1
Türk öykücülüğünün ustalarından, toplumcu gerçekçi yazının ve 1950 kuşağının yaşayan en önemli temsilcisi, Türkiye Yazarlar Sendikası (TYS) Başkanı Adnan Özyalçıner 90 yaşında. Sanat anat yaşamının 70. yılını kutluyor. Sanat yaşamının da 70. yılını kutlayan Özyalçıner için doğum günü olan 18 Şubat’ta Everest Yayınları bir kutlama düzenledi. Saadet Özen ve Ömer Erdem’in kolaylaştırıcılığını yaptığı söyleşi ve Nazlı Eray, Zülfü Livaneli, Ahmet Büke, Arlin Çiçekçi gibi yazarların video mesajla katıldığı kutlamadan sonra Özyalçıner ile yaşamı, edebiyatı ve TYS’yi konuştuk.
Yazmak yaşamak demek bir bakıma. Yaşadıklarınla hesaplaşmak. Kendinle, yaşananlarla, yaşatılanlarla. Ben öykülerle anlatmak istedim olanları. Bana, topluma. Kendimi ayırmadan, birlikte. Yaşadıklarımızın 70 yılını siyasal, ekonomik, toplumsal, yaşamsal boyutlarıyla öyküledim. Tanıklık mı ettim, tarih mi düştüm, bilemem. Bildiğim, istediğim, özlediğim tek şey: İnsanın insan gibi yaşayabileceği bir toplum düzeni.
Yaşadığımın tüm baskı düzenlerini… Demokrat Parti iktidarının baskıcı ikliminden, 12 Mart’a, 1980 darbesine, 2000 sonrasında bugünü de saran, yaşamakta olduğumuz tüm baskı düzenlerini… Tüm bu baskı dönemleri beni derinden etkiledi, yazınsal açıdan öykülerimi de etkiledi.
Edebiyatımızda yazınsal değerin yerini reklam değeri almış durumda. İnsandan, toplumsal yaşamdan kopuk bir serüven edebiyatı sürüyor, sürdürülüyor sanki.
Günümüzde genç yazarlar, kuşaklar boyu gelişen/geliştirilen edebiyatımızdan habersizler. Okurlar da öyle. Gündelik, marka bir edebiyat sürüyor. Geçmişinden kopuk. Yaşam ve toplum gerçeğine odaklandıkça edebiyatın gereği yükselir. Edebiyatın geçmiş değerleriyle bağları kurdukça gününe de geleceğe de damgasını vurabilir yazarlar. Usta çırak ilişkisinden geçtim, günümüz yazarlarının kendi aralarında bir iletişimleri yok. Şimdi gençler, “İhtiyar işte, konuşuyor” derlerse de inanmayın. Biz 1950 kuşağı yazarları arasında üçümüz, Kemal Özer, Erdal Öz ve ben, birbirimizden ayrılmazdık. Gün boyu aramızda yaşamla edebiyatı, özelliklerini konuşup tartıştığımız gibi mektuplaşarak da bu yaşamsal ve sanatsal düşünce alışverişimizi sürdürdük.
Can Yayınları’ndan çıkan “Arkadaş Mektupları” buna tanıktır. Çıkardığımız dergilerde, sonradan ünlenecek olan birçok yazarın ilk ürünlerini yayımlayarak el verdik. “a dergisi”nde Fahrettin Cüreklibatur adıyla Cüneyt Arkın’ın öykülerini yayımladık. “Yeni a dergisi”nde Işıl Zeynegül adıyla Işıl Özgentürk’ün kısa bir oyunu, Aysel Gülercan adıyla Aysel Özakın’ı, Hasan Kıyafet’i, Çetin Öner’in ilk öykülerini, Rıza Zelyut’un ilk yazısını, İsmail Uyaroğlu’nun şiiri yayımlandı. “Yazko Edebiyat”ta Ayşe Kulin, Cafer Hergünsel’in öykülerini yayımladım. TRT Öykü Ödülü Birinciliği’nin kazanan Ümit Kaftancıoğlu ve Osman Şahin ile Cumhuriyet’te yapılmış ilk -belki de tek- röportaj benimdir.
Usta bellediğim yazarlar da oldu. Orhan Kemal, Sait Faik Abasıyanık, Haldun Taner ve kitaplarının yasağı kalktıktan sonra okuyabildiğim Sabahattin Ali…
TYS 50 yıldır örgütlü bir mücadele veriyor. Kuruluşu, 1971 muhtırasının baskıcı dönemin sırasında yazarlar hapse atılıp işkenceden geçerken, kitaplar toplatılırken, insan hak ve özgürlükleri çiğnenirken 1974 yılında gerçekleşti. Amacımız, tam bir söz ve yazı özgürlüğünün yaşama geçmesi ve korunması için her türlü yasal mücadeleyi yürütmek, hukuki, sosyal, kültürel, ekonomik temel hak ve özgürlükleri korumak, saptamak, geliştirmektir. 50 yıl etkinlikleri içinde edebiyat matinelerini canlandırarak baskılara karşı kültürel bir karşı koyuş sağlamak istedik. İlki, Dünya Öykü Günü dolayısıyla öykü okumalarıyla geçti. Matineler, Kadıköy Barış Manço Kültür Merkezi’nde 15.00-17.00 arasında 21 Mart’ta, Dünya Şiir Günü, 18 Nisan’da çocuk edebiyatı, 6 Mayıs’ta emek şiirleri, 4 Haziran’da Nâzım Hikmet, Orhan Kemal, Hasan İzzettin Dinamo, Ahmed Arif’in şiir ve öyküleriyle sürecek. Ayrıca bir edebiyat şenliği, şiir ve müzik gösterisi yapmayı da düşünüyoruz.
İnsanın insana kulluğunun olmadığı, sömürüsüz, savaşsız bir düzen. Uygarlığı kendi elleriyle yaratan emekçi halkın, yarattığı uygarlığın güzellikleriyle zenginliklerini paylaşabileceği bir kardeşlik düzeni.
Son dönemlerde yazarlarda sendikayla iletişim kurma, ilişkide olma konusunda bir gelişme var. Genç yazarlar da sendikaya üye olmak için başvurularını sürdürüyor.
Genç yazarları üye yapma çabamız sürüyor. Çeşitli kentlerdeki temsilciliklerimiz bu konuda çalışıyor. Ayrıca daha genç grupları sendika çeperinde sendika dostları ve edebiyat dostları olarak toplamayı da düşünüyoruz.
Bugün enerji dolusunuz ve etrafınızdaki insanları da bu enerjiyle sarhoş edebilirsiniz. Harekete geçme isteği, günlük planlarınıza yenilik katma arzusuyla birleşiyor. Yeni projeler veya girişimler için cesur adımlar atmak için harika bir zaman dilimi. Ancak, aceleci davranmamaya ve kararlarınızı iyice düşünmeye dikkat edin; başkalarının düşüncelerine de kulak vermek faydalı olabilir. Duygusal anlamda oldukça duyarlı olacağınız bir gün, ilişkilerinize özen göstermek ve sevdiklerinizin ihtiyaçlarını göz önünde bulundurmak önemli. İçsel huzurunuzu artıran küçük şeylere odaklanmak, zihninizdeki karmaşayı azaltabilir. Kendinize zaman ayırmak, meditasyon ya da doğada vakit geçirmekle ruhunuzu dinlendirebilirsiniz. Unutmayın, sadece harekete geçmek değil, ruhsal dengeyi sağlamak da aynı derecede önemlidir.
İçsel huzur arayışında, sahip olduğun değerleri yeniden gözden geçirme zamanı. Görselliğe ve estetiğe olan ilgin artacak, belki de yeni bir dekorasyon değişikliğine yönelmek isteyebilirsin. Maddi konulara dair daha temkinli bir yaklaşım sergilemek, seni sürpriz durumlarla karşılaşmaktan koruyabilir. Sosyal bağların güçleniyor; sevdiklerinle keyifli zamanlar geçirebilir, yeni insanlarla tanışma fırsatları bulabilirsin. Sabırlı ve kararlı tutumun, zorlukları aşmanda önemli bir rol oynayacak. Kendi sınırlarını belirlemek ve başkalarının beklentilerini yönetmek, sana mental bir ferahlama getirebilir. İç dünyana dönüp, kendine odaklandığında, huzurun kapılarını aralayabilirsin. Unutma ki, güven duyduğun ilişkiler bu süreçte sana destek olacak.
Bugün zihninizin hızla çalıştığı, fikirlerinizin ardı ardına geldiği bir gün olabilir. Sosyal çevrenizle olan iletişiminiz güçleniyor, yeni bağlantılar kurma fırsatları önünüze çıkabilir. Duygularınızı ifade etmekte zorlanmayacağınız bir zaman dilimindesiniz; bu, önemli bir konuşmayı gerçekleştirmek veya düşüncelerinizi paylaşmak adına iyi bir fırsat. Ancak, ikili ilişkilerde biraz daha dikkatli olmalısınız. Karşı tarafın hislerini göz ardı etmemekte fayda var. Biraz daha sabırla yaklaşmak, pozitif bir etki yaratabilir. Yaratıcılığınızın zirveye ulaşacağı bu dönemde, sanatsal faaliyetlerde bulunmak ruh halinizi yükseltebilir. Planlarınızı yaparken esnek olmayı unutmayın; çünkü beklenmedik gelişmeler gündemi değiştirebilir. Sezgileriniz güçlü, bu yüzden iç sesinize güvenmekte tereddüt etmeyin.
Duygusal derinliklerinizi keşfedeceğiniz bir gün. İçsel huzur arayışınız gündemde olabilir, bu nedenle kendinize zaman ayırmaya özen göstermelisiniz. Sevdiklerinizle olan ilişkilerinizde hassasiyetiniz artabilir, empati kurmaya teşvik eden durumlarla karşılaşabilirsiniz. Duygusal ihtiyaçlarınızı açıkça ifade etmekte zorlanabilir, fakat gün içinde mevcut durumları netleştirmek için cesur olmalısınız. Ailevi bağların güçlenmesi mümkün, birlikte keyifli vakit geçirebileceğiniz aktivitelere yönelmek faydalı olabilir. İş ya da kariyer alanında belirsizlikler sizi rahatsız edebilir, bu yüzden içgüdülerinize güvenin; yeniliklere kapalı kalmaktan kaçının. Kendinizle ilgili farkındalıklar kazanabilir, derin ve anlamlı düşüncelerin peşinden koşabilirsiniz. Unutmayın, duygularınızın sizi yönlendirmesine izin vermek, kendinizi daha iyi anlamanızı sağlayacaktır.
Bugün, kendini sahnede gibi hissetmek isteyebilirsin. Yaratıcılığın dorukta, bu da seni yeni projelere yönlendirebilir. Kendini ifade etmenin yollarını bulmak için güzel bir dönemdesin. Sosyal çevrenden ilham alacak ve insanlarla etkileşimin yoğunlaşacaktır. Kendine güvenin artacak; bu, karizmatik bir aura oluşturacak. Ancak kibir ve aşırı özgüven, dikkat edilmesi gereken noktalar. Sınırlarını koruyarak, başkalarına ilham verme fırsatını yakalayabilirsin. Üzerinde çalışmak istediğin hedeflerin varsa, bunları gerçekleştirme adına büyük adımlar atabilirsin. Aşk hayatında ise samimiyete odaklanmak, ilişkini güçlendirecek. İleriye dönük düşünmekten çekinme, çünkü hayallerin için güçlü bir motivasyon bulacaksın. Kendine ayırdığın zaman, zihin ve beden dengesini sağlamana yardımcı olacak.
Bugün detaylara olan tutkun seni yeni fırsatlarla buluşturabilir. Mantığın ve analitik düşüncen, iş yerinde dikkat çekmeni sağlayacak. Projelerini tamamlamak için harika bir zaman, yaratıcılığın daha da parlayacak. İletişimde dikkatli olmalısın, bazen eleştirilerin yanlış anlaşılabilir. Özel ilişkilerde samimi ve açık bir dil kullanmak, bağlarını güçlendirecek. Günü, zihnini dinlendirmek için sessiz bir anla kapatmalısın. Doğaya çıkmak, iç huzurunu bulmanda yardımcı olabilir. Unutma, küçük detaylar büyük değişimlerin habercisi olabilir.
Denge ve uyum arayışında olduğun bir gün. Sosyal yeteneklerini sergilemek ve insanlarla kurduğun ilişkileri güçlendirmek için harika fırsatlar bulacaksın. Estetik duyarlılığın yüksek, bu da yaratıcılığını ön plana çıkarman için sana ilham verebilir. Duygusal olarak başkalarının görüşlerine ve hislerine duyarlısın, bu da empati kurmanı kolaylaştıracak. Ancak, kararsızlık hissi seni zorlayabilir; içsel dengeyi bulmak için kendine zaman tanı. İş hayatında, özellikle işbirliği gerektiren projelerde, uyumlu bir çalışma ortamı sağlamak için çaba göstermelisin. Kendi ihtiyaçlarını da unutmadan, başkalarına destek olmaya istekli olmanı öneriyorum.
Duygusal derinliklerin seni sarmalarken, içsel yolculuğuna odaklanman önem kazanıyor. Bugün, insan ilişkilerindeki samimiyet ve güven duygusu ön planda. Eski yaralarla yüzleşmek, içsel bir dönüşüm sağlayabilir. Kendini ifade etme biçimini gözden geçirip, başkalarıyla olan bağlarını güçlendirmek için cesur adımlar atabilirsin. Yoğun hislerin, seni bazı kararlar almaya itebilir; sezgilerine güvenerek ilerlemen faydalı olacaktır. Önündeki fırsatları değerlendirirken, mantık ve kalp arasında bir denge tutturmak anahtar olacak. Geçmişten gelen yükleri geride bırakıp, yeni bir başlangıç yapma isteğin artarken, kendini yenilemek ve güçlenmek için gereken cesareti bulabilirsin. Ancak dikkatli ol; başkalarının düşüncelerine aşırı önem vermek, öz benliğini unutturabilir. Kendine güven, cesur kararlar al ve bu benzersiz yolculuğun tadını çıkar.
Bugün, macera ruhun öne çıkacak. Yeni keşifler yapma isteği içinde olabilirsin. Öğrenmeye aç bir zihinle, seni büyüleyecek ilginç bilgiler edinebilirsin. İletişim kurduğun kişilerle yapıcı sohbetler, ufkunu genişletecek. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin, senin için ilham verici olacak; birlikte yeni fikirler geliştirebilirsiniz. İş veya kariyerle ilgili konularda cesur adımlar atmayı düşünebilirsin, risk alma isteğin yüksek. Ancak aceleci davranmamaya özen göster; detayları göz önünde bulundurmak faydalı olabilir. Duygularını ifade etmekte zorluk çekebilirsin, bu nedenle hislerini iyi aktarmak için sabırlı olman gereken anlar olabilir. Gün sonunda güzel bir sürprizle karşılaşabilirsin; belki de beklemediğin bir yerden gelecek bir haber seni gülümsetecek. Unutma, hayatın sunduğu fırsatları değerlendirirken neşeni kaybetme.
Bugün disiplin ve sorumluluk duygun ön planda. Hedeflerin ve hayallerin için kararlı adımlar atma zamanı. Çalışkanlığın ve azminle önemli bir projede ilerleme kaydedebilirsin. Kendi yeteneklerine güvenmek, başkalarının da ilgisini çekecek ve takdir edilmeni sağlayacak. Duygusal anlamda biraz içe kapanık olabilirsin; ancak bu, kendine dönme ve içsel dengeyi sağlama fırsatı. Sosyal ilişkilerde sakin ama kararlı bir iletişim ile kendini ifade etmek, anlaşılmanı kolaylaştıracak. Kendi sınırlarını belirlemek de hem iş hem de özel hayatın için daha sağlıklı bir zemin oluşturacak. Geleceğe dair planlarını gözden geçirmek için iyi bir gün; belirsizliklerin yerini net hedefler almaya başlayacak. Rahatlamayı unutma, kendine biraz zaman ayırmak tazelenmeni sağlayacak.
Bugün özgürlük arayışın güçlü bir şekilde kendini gösterecek. Aklındaki yenilikçi fikirler, çevrendeki insanlara ilham verebilir. Sosyal çevrende bir aktivite ellerine geçebilir, bu da seni daha yaratıcı ve dinamik hissettirecek. Duygusal olarak, bağlarındaki derinlikleri sorgulayabilirsin; hangi ilişkilerin seni gerçekten desteklediğine dikkat et. Hedeflerine ulaşmak için alışılmış kalıpların dışına çıkma cesareti gösterebilirsin. İçsel huzurun, yaptığın yeniliklerle doğrudan bağlantılı. Kendini ifade etmek, yaratıcılığını ortaya koymak için harika bir zaman. Unutma, risk almanın değerli sonuçları olabilir. Sadece içsel sesini dinle ve içindeki özgür ruhu serbest bırak.
Duyguların derin denizlerine açılacağın bir gün. İçsel dünyana dönerek, sezgilerinle bağlantı kurma fırsatların bol. Yaratıcılığın artacak; sanatsal projelerin veya hobilerin için mükemmel bir zaman dilimi. İlişkilerde empati ve anlayış ön planda. Sevdiklerinle duygusal bağlarını güçlendirecek anlar yaşayacaksın. Ancak, sınırlarını korumayı da unutma; başkalarının sorunlarına gereğinden fazla müdahil olabilirsin. Kendine zaman ayırmayı ve içsel huzurunu aramayı ihmal etme. Intuition’ını dinle, seni doğru yola yönlendirecek. Bugün kendin için yaptığın yatırımların, gelecekteki mutluluğuna ışık tutacak.
