1
Türk öykücülüğünün ustalarından, toplumcu gerçekçi yazının ve 1950 kuşağının yaşayan en önemli temsilcisi, Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) Başkanı Adnan Özyalçıner 90 yaşında. Sanat anat yaşamının 70. yılını kutluyor. Sanat yaşamının da 70. yılını kutlayan Özyalçıner için doğum günü olan 18 Şubat’ta Everest Yayınları bir kutlama düzenledi. Saadet Özen ve Ömer Erdem’in kolaylaştırıcılığını yaptığı söyleşi ve Nazlı Eray, Zülfü Livaneli, Ahmet Büke, Arlin Çiçekçi gibi yazarların video mesajla katıldığı kutlamadan sonra Özyalçıner ile yaşamı, edebiyatı ve TYS’yi konuştuk.
Yazmak yaşamak demek bir bakıma. Yaşadıklarınla hesaplaşmak. Kendinle, yaşananlarla, yaşatılanlarla. Ben öykülerle anlatmak istedim olanları. Bana, topluma. Kendimi ayırmadan, birlikte. Yaşadıklarımızın 70 yılını siyasal, ekonomik, toplumsal, yaşamsal boyutlarıyla öyküledim. Tanıklık mı ettim, tarih mi düştüm, bilemem. Bildiğim, istediğim, özlediğim tek şey: İnsanın insan gibi yaşayabileceği bir toplum düzeni.
Yaşadığımın tüm baskı düzenlerini… Demokrat Parti iktidarının baskıcı ikliminden, 12 Mart’a, 1980 darbesine, 2000 sonrasında bugünü de saran, yaşamakta olduğumuz tüm baskı düzenlerini… Tüm bu baskı dönemleri beni derinden etkiledi, yazınsal açıdan öykülerimi de etkiledi.
Edebiyatımızda yazınsal değerin yerini reklam değeri almış durumda. İnsandan, toplumsal yaşamdan kopuk bir serüven edebiyatı sürüyor, sürdürülüyor sanki.
Günümüzde genç yazarlar, kuşaklar boyu gelişen/geliştirilen edebiyatımızdan habersizler. Okurlar da öyle. Gündelik, marka bir edebiyat sürüyor. Geçmişinden kopuk. Yaşam ve toplum gerçeğine odaklandıkça edebiyatın gereği yükselir. Edebiyatın geçmiş değerleriyle bağları kurdukça gününe de geleceğe de damgasını vurabilir yazarlar. Usta çırak ilişkisinden geçtim, günümüz yazarlarının kendi aralarında bir iletişimleri yok. Şimdi gençler, “İhtiyar işte, konuşuyor” derlerse de inanmayın. Biz 1950 kuşağı yazarları arasında üçümüz, Kemal Özer, Erdal Öz ve ben, birbirimizden ayrılmazdık. Gün boyu aramızda yaşamla edebiyatı, özelliklerini konuşup tartıştığımız gibi mektuplaşarak da bu yaşamsal ve sanatsal düşünce alışverişimizi sürdürdük.
Can Yayınları’ndan çıkan “Arkadaş Mektupları” buna tanıktır. Çıkardığımız dergilerde, sonradan ünlenecek olan birçok yazarın ilk ürünlerini yayımlayarak el verdik. “a dergisi”nde Fahrettin Cüreklibatur adıyla Cüneyt Arkın’ın öykülerini yayımladık. “Yeni a dergisi”nde Işıl Zeynegül adıyla Işıl Özgentürk’ün kısa bir oyunu, Aysel Gülercan adıyla Aysel Özakın’ı, Hasan Kıyafet’i, Çetin Öner’in ilk öykülerini, Rıza Zelyut’un ilk yazısını, İsmail Uyaroğlu’nun şiiri yayımlandı. “Yazko Edebiyat”ta Ayşe Kulin, Cafer Hergünsel’in öykülerini yayımladım. TRT Öykü Ödülü Birinciliği’nin kazanan Ümit Kaftancıoğlu ve Osman Şahin ile Cumhuriyet’te yapılmış ilk -belki de tek- röportaj benimdir.
Usta bellediğim yazarlar da oldu. Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Haldun Taner ve kitaplarının yasağı kalktıktan sonra okuyabildiğim Sabahattin Ali…
TYS 50 yıldır örgütlü bir mücadele veriyor. Kuruluşu, 1971 muhtırasının baskıcı dönemin sırasında yazarlar hapse atılıp işkenceden geçerken, kitaplar toplatılırken, insan hak ve özgürlükleri çiğnenirken 1974 yılında gerçekleşti. Amacımız, tam bir söz ve yazı özgürlüğünün yaşama geçmesi ve korunması için her türlü yasal mücadeleyi yürütmek, hukuki, sosyal, kültürel, ekonomik temel hak ve özgürlükleri korumak, saptamak, geliştirmektir. 50 yıl etkinlikleri içinde edebiyat matinelerini canlandırarak baskılara karşı kültürel bir karşı koyuş sağlamak istedik. İlki, Dünya Öykü Günü dolayısıyla öykü okumalarıyla geçti. Matineler, Kadıköy Barış Manço Kültür Merkezi’nde 15.00-17.00 arasında 21 Mart’ta, Dünya Şiir Günü, 18 Nisan’da çocuk edebiyatı, 6 Mayıs’ta emek şiirleri, 4 Haziran’da Nâzım Hikmet, Orhan Kemal, Hasan İzzettin Dinamo, Ahmed Arif’in şiir ve öyküleriyle sürecek. Ayrıca bir edebiyat şenliği, şiir ve müzik gösterisi yapmayı da düşünüyoruz.
İnsanın insana kulluğunun olmadığı, sömürüsüz, savaşsız bir düzen. Uygarlığı kendi elleriyle yaratan emekçi halkın, yarattığı uygarlığın güzellikleriyle zenginliklerini paylaşabileceği bir kardeşlik düzeni.
Son dönemlerde yazarlarda sendikayla iletişim kurma, ilişkide olma konusunda bir gelişme var. Genç yazarlar da sendikaya üye olmak için başvurularını sürdürüyor.
Genç yazarları üye yapma çabamız sürüyor. Çeşitli kentlerdeki temsilciliklerimiz bu konuda çalışıyor. Ayrıca daha genç grupları sendika çeperinde sendika dostları ve edebiyat dostları olarak toplamayı da düşünüyoruz.
Enerjinin yüksek olduğu bir gün. İçindeki cesareti ve özgüveni duyacaksın. Yeni başlangıçlar için mükemmel bir zaman dilimi, fırsatlardan vazgeçme. İlişkilerde samimi ve açık ol, iletişim kurmaktan çekinme; diğerleri senin tutkulu ve hareketli ruhunu takdir edecek. Duygusal yoğunluk artıyor, kalbini dinle. Sağlık konularına daha fazla özen göstermen gerekebilir, kendin için bir şeyler yapmayı unutma. Hedeflerine yönelik planlar yaparken daha yaratıcı ve cesur olabileceğini keşfedeceksin. Bugün şans seninle!
Mali konularda dikkatli olman gereken bir gün. Harcamalarını kontrol etmek, tasarruf yapma isteğini artırabilir. Bu süreç, var olan ilişkilerini de sorgulamana sebep olabilir; duygusal bağlarını güçlendirmek adına samimi bir iletişim kurmak faydalı olacaktır. İçsel huzurunu bulmak için doğayla bağlantı kurmaya özen göster. Hayattaki küçük detayların keyfini çıkararak, stres seviyeni azaltabilirsin. Çok fazla düşünmeden hareket etmemeye dikkat et; iç sesine kulak vermek, doğru kararlar vermende yardımcı olacaktır. Geçmişle yüzleşmek, yeni başlangıçlar için bir fırsat yaratabilir. Özgüvenin pekişiyor, bu doğrultuda kendini ifade etmek için cesaret bulduğun anlarda, çevrendeki desteği hissedeceksin. Unutma, her şey senin elinde şekillenecek.
Bugün, sosyal çevrenizle olan etkileşimlerinizde önemli gelişmeler yaşanabilir. Zihinsel olarak yaratıcılığınızı ortaya koyma fırsatları bulabilir, fikirlerinizi paylaşmak için mükemmel bir zaman dilimi yakalayabilirsiniz. Meraklı doğanız sayesinde yeni insanlarla tanışabilir, ilginç sohbetler gerçekleştirebilirsiniz. Kendinizi enerjik ve dinamik hissedeceğiniz bir gün; yeni projelere adım atmak için uygun bir zemin. Ancak, aşırı atılganlık ve dikkat dağınıklığına karşı dikkatli olmalısınız. Düşüncelerinizi odaklayabilmek için biraz süre ayırmak, verimliliğinizi artıracak. Kalabalık bir ortamda iletişiminizi güçlendirin, bağlarınızı kuvvetlendirin. Unutmayın, lafınızı esirgemediğinizde çevrenizdekilerin dikkatini çekebilir, olumlu etkiler yaratabilirsiniz. İlişkiler konusunda ise anlayışlı ve iletişime açık olmanız, sürtüşmeleri önleyebilir. Duygusal ve mantıksal dengenizi korumak, daha sağlıklı bağlar kurmanıza yardımcı olacak. Kısacası, etrafınızdaki insanlarla olan etkileşimleriniz bugün oldukça önemli ve ilgi çekici.
Duygusal derinliğin ve sezgisel gücün ön planda. Ailevi ilişkilerde sıcak ve destekleyici bir yaklaşım sergilemek isteyeceksin. İçsel dünyanda hissettiğin huzursuzluk, geçmişle yüzleşme fırsatı sunabilir. Yakın çevrendeki insanlardan alacağın destekle, bu süreçleri daha kolay aşabilirsin. Kendini ifade etme biçimin değişkenlik gösterebilir; bu nedenle iletişimde açıklık ve samimiyet önemli olacak. Kendine ait alanında zihinsel olarak yenilenme ihtiyacı hissedebilirsin. Yaratıcılığın, sanatsal veya estetik çalışmalarda kendini gösterebilir. Fakat derinlerde bir yerde, güven arayışın belirebilir. Kendini yenilemek ve yeniden değerlendirmek için harika bir zaman; duygularını dışa vurmak, onları kabullenmek sana büyük fayda sağlayacak. Etrafındakilere olan duyarlılığın, empatik bir tavır sergilemeni sağlayacak. Kızgınlık veya kıskançlık gibi olumsuz duygulara kapılmaktan kaçınmak, huzurunu korumana yardımcı olacaktır. Kendine zaman ayırmayı unutma; içsel huzurun için bunun ne kadar değerli olduğunu fark edeceksin.
Kendine güvenin bugün zirve yapacak. Sosyal ortamlarda parlayacak, başkalarının dikkatini üzerinde toplayacaksın. Yaratıcılık ve cesaretle yeni projelere adım atmak için harika bir zaman. İhtiyaç duyduğun destek aile veya arkadaşlardan gelecek, yalnız kaldığın anlarda bile yanlarında hissetmek sana güç verecek. Sevgi hayatında da tutkulu anlar seni bekliyor. Ancak, hislerin konusunda açık olman önemli. Eleştiriler gelebilir, öğrenmeye açık olmalısın. Önceki deneyimlerinden ders çıkararak ilerleyeceğin bir gündesin; böylece yolunu aydınlatan ışık sen olacaksın. Kendini ifade etme becerinle insanları etkileyebilirsin, bu yüzden fikirlerini paylaşmaktan çekinme. Göz alıcı bir strateji ile karşına çıkan zorlukların üstesinden gelebilirsin.
Detaylı düşünceler içinde kaybolma ihtimalin yüksek, bu nedenle zihnin bir nebze boşalmaya ihtiyaç duyuyor. Kendine kısa molalar vererek zihinsel tazelenme sağlayabilirsin. Bugün, başkalarına yardım etme isteği içindesin; fakat kendi ihtiyaçlarını da göz ardı etmemeye özen göster. Yönetici gezegenin altında, pratik düşüncelerle ilerlemek ve sorunları çözmek için harika bir fırsat var. Küçük ayrıntılara dikkat etme yeteneğin, sana beklenmedik çözümler sunabilir. İletişimde daha açık ve anlaşılır olmaya dikkat et, bu sayede ilişkilerini güçlendirebilirsin. Ayrıca sağlığına yönelik alacağın küçük önlemler, uzun vadede büyük farklılıklar yaratacaktır. Kendini güvende hissetmek için, belirsizliklerden uzak durarak bazı kararlar alabilirsin. İlerlemeyi hedefleyen adımlar için kolları sıvamakta tereddüt etme.
Dengelerin ön planda olduğu bir gün. İlişkilerdeki uyum ve denge arayışın, çevrendeki insanlarla olan etkileşimlerinde belirleyici olacak. Sosyal ortamlarda kendini rahatlıkla ifade edebileceğin fırsatlar doğacak. Bugün, gözlem gücün oldukça keskin; insanları ve durumları temaşa etmekten keyif alacaksın. Estetik duygun ön planda, bu yüzden sanatsal faaliyetlere yönelmek için harika bir zaman. Küçük detaylarla mutluluğu yakalayabilir, sevdiğin insanlarla keyifli anlar paylaşabilirsin. Karar verme aşamasında dikkatli ol, sezgilerine güvenmeyi ihmal etme. Geleceğe yönelik planlar yaparken adım adım ilerlemek, daha sağlam sonuçlar almanı sağlayacak.
Duyguların derinliklerinde bir keşif yapmanın eşiğindesin. İçsel dönüşüm isteği, seni yeni deneyimlere ve ilişkilere yönlendirebilir. Bugün sezgilerin güçleniyor; insanları ve durumları daha iyi anlama fırsatı bulabilirsin. İlişkilerde samimiyet arayışın ön planda olacak, bu nedenle içten sohbetlere kendini açabilirsin. Ancak, sahiplenici tavırların dikkat çekebilir; bu tavrın ilişkilerini zorlayabilir, bu yüzden sınırları iyi belirle. Kendine olan güvenin artıyor; ancak bu durumu kibirle karıştırmamaya dikkat etmelisin. Hayatındaki insanlara daha fazla değer vermek, onların senin için ne kadar önemli olduğunu anlamana yardımcı olacak. Bugün, kendinle barışık olmanın yanı sıra başkalarına karşı daha anlayışlı olmalısın.
Sakin bir iç huzur arayışında olabilirsin, bu dönemde ruhsal dengeyi sağlamak için doğal alanlara yönelmek faydalı olabilir. Uzun zamandır düşündüğün projeler için harekete geçme zamanı, cesur adımlar atmak, korkularının üstesinden gelmek için güzel fırsatlar yaratabilir. Sosyal ilişkilerde beklenmedik sürprizler mevcut, yeni dostluklar veya eski arkadaşlarla güzel anılar biriktirebilirsin. Eğitim ve öğrenme konularına eğilim göstereceğin bir süreçtesin; yeni bir hobi edinmek ya da bilgi edinmek için mükemmel bir zaman. Fırsatları değerlendirmek ve tutkularının peşinden koşmak, motivasyonunu artıracak ve yaşamına yeni bir enerji katacaktır. Oldukça yaratıcı ve ilham dolu bir dönemde olduğunu unutma, içsel sesine kulak vermek her zamankinden daha önemli olabilir.
Kariyer odaklı düşüncelerinin öne çıkacağı bir gün. İş hayatında sorumluluklarını daha da arttırma ihtiyacı hissedebilirsin. Hedeflerine ulaşmak için adım atmaktan çekinme; disiplinin ve kararlılığın sana büyük avantaj sağlayacak. Arkadaşların veya iş arkadaşlarınla yapacağın stratejik planlamalar, ileride faydasını göreceğin projelere dönüşebilir. Duygusal açıdan, aniden meydana gelen gelişmelere karşı hazırlıklı olmalısın. Kalbinin sesini dinlemek, kendine daha iyi bir yön belirlemeni sağlayabilir. Günün sonunda kendine biraz zaman ayırmayı unutma; zihin ve beden dengeni sağlamak, dinç kalmana yardımcı olacak.
Gün, yenilikçi fikirlerin ve yaratıcı projelerin peşinden koşman için mükemmel bir zaman dilimi sunuyor. Sosyal çevrende daha fazla etkileşimde bulunman, ilham alman ve ilham vermen konusunda kapılar açabilir. Özellikle teknolojik meselelerle ilgilenen kişilerle yapacağın bağlantılar, iş hayatında farklı perspektifler kazanmanı sağlayacak. İçsel dünyanda bazı sorgulamalarla karşılaşabilirsin; bu, kendini daha iyi tanıma fırsatı sunar. Farklı düşünceler ve yaklaşımlarla açık olmaya özen göster. Sürprizlere ve beklenmedik gelişmelere hazırlıklı ol, çünkü bu süreç içinde her şey aniden değişebilir ve yeni fırsatlar kapını çalabilir. Duygusal ilişkilerinde ise, arkadaşlıkların derinleşebilir ve yaratıcılığın, kalpten gelen samimi duygularla buluşabilir. Bugün, cesur adımlar atmak için harika bir gün.
Duyguların derin sularında yüzdüğün bir gün. İçsel sezgilerin güçlü bir şekilde açığa çıkıyor ve çevrendeki enerjilerin farkındalığın artıyor. İlişkilerde empati kurma yeteneğin ön plana çıkacak; bu, başkalarıyla olan bağlarını güçlendirebilir. Madame de Staël'in dediği gibi "Hissiyat, hayatın en güzel müzikal notasını oluşturur." Yani duygularını ifade etme cesaretin, ruhsal bir özgürlük getirecek.Sanat, yaratıcılık ve hayal gücün, seni yeni ufuklara taşımakta. Belki bir günlüğe yazmak ya da yeni bir hobi edinmek isteyebilirsin. Zihinsel olarak rahatlamak için yalnız kalmak, meditasyon yapmak ya da doğada zaman geçirmek iyi gelebilir. Bu süreçte içsel huzurunu bulabilir ve kendini yenileyebilirsin.Öte yandan, bazı hayal kırıklıkları ve belirsizlikler canını sıkabilir; ancak bu durum geçici. Zamanla bu karamsar düşüncelerin yerini umut ve yeni fırsatlar alacak. Kendine karşı nazik olmalı, duygularını kabullenmelisin. Sadece akışa bırak; hayatın akışındaki düşler, gerçekliğin kapılarını açacak.
