki ateşin alevlendiği bir gün. Yeni başlangıçlar için harika bir zaman dilimindesin. Bir şeyleri geride bırakmak ve cesur adımlar atmak isteyeceksin. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin, güçlü bağlantılar kurmanı sağlayacak. Arkadaşlarınla plan yapmayı düşünebilirsin; onlarla birlikte olmak ruhuna iyi gelecek. Ancak dikkat et, aşırı heves ve aceleci davranışlar ilişkilerde beklenmedik gerginlikler yaratabilir. İş hayatında da inatçı bir tutum sergileyebilirsin; bu durum, senin için istemediğin sonuçlara yol açabilir. Zihnini dinlendirmeyi unutma, biraz nefes almak fikirlerine açıklık katacak. İkna kabiliyetin ve kararlılığın bugün seni zor hedeflere ulaştıracak. Yaratıcılığın yüksek; projelerin için ilham bulabilir, sanatsal bir hobi edinmek isteyebilirsin. Sağlığına da özen göstermeyi ihmal etme; fiziksel aktiviteler, enerjini dengeler. Bugünün potansiyelini iyi değerlendirdiğinde, kazançların seni mutlu edecek.
Bugün, çevrendeki insanlarla kurduğun iletişimde samimiyet ön planda olacak. Duygusal derinliklerin, ilişkilerini güçlendirebilir. Maddi konulara ilişkin düşüncelerin daha keskin hale geliyor; harcama yapmadan önce iki kez düşünmekte fayda var. İçsel huzurunu korumak için doğayla daha fazla vakit geçirebilirsin, bu sana enerji verecek. Güneş ışığına maruz kalmak ruh halini iyileştirebilir. Kendinle ilgili önceki hedeflerine odaklanmak, sana yeni bir bakış açısı kazandıracak. Sevdiğin birinin yanında olmak, seni daha da mutlu edecektir. İcraat yapma isteğin artıyor, projelerine daha kararlı bir şekilde yönelmek için uygun bir dönemdesin. Çevrendeki insanların ihtiyaçlarını göz ardı etmemek, sosyal ilişkilerini destekleyecek. Bugün, kararlılığın ve iradenle güzel işler başarma yolunda adımlar atabilirsin.
Bugün zihniniz oldukça aktif olacak. Farklı düşünceler ve yeni fikirlere açık olacaksınız. Sosyal etkileşimler bu dönemde sizi besleyecek; arkadaşlarınızla yapacağınız sohbetler, ilham verici anlar ortaya çıkarabilir. Kariyer ya da eğitimle ilgili değişiklikler düşünüyorsanız, cesur adımlar atmanın tam zamanı. Ancak, kararlarınızı acele etmeyin; içsel sesinizi dinlemek önem kazanıyor. Duygusal ilişkilerde ise daha fazla iletişim kurmaya özen göstermelisiniz. İçten paylaşımlar, ilişkinizi derinleştirebilir. Öğrenme hevesiniz artıyor; yeni hobiler edinmek ya da farklı konularda bilgi edinmek için mükemmel bir gün. Kendinizi ifade etmekten çekinmeyin, sesinizi duyurun!
Duygusal olarak yoğun bir gün geçireceksin. İçsel derinliklerine yönelmeye ve geçmişle yüzleşmeye cesaret edebilirsin. Ailevi bağların ön plana çıkabilir; sevdiklerinle yakın temas, kalbine huzur getirecek. Ancak hassasiyetin, bazı durumlarda aşırı tepkilere neden olabilir, dikkatli ol. Karşılıklı anlayış arayışında olmalısın. Merkür iletişimi güçlendirirken, düşüncelerini açıkça ifade etme fırsatın olacak. İş yerinde yeni projelere adım atmak, sana hem keyif verecek hem de kariyerin için faydalı olabilir. Unutma, sabırlı olman ve insanlarla iyi ilişkiler kurmaya odaklanman günün en büyük kazancı olacak. Kendi sınırlarını çizmek, başkalarına karşı daha sağlam bir duruş sergilemeni sağlayacak. Hayal gücünü serbest bırak!
Samimi ve karizmatik enerjilerin yüksek olduğu bir gün. Dikkat çekici bir parlaklıkla etrafındaki insanları etkileyebilirsin. Kendi hedeflerinle ilgili daha cesur adımlar atma isteği ön plana çıkıyor, bu da seni yeni fırsatlarla buluşturabilir. İlişkilerinde samimi ve açık iletişim kurman, bağlarını güçlendirecek. Sosyal çevrende artan aktivite, içerdiği sürprizlerle dolu olabilir, bu yüzden özgüveninle birlikte açık fikirli olman önem taşıyor. Aynı zamanda, başkalarına ilham verme potansiyelin gözle görülür bir şekilde artıyor. Yalnız kalmayı sevmiyorsun, bu yüzden dostlarınla vakit geçirmek, ruh halini iyileştirebilir. Kendi yaratıcılığını cesurca ifade etmek, içerideki tutkunun dışarıya yansımasını sağlayacak. Kendine güvenerek atacağın her adım, seni hedeflerine bir adım daha yaklaştıracak.
Bugün, detaylara olan düşkünlüğünle çevrendekilerin dikkatini çekebilirsin. Ani bir ilhamla, bir projeye başlamak veya mevcut bir çalışmanı daha ileri bir aşamaya taşımak için uygun bir zaman. Duygusal olarak kendini fazlasıyla hassas hissedebilirsin; bu durum, sevdiklerinle olan iletişimini güçlendirebilir. İçsel bir denge bulma isteği barış ve uyum arayışını körükleyecek. İş hayatında yeni fırsatlar kapını çalabilir, bunları değerlendirirken akılcı ve mantıklı kararlar almaya özen göster. Gün sonunda, öğrendiğin ve deneyimlediğin her şeyin, kişisel gelişimin için ne kadar değerli olduğunu fark edeceksin. Kendi içsel sesini dinlemeyi unutma; yönlendirmelerin seni doğru yolda tutacak.
Sosyal ilişkilerin ve insanlarla olan bağlantıların ön planda olduğu bir dönemdesin. Duygusal dengeyi sağlamak için başkalarıyla açık iletişim kurmaya odaklanmalısın. Özellikle yakın çevrendeki kişilerle olan ilişkilerinde empati ve anlayış sergilemek, dünyevi sorunları çözmende yardımcı olacaktır. Bazen içsel huzurunu korumak için kendine alan tanıman gerekebilir; bu nedenle kişisel alanını unutmamalısın. Estetik ve sanatsal yönlerin bu dönemde parlayabilir; çeşitli yaratıcı projelere yönelmek sana ilham verecektir. Aynı zamanda, kalabalık ortamlarda kendini rahat hissedebilirsin; sosyal etkinliklere katılmak, yeni insanlarla tanışmak adına harika bir fırsat olacaktır. Unutma, dengeyi korumak her zaman en önemli kuralın olmalı.
Bugün, derin hislerin ve sezgilerin güçlendiği bir dönemdesin. İçsel dünyana güçlü bir yolculuk yapabilir, karanlıkta kalmış duyguları keşfedebilirsin. Bu süreçte, biraz yalnız kalmak ve kendi düşüncelerini dinlemek sana iyi gelecek. Duygusal ilişkilere dair atacağın adımlar, arzuladığın bağlılığı artırabilir ancak dikkatli olmalısın, zira geçmişin gölgeleri aniden ortaya çıkabilir. İş hayatında ise güçlü bir sezgi ile önemli kararlar alabilir, fırsatları değerlendirme konusunda cesur olabilirsin. Kişisel projelerine odaklanarak, derinlemesine incelemeler yapmak için doğru bir zaman. Kendine güven; kararlılığın, senin en büyük müttefikin. Arkadaşlarınla olan ilişkilerde ise daha samimi ve açık olmalısın; derin sohbetler, bağları güçlendirebilir. Kendi içsel gücünü keşfedebileceğin, dönüşüm yaşamaya açık bir gün.
Bugün içsel özgürlüğüne olan tutkun, yeni ufuklar keşfetmek için seni harekete geçirecek. Seyahat etme arzusunun yanı sıra, zihinsel olarak da genişleme isteği içinde olabilirsin. Kısa mesafeli yolculuklara veya yeni bir kültürle tanışmaya dair fırsatlar karşına çıkabilir; bunlardan faydalanmayı ihmal etme. Sosyal ilişkilerde enerjinin yüksek olduğu bir dönemdesin. Arkadaşlarınla yapacağın sohbetler, hayata dair bakış açını tazeleyebilir. Sevgi alanında, cesur ve açık sözlü olman, duygularını daha net ifade etmene olanak sağlar. Ancak bu cesareti dengelemek önemlidir; karşındakilerin hislerine de saygı duymayı unutma. Kendini öz ifade etme konusunda yaratıcı projelere yönelme arzusu içerisinde olabilirsin. Sanatsal yeteneklerini ortaya koymak için harika bir fırsat doğabilir, bu nedenle ilhamı iyi değerlendirmelisin. Kendini keşfetme yolculuğunun bir parçası olarak, yeni deneyimlere açık olmalı, korkularını aşarak hayatını renklendirecek atılımlar gerçekleştirmelisin. Hayatın sunduğu fırsatları değerlendirmek, senin için çok özel bir tat katacaktır.
Son zamanlarda üzerindeki ağır sorumluluklar daha da artmış olabilir. Kendi isteklerinle başkalarının beklentileri arasında bir denge kurmakta zorlanıyorsun. Bugün, içsel bir motivasyona ihtiyaç duyacaksın. Kendine biraz zaman ayırmayı dene; bu, zihnini rahatlatmana yardımcı olabilir. İş veya finansal konularda ortaya çıkan bazı yeni fırsatlar seni düşündürtebilir. Tercih yapmadan önce, her seçeneğin avantajlarını ve dezavantajlarını dikkatlice tartmalısın. Sosyal çevrendeki bazı kişilerle samimi ve dürüst bir diyalog, ilişkileri güçlendirebilir. Sevdiklerinle olan bağların kuvvetlenirken, içsel huzurunu da sağlamalısın. Unutma, bazen en iyi sonuçlar, cesur riskler almaktan geçiyor.
Bugün özgünlüğün ön plana çıkacak ve başkalarının beklentilerinin dışında bir yol çizebilirsin. Sosyal bağlantıların güçleniyor; arkadaşlarınla yapılan sohbetler, ilham verici fikirlerin doğmasına yardımcı olabilir. Yenilik arayışın, seni alışılmadık kişilerle bir araya getirebilir. İletişim becerilerin sayesinde kendini ifade etmekte zorlanmayacaksın. Sanatsal yönlerin de açığa çıkabilir, yaratıcılıkla dolu bir gün seni bekliyor. Ancak dikkat etmen gereken en önemli nokta, başkalarının görüşlerine kapılmadan kendi isteklerini önceliklendirmek. Zaman zaman içsel bir huzursuzluk hissedebilir, bu duyguyu göz ardı etmemelisin. İçsel dünyana dönmek, seni güçlendirecek. Sosyal çevrende liderlik vasfını sergileme fırsatını yakalayabilirsin. Ancak dikkatli ol, tartışmalara neden olabilecek bazı konulara girmemek, sürtüşmelerden kaçınmana yardım edecek. Hayatındaki değişim rüzgarlarına açık ol, yeni başlangıçların eşiğindesin. Günü, yenilikçi fikirlerle ve esnek bir zihinle geçirerek, kendini daha mutlu ve tatmin olmuş hissedebilirsin.
Duygusal derinlik içinde kaybolabilir, içsel dünyanın derinliklerine dalmak isteyebilirsin. Hayal gücün ve sezgin bugün güçlü bir şekilde devrede. Sanatla veya yaratıcılıkla ilgilenmek, ruhunu besleyecek bir yol bulmana yardımcı olabilir. Başkalarıyla empati kurarken, duygusal destek sağlamak seni tatmin edebilir. Ancak, başkalarının sorunları seni yorsa da sınırlarını belirlemeyi unutmamalısın. İlişkilerde daha fazla anlayış ve şefkat göstermenin yanı sıra, kendi ihtiyaçlarına da saygı duymalı, kendine zaman ayırmayı ihmal etmemelisin. Anlık kararlara kapılmadan önce düşünmek, gelecekteki adımlarında seni güçlendirecek. İçsel barışını koruyarak, bu süreci daha sağlıklı bir şekilde yönlendirebilirsin.
