1
Son zamanlarda kültür dünyasında tartışılan en önemli konulardan biri, İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nin depolarında yer alan eserlerin Atatürk Havalimanı’na taşınmak istenmesinin yeniden gündeme getirilmesi.
İlk kez 2010 yılında ortaya atılan bu projenin sakıncaları konuşulmuş ve itirazlar dikkate alınarak vazgeçilmişti.
Yeniden gündeme gelen projeye uzmanlar ve akademisyenler karşı çıkıyor.
Ancak bakanlığın bu ayın sonunda ihale açacağı, konuşulan rakamın da yaklaşık 60 milyon TL olduğu kulağımıza gelen bilgiler arasında.
İstanbul içinde yapılan kazılardan gelenlerin yanı sıra Yenikapı kazılarında bulunan ve su içinde korunan eserlerin uzak bir depoya taşınması riskini göze almak ne kadar doğru? Eserlerin nasıl taşınacağı konusunda ise bir bilgi yok. Eserlerin korunduğu depolar tüm müzeler için önemli bir konu.
Önceden dokuz yıl İstanbul Arkeoloji Müzeleri Müdürlüğü görevini yürütmüş olan Zeynep S. Kızıltan ile müzeyi ve taşınma projesini konuştuk.
Dünyada bu müzedeki eser sayısına sahip başka bir müze yok diye biliyorum. Bu da depo sorununu mu ortaya çıkarıyor?
Arkeoloji Müzeleri, Türkiye müzelerindeki toplam eser sayısının üçte birine sahip. Yıllık yaklaşık 15 – 20 bin eser girişi olan bir müzenin depo sorunu olmaması imkânsız. Müzenin depo sorunlarını çözmek için eserlerin müzeden kilometrelerce uzak noktalara taşınarak depolanması ne kadar doğru olabilir?
Arkeolojik buluntular donanımlı müze ortamlarında saklanmalı ve sergilenmelidir. Müzeler, topluma hizmet veren sergi salonları ile birlikte, sergilenmeyen eserlerin korunduğu depolara sahip. Dokümantasyon çalışması tamamlanmış veya sürdürülen eserler bu depolarda teknik donanıma sahip bilimsel sistematik içinde yeni sergiler ve bilimsel çalışmalar için korunur. Eserlerin korunduğu depolar ısı, ışık, nem ve biyolojik zararlılar açısından kontrol altında tutulur; güvenlikleri, teknolojik sistemlerle birlikte güvenlik görevlilerince de sağlanır. Eserlerin yangına, depreme ve su baskınlarına karşı da etkili korunması gerekir. Eserlerle ilgili tüm veriler, envanter bilgileri müze arşivlerinde korunur ve kullanılır.
Çalışılan depo eserleriyle ilgili ihtiyaç duyulduğunda ayniyat birimine, kütüphaneye, fotoğraf arşivine başvurulur. Bu nedenle müze depolarının müze bütününden koparılıp uzak noktalara taşınması sakıncalıdır.
Aslında bunlar depo değil, müzenin bir parçası mı?
Müze depoları herhangi bir firmanın malzeme deposu değil. Sayımını yapıp dökümünü alıp kapatalım diyemezsiniz. Ayrıca eserlerin çok uzun zamandır korundukları ve uyum sağladıkları bu depolardan yeni bir ortama taşınmaları da eserler üzerinde olumsuz etkiler yaratır. Müzelerde korunan eserlerin hareketi, müze dışına çıkarılması ağır prosedürlere tabidir.
Depoları şehrin dışına taşımak yeni bir girişim gibi lanse edildi. Ama bu sizin müze müdürü olduğunuz döneme dayanıyor, ne olmuştu?
İstanbul Arkeoloji Müzeleri depolarının şehrin dışına taşınarak yeni müze depoları oluşturma girişimi yeni bir proje değildir. İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı, Kültürel Miras ve Müzeler Direktörlüğü tarafından Tarihi Yarımada’da bulunan Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı müze depolarının şehir dışında yapılacak donanımlı depolara taşınma projesi, önemle üstünde durulan ve tartışılan bir proje idi ancak uygun olmayacağı görüşü dönemin yöneticileri tarafından ısrarla belirtildi ve proje gerçekleşemedi. Uygun şartlarda donanmalı depolara sahip olmak tüm müzecilerin içtenlikle istedikleri bir konudur. Ancak bu depolar müzenin bütünü içinde yer alırsa verimli olur.
Dünyadaki müzeler örnek gösterildi.
Avrupa ülkelerinde bazı müze depolarının müze merkezlerinden uzak noktalarda olması uygun olabilir. Bu tür müzeler yakın zamanlara ait koleksiyonlarıyla ilgili tüm çalışmalarını tamamlamış, verilerini dijital ortamlarda erişime açmış, eserler üzerinde çalışma ihtiyacı kalmamış müzeler olmaları nedeniyle eserlerin müze dışında uygun ortamlarda depolanması kendi şartları içinde uygun olabilir.
Ancak İstanbul Arkeoloji Müzeleri gibi yaklaşık on bin yıllık sürece tanıklık etmiş ve çeşitli malzemeden yapılmış binlerce taşınabilir eser üzerindeki çalışmalar devam ederken ve günlük eser girişi olan, sınırlı sayıdaki uzmanla müzecilik ve kent arkeolojisi gibi ağır sorumluluklar taşıyan işler yürüten bir müzenin uzmanları, Maltepe ve Atatürk Havaalanı gibi kentin iki ayrı yakasında kilometrelerce uzak alanlarda bulunan depolardaki eserler üzerinde ne zaman çalışacak, ayrıca araştırmacılar eserlerin günümüze taşıdığı bilgiye nasıl ulaşacak? Bilimsel çalışmaları nasıl ve ne zaman yürütecek, eserlerin kontrolü, güvenliği, araştırılması, çalışılması, erişimi müze açısından ciddi sorunlar yaratacaktır. Temel sorun nedir ve nasıl çözülecek?
Çözümü sizden dinleyelim.
Geçmiş yıllarda, Arkeoloji Müzeleri’nin depo sorunlarını çözülmek üzere müzenin yanında yer alan Darphane binaları bakanlık tarafından müzenin genişleme alanı olarak uygun görülüp müzeye tahsis edilmişti. Darphane binalarıyla ilgili yapılan proje çalışmalarında gezilebilen depo alanları ve sergi salonları olarak projelendirilen binalardan ikisinin restorasyon projeleri teşhir projesine uygun olarak tamamlandı. Binaların amacına uygun kullanılmasıyla sorun kısmen çözülecektir.
Geçmiş yaşamların kültür belgesi olan eserlerin, yıllardır korundukları müze depolarından alınarak müze bütünlüğü taşımayan mekânlarda depolanması, eserlerin sağlığı ve güvenliği açısından doğru bir yöntem olmayacaktır.
İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nin temelleri 1846’da Aya İrini’de atıldı; 1868’de Müzeyi Hümayun olarak resmi kayıtlara geçti. 1872-1875 yılları arasında 600 eserle Çinili Köşk’e taşınarak ziyarete açılan müzenin başına 1881’de Osman Hamdi Bey müdür olarak atandı. Sayda kazılarında bulunup İstanbul’a nakledilen ünlü lahitlerle ismini dünyaya duyuran ve müze olarak planlanıp inşa edilen ilk müze binasıyla köklü bir geçmişe sahip İstanbul Arkeoloji Müzeleri, mevcut eserlerine eklenen proje kazılarından gelen yeni eserlerle birlikte dünyada az bulunur bir rakama, yaklaşık bir milyon esere sahip.
Bugün, enerjin yüksek fakat odaklanmakta zorlanabilirsin. Duygusal dalgalanmalar seni etkileyebilir, bu nedenle karar almak için acele etmemen iyi olur. Kendine zaman tanı, sevdiğin aktivitelerle meşgul ol. İş yerinde ya da sosyal çevrende bir tartışma çıkabilir; dik bir tutum sergilemekten kaçınmalısın. Aşk hayatında ise, samimi konuşmalar ilişkini derinleştirebilir. İletişimde açıklık önemli. Sağlığına dikkat et, spor yaparak enerjini dengeleyebilirsin. Gelecek planlarına dair kaygı hissetsen de, cesur ve kararlı adımlar atmak senin elinde.
Bugün, günlük rutininizi gözden geçirmek için mükemmel bir zaman. Görevlerinizi ve sorumluluklarınızı yeniden düzenlemek, verimliliğinizi artırabilir. Kendinizi huzurlu ve kararlı hissedeceksiniz, bu da başkalarıyla olan ilişkilerinizde olumlu bir etki yaratabilir. İletişim konusunda samimiyet ve dürüstlük ön planda olacak; bu sayede, sevdiklerinizle daha derin bağlar kurabilirsiniz. Ancak, hislerinizi gizlemekten kaçının; içsel düşüncelerinizin paylaşılması, duygusal açıdan sizi güçlendirecektir. Maddi konularda dikkatli olmalı, harcamalarınıza dikkat etmelisiniz. Kendinize zaman ayırın, doğanın tadını çıkarın ve yenilenmek için küçük bir mola verme fırsatını değerlendirin. Kendinizi huzur içinde hissetmek, günün getireceği zorlukların üstesinden gelmenizi kolaylaştıracak.
Bugün, zihinleriniz çok canlı ve meraklı bir şekilde çalışacak. Sosyal ortamlarda parlamak için harika bir zaman. Yeni insanlarla tanışmak ve fikir alışverişinde bulunmak, kişisel ve profesyonel anlamda birçok kapıyı aralayabilir. Yaratıcılığınız yüksek, bu yüzden sanatsal veya yazınsal bir projeye başlayabilir ya da mevcut olanı geliştirmeye yönelik cesur adımlar atabilirsiniz. Ancak dikkatli olun; ayrıntılarda kaybolmanız mümkündür. Sizi meşgul eden düşünceler, zaman zaman dikkatinizi dağıtabilir. İletişim konusunda empati göstermeye özen gösterin, başkalarının fikirlerine açık olduğunuzda, daha derin bağlantılar kurma şansınız artar. Anlık değişimlere hazırlıklı olun; bazı planlarınız son dakikada değişebilir. Bu durumda esnek kalmanız gerekiyor. Kendinizi yeniliklere açın; belki de hiç düşündüğünüzden farklı bir deneyim ortaya çıkabilir. Bugün, kendinizi ifade etme gücünüz ve sosyal becerilerinizle dikkate değer bir etki yaratabilirsiniz.
Duygusal derinliklere dalmak için harika bir gün. İçsel kaynaklarına yönelip, kendine karşı şefkatli olabilirsin. Aile ve evle ilgili konular, sana huzur ve güven getirebilir. Sevdiklerinle olan ilişkilerini güçlendirmek için güzel fırsatlar var. İçsel dengeni bulduğun bir dönemde, başkalarının duygusal ihtiyaçlarına duyarlılığın artıyor. Bu durum, çevrendeki insanların daha yakın hissetmesine yol açabilir. İletişimde dikkatli olmalısın; hislerini açıkça ifade etmek, karışıklıkları önleyebilir. Ruh halin değişken olabilir, bu yüzden sabırlı kalmalısın. Kendi sınırlarını korumayı unutma; başkalarına yardım ederken kendini ihmal etme. Kendine zaman tanı ve içsel huzuru bulmak için küçük şeylere odaklan. Yaratıcı projeler için ilham dolu bir gün, hayal gücünü serbest bırak.
Bugün içsel gücün ve kararlılığın ön planda. Yaratıcı enerjini sonuna kadar kullanabilirsin, bu seni çevrendekiler üzerinde etkileyici kılacak. Sosyal etkileşimlerin güçlenecek; yeni insanlarla tanışmak ya da mevcut ilişkilerini derinleştirmek için harika bir zaman. Kendine güvenin artarken, bu fırsatı değerlendirmek için cesur olmalısın.Maddi konularda dikkatli adımlar atmak faydalı olacak. Anlık kararlarla hareket etmek yerine, düşünerek ilerlemek seni daha sağlam temellere yerleştirebilir. Sağlığını ihmal etmemek önemli; günlük rutinlerinde biraz egzersiz eklemek ruhsal ve bedensel sağlığına katkı sağlayacak.Bireysel hedeflerin konusunda ilham verici düşünceler aklına gelebilir. Bu süreçte, iç sesine kulak vermek ve içsel arzularını net bir şekilde belirlemek, ileriye dönük işlerin için faydalı olacak. Kendini ifade etme biçiminde özgün olmak, çevrendekilerden takdir almanla sonuçlanabilir. 긏
Bugün zihninde yoğun bir analiz süreci içindesin. Detaylara olan dikkatine odaklanarak çevrendekilere yardımcı olma arzusuyla hareket edebilirsin. Ancak mükemmeliyetçilik eğilimlerin biraz geri planda kalmalı. Kendi beklentilerini gözden geçirip, kendine karşı nazik olmalısın. İletişim kuracağın insanlarla derin sohbetler yaşayabilir, bunun sonucunda daha derin bağlar geliştirebilirsin. İş ve projelerinle ilgili yenilikçi fikirlere açık ol. Öğrenmeye hevesli ve pratik yaklaşımın sayesinde beraber çalıştığın insanlara ilham verebilirsin. Sağlık konularına dikkat etmen, enerjinin yüksek kalmasına katkıda bulunacak. Bugün kendinle ve çevrenle ilgili daha fazla anlayış geliştireceğin anlar yaratabilirsin.
Bugün ilişkilerde denge arayışın öne çıkıyor. Başkalarının ihtiyaçlarına duyduğun hassasiyet, seni duygusal olarak derinlemesine etkileyebilir. Özellikle sosyal çevrendeki insanlarla olan iletişimini gözden geçirmen faydalı olabilir; samimiyet ve anlayışla yaklaşacağın diyaloglar önem kazanıyor. Estetik ve sanatsal açıdan yaratıcı fikirler geliştirmek için harika bir dönemdesin. Kendi iç dünyanı besleyen aktivitelerde bulunmak, ruhunu canlandıracak. Kendini ifade etme şeklin, başkaları tarafından takdir edilebilir. Önemli bir karar alırken aceleci olmamaya dikkat et; sabırla düşünmek, seni daha iyi bir sonuca götürecektir. Bugün, denge arayışında dengeleme ve uyum sağlama yeteneğinle, hem kendi içsel huzurunu bulabilir hem de çevrendekilerin kalplerine dokunabilirsin. Unutma, hislerin pek çok şeyi açığa çıkarabilir.
Bugün içsel bir dönüşüm yaşama arzusuyla dolup taşacaksın. Duygusal derinliklerine inmekten çekinme, zira bu süreç seni daha güçlü kılacak. Gizli kalmış yeteneklerin gün yüzüne çıkabilir; yaratıcı projelere yönelmek seni besleyecek. İletişimde dikkatli olmalısın; bazı sözler başkalarını incitebilir. Gözlem yeteneğin üst düzeyde, çevrendeki insanlar hakkında daha önce fark etmediğin detayları keşfedebilirsin. Bu, ilişkilerini yeniden değerlendirmeni sağlayacak fırsatlar sunabilir. Zorluklarla karşılaştığında, içsel gücüne güvenmeyi unutma; bu, seni her daim yönlendiren bir ışık olacak. Gece saatleri, ruhsal aktiviteler veya meditasyon için ideal, kendine zaman ayırmayı ihmal etme.
Bugün enerjin yüksek, macera arayışın içindesin. Uzaklara açılma, yeni ufuklar keşfetme isteği içinde debeleniyorsun. Bilgiye olan açlığın seni ilginç insanlarla bir araya getirebilir; bol bol sohbet etme fırsatın var. İçsel olarak özgürlüğe olan tutkun baskın. Beklenmedik gelişmeler, seni düşündüğünden daha fazla heyecanlandırabilir; bu yüzden anın tadını çıkar. İleriye dönük planlar yaparken esneklik göstermeyi unutma; beklenmedik değişimler seni daha da güçlendirebilir. Sevgi ve ilişkilerde samimi olmak, içten duygularını ifade etmek için harika bir zaman. Enerjin etrafındaki insanlara da yansıdığı için sosyal ortamın oldukça canlı. Fakat dikkatli ol; aceleci kararlar almaktan kaçınmalısın. Gelecek vadeden bir şans kapını çalabilir, bu fırsatı değerlendirirken cesur ve açık fikirli ol. Huzurlu bir akşam geçirebilir, sevdiklerinle derin sohbetler yaparak minde yeniden bağ kurabilirsin.
Bugün sorumluluklarını üstlenmek için güçlü bir motivasyon duyacaksın. İşinde, aile ilişkilerinde veya sosyal çevrende, yapıcı bir yaklaşım benimsemek istiyorsun. Disiplinli tutumun sana çevrendekilerden takdir kazandırabilir. Yaratıcılığını ortaya koyma fırsatları sunulabilir, sadece bunları değerlendirecek cesareti kendinde bulmalısın. Bilgini paylaşmak ve diğerlerine rehberlik etmek sana geçici bir mutluluk sağlamayacak, aynı zamanda ruhsal olarak da zenginleşmene yardım edecek. Duygusal olarak kendini sıkıca tutman, bazen yavaşlama ya da dinlenmeye ihtiyaç duyduğunun işareti olabilir. Kendine zaman tanı, içsel sesini dinle. Günün ilerleyen saatlerinde bir arkadaşınla yapacağın bir sohbet, yeni bir ufuk açabilir. Ortak projeler ve iş birlikleri konusunda dikkatli ol, karşılaştığın fırsatlar göz alıcı görünebilir ama detaylara dikkat etmek seni daha sağlam temellere taşıyacaktır.
Bugün, özgürlük arayışın ve yenilikçi fikirlerin ön planda. Sosyal çevrendeki bağlantıların güçlenebilir ve ilginç insanlarla tanışma fırsatları sunabilir. Hayal gücün oldukça aktif, bu da yaratıcı projelere yönelmek için harika bir fırsat. Çevrendeki zorunlulukların ve beklentilerin seni biraz sınırlıyor gibi hissedebilirsin; fakat içindeki isyan duygusu bu engelleri aşmana yardımcı olacak. Farklı düşüncen ve sıradışı bakış açın, senin en büyük güçlerinden biri. Kalabalığın içinde kaybolmadan, özgünlüğünü korumayı başarabilirsen, hem kişisel hem de profesyonel anlamda büyük kazançlar elde edebilirsin. Gelecek hakkında yapacağın planlar bu dönem alacağın ilham ile şekillenecek. Hareket etmeye ve risk almaya istekli ol; yeni deneyimler sana beklenmedik kapılar açabilir. Akşam saatlerinde, sevdiklerinle yapacağın sohbetler derin anlamlı olabilir ve senin kimliğini daha iyi anlamana yardımcı olacaktır. Kendine güven ve içsel sesine kulak ver; bugün her şey senin elinde.
Ruh halin duygusal ve karmaşık bir denge içinde. İçsel düşüncelere yönelmek, derin bir anlayış kazanmanı sağlayabilir. Sezgilerin güçlü; bu, insanlarla olan iletişiminde gözlemci ve duyarlı olmanı gerektiriyor. Bugün, bir şeyler yapmak ve başkalarına yardım etmek isteği içindesin, ama öncelikle kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmemelisin. Kendine zaman ayırmak, içsel huzuru sağlamak için önem taşıyor. Hayal gücün oldukça aktif; sanatsal yönlerini keşfetmek için harika bir zaman olabilir. Sosyal bağlantılarda samimi ve içten bir yaklaşım, ilişkileri derinleştirmeni sağlayabilir. Ayrıca, geçmişle ilgili bir konunun tekrar gözden geçirilmesi gerekebilir. Bu durum, duygusal bir rahatlama ve içsel bir çözüm bulman için yardımcı olacaktır. Şefkatin, yakın çevrendekilere ilham verecek, yardımlaşma duygusu ön plana çıkacak. Kale almak ve duygusal derinliklerde kaybolmamak adına, mantığını da devreye sokmayı unutma.
