1
Teoman Duralı, 7 Şubat 1947’de Zonguldak’ta dünyaya geldi. Yüksek elektrik mühendisi siyasetçi bir baba ve koyu Alman milliyetçisi bir annenin gölgesinde yetişti.
Merakını hep taze tuttu. Bulduğu her cevap, başka bir sorunun kapısını araladı. Felsefe öğrencisi olarak girdiği İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesinde hocaların hocası oldu.
Birçok ülke gezdi. Çok sayıda dil öğrendi. Ancak bir tek dili, Türkçe’yi iyi bilmeyi önemsedi. “İnsanın hikmeti sebebi sözü anlamak için” diyen Profesör Duralı, tefekkürde öğrencilerine de örnekti.
Hayatı bir ödev gibi yaşadı. Okumaktan, anlatmaktan hiç geri durmadı.
“Teoman Duralı, bizim düşünme ufkumuzu değiştirdi” diyen Prof. Dr. Cengiz Çakmak, şöyle anlatıyor:
“Yani Türkiye’deki düşünme ufkunu alışılageldik düşünme tarzlarını eleştirdi. Hocanın derdi akletmeydi, düşünmeydi, fikir üretmekti. Bütün bunları yapmaya çalışmaktı.
Hocanın ödev anlayışı inandığı dinden gelirdi ve insanın belli ödevlerle yani sorumluluklarla dünyaya geldiğini ve bu sorumlulukları yerine getirirse özgür olabileceğini hür olabileceğini düşünürdü.”
Teoman Duralı TRT 2’de yaptığı “Felsefe Söyleşileri” programıyla gönüllere taht kurdu. Felsefeyi herkesin anlayacağı şekilde icra etti.
Duralı’nın fildişi kuleden kimsenin anlamadığı kelimelerle konuşmadığını söyleyen Dr. Mehmet Sabri Genç, “5 yaşında bir çocuğa anlatır gibi anlatırdı. En zor meseleleri dahi bu sayede felsefi kültürün Türkiye’de daha da yaygınlaşması için büyük hizmetleri oldu” dedi.
Duralı’ya vefatından kısa bir süre önce Cumhurbaşkanlığı Kültür Sanat Ödülü verildi. Ancak sağlık durumu ödülü şahsen almasına imkan vermedi.
Profesör Duralı 6 Aralık 2021’de hayata gözlerini kapadığında; Türkiye’de felsefe babasız kaldı.
74 yaşında vefat eden Duralı, Aşiyan Mezarlığı’ndaki aile kabristanına defnedildi.
Geriye onlarca kitap ve yüzlerce öğrenci kaldı.
Teoman Duralı kimdir?
Sabih Duralı ile Almanya’da tanışarak evlendiği Hilda Kohlschmidt’in ikinci oğlu Teoman Duralı, 7 Şubat 1947’de Zonguldak’ın Kozluk ilçesinde dünyaya geldi.
Duralı, ilköğrenimini Zonguldak’ta, orta öğrenimini ise TED Ankara Koleji’nde tamamladı. İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü’nü 1973’te başarıyla bitirdi ve 1975’te mezun olduğu bölümde asistan olarak göreve başladı.
Felsefe, antropoloji ve biyoloji alanlarında yüksek öğrenimine devam eden bilim adamı, “Çağdaş Düşüncede Canlı Sorunu” başlıklı çalışmasıyla 1977’de doktor oldu, 1982’de ise doçent unvanını aldı.
Biyoloji felsefesi üzerine yazdığı tezlerle profesör oldu
Prof. Dr. Duralı, NATO bursuyla 1978’de Paris’te biyoteknoloji seminerlerine katıldı.
Biyoloji felsefesi üzerine yazdığı çeşitli tezlerle 1988’de profesör olan Duralı, Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi ve Viyana Üniversitesi’nde misafir öğretim üyesi sıfatıyla dersler verdi.
Duralı, 1996’da İstanbul Üniversitesi Araştırma Fonu’nun mali desteğiyle Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan, Tacikistan, Türkmenistan’a araştırma gezisinde bulundu ve Kazakistan’daki Ahmet Yesevi Üniversitesi’nde de bir süre eğitim verdi.
İstanbul Üniversitesi Felsefe Tarihi Anabilim Dalı Başkanı olarak 1999’da görev alan Duralı, 2000 yılında Çağdaş Küresel Medeniyet adlı çalışmasıyla Türkiye Yazarlar Birliği İnceleme Ödülüne layık görüldü.
Teoman Duralı, 2009-2015 arasında Felsefe bölümünü kurduğu Kırklareli Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi’nde dekanlık yaptı.
Felsefe tarihi, bilim ve biyoloji felsefesi alanında çalışmalar yaptı
İstanbul Üniversitesi Felsefe Bölümü’nde 38 yıl görev yapan, aynı zamanda biyolog olan Prof. Dr. Duralı bilim felsefesi, felsefe tarihi ve biyoloji felsefesi alanlarındaki çalışmalarıyla da iz bıraktı.
Duralı’nın Türkçe makalelerinin yanı sıra İngilizce çevirileri, Felsefe Arkivi, Yazı, Bilim Dergisi, Türk Kültürü, Forum, 19 Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, İlim ve Sanat, Felsefe Konuşmaları, Milli Kültür, Bilim-Felsefe-Tarih, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümü Yıllığı, Yeni Toplum, Turkish Daily News, Hayat Sağlık ve Sosyal Hizmetler Vakfı Bülteni, Dergah, Diplomatik, Yeni Şafak, İlahiyat Fakültesi Dergisi, NPQ Türkiye, Gerçek Hayat, İstanbul’daki Anadolu, Eğitimbilim, Altınoluk, Umran, Kutadgubilig adlı dergi, gazete ve yıllıklarda yayımlandı.
Bir süre Kutadgu Bilig dergisinin genel yönetmenliğini de üstlenen usta felsefeci, son olarak TRT 2 ekranlarında seyirciyle buluşan “Felsefe Söyleşileri” programında insan hikayesini, kültür ve dil meseleleri üzerinden irdeledi. Duralı, programın ilk bölümünde Batı ve Doğu düşünce dünyalarının geçtiği merhaleleri ve bugüne nasıl geldiğini açık bir dille aktardı.
Duralı, yaptığı programlarda, insanın yaşamak için ortaya koyduğu eserlerin tamamının kültür olduğuna, kültürün 3 ana dayanağının ise dil, din ve zanaat olduğuna vurgu yapmıştı.
Farklı kanallarda çok sayıda televizyon ve tartışma programına konuk olarak alanıyla ilgili tezlerini aktaran Duralı, tarihi ve güncel gelişmeleri değerlendirdiği konuşmalarıyla izleyicilerin beğenisini topladı.
Prof. Dr. Duralı, İngilizce, Fransızca, Almanca, Latince, Yunanca, İtalyanca, Felemenkçe, İspanyolca, Rusça ve Malayca biliyordu, yaşamının son yıllarında İstanbul Üniversitesi, İstanbul Medeniyet Üniversitesi ve İbn Haldun Üniversitesi’nde felsefe dersleri veriyordu.
Kanser tedavisi nedeniyle 2 kez ameliyat olan Duralı, 6 Aralık 2021’de İstanbul’daki evinde vefat etti. Prof. Dr. Teoman Duralı’nın naaşı Aşiyan Mezarlığı’ndaki aile kabristanına defnedildi.
Haber: Fahriye Demirci
Kamera: Sefa Bakış
Kurgu: Ufuk Özenateş
Bugün enerjin yüksek. İçsel motivasyonun, çevrendekilere ilham verecek güce sahip. Yeni projelere atılmak için harika bir zaman, bu motivasyonu değerlendir. Ancak dikkat etmen gereken bir durum, aceleci davranmak. Kendine zaman tanı ve düşünerek hareket et. Sosyal çevrendeki bazı gerginlikler, iletişimde dikkatli olmanı gerektirebilir. Ortaklıklar ve iş birlikleri konusunda net olmaya özen göster. Aşk hayatında ise tutkulu anlar yaşama potansiyelin var, duygularını ifade etmekte tereddüt etme. İçsel sezgilerine güven, bu sana doğru yolu gösterecektir. Sağlık açısından aktif kalmayı tercih et, spor ve açık hava yürüyüşleri fayda sağlayabilir. Güne pozitif bir bakış açısıyla başlamak, tüm gününe yayılan güzel bir enerji katacak.
Bugün, içsel huzur arayışında olduğun bir dönemdesin. İhtiyaç duyduğun güven ortamını sağlamak için sosyal çevrenle iletişimini güçlendirmen faydalı olacak. Duygusal anlamda derinleşme isteğin, ilişkilerini yeniden değerlendirmeni sağlayabilir. Kalbinin sesini dinleyecek ve içsel motivasyonlarını keşfedeceksin. Maddi konularda dikkatli olman gereken bir dönemdesin. Harcamalarını gözden geçirip, bütçeni göz önünde bulundurarak hareket etmende yarar var. Kendini özellikle sanatsal ve estetik alanlarda yaratıcı hissetmek, ruhunun dinlenmesine yardımcı olacak. Günün sonunda, küçük bir yürüyüş veya doğada vakit geçirmek, enerjini tazelemeni sağlayabilir. Unutma, denge kurmak senin için her zaman mühim.
Zihin açıcı fikirler, yaratıcılığını ortaya koyma fırsatları gündemde. İletişim becerilerinle etrafındakilere ilham verebilir, sosyal bağlantılar kurabilirsin. Bugün düşüncelerini paylaşmaktan çekinme, zira etrafındakilerden alacağın geri dönüşler, seni yeni yönlere yönlendirebilir. Kısa yolculuklar ya da ani planlamalar adına uygun bir zaman dilimi. İlişkilerinde ise samimiyet ön planda; duygusal derinliklere inmek için doğru bir dönemdesin. Esneklik ve adaptasyon kabiliyetinle sorunların üstesinden gelebileceksin. Yaratıcılığını besleyen konulara yönelmek, ruhuna iyi gelecek. Bir şeyleri farklı bir perspektiften görmek, bilgi dağarcığını genişletecek. Bugün kendine güvenmeli ve iç sesini dinlemelisin.
Bugün içsel dünyanızda derin bir huzur bulabilirsiniz. Duygusal açıdan kendinizi daha stabil ve huzurlu hissediyorsunuz. Sevdiklerinizle geçirdiğiniz anların kıymetini daha fazla takdir edebilir, onlarla olan bağlarınızı güçlendirecek paylaşımlar yapabilirsiniz. Ailevi ilişkilerinizde olumlu bir dönüş yaşanması mümkün. Hayal gücünüzün güçlü olduğu bir gün; projelerinizi veya yaratıcılığınızı besleyecek aktivitelerle ilgilenmek için mükemmel bir zaman. Kendinize ve ruhunuza zaman ayırmayı unutmayın. İhtiyaç duyduğunuz sınırları koyarak, sağlıklı bir denge kurmak önem kazanabilir. Duygusal derinliklerinizi keşfederek, öz değerinizi yeniden tanımlamak için fırsatlar çıkabilir. Bugün, içsel yolculuğunuz yepyeni bir boyut kazanabilir.
Bugün, enerjinizin ve tutkularınızın zirveye ulaşacağı bir gün. İlişkilerdeki olumlu etkileşimler, çevrenizdekilerle aranızdaki bağı güçlendirecek. Kendinizi ifade etme isteği ve yaratıcılığınızın artması, projelerinizi hayata geçirmek için mükemmel bir fırsat sunuyor. Hatta ilham anları yaşamanız olası, bu da sanat ve yaratıcılıkla ilgili konularda sizi ileriye taşıyabilir. Ancak, dikkatli olmanız gereken bir konu var; başkalarının duygularını anlamak ve empati kurmak, iletişimdeki uyumu artıracak. Günün ilerleyen saatlerinde, bazı sürprizlerle karşılaşabilir ve bunlar sizi olumlu şekilde etkileyebilir. İçsel gücünüzü ve cesaretinizi kullanarak, yeni fırsatları değerlendirmek için cesur adımlar atabilirsiniz. Kendinize güvenin ve kararlılıkla ilerlemeye devam edin!
Analitik düşüncenin ön planda olacağı bir gün. Detaylara olan dikkatin ve titizliğin, iş ve günlük işlerindeki sorunları hızlıca çözmene yardımcı olacak. Kendini geliştirmek için yeni bilgi kaynaklarına yönelmek isteyebilirsin. Rutinin dışına çıkmak ve farklı bakış açıları edinmek, yaşamına tazelik katabilir. Kalabalık sosyal ortamlardan ziyade, güvenilir arkadaşlarla baş başa vakit geçirmek daha faydalı hissettirebilir. Hayatında bazı şeylerin tam yerini bulmadığını düşündüğünde, içsel huzurunu sağlamak için meditasyon veya doğayla iç içe zaman geçirmek iyi gelebilir. Duygusal ilişkilerde ise, açık ve dürüst iletişim kurman önem taşıyor. Sevdiklerinle daha derin bağlar kurmak için fırsatlar yaratabilirsin. Unutma, her şeyin bir dengesi var; iş ve özel yaşam arasında bir denge bulmak, ruhsal sağlığını besleyecek.
Harmoni arayışında olduğun bir gün. İlişkilerde denge sağlamak, başkalarıyla uyum içerisinde olmak ön planda. Sosyal çevrende kendini daha çok ifade etme ihtiyacı hissedebilirsin. Yeni insanlarla tanışmak, mevcut ilişkilerine derinlik katacak sohbetler yapman mümkün. Duygusal bağlar güçleniyor. Ayrıca, estetik ve sanata olan ilgin daha da artabilir, yaratıcılıkta yeni kapılar açılabilir. Bugün takım çalışmaları ve ortak projelerde başarı sağlayabilir, fikirlerinle kolayca öne çıkabilirsin. Unutma ki, adalet duygun seni doğru yolda yönlendirecek. Kendini ifade etme biçimine dikkat ederken, başkalarının ihtiyaçlarını da göz ardı etmemeye çalış. Kendin ile barışık olmanın, çevrendeki uyumu arttıracak. Bu dengeye ulaşmak için gereken her şeyi yapma kapasitesine sahipsin.
Bugün içsel dünyanla derin bir bağ kurma fırsatı var. Duygusal derinliklere inmeye ve bazı sırları gün yüzüne çıkarmaya hazır olabilirsin. Kendini keşfetme yolculuğunda karşına çıkan engeller, aslında daha güçlü bir birey olmanı sağlayan fırsatlar. İlişkilerdeki karmaşalar, güç dinamiklerini sorgulamanı gerektirebilir. İçten gelen sezgilerin sana yol gösterecek. Gizemli meselelerde açıklık arayışın, sana düşüncelerini ifade etme cesareti verebilir. Kendine güvendiğinde, başkalarını kendine çekebilirsin. Bugün, dönüşüm için uygun bir zaman dilimi; eskiyi geride bırakıp yeni bir başlangıç yapma arzusuyla dolabilirsin. Önemli kararlar almadan önce iç sesini dinlemeyi unutma.
Bugün, maceracı ruhun seni heyecanlı yolculuklara ve yeni keşiflere yönlendirebilir. İletişim becerilerin güçlü olacak, çevrendeki insanlarla derin ve anlam dolu sohbetler gerçekleştirme fırsatın var. Öğrenme arzusun artarken, yeni bilgileri sindirerek zenginleşeceksin. İş veya eğitim alanında karşına çıkacak fırsatları değerlendirme konusunda cesur olmalısın. Ancak, planlarını çok fazla ayrıntıya boğmaktan kaçınmalısın; esneklik önem kazanacak. Sosyal çevrende beklenmedik bir olay yaşanabilir, bu da sana yeni insanlarla tanışma imkanı sunacak. Bugün, içindeki özgürlük arayışını besleyen olaylarla dolu. Kendine güven ve sezgilerine kulak ver; içsel bilgi kaynağını takip ettiğin sürece, her şey daha net bir hale gelecek. Güneşin ve gezegenlerin önceliklerini belirleme konusunda seni destekliyor. Sevdiğinle geçireceğin keyifli zamanlar ruh halini olumlu yönde etkileyecek, bu yüzden anın tadını çıkar.
Bugün, duygusal derinliklerinle yüzleşmek zorunda hissedebilirsin. İçsel çatışmalar, belirli konularda bir dönüşüm sürecinden geçtiğini gösteriyor. Başkalarının beklentileriyle çatışma yaşayabilirsin; bu durum, kendi ihtiyaçlarını önceliklendirme fırsatı sunar. Sorumluluk yükümlülüklerin ağır gelebilir; bu da seni kendi sınırlarını belirlemeye yönlendirebilir. İş yerinde asıl hedeflerinle ilgili düşünmek, uzun vadede daha verimli olmanı sağlayacak. Duygusal olarak destek aramak ve güvenilir insanlarla bu meseleleri tartışmak, içsel huzurunu bulmana yardımcı olacaktır. Unutma, hayat denge gerektirir; kariyer ve özel hayat arasında bir uyum yakalamak, seni daha mutlu hissettirebilir. Kendine zaman ayırmayı unutma, içsel sesine kulak ver. Alacağın kararlar, gelecekteki mutluluğunu şekillendirecek.
Bugün hayal gücünün sınırlarını zorlayacak ve cesur fikirlerle dolu bir gün geçiriyorsun. Sıradanlıktan uzaklaşmak, yenilikçi düşüncelerle dolu bir alan yaratmana olanak tanıyor. Sosyal bağların güçlenirken, çevrendeki insanları etkileyerek ilham verme potansiyelin oldukça yüksek. Beklenmedik sürprizler karşına çıkabilir; bu, yaşamına daha fazla renk katmak adına harika bir fırsat.Aynı zamanda, duygusal dünyanda dalgalanmalar hissedebilirsin. İçsel huzuru sağlamak için biraz yalnız kalmak ve kendi düşüncelerine yönelmek önem kazanacak. Duygularının derinliklerine inmekten çekinme; bu, ruhsal olarak eve dönüş yolunda önemli bir adım. Akışa bırak, spontane olayların gelişmesine izin ver. Bugün, kalbinin ve aklının beraber hareket ettiği bir denge bulma şansı sunuyor.
Duyguların derin sularında yol alıyorsun. İçsel sezgilerin son derece güçlü, bu nedenle başkalarının hislerini anlamak ve onlara destek olmak için harika bir fırsat. Sanatsal projelere zaman ayırmak, yaratıcılığını besleyebilir. Sosyal ilişkilerde göze çarpan bir yakınlık hissi var; sevdiğin insanlarla geçirdiğin zaman ruhunu besleyecek. Ancak, aşırı duygusallık ve hayalperest düşünceler, gerçeklerden uzaklaşmana neden olabilir. Kendine olan inancını korumaya çalış; içsel rehberliğine güvenmek, doğru yolda kalmanı sağlayacak. Fakat, sınırlarını belirlemeden başkalarının üzerindeki sorumluluklarını üstlenmekten kaçınmalısın. Bugün, içsel huzuru bulmak ve ruhsal dengeyi sağlamak için kendine zaman ayırmalısın. İçsel sesini dinle, hayat sana göstermek istediklerini sunuyor.
