1
Türk öykücülüğünün ustalarından, toplumcu gerçekçi yazının ve 1950 kuşağının yaşayan en önemli temsilcisi, Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) Başkanı Adnan Özyalçıner 90 yaşında. Sanat anat yaşamının 70. yılını kutluyor. Sanat yaşamının da 70. yılını kutlayan Özyalçıner için doğum günü olan 18 Şubat’ta Everest Yayınları bir kutlama düzenledi. Saadet Özen ve Ömer Erdem’in kolaylaştırıcılığını yaptığı söyleşi ve Nazlı Eray, Zülfü Livaneli, Ahmet Büke, Arlin Çiçekçi gibi yazarların video mesajla katıldığı kutlamadan sonra Özyalçıner ile yaşamı, edebiyatı ve TYS’yi konuştuk.
Yazmak yaşamak demek bir bakıma. Yaşadıklarınla hesaplaşmak. Kendinle, yaşananlarla, yaşatılanlarla. Ben öykülerle anlatmak istedim olanları. Bana, topluma. Kendimi ayırmadan, birlikte. Yaşadıklarımızın 70 yılını siyasal, ekonomik, toplumsal, yaşamsal boyutlarıyla öyküledim. Tanıklık mı ettim, tarih mi düştüm, bilemem. Bildiğim, istediğim, özlediğim tek şey: İnsanın insan gibi yaşayabileceği bir toplum düzeni.
Yaşadığımın tüm baskı düzenlerini… Demokrat Parti iktidarının baskıcı ikliminden, 12 Mart’a, 1980 darbesine, 2000 sonrasında bugünü de saran, yaşamakta olduğumuz tüm baskı düzenlerini… Tüm bu baskı dönemleri beni derinden etkiledi, yazınsal açıdan öykülerimi de etkiledi.
Edebiyatımızda yazınsal değerin yerini reklam değeri almış durumda. İnsandan, toplumsal yaşamdan kopuk bir serüven edebiyatı sürüyor, sürdürülüyor sanki.
Günümüzde genç yazarlar, kuşaklar boyu gelişen/geliştirilen edebiyatımızdan habersizler. Okurlar da öyle. Gündelik, marka bir edebiyat sürüyor. Geçmişinden kopuk. Yaşam ve toplum gerçeğine odaklandıkça edebiyatın gereği yükselir. Edebiyatın geçmiş değerleriyle bağları kurdukça gününe de geleceğe de damgasını vurabilir yazarlar. Usta çırak ilişkisinden geçtim, günümüz yazarlarının kendi aralarında bir iletişimleri yok. Şimdi gençler, “İhtiyar işte, konuşuyor” derlerse de inanmayın. Biz 1950 kuşağı yazarları arasında üçümüz, Kemal Özer, Erdal Öz ve ben, birbirimizden ayrılmazdık. Gün boyu aramızda yaşamla edebiyatı, özelliklerini konuşup tartıştığımız gibi mektuplaşarak da bu yaşamsal ve sanatsal düşünce alışverişimizi sürdürdük.
Can Yayınları’ndan çıkan “Arkadaş Mektupları” buna tanıktır. Çıkardığımız dergilerde, sonradan ünlenecek olan birçok yazarın ilk ürünlerini yayımlayarak el verdik. “a dergisi”nde Fahrettin Cüreklibatur adıyla Cüneyt Arkın’ın öykülerini yayımladık. “Yeni a dergisi”nde Işıl Zeynegül adıyla Işıl Özgentürk’ün kısa bir oyunu, Aysel Gülercan adıyla Aysel Özakın’ı, Hasan Kıyafet’i, Çetin Öner’in ilk öykülerini, Rıza Zelyut’un ilk yazısını, İsmail Uyaroğlu’nun şiiri yayımlandı. “Yazko Edebiyat”ta Ayşe Kulin, Cafer Hergünsel’in öykülerini yayımladım. TRT Öykü Ödülü Birinciliği’nin kazanan Ümit Kaftancıoğlu ve Osman Şahin ile Cumhuriyet’te yapılmış ilk -belki de tek- röportaj benimdir.
Usta bellediğim yazarlar da oldu. Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Haldun Taner ve kitaplarının yasağı kalktıktan sonra okuyabildiğim Sabahattin Ali…
TYS 50 yıldır örgütlü bir mücadele veriyor. Kuruluşu, 1971 muhtırasının baskıcı dönemin sırasında yazarlar hapse atılıp işkenceden geçerken, kitaplar toplatılırken, insan hak ve özgürlükleri çiğnenirken 1974 yılında gerçekleşti. Amacımız, tam bir söz ve yazı özgürlüğünün yaşama geçmesi ve korunması için her türlü yasal mücadeleyi yürütmek, hukuki, sosyal, kültürel, ekonomik temel hak ve özgürlükleri korumak, saptamak, geliştirmektir. 50 yıl etkinlikleri içinde edebiyat matinelerini canlandırarak baskılara karşı kültürel bir karşı koyuş sağlamak istedik. İlki, Dünya Öykü Günü dolayısıyla öykü okumalarıyla geçti. Matineler, Kadıköy Barış Manço Kültür Merkezi’nde 15.00-17.00 arasında 21 Mart’ta, Dünya Şiir Günü, 18 Nisan’da çocuk edebiyatı, 6 Mayıs’ta emek şiirleri, 4 Haziran’da Nâzım Hikmet, Orhan Kemal, Hasan İzzettin Dinamo, Ahmed Arif’in şiir ve öyküleriyle sürecek. Ayrıca bir edebiyat şenliği, şiir ve müzik gösterisi yapmayı da düşünüyoruz.
İnsanın insana kulluğunun olmadığı, sömürüsüz, savaşsız bir düzen. Uygarlığı kendi elleriyle yaratan emekçi halkın, yarattığı uygarlığın güzellikleriyle zenginliklerini paylaşabileceği bir kardeşlik düzeni.
Son dönemlerde yazarlarda sendikayla iletişim kurma, ilişkide olma konusunda bir gelişme var. Genç yazarlar da sendikaya üye olmak için başvurularını sürdürüyor.
Genç yazarları üye yapma çabamız sürüyor. Çeşitli kentlerdeki temsilciliklerimiz bu konuda çalışıyor. Ayrıca daha genç grupları sendika çeperinde sendika dostları ve edebiyat dostları olarak toplamayı da düşünüyoruz.
Yeni hedeflere ulaşma isteğin bugün daha da ön plana çıkıyor. Enerjinin yüksek olduğu bu dönemde, düşüncelerini eyleme dönüştürmek için mükemmel bir zaman. Çevrendeki insanlara ilham verebilir ve liderlik vasıflarını sergileyebilirsin. Aceleci davranmaktan kaçınmalı ve içsel sezgilerine kulak vermelisin. İlişkilerde soğukkanlı kalmak, olası tartışmaları engelleyebilir. Kendine zaman ayırman, ruhsal ve fiziksel sağlığını dengelemene yardımcı olacak. Beklenmedik bir fırsat karşına çıkabilir; bu durumu değerlendirirken cesaretini korumalı ve sezgilerine güvenmelisin.
Bugün, kararlılığını ve sadeliğini dile getiren bir gün. Üzerinde düşündüğün projelerle ilgili netleşme yolunda önemli adımlar atabilirsin. Duygusal alanda, sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirme fırsatın var. Güven arayışın, seni çevrendeki insanlarla bir arada tutacak. Malzemeleri dikkatlice seçerek, estetik açıdan da tatmin edici bir ortam yaratma isteği içinde olabilirsin. Kendini daha huzurlu hissetmek için doğayla iç içe olmayı tercih edebilirsin; bu, ruh halini olumlu yönde etkileyecektir. Bütçe planlamasında titiz davranarak, maddi güvenliğini sağlamlaştırmak adına önemli kararlar alabilirsin. Unutma, sabit fikirlerin bazen yeni imkanların önünde engel oluşturabilir; esnek olmak, hayatta karşına çıkan fırsatları değerlendirmene yardımcı olacaktır.
Bugün iletişim ve etkileşim konusunda çok aktif bir enerji var. Zihnin açık, yeni fikirler üretmekte ve çevrendeki insanlarla bağlantı kurmakta zorlanmayabilirsin. Sosyal ortamlarda dikkat çekmek için harika bir fırsat var; ne de olsa insanlar senin doğal cazbana kapılacaktır. Ama bazen kendini ifade etmekte zorlanabilirsin, bu nedenle düşüncelerini net bir şekilde iletmek için biraz çaba harcaman gerekebilir. Esnek ol, fikirlerini savunurken yeni bakış açılarına açık olman oldukça faydalı olacak.Bunun yanı sıra, geçmişteki bir iletişimin yeniden gündeme gelmesi mümkün. Uzun zamandır görüşmediğin birisiyle karşılaşma ihtimalin var. Bu durum, eski hatıraları canlandırabilir ve hoş bir nostalji yaşatabilir. Anlık değişimlere hazırlıklı ol; ani mesajlar ya da telefon aramaları gününü renklendirebilir. Eğitim veya öğrenimle ilgili konularda yeni bir fırsatla karşılaşabilirsin. Merak etme, içgörülerin seni doğru yola yönlendirecek.
Duygusal derinliklerin yüzeye çıkacağı bir gün. Hislerin ve sezgilerin seni yönlendirecek. Aile ve evinle ilgili konular ön planda olacak. Sevdiklerinle duygu dolu anlar paylaşabilirsin; belki nostaljik bir sohbet, belki de mutlu anılarını tazelemek isteyeceksin. Kendini koruma içgüdün oldukça çalışacak, bu yüzden güvenli alanlar arayışında olabilirsin. Yaratıcılığın da artış gösterebilir, belki bir hobi edinmek veya bir projeye başlamak isteyebilirsin. İçsel huzurunu bulmak adına doğaya çıkmak veya yalnız başına bir aktivite yapmak iyi gelecek. Kendini ifade etme arzun da yükseliyor; bu yüzden içindeki duyguları kağıda dökmek, resim yapmak ya da müzikle ilgilenmek harika bir çıkış yolu bulmanı sağlayabilir. Sosyal çevrendeki bazı kişilerle olan iletişimini gözden geçirmek isteyebilirsin. Belirsizliklerden kaçınarak kendini daha iyi hissedeceksin.
Bugün içsel bir güç hissedeceksin; kendini sahnede gibi hissetmek ve dikkat çekmek isteyebilirsin. Yaratıcılığın zirveye ulaşacak ve bu, hem kişisel hem de profesyonel hayatında olumlu geri dönüşler sağlayacak. Sosyal ilişkilerin canlanabilir, dostlarının ilgisini üzerinde toplayabilirsin. Ancak, biraz daha toleranslı olman gerekebilir; çünkü bazı anlaşmazlıklar ya da çatışmalar gündeme gelebilir. Sevgide ise derin ve tutkulu duygular ön planda. Kalbini açmayı ve hislerini ifade etmeyi unutma, çünkü bu gün, hedeflerini gerçeğe dönüştürmek için mükemmel bir zaman. Motivasyonun yüksek, yeni projelere adım atmak için cesaret bulabilirsin. Unutma, kendi ışığını yaymak için öncelikle kendine güvendiğinden emin olmalısın. Enerjin tüm günü kapsayacak bir çekim alanı oluşturacak, etrafındakileri de bilgilendirme şansını yakalayabilirsin. Kendine odaklanmayı ihmal etme, iç huzurunu korumak asıl başarıyı getirecek.
Detaylara olan düşkünlüğün, bugünün temelini oluşturacak. İşlerinle ilgili titizlikle yaklaştığın her sorunda verimliliğin artacak. Aynı zamanda, çevrendeki insanlarla olan iletişimini gözden geçirip, yapıcı bir bakış açısıyla yaklaştığında, beklemediğin olumlu tepkiler alabilirsin. İçsel huzurun seni yönlendirecek ve doğru kararlar almanı sağlayacak. Sağlığına dikkat etmeli, kendine zaman ayırmalısın. Öğrenmeye olan açlığın, yeni fırsatların kapısını aralayabilir. Yeteneklerini sergilemekten çekinme, bu şekilde kendini ifade etmenin sana getireceği faydaları hissedeceksin. Kesinlik ve düzen arayışınla, hedeflerine ulaşma yolunda kararlı adımlar atabilirsin.
Duygusal denge arayışın ön planda. İlişkilerin ve sosyal etkileşimlerin güzelleşiyor, insanlarla daha derin bağlar kurabilirsin. Bugün, iletişimde diplomasi ve nazik bir yaklaşım büyük önem taşıyor. Fikirlerini başkalarına aktarırken dikkatli ol, zira düşüncelerin beklenmedik bir etki yaratabilir. Bu, çatışmaların önüne geçmek için fırsat sunuyor.Kendinle ilgili bir şeyleri gözden geçirme zamanı. İçsel dünyanla barış içinde olmak, dış dünyadaki huzurunu artıracak. Aynı zamanda estetik ve sanatsal yönlerin ön plana çıkıyor; yaratıcı projelere yönelmek için harika bir zaman dilimindesin. Eğer hobilerinle ilgilenirsen, ruhunu besleyebilir ve mutluluğunu artırabilirsin.Finansal konulardaki kararlarında acele etmemek önemli. İyi bir değerlendirme ve analiz yaparak fırsatları değerlendirmelisin. Bugün kendini daha sosyal bir atmosferde bulabilir, ekip çalışmaları ve grup aktiviteleri ile motivasyonunu yükseltebilirsin. Kendine güven, özgünlüğünü sergilemekte ve başkalarına ilham vermekte senin için önemli bir anahtar olacak.
Derin düşüncelerin ve hislerin gün yüzüne çıkacağı bir zaman dilimindesin. İçsel yolculuğun seni daha güçlü bir yere taşıyor. Güven ve sadakat konularında bir sorgulama yaşanabilir. Bağlantıların derinleşme fırsatını yakalayabilirsin, ancak bazı eski yaraların tekrar açılması muhtemel. Rahatlamak ve içsel huzurunu bulmak için meditasyon veya doğa yürüyüşleri önerilir. Hislerinin derinliğine inmek, kararlarını daha net bir şekilde almanı sağlayacak. Yakın çevrendeki insanların duygusal ihtiyaçlarına duyarlılığın artmışken, onlara destek olman gerekebilir. Sosyal çevrende ilginç gelişmeler yaşanabilir; bu, yeni dostluklar veya profesyonel ortaklıklar getirebilir. Bugünün enerjisi, sezgilerini güçlendirip, hayallerin için harekete geçme cesaretini tetikleyebilir. Kendine güven; dönüşüm sürecindesin.
Bugün keşfetme arzun yüksek. Yeni deneyimlere açılmak, farklı bakış açıları edinmek harika bir yolculuğa çıkmana vesile olabilir. Eğitici bir kitap okumak ya da ilginç bir belgesel izlemek içsel huzurunu artırabilir. Sosyal ilişkilerinde ise beklenmedik gelişmeler yaşanabilir; arkadaşlarınla yapacağın sohbetler, yeni fırsatlar doğurabilir. Duygusal bağlarını güçlendirmek için samimi bir iletişim şart. Ancak, düşüncelerini ifade etmeden önce duygularını iyi analiz etmelisin. Harcamalarına dikkat et; ani bir alışveriş isteği seni maddi anlamda zorlayabilir. Kendine zaman ayırmayı unutma; doğdayken ya da bir hobinle ilgilenirken içsel enerjini yenileyebilirsin. Alışılmışın dışında bir şeyler denemek, kendini daha özgür hissetmene olanak tanıyacak. Hayatında çekimser kaldığın konularda cesur adımlar atmak için doğru zaman. Rahat ol, keyfini çıkarmayı öğren.
Bugün, kararlılığın ve azmin ön planda olduğu bir gün. Hedeflerine ulaşmak için gereken adımları atmak için içsel motivasyonunu bulabilirsin. İş hayatında, sana güvenenlerin beklentisini karşılamak üzeresin; bu durum, özgüvenini artıracak fakat baskı da yaratabilir. Bir sonraki aşama için net ve mantıklı bir plan yapman gerekiyor. Kendi sınırlarını zorlamadan, zamanı iyi kullanmalısın.Sosyal ilişkilerinde korumacı bir tavır takınmak isteyebilirsin; bu, sevdiğin insanlarla olan iletişimini etkileyebilir. Duygusal derinliklerini paylaşma ihtiyacı duyabilirsin fakat bunun için doğru anı beklemekte fayda var. Kendine karşı nazik olmayı unutma, tüm bu sorumlulukların arasında kendine alan aç.Akşam saatlerinde yaratıcı yönlerin öne çıkabilir; bir hobi veya sanatsal bir aktivite ile ilgilenmek, içsel huzurunu bulmana yardımcı olacaktır. Doğru dengeyi sağlarsan, stresini de azaltabilirsin. Unutma, adım adım ilerledikçe ulaştığın noktalar daha da anlam kazanacak.
Bugün, yenilikçi düşüncelerinin ve sıra dışı yaklaşımlarının ön plana çıkacağı bir gün. Başkalarına ilham verecek fikirler bulabilirsin. Sosyal çevrenle olan ilişkilerin güçlenecek; arkadaşlarınla ortak projeler üzerinde çalışmak, seni motive edecek. Ancak, kişisel alanına duyduğun ihtiyacı unutmamalısın. Kendi içsel sesine kulak vermek, yaratıcılığını besleyecek. Yeniliklere açıksın; bu fırsatları değerlendirirken, sezgilerine güvenmekte tereddüt etme. İçinde bulunduğun ruh hali, çevrendekilerle olan etkileşimlerini dönüştürebilir. Beklenmedik, heyecan verici olaylar gündeme gelebilir. Sosyal bağlantılarını güçlendirirken, farklı bakış açılarına açık olmak, seni daha da yenilikçi bir konuma getirebilir. Kendi değerin ve ilgi alanların üzerinde düşünmek, nihayetinde daha sağlıklı bir denge bulmana yardımcı olacak.
Bugün sezgilerin güçlü, içsel hislerin seni yönlendirecek. Duygusal derinliklere inmeye ve ilişkilerinde empati kurmaya hazır hissediyorsun. Çevrendeki insanların duygusal ihtiyaçlarını anlama kabiliyetin artıyor; bu durum, arkadaşlık ve aşk ilişkilerinde özel anlar yaratabilir. Yaratıcılığın tavan yapabilir, sanatsal projelere veya hobilerine yönelmek için harika bir gün. Ancak, gerçeklikten kaçma eğilimlerin olabilir, bu nedenle ayaklarını yere sağlam basmaya özen göster. Kendinle barışık olmak ve ruhsal dinginlik bulmak için meditasyon veya doğada vakit geçirmek iyi gelebilir. İçindeki iyilikseverlik duygusu, başkalarına yardım etme arzusunu artırıyor; hayırsever projelere katılmak ya da yakınlarına destek olmak için motive olabilirsin. Akşam saatlerinde, derin bağlantılar kurabileceğin bir sohbet veya tanışma söz konusu olabilir. Duygusal zenginliğini paylaşmak, karşındaki kişilerle yakınlaşmanı sağlayabilir.
