1
Kitap okuma sevgisini doğru yöntemlerle kazandırmanın çok kolay olduğunu, fakat kitap okuma nefretini sevgiye dönüştürmenin çok zor olduğunu belirten yazar Esra Zerbeliz Avgören, çocuklara okuma alışkanlığı kazandırmada doğru bilinen yanlışlar hakkında bilgi verdi.
Bu uygulama okuma alışkanlığına vurulan bir baltadır. Beynimizi, ‘kitap okumak uykuya hazırlıktır’ diye programlamış oluruz. Böyle programlanan beyin, günün hangi saatinde kitap okumaya başlanırsa bunu uykuya hazırlık olarak algılar. Sonra da ne zaman ele kitap alınsa göz kapakları ağırlaşır ve okumaya geçilemez.
Kitap okumaya özel zaman ayırıp sabit bir noktada dikkatlice kitap okumanın gerekliliği büyük bir yanlıştır. Kitap okuma eylemini hayatın dışına iter. Japonlar, günün her saatinde, her şekilde kitap okuyor. Bunun için özel bir tanımları bile var: Taşiyomi. Anlamı; ayakta, yürürken kitap okumak. Yani kitap okumayı özel zaman aralıklarına sıkıştırmamak. Her an her yerde kitap okunabilir. Burada en belirleyici unsur ihtiyaçtır.
Kutsal olan tüm konular dogmatiktir. Tartışmaya açık değildir. Kesin ve net sınırları vardır. Bu sıfatları kitaba yüklediğimizde, kitap kavramına çocuklar için kırmızı çizgilerin çok olduğu tedirgin edici sınırlar biçeriz. Tabuya dönüşen kitap kavramı çocuklar için çekici olmaktan çıkar. Yetişkin algılarıyla çocuklara dayatmalar yapılmaya başlar. Çocukların ihtiyaçları, yetişkinlerle aynı değildir. Çocuk, kitabın kutsallığına değil eğlencesine bakar. Aksi yaradılışa ters olur zaten. Eğlence yoksa çocuk o alanda yoktur. Bu yüzden çocuk kitapları kutsal değil eğlenceli olmalıdır. Kutsal olan bilgidir, bilmektir. Bu bilgiyi aldığımız tüm materyaller aracıdır. Araçları amaç haline getirmemeliyiz. Kısaca kitabın bir tüketim malzemesi olduğunu kabul edersek korkmayız ve daha kolay hayatımızın içine girebilir. Kitap kutsal değildir kültürel bir materyaldir.
Hayır! Kitap her zaman öğretmen değildir. Bazen arkadaş, bazen de baş belası olabilir. 200 yıl öncesinin kalıpları ile bugünün çocuklarını zorlamamak lazım. Bu kalıp içerisinde çocuklar kitapları sadece kendilerine öğretmenlik yapan materyaller olarak görecektir. Kitaplar sürekli öğrenmek için okunmaz. Eğlenmek, araştırmak, sosyalleşmek… gibi birçok sebepten dolayı okunabilir. Hatta kitapları boyayabilir, makasla kesip resimlerinden tablolar yapabilir, bölümleri ayırıp sıralamasını değiştirebilir. Kısacası çocuklar yaratıcılıklarını geliştiren her şekilde kitapları kullanılmalıdır. Kitabı öğretmen kılığına sokarsak okuma alışkanlığının oluşmasını sağlayan diğer etkenleri öldürmüş oluruz.
Her şeyi bilmeyin! Çocuklarınızın her sorusunu cevaplamayın. Sizin de merak ettiğinizi ve konuya tam hâkim olmadığınızı belirtip güvenilir bir ansiklopediden ya da internet üzerinden kelimeyi ya da konuyu araştırıp beraber okuyun. Okuma yazma bilmeyen çocuklarınıza siz okuyun. Sistemli ve bir şekilde bu tutumu görmüş olan birey, kendi başına araştırıp okumaya başlar. Hatta sonrasında size gelip bilmediklerinizi anlatacaktır.
Onlar için sık sık okunaklı notlar hazırlayın. Çantalarına, yastıklarının altına ve benzeri yerlere bırakın. İlk okudukları kelimeler sizden gelsin. Okuma-yazmanın iletişim yolu olduğunu öğrenmenin yanında değerini artırır. Müjdeli haberleri okuyarak alsınlar, okuma yetileriyle orantılı olarak yazı dilinizin ağırlaştığı metinler yazın. Hatta üşenmeyip postaneden mektuplar, kartpostallar gönderin. Yaşları ne olursa olsun çocuklarınızla konuşurken kullandığınız dili küçültmeyin. Bir yetişkin bireyle konuşur gibi yazın. Bu davranış, yeni kelimeler duymaya ve okumaya hazırlık olur ve okuma alışkanlığında bilmediği kelimelerin yolunu kesmesini engeller. Çocuklarınıza sorular sorup fikir alın ama en önemlisi onları dinlediğinizi hissettirin.
Çocuklar, kendilerine rol model aldıkları kişilerin söylemlerinden çok davranış ve tutumlarıyla ilgilenirler. Anne babanın yaptığı eylemden çok tutum önemlidir. Baskıcı, çocuğun seçimlerine saygı duymayan tutum zarar verir. Özdenetim mekanizmalarının gelişmesini engellemeyin. Eğer sağlıklı gelişim içerisindeyseler seçecekleri kitaplar sizler için sorun olmamalı. Ama kitap seçimlerinde kendi açınızdan sorunlar görüyorsanız bu sorun, kitap seçimi değil daha derinlerde yanlış giden başka konularla ilişkilidir.
Bugün enerjiniz yüksek ve cesaret dolu bir ruh halindesiniz. Yeni başlangıçlar için uygun bir zaman dilimindesiniz; hedeflerinizi net bir şekilde belirleyebilir ve adım atmak için ilham alabilirsiniz. İlişkilerde ve sosyal çevrelerde kendinizi ifade etme isteğiniz artacak. Bağlantılarınızı güçlendirmek için samimi bir yaklaşım sergilemek önem kazanıyor. Ancak sabırsızlık ve acelecilikten kaçının; dikkatinizin dağılmaması için odaklanmaya özen gösterin. İçsel sesinize kulak vermek, yenilikçi fikirlere ulaşmanıza yardımcı olabilir. Sağlık konularına da dikkat edin, ruh ve beden dengenizi korumak için zaman ayırın. Bugün keşif ruhunuzu besleyecek fırsatlar karşınıza çıkabilir; risk almayı göze almak, size unutulmaz deneyimler kazandırabilir.
Bugün, içindeki liderlik ve yaratıcılık gücünü hissetme zamanı. İhtimallerin geniş olduğu bir dönemdesin; cesur adımlar atabilirsin. Kendine olan güvenin, başkaları üzerinde de olumlu bir etki yaratacak. Sosyal çevrenle olan iletişimini güçlendirmeli ve fikir alışverişlerinde bulunmalısın. Gözlerin, beklenmedik fırsatları yakalamaya açık olmalı. Aşk hayatında tutku dolu anlar yaşanabilir; hislerinle hareket etmekten çekinme. Güneş gibi parlayacağın anlar seni bekliyor; hazır ol!
Sosyal ilişkilerde uyum arayışında olabilirsin, bu nedenle arkadaşlarınla ya da sevdiklerinle olan iletişimini güçlendirmek isteyebilirsin. Estetik ve güzellik konusunda ilham verici fikirler aklını sarabilir. Karar verme süreçlerinde başkalarının fikirlerini önemsemen, dengeyi sağlamana yardımcı olacak. Çevrendeki insanlar üzerinde olumlu bir etki yaratma şansın var. Duygusal anlamda daha bağlı ve samimi olma arzusu, kalpten gelen bir iletişimi beraberinde getirebilir. Kendi içsel huzurunu sağlamaya çalışırken, karamsar düşüncelerden uzak durmakta fayda var. Aşk hayatında sürprizler, iyi bir iletişim ve anlayışla büyüyebilir; beklenmedik bir romantizm kapıda olabilir. Sanatsal çalışmalar veya yaratıcı projeler için bu dönem çok elverişli. Kendine güvenin tazelenebilir ve yeni fırsatlar için açık olabilirsin.
Zihin dünyanda derin bir dönüşüm sürecine giriyorsun. İçsel duyguların, sezgilerin çok daha belirgin hale gelecek. Bugün, çevrendekilerle olan ilişkilerini derinleştirme arzusuyla dolup taşacaksın. İletişimde açılma ve duygularını daha net ifade etme ihtiyacı hissedeceksin. Özellikle yakın ilişkilerinde, karşındaki kişilerin duygusal derinliklerine inmek isteyebilirsin. Bazı gizli duygularla yüzleşmek zorunda kalabilirsin; bu süreç başlangıçta zorlu gelse de, sonunda sana büyük bir içsel huzur ve özgürlük getirecektir. Kendinle barışık olmak, başkalarıyla olan etkileşimlerini önemli ölçüde olumlu etkileyecek. Bugün, özellikle sezgisel yönlerin açık olduğundan, içgüdüsel kararlar almakta zorlanmayacaksın.Finansal konularda dikkatli olman gerekiyor. Toplumsal ve sosyal konulara olan ilgin artabilir; çevrendeki insanlara yardım etme isteği duyabileceğin bir zaman. Bu bağlamda, gönüllü çalışmalara veya toplumsal projelere katılmak, içindeki iyilikseverliği besleyecektir. Bugün, kendini ifade etmenin ve başkalarına dokunmanın ön planda olduğu bir gün.
Bugün, özgür ruhun ve macera isteğin ön plana çıkıyor. Yeni deneyimlere açık olman, seni beklenmedik fırsatlarla karşılaştırabilir. Seyahat planları ya da yeni insanlarla tanışma fırsatları, ilham verici bir enerji taşıyor. İçsel motivasyonun artarken, hedeflerine ulaşmak için daha cesur adımlar atma isteği duyabilirsin. Başkalarıyla olan ilişkilerinde samimiyet arayışın, kalbinin derinliklerine dokunan bağlantılar kurmana yardımcı olacak. Kendini ifade etmekten çekinme; fikirlerin ve hayallerin, çevrendeki insanlara ilham verebilir. İçsel sesine kulak ver, arzularının peşinden koşmaktan korkma. Bugün, hayallerini gerçeğe dönüştürebilmen için harika bir zaman.
Kendinle ilgili bazı içsel sorgulamalar yapmak için uygun bir dönemdasın. Hedeflerin konusunda daha kararlı ve disiplinli bir yaklaşım sergileyebilirsin. İş hayatında, üzerinde çalıştığın projelerle ilgili sürprizler ve fırsatlar ortaya çıkabilir; bu fırsatları değerlendirmek için cesur olmalısın. İletişim becerilerin öne çıkıyor; başkalarıyla olan ilişkilerinde yapıcı bir dil kullanmak, işbirliklerini güçlendirmene yardımcı olacaktır. Aynı zamanda, duygusal olarak bazı eski yaralarını iyileştirme şansı bulabilirsin. Geleceğe yönelik planlarını gözden geçirmek, senin için faydalı olacak. İlişkiler konusunda da samimi ve açık olman, çevrendeki insanlarla olan bağlarını derinleştirecek. Kendine karşı nazik olmayı unutmamalısın; bu dönemde kendini dinlendirip yeniden enerji depolamak önem taşıyor.
Bugün yeniliklere ve farklılıklara açık bir zihinle başlayacaksın. Sosyal çevrendeki etkileşimlerin ilginç bir hal alabilir; yeni insanlarla tanışmak ve fikir alışverişinde bulunmak oldukça keyif verici olacak. Beklenmedik bir fırsat, sana ilham verebilir ve hayalindeki projeler için cesaretlendirebilir.Duygusal olarak, içsel huzurun önem kazanıyor. Kendi alanına ihtiyaç duyabilirsin; yalnız kalma isteğin artabilir. Meditasyon veya doğada vakit geçirmek, ruhsal dengenin sağlanmasına yardımcı olacaktır. Ayrıca, spor yapmak veya hobilerine yönelmek, zihnindeki yoğun düşüncelerden uzaklaşmanı sağlayabilir.İş veya kariyerle ilgili konularda, liderlik yeteneklerin ön plana çıkabilir. Takım çalışmalarında özgün fikirlerinle öne çıkmak, senin için önemli bir avantaj olacak. Ancak ekip arkadaşlarınla iletişimde dikkatli olmalısın; fikir ayrılıkları yaşanabilir ve bu durum gerginlik yaratabilir. Empati yaparak bu durumu kolayca aşabilirsin.Günün sonunda, kişisel hedeflerine odaklanmak için harika bir zaman dilimi, enerjini daha verimli kullanabilir ve adımlarını sağlamlaştırabilirsin. Unutma, yenilikler her zaman seni daha ileriye götürecektir.
Duygusal derinliklerin ve sezgilerin ön planda olacağı bir gün. İçsel huzuruna ulaşmak için sakinleştirici faaliyetlerde bulunmak faydalı olabilir. Yaratıcılığın tavan yapacak, sanatsal projelere yönelmek adına mükemmel bir zaman dilimi. Aynı zamanda, yakın çevrendeki ilişkilerin üzerinde durmak, dostlarınla olan bağlarını güçlendirmek için harika fırsatlar sunuyor. Biraz empati ve anlayış göstermek, karşındakilerle olan iletişimini kuvvetlendirecek. Maddi konularda daha dikkatli olmalı, sürpriz harcamalardan kaçınmalısın. Kendine dönmek ve iç yolculuk yapmak, ruhsal olarak tazelenmene yardımcı olacak. Unutma, sezgilerin sana rehberlik ediyor; onlara güven.
