1
Türk öykücülüğünün ustalarından, toplumcu gerçekçi yazının ve 1950 kuşağının yaşayan en önemli temsilcisi, Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) Başkanı Adnan Özyalçıner 90 yaşında. Sanat anat yaşamının 70. yılını kutluyor. Sanat yaşamının da 70. yılını kutlayan Özyalçıner için doğum günü olan 18 Şubat’ta Everest Yayınları bir kutlama düzenledi. Saadet Özen ve Ömer Erdem’in kolaylaştırıcılığını yaptığı söyleşi ve Nazlı Eray, Zülfü Livaneli, Ahmet Büke, Arlin Çiçekçi gibi yazarların video mesajla katıldığı kutlamadan sonra Özyalçıner ile yaşamı, edebiyatı ve TYS’yi konuştuk.
Yazmak yaşamak demek bir bakıma. Yaşadıklarınla hesaplaşmak. Kendinle, yaşananlarla, yaşatılanlarla. Ben öykülerle anlatmak istedim olanları. Bana, topluma. Kendimi ayırmadan, birlikte. Yaşadıklarımızın 70 yılını siyasal, ekonomik, toplumsal, yaşamsal boyutlarıyla öyküledim. Tanıklık mı ettim, tarih mi düştüm, bilemem. Bildiğim, istediğim, özlediğim tek şey: İnsanın insan gibi yaşayabileceği bir toplum düzeni.
Yaşadığımın tüm baskı düzenlerini… Demokrat Parti iktidarının baskıcı ikliminden, 12 Mart’a, 1980 darbesine, 2000 sonrasında bugünü de saran, yaşamakta olduğumuz tüm baskı düzenlerini… Tüm bu baskı dönemleri beni derinden etkiledi, yazınsal açıdan öykülerimi de etkiledi.
Edebiyatımızda yazınsal değerin yerini reklam değeri almış durumda. İnsandan, toplumsal yaşamdan kopuk bir serüven edebiyatı sürüyor, sürdürülüyor sanki.
Günümüzde genç yazarlar, kuşaklar boyu gelişen/geliştirilen edebiyatımızdan habersizler. Okurlar da öyle. Gündelik, marka bir edebiyat sürüyor. Geçmişinden kopuk. Yaşam ve toplum gerçeğine odaklandıkça edebiyatın gereği yükselir. Edebiyatın geçmiş değerleriyle bağları kurdukça gününe de geleceğe de damgasını vurabilir yazarlar. Usta çırak ilişkisinden geçtim, günümüz yazarlarının kendi aralarında bir iletişimleri yok. Şimdi gençler, “İhtiyar işte, konuşuyor” derlerse de inanmayın. Biz 1950 kuşağı yazarları arasında üçümüz, Kemal Özer, Erdal Öz ve ben, birbirimizden ayrılmazdık. Gün boyu aramızda yaşamla edebiyatı, özelliklerini konuşup tartıştığımız gibi mektuplaşarak da bu yaşamsal ve sanatsal düşünce alışverişimizi sürdürdük.
Can Yayınları’ndan çıkan “Arkadaş Mektupları” buna tanıktır. Çıkardığımız dergilerde, sonradan ünlenecek olan birçok yazarın ilk ürünlerini yayımlayarak el verdik. “a dergisi”nde Fahrettin Cüreklibatur adıyla Cüneyt Arkın’ın öykülerini yayımladık. “Yeni a dergisi”nde Işıl Zeynegül adıyla Işıl Özgentürk’ün kısa bir oyunu, Aysel Gülercan adıyla Aysel Özakın’ı, Hasan Kıyafet’i, Çetin Öner’in ilk öykülerini, Rıza Zelyut’un ilk yazısını, İsmail Uyaroğlu’nun şiiri yayımlandı. “Yazko Edebiyat”ta Ayşe Kulin, Cafer Hergünsel’in öykülerini yayımladım. TRT Öykü Ödülü Birinciliği’nin kazanan Ümit Kaftancıoğlu ve Osman Şahin ile Cumhuriyet’te yapılmış ilk -belki de tek- röportaj benimdir.
Usta bellediğim yazarlar da oldu. Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Haldun Taner ve kitaplarının yasağı kalktıktan sonra okuyabildiğim Sabahattin Ali…
TYS 50 yıldır örgütlü bir mücadele veriyor. Kuruluşu, 1971 muhtırasının baskıcı dönemin sırasında yazarlar hapse atılıp işkenceden geçerken, kitaplar toplatılırken, insan hak ve özgürlükleri çiğnenirken 1974 yılında gerçekleşti. Amacımız, tam bir söz ve yazı özgürlüğünün yaşama geçmesi ve korunması için her türlü yasal mücadeleyi yürütmek, hukuki, sosyal, kültürel, ekonomik temel hak ve özgürlükleri korumak, saptamak, geliştirmektir. 50 yıl etkinlikleri içinde edebiyat matinelerini canlandırarak baskılara karşı kültürel bir karşı koyuş sağlamak istedik. İlki, Dünya Öykü Günü dolayısıyla öykü okumalarıyla geçti. Matineler, Kadıköy Barış Manço Kültür Merkezi’nde 15.00-17.00 arasında 21 Mart’ta, Dünya Şiir Günü, 18 Nisan’da çocuk edebiyatı, 6 Mayıs’ta emek şiirleri, 4 Haziran’da Nâzım Hikmet, Orhan Kemal, Hasan İzzettin Dinamo, Ahmed Arif’in şiir ve öyküleriyle sürecek. Ayrıca bir edebiyat şenliği, şiir ve müzik gösterisi yapmayı da düşünüyoruz.
İnsanın insana kulluğunun olmadığı, sömürüsüz, savaşsız bir düzen. Uygarlığı kendi elleriyle yaratan emekçi halkın, yarattığı uygarlığın güzellikleriyle zenginliklerini paylaşabileceği bir kardeşlik düzeni.
Son dönemlerde yazarlarda sendikayla iletişim kurma, ilişkide olma konusunda bir gelişme var. Genç yazarlar da sendikaya üye olmak için başvurularını sürdürüyor.
Genç yazarları üye yapma çabamız sürüyor. Çeşitli kentlerdeki temsilciliklerimiz bu konuda çalışıyor. Ayrıca daha genç grupları sendika çeperinde sendika dostları ve edebiyat dostları olarak toplamayı da düşünüyoruz.
Risk almayı seven doğanız bugünlerde size pek çok fırsat sunuyor. Cesur adımlar atabileceğiniz bir zaman dilimindesiniz. Zihninizde beliren yeni projeler ve fikirler, yaratıcı potansiyelinizi serbest bırakmak için ideal. Sosyal çevrenizle etkileşimler güçlenirken, kendinizi daha fazla ifade etme ihtiyacı hissedebilirsiniz. Bu durum, liderlik özelliklerinizi ön plana çıkaracak ve çevrenizdeki insanlara ilham verecektir. Duygusal alanda ise, aşk hayatınıza ve ilişkilerinize odaklanmak için uygun bir zaman. Sevdiklerinizle geçireceğiniz samimi anlar, aranızdaki bağı kuvvetlendirecektir. Ancak, ani tepkilerden ve kılı kırk yararcasına eleştirilerden kaçınmakta fayda var. Gelişen olaylara açık olmak, sürpriz gelişmelere zemin hazırlayabilir. Kendinize karşı nazik olun; stresi ve kaygıyı bir kenara bırakıp anın tadını çıkarmaya çalışın. Özellikle bedeninize dikkat etmeniz gereken bir dönemdesiniz. Yeterince dinlenmek ve yenilenmek, enerjinizi dengelemek için önem kazanıyor. Pozitif enerjinizle çevrenizi sarmalayarak, kendinizi güvenli bir limanda hissedebilirsiniz.
Bugün, içsel huzur arayışın yoğunlaşabilir. Çevrendeki insanlarla olan ilişkilerin, duygusal dengeyi sağlamak açısından önemli bir rol oynayacak. Özellikle ailenle veya yakın arkadaşlarınla yapacağın derinlemesine sohbetler, kalbinde taşımakta olduğun duyguları hafifletebilir. İş hayatında, sabırlı ve kararlı duruşun sayesinde beklediğin ilerlemeleri görebilirsin. Fakat, acele etmemen ve daha dikkatli bir yaklaşım sergilemen faydalı olacak. Maddi konularda harcama yapmadan önce iyi düşünmekte fayda var. Sağlığına da özen göstermek, özellikle zihin ve beden dengeni korumak adına önemli bir adım olabilir. Bugün kendine dışavurum sağlamak için yaratıcı projelere yönelmek, motivasyonunu arttırabilir. Eğer bir şeylerin lezzetini çıkarmak istiyorsan, basit ama keyifli anların tadını çıkar.
Duygusal yoğunluğun arttığı bir dönemdesin. İçsel dünyana dönmek, sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirmek için harika bir zaman. Empati yeteneğinle çevrendeki insanlara destek olabilirsin. Evdeki huzur ortamı, ruhsal olarak seni besleyecek. Yaratıcılığını, sanatsal yeteneklerini ifade etmek için güzel fırsatlar bulacaksın. Duygusal olarak bazı geçmiş travmalarla yüzleşme peşindesin; bu, sana büyüme ve olgunlaşma fırsatı sunar. Belki yeni bir hobi edinebilirsin. İlişkilerde ise hassasiyetin, karşılıklı anlayış ve sevgiyle karşılık bulacak. İhtiyaç duyduğun destek, beklediğin yerden gelebilir. Unutma ki, duygusal dalgalanmaların ardından gelen barış her zaman değerlidir. Kendine zaman ayırmayı ihmal etme, içsel huzurunu bulmak için kendine geçireceğin anlar büyük önem taşıyor.
Bugün, içsel gücünü ve liderlik vasıflarını ön plana çıkararak çevrendekilere ilham verebilirsin. Cesur ve kararlı bir tutum sergileyebilir, hedeflerine ulaşmak için gereken adımları atma isteği duyabilirsin. Çevrendeki insanlarla olan ilişkilerinde, samimiyet ve sıcaklık ön planda olacak. Sosyal etkileşimlerin artacak, yeni bağlantılar kurma fırsatı bulabilirsin. Kendine güvenin ve karizmatik duruşun, gözlerin üzerindeki ışığı artıracak. Duygusal olarak biraz daha derinde hissedebilirsin; bu, içsel huzurunu sağlaman için fırsatlar sunacak. Sağlık ve zindelik konularında dikkatli olman gereken bir dönemdesin; vücuduna iyi bakmayı unutma. Kendini ifade etme şeklin, yaratıcılığını ve enerjini artıracak, bu da başkaları üzerinde olumlu bir etki bırakacak. Sevdiklerinle geçireceğin zaman, kalp bağlantılarını güçlendirebilir.
Detaylara odaklanma arzusun ön planda. Gün içinde karşına çıkacak fırsatlar, titizliğin ve analitik düşünme yeteneğin sayesinde en iyi şekilde değerlendirilecek. İş yerinde veya günlük yaşamda yaptığın özenli planlamalar, sürpriz sonuçlar doğurabilir. Kendine zaman ayırmayı unutma; ruhsal ve fiziksel sağlığına özen göstermek, iç huzurunu artıracak. İnsanlarla iletişimde dikkatli ol, olumsuz bir durumu kolayca olumlu hale getirebilirsin. Fakat, eleştirel yaklaşımını dengelemekte fayda var; daha şefkatli bir tutum, başkalarıyla olan ilişkilerini güçlendirecek. Gün sonunda, hedeflerine ulaşmanın verdiği mutlulukla rahatlayabilirsin.
Sosyal ilişkilerde dikkat çekici anlar yaşanabilir. İnsanlarla kurduğun bağlantılar, yeni fırsatları beraberinde getirebilir. Sanatsal bir yetenek veya hobi, günlük yaşamına renk katabilir. Duygusal dengeyi sağlamak için kendine zaman ayırmayı unutma; içsel huzuru bulmak bu dönemde önemli. Yüzleştiğin küçük sürtüşmeler, başkalarının perspektiflerini anlamak için bir fırsat sunuyor. Kabullenme ve empati, sosyal etkileşimlerde sana yardımcı olacak. Kendi ihtiyaçlarını da ihmal etmemelisin; dengeyi sağlamak, huzurunu korumak için gereklidir. Aceleci kararlar almaktan kaçın ve düşüncelerini netleştirerek ilerle. Bu süreçte, kendini ifade etmenin yollarını keşfetmekte fayda var; içindeki yaratıcı güç başkalarına ilham verme potansiyeline sahip.
Duygular, yoğun ve derin bir şekilde yüzeye çıkabilir. İçsel dönüşüm zamanı, geçmişle yüzleşme isteği baskın. Sezgilerin güçlendiği, duygu durumunun çalkantılı olduğu bir dönemdesin. Gizli kalmış meseleler açığa çıkabilir, bu açıdan dikkatli ol. İkili ilişkilerde derin sohbetler ve samimi paylaşımlar öne çıkıyor. Jüpiter’in etkisiyle, bazı kapılar aralanıyor; fakat sabırlı olmalısın. Finansal konularda acele kararlar almaktan kaçınmalısın; akılcı ve planlı adımlar, kazanç açısından daha faydalı olacaktır. Kendi iç dünyana dönmek, yeni vizyonlar geliştirmek için harika bir zaman. Kendi sınırlarını zorlamaktan çekinme; bu seni güçlendirecek. Kendine olan inancının artması, çevrendekilere ilham verebilir. Başkalarıyla olan iletişimini güçlendirmek için empati ve anlayışın ön planda olması seni daha iyi bir lider yapacak. Sezgilerini dinle, unutma; içsel sesin asla yanılmaz. Geleceğe dair hayallerinin peşinden git, cesaretin ve kararlılığın başarıyı getirecek.
Macera arzusu içindeki ruhun, yeni fırsatlarla karşılaşmanın eşiğinde. Keşfetme isteğin, sosyal ortamlarda daha fazla yer almanı sağlayabilir. Eğitim veya yeni bir beceri öğrenme konularında cesur adımlar atmak için doğru bir zaman. Yıldızların hareketi, hayal gücünü besliyor; yaratıcılığını dolu dolu ifade etme fırsatın var. İletişimdeki açıklık, ilişkilerde önemli bir dönüm noktası sunabilir. Özellikle sevdiğin kişilerle daha derin bağlar kurmak için bu enerjiyi kullanabilirsin. İçsel huzuru sağlamak için biraz yalnız kalmayı da ihmal etme; meditasyon veya doğada vakit geçirmek ruhunu canlandıracak. Enerjini pozitif yönde yönlendir, yeni başlangıçlar ufukta seni bekliyor.
Disiplinin ve azminle bu günü verimli bir şekilde değerlendirebilirsin. Karşılaştığın zorluklar, sana güçlü bir pes etmeme iradesi kazandıracak. İş hayatında yeni fırsatlar kapını çalabilir; bu durum, sosyal ağlarını genişletmene ve fikirlerini paylaşmana olanak tanıyacak. Maddi konularda ise dikkatli olman gereken bir dönemdesin; harcamalarını planlı yapmalısın. Ailevi meselelerde empati kurmaya açık olman, aralarındaki iletişimi güçlendirecek. Kendine zaman ayırmayı unutma; ruhsal ve fiziksel sağlığın için küçük bir mola iyi gelecektir. İlişkilerde samimiyet ve açıksözlülük, sürtüşmeleri azaltabilir. Bu süreçte kendine güven ve iç sesine dikkat et; hedeflerine doğru adım atarken kararlılığını koru.
Bugün kendi iç dünyanla olan bağını daha derinlemesine incelemek isteyebilirsin. Düşüncelerin, hayal gücün ve sezgilerin baskın olacak; bu da seni yenilikçi fikirlere ve hayalperest projelere yönlendirebilir. Sosyal çevrende bazı beklenmedik sürprizler yaşanabilir; arkadaşlarınla olan ilişkilerine dikkat etmen gerekebilir. Kalbini açmak ve duygularını ifade etmek için doğru bir zaman; hislerine sadık kal ve içsel sesine güven. Ayrıca, teknoloji ve bilim alanında yeni bilgiler öğrenmek isteyebilirsin. Bu konudaki merakın seni farklı düşünce yapılarıyla tanıştırabilir. Unutma, sınırlarını zorlamak, kişisel gelişimine büyük katkı sağlayacak.
Hayal gücün bugün oldukça yoğun ve yaratıcı projelere giriş için mükemmel bir zaman. Duygusal derinliklerindeki zenginlik, insanlarla olan iletişiminde samimiyet ve anlayışla birleşebilir. Düşüncelerin akışkan ve özgür; bu nedenle içsel hislerine güvenerek yeni fikirlere yelken açabilirsin. Sosyal çevrendeki etkileşimler barışçıl olabilir, ancak sınırlarını korumayı unutma. Kendine dönme ihtiyacın da belirginleşebilir; yalnız kalmak, düşüncelerinle barışman ve içsel huzuru bulman için önemli. Rüyalar veya sezgisel deneyimler seni yönlendirebilir. Duygusal açıdan kendini ifade etme şeklin, çevrendekilerde derin bir etki bırakabilir. Başkalarına ilham vermek adına içten bir paylaşımda bulunmayı düşünebilirsin. Kendine karşı nazik olmayı unutmamalısın; bazen sadece durup nefes almak da yetebilir.
