1
Türk öykücülüğünün ustalarından, toplumcu gerçekçi yazının ve 1950 kuşağının yaşayan en önemli temsilcisi, Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) Başkanı Adnan Özyalçıner 90 yaşında. Sanat anat yaşamının 70. yılını kutluyor. Sanat yaşamının da 70. yılını kutlayan Özyalçıner için doğum günü olan 18 Şubat’ta Everest Yayınları bir kutlama düzenledi. Saadet Özen ve Ömer Erdem’in kolaylaştırıcılığını yaptığı söyleşi ve Nazlı Eray, Zülfü Livaneli, Ahmet Büke, Arlin Çiçekçi gibi yazarların video mesajla katıldığı kutlamadan sonra Özyalçıner ile yaşamı, edebiyatı ve TYS’yi konuştuk.
Yazmak yaşamak demek bir bakıma. Yaşadıklarınla hesaplaşmak. Kendinle, yaşananlarla, yaşatılanlarla. Ben öykülerle anlatmak istedim olanları. Bana, topluma. Kendimi ayırmadan, birlikte. Yaşadıklarımızın 70 yılını siyasal, ekonomik, toplumsal, yaşamsal boyutlarıyla öyküledim. Tanıklık mı ettim, tarih mi düştüm, bilemem. Bildiğim, istediğim, özlediğim tek şey: İnsanın insan gibi yaşayabileceği bir toplum düzeni.
Yaşadığımın tüm baskı düzenlerini… Demokrat Parti iktidarının baskıcı ikliminden, 12 Mart’a, 1980 darbesine, 2000 sonrasında bugünü de saran, yaşamakta olduğumuz tüm baskı düzenlerini… Tüm bu baskı dönemleri beni derinden etkiledi, yazınsal açıdan öykülerimi de etkiledi.
Edebiyatımızda yazınsal değerin yerini reklam değeri almış durumda. İnsandan, toplumsal yaşamdan kopuk bir serüven edebiyatı sürüyor, sürdürülüyor sanki.
Günümüzde genç yazarlar, kuşaklar boyu gelişen/geliştirilen edebiyatımızdan habersizler. Okurlar da öyle. Gündelik, marka bir edebiyat sürüyor. Geçmişinden kopuk. Yaşam ve toplum gerçeğine odaklandıkça edebiyatın gereği yükselir. Edebiyatın geçmiş değerleriyle bağları kurdukça gününe de geleceğe de damgasını vurabilir yazarlar. Usta çırak ilişkisinden geçtim, günümüz yazarlarının kendi aralarında bir iletişimleri yok. Şimdi gençler, “İhtiyar işte, konuşuyor” derlerse de inanmayın. Biz 1950 kuşağı yazarları arasında üçümüz, Kemal Özer, Erdal Öz ve ben, birbirimizden ayrılmazdık. Gün boyu aramızda yaşamla edebiyatı, özelliklerini konuşup tartıştığımız gibi mektuplaşarak da bu yaşamsal ve sanatsal düşünce alışverişimizi sürdürdük.
Can Yayınları’ndan çıkan “Arkadaş Mektupları” buna tanıktır. Çıkardığımız dergilerde, sonradan ünlenecek olan birçok yazarın ilk ürünlerini yayımlayarak el verdik. “a dergisi”nde Fahrettin Cüreklibatur adıyla Cüneyt Arkın’ın öykülerini yayımladık. “Yeni a dergisi”nde Işıl Zeynegül adıyla Işıl Özgentürk’ün kısa bir oyunu, Aysel Gülercan adıyla Aysel Özakın’ı, Hasan Kıyafet’i, Çetin Öner’in ilk öykülerini, Rıza Zelyut’un ilk yazısını, İsmail Uyaroğlu’nun şiiri yayımlandı. “Yazko Edebiyat”ta Ayşe Kulin, Cafer Hergünsel’in öykülerini yayımladım. TRT Öykü Ödülü Birinciliği’nin kazanan Ümit Kaftancıoğlu ve Osman Şahin ile Cumhuriyet’te yapılmış ilk -belki de tek- röportaj benimdir.
Usta bellediğim yazarlar da oldu. Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Haldun Taner ve kitaplarının yasağı kalktıktan sonra okuyabildiğim Sabahattin Ali…
TYS 50 yıldır örgütlü bir mücadele veriyor. Kuruluşu, 1971 muhtırasının baskıcı dönemin sırasında yazarlar hapse atılıp işkenceden geçerken, kitaplar toplatılırken, insan hak ve özgürlükleri çiğnenirken 1974 yılında gerçekleşti. Amacımız, tam bir söz ve yazı özgürlüğünün yaşama geçmesi ve korunması için her türlü yasal mücadeleyi yürütmek, hukuki, sosyal, kültürel, ekonomik temel hak ve özgürlükleri korumak, saptamak, geliştirmektir. 50 yıl etkinlikleri içinde edebiyat matinelerini canlandırarak baskılara karşı kültürel bir karşı koyuş sağlamak istedik. İlki, Dünya Öykü Günü dolayısıyla öykü okumalarıyla geçti. Matineler, Kadıköy Barış Manço Kültür Merkezi’nde 15.00-17.00 arasında 21 Mart’ta, Dünya Şiir Günü, 18 Nisan’da çocuk edebiyatı, 6 Mayıs’ta emek şiirleri, 4 Haziran’da Nâzım Hikmet, Orhan Kemal, Hasan İzzettin Dinamo, Ahmed Arif’in şiir ve öyküleriyle sürecek. Ayrıca bir edebiyat şenliği, şiir ve müzik gösterisi yapmayı da düşünüyoruz.
İnsanın insana kulluğunun olmadığı, sömürüsüz, savaşsız bir düzen. Uygarlığı kendi elleriyle yaratan emekçi halkın, yarattığı uygarlığın güzellikleriyle zenginliklerini paylaşabileceği bir kardeşlik düzeni.
Son dönemlerde yazarlarda sendikayla iletişim kurma, ilişkide olma konusunda bir gelişme var. Genç yazarlar da sendikaya üye olmak için başvurularını sürdürüyor.
Genç yazarları üye yapma çabamız sürüyor. Çeşitli kentlerdeki temsilciliklerimiz bu konuda çalışıyor. Ayrıca daha genç grupları sendika çeperinde sendika dostları ve edebiyat dostları olarak toplamayı da düşünüyoruz.
Cesaretinle dolup taşacağın, kendine güvenin en üst noktada olacağı bir gün. Yeni başlangıçlar için mükemmel bir zaman dilimindesin. Hayatındaki değişiklikler, belirsizlikleri geride bırakmana yardımcı olabilir. Ani kararlar almak isteyebilirsin, ancak iç sesini dinlemen önem taşıyor. Sosyal çevrenle olan ilişkilerin güçlenecek; arkadaşlarınla keyifli anlar paylaşabilirsin. Enerjin, seni daha yaratıcı ve verimli kılacak. Sağlık açısından dikkatli ol; bedenine gereken özeni göster. Karşılaşabileceğin zorluklara karşı motivasyonunu kaybetme, bunun üstesinden gelebilecek güç senin içinde mevcut. Bugün hayallerine Bir adım daha yaklaşabilirsin. Kendine olan inancını tazele ve harekete geç!
Bugün, içsel huzurunuzu sağlamak için kendinize zaman ayırmanın önemi artıyor. Doğanın tadını çıkarmak, basit ama keyifli aktivitelerle ruhunuzu beslemek isteyebilirsiniz. Finansal konularda karar vermeden önce dikkatli düşünmek, gereksiz harcamalardan kaçınmanıza yardımcı olacak. İletişimlerde ise, özellikle sevdiğiniz insanlarla olan diyaloglarınızı nazik ve anlayışlı tutmak, aranızdaki bağları güçlendirecektir. Sanatsal yeteneklerinizi keşfe çıkmak için harika bir gün; belki yeni bir hobi edinebilir ya da mevcut hobilerinize daha fazla zaman ayırabilirsiniz. Kendinize karşı nazik olun, zira öz sevgi her şeyin temelidir. Genel anlamda, sabırlı ve kararlı duruşunuz, sizi hedeflerinize daha da yaklaştıracak.
Bugün sosyal çevrenle olan ilişkilerin ön plana çıkıyor. Yeni insanlarla tanışmak için harika bir zaman. Zihinsel enerjin yüksek ve fikirlerinin ilham verici olabilir. İletişim becerilerin sayesinde, istediğin bilgileri toplamak ve projeleri ilerletmek kolaylaşacak. Bir süredir üzerinde düşündüğün konularla ilgili sürpriz gelişmeler yaşanabilir. Ancak dikkat, bazı durumların yüzeysel kalabileceğini unutmamalısın. Derinlemesine düşünmek ve içsel sesini dinlemek, fırsatları daha iyi değerlendirmene yardımcı olacak. Ayrıca, sevdiklerinle zaman geçirmek için kendine alan yaratmayı ihmal etme. Bu, ruhsal dengenin korunmasına katkı sağlar. Yaratıcılığını besleyecek aktivitelere yönelmek de faydalı olacaktır. Kendini ifade etme şeklin tüm dikkatleri üzerine çekebilir; bu, kendine güvenini artıracak.
Duygusal derinliklerin ve içsel dünyan yavaş yavaş yüzeye çıkıyor. Bugün, sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirme fırsatın var. İçsel sezgilerinle birlikte, kalbini dinlemen gereken anlar ortaya çıkabilir. Hassasiyetin, başkalarının duygularını anlama ve empati kurma yeteneğini artırıyor. Özellikle aile ilişkilerinde geçmişten gelen tartışmalar gündeme gelebilir; sabır ve anlayış bu süreçte senin en büyük müttefiklerin. Kendini ifade etmekte zorlanabilirsin, fakat içinde taşıdığın duygu seli, kalbine güvenerek anlık cesaretle paylaşman gereken şeyler barındırıyor. İş hayatında ise alacağın kararlar, dikkatli düşünmene bağlı; ani tepkilerden kaçınmakta fayda var. Bugün, kendini en iyi hissettiğin anları yaratmak için sınırlarını belirle. Unutma, kendine ayırdığın zaman sana sadece huzur değil, ilham da katacak.
Bugün kendinizi sahnede gibi hissedebilirsiniz. Enerjiniz yüksek, karizmanız parlıyor. İnsanlar üzerinizdeki etkisini net bir şekilde hissedecekler. Bu, liderlik vasıflarınızı sergilemek için mükemmel bir zaman. Yaratıcılığınız en üst düzeyde; sanatsal projelerinizi hayata geçirmek için cesaret bulabileceğiniz bir gün. Duygusal bağlar kurmak için doğru anlar var. Sevdiklerinizle olan ilişkilerde samimiyet ve açık iletişim ön planda. Ancak dikkatli olmalısınız; bazı kişiler sizin gücünüzü kıskanabilir. Kendinizi koruyarak, olumlu enerjinizi paylaşmalısınız. Aşk hayatınızda sürprizler söz konusu. Yeni tanışmalar veya mevcut ilişki içinde heyecan dolu anlar yaşayabilir, romantizmin tadını çıkarabilirsiniz. Finansal konularda şanslı olmanız muhtemel, harcamalarınıza dikkat etmelisiniz. Gelecekte iyi bir plan yapmanız yararınıza olacak.
Bugün, detaylara odaklanmak ve mükemmel sonuçlar elde etmek konusunda güçlü bir istek içinde olacaksın. Dikkatini yoğunlaştırdığın işler, belki de seni daha önce rahatsız eden sorunların üstesinden gelmeni sağlayabilir. Başkalarına yardım etme arzun artacak ve bu, çevrendeki insanlara fayda sağlarken seni de tatmin edecek. İletişim becerilerin sayesinde, ilişkilerinde hassas konuları ustaca ele alabilir, çatışmaları yapıcı bir şekilde çözebilirsin. Aynı zamanda kendi ihtiyaçlarına da zaman ayırmayı unutmamalısın. İçsel huzurunu sağlamak için biraz yalnız kalmak, zihnini toplamak adına faydalı olabilir. Sağlık ve iyi yaşam konularına yönelmek, sağlıklı alışkanlıklar edinmek için mükemmel bir gün. Unutma, mükemmel olmak zorunda değilsin ama sürekli gelişim içinde olabileceğin fırsatlar seni bekliyor.
Denge arayışında olduğun bir dönemdesin. İlişkilerde ve sosyal ortamlarında uyum sağlamak önem kazanıyor. Bugün, başkalarının düşüncelerini dikkate alarak hareket etmek, sinerji yaratmanı sağlayabilir. Estetik ve güzellik konularına ilgin artabilir; sanat veya tasarım ile ilgili aktiviteler gününü renklendirebilir. Bilinçli bir şekilde duygularını ifade etme ihtiyacı hissedebilirsin. Aşk ve dostluk ilişkilerinde samimiyetin değerini daha iyi anlayacaksın. Kendini ifade ederken dikkatli ol, zira sözlerin başkalarını derinden etkileyebilir. Herhangi bir huzursuzluk hissi yaşamaman için dengenin önemini unutmamalısın. Sosyal medya veya arkadaş çevrende ilginç paylaşımlar yaparak dikkat çekebilirsin; bu da kalabalık içinde rahat hissetmene yardımcı olacaktır. Kendine bir süre ayırmayı unutma; içsel huzuruna yönelik küçük kaçamaklar yapabilirsin.
Duyguların derinliklerinde yolculuk yapacağın bir dönemdesin. İçsel huzur arayışın, seni sırların peşine düşürmeye itebilir. Gizli kalmış konuların gün yüzüne çıkma ihtimali var; bu durum, beklemediğin şekilde karşına çıkabilir. Risk almayı seveceğin bir gün. Ancak aceleci davranmamalısın, zamanın senin yanında. İnsanlarla olan ilişkilerinde daha derin bağlar kurabilirsin; eski dostlukların yeniden canlanma ihtimali dikkatini çekebilir. İçsel sesine kulak ver, sezgilerin güçlü ve bu ses seni doğru yöne yönlendirebilir. Çevrendeki olumsuz enerjilerden uzak durmaya çalış; kendine alan yaratmalı ve nefes alabilmelisin. Belki de yeni bir hobi edinmek, zihnini ve ruhunu beslemek için iyi bir fikir olacaktır. Günün sonunda kendini yenilenmiş hissetmesine, geçirdiğin karşılaşmalar ve deneyimlerin büyük katkı sağlayabilir.
Yeni maceralara atılma isteğin had safhada. Sırtına aldığın cesaretle beklenmedik fırsatları değerlendirme zamanın geldi. İletişim yeteneklerin parlak bir şekilde öne çıkacak; çevrendekilerle olan bağlarını güçlendirmek için harika bir fırsat. Sosyal hayatta daha aktif olmayı düşünebilirsin, yeni insanlarla tanışmak ve fikir alışverişinde bulunmak seni canlandıracak. İçsel huzurunu sağlama ve ruhsal keşifler yapma arzusuyla dolusun; meditasyon ya da doğa yürüyüşleri gibi aktiviteler ruhunu besleyecek. Öte yandan, finansal konularda dikkatli olmalısın. İhtiyaç duyduğun değişiklikleri yaparken, aceleci davranmamak en iyisi. Bugün, risk alırken iyi düşünmeli ve planlarını dikkatlice gözden geçirmelisin. Kendine olan güvenin ile ilerlemeye devam et, her şey bir araya gelmeye başlayacak. Hayal gücünle yaratıcılığını serbest bırak; sanat veya yazma gibi alanlarla uğraşmak ruhunu besleyecek. Özgür ruhunun tadını çıkar, sınırlarını zorlamaktan çekinme.
Disiplinin ve kararlılığının ön planda olduğu bir dönemdesin. Hedeflerine odaklanmak, ilerlemeni hızlandıracak. Sorumluluklarını yerine getirirken, içsel motivasyonunu kaybetmemeye özen göster. İş yerinde bazı sürpriz gelişmeler seni bekliyor; açık fikirli olmak ve esnek kalmak önemli. İletişim mesajlarını dikkatlice seçmelisin. Sosyal çevrendeki insanlar, beklenmedik şekillerde destek sağlayabilir. Kişisel yaşamında ise, duygusal bağlar güçleniyor. İçsel huzur bulmak için kendine alan tanı. Unutma, sabrın ve azmin en büyük müttefiklerin.
Bugün, yenilikçi düşüncelerle dolup taşacaksın. Sıradanlıktan uzaklaşarak fikirlerini ifade etmekte cesur olabilirsin. Sosyal çevrenle olan bağlantıların önemli bir hale gelecek, yeni insanlarla tanışma fırsatı bulabilirsin. Enerjin, başkalarına ilham verecek, bu da etrafındaki kişilerin seni daha fazla önemsemesine yol açacak. Aşk hayatında da sürpriz gelişmeler yaşanabilir; duygusal derinlikleri ve özgürlük arayışını dengelemek, ilişkilerinde sağlıklı bir denge kurmaya yardımcı olacak. Bugün, içsel huzurunu sağlamak için meditasyon veya doğada zaman geçirmek faydalı olabilir. Fikirlerini hayata geçirmek için doğru zaman; cesaretini topla ve adım at!
Duyguların derinliklerinde kaybolmuş hissedebilirsin. İçsel dünya ile dışsal dünya arasındaki dengeyi sağlamaya çalışmak önem kazandı. Sanatsal ve yaratıcı yönlerin ön plana çıkıyor; bu, ruhunu beslemenin harika bir yolu. Sevgi ve şefkat arayışında, insanlarla duygusal bağlar kurma fırsatın var. Ancak duygusal yoğunluklar, zaman zaman seni zorlayabilir. Kendine ve başkalarına karşı nazik olmayı unutma. İçsel huzuru bulmak için doğadayak ya da meditasyon yaparak düşüncelerini toparlayabilirsin. Yeteneklerini sergileyebileceğin bir fırsat kapını çalabilir; bu, kendini ifade etme açısından değerli bir an olabilir. Duygusal derinlik, ilişkilerde daha fazla anlayış ve empati geliştirmene yardımcı olacaktır. Güne başlarken, inançlarını ve hayallerini hatırla; bu, seni daha güçlü kılacak.
