1
“Bir Başkadır” dizisi (Bekun Oya) bir süredir büyük bir tartışma yaratarak gündeme girdi. Yurt dışında bile dizi ile ilgili yazılar çıktı. Bazen herhangi bir şey bir patlama gibi gündeme girer, insanlar başka hiçbir şey düşünemez, konuşamaz oluyorlar. Bu sefer bunun politik bir olay, bir haksızlık, bir cinayet değil de bir dizi olması ilginç. Bunda tabii ki reklamın payı var, bir şey birden moda oluyor ve konuyla ilgili ilgisiz herkes kendini buna kaptırıyor. Yine de bu patlama sadece reklamla açıklanacak bir şey değil…Dizinin şu an yaşadıklarımıza bir biçimde ayna tuttuğunu düşünüyorum. Kendini ifade edememe, kutuplaşma, iletişimsizlik, yalnızlık, mutsuzluk, kapanma, bunalım…
Tiyatro ile sinemanın karışımı farklı bir dizi estetiği beni de daha ilk anda dizinin içine çekti. Yan gözle izlenecek bir dizi değil…Ama aşırı ağır tempo biraz yadırgatıcı geldi. Hızdan ya da heyecandan yana olduğum için değil, tersine bir dizi nitelikli bir filme ne kadar yaklaşıyorsa, izleyiciye ne kadar düşünme payı veriyorsa o kadar iyi bence…Sözgelimi Kieslowski’nin filmlerini ne kadar severim. Tempoyu yadırgamamın başka bir nedeni vardı, o da insanların birbirleriyle iletişimleri ya da iletişimsizlikleri hep aynı yerde sayıyor gibi bir duyguydu. Dizide farklı sosyal katmanlardan gelen herkes inanılmaz bir yalnızlık içinde. Aslında bir şeyler söylemek istiyorlar ama söylemiyorlar, konuşmak istiyorlar ama konuşamıyorlar. Belki de bu dizide beni en yadırgatan insanların yaşamlarına hiçbir anlam verememeleri oldu, pusulayı şaşırmış gibiler. Hepsi bunalımda ama hepsi.
Öte yandan bu dizide öyle bir estetik yakalanmış ki etkilenmemeniz mümkün değil. Görsellik, oyunculuk, kullanılan simgeler, göstergeler, her şey ince, ince düşünülmüş tasarlanmış; fazlalık olan ya da efekt yaratmak için yapılmış hiçbir şey yok. Durum böyle olunca dizinin daha ilk anda yadırgadığım içeriği, nedir bu, ne anlatılıyor, insanlar neden durmadan aynı yerde sayıyorlar, bu bunalım edebiyatının ardında nasıl bir ideoloji var, izleyici nasıl yönlendiriliyor gibi sorular büsbütün ön plana geçmeye başladı.
Dizideki kişileri inceleyecek olursak Meryem diğerleri gibi henüz kabuk bağlamamış, katılaşmamış, bir arayış içinde, o kadar ki Hocaya söylemeden gizlice psikolog Peri’ye gitmek cesaretini bile gösterebiliyor. Temizliğe gittiği evin beyi Sinan’a duyduğu kendisine bile söylemeye cesaret edemediği ilgi, evinde yaşadığı bunalım, komando ağabeyin sürekli gerilimli ve saldırgan hali, yengesinin intihar girişimi onun da dengesini toptan bozuyor. Bu nedenle de psikolog Peri ile yolları kesişiyor. Meryem kimseyle konuşamadıklarını ona anlatıyor. Onun karşısında Peri kendini sorguluyor gibi görünse bile temcit pilavı gibi ısıtılıp ısıtılıp önümüze sürülen türban hikayesiyle olduğu yerde sayıyor. Diğerlerinin ne yaptıklarını pek anlayamıyoruz, çünkü onları ancak anahtar deliğinden şöyle bir görebiliyoruz, varla yok arasındalar. Tuvalette pineklemekten, kadınlarla yatmak ya da kas geliştirmeye çalışmaktan başka bir şey bilmeyen modern Oblomov Sinan, türbanlı kız kardeşiyle saç saça baş başa kavga eden kürt kökenli psikolog kadın, çaresizliğini saldırganlıkla ört bas etmeye kalkışan komando ağabey, onun vaktiyle tecavüze uğramış intihar eğilimli karısı, yaşamın sillesini yemiş bir hoca, başörtüsünü atıp özgürlüğe yelkenleri açan lesbiyen kızı ve sevgilisi, Meryem’den hoşlanan genç, dizici kadın kapı aralığında gördüğümüz figüranlar. Bunları saatlerce heykele bakar gibi izlesek de değişen bir şey yok. Kişilerin içinde bana en sahici gelen Meryem oldu, onun özgünlüğü, arayışı, uzlaşmacı duruşu…Peki sonundaki mutluluğunu nasıl değerlendirmeliyiz? Meryem için kurtuluş evlenme mi? İnsanı bu kadar daraltan bir dünyada evlenirse yalnızlığını aşabileceğini mi düşünüyor?
Nasıl oluyor da dizi yine de bu kadar tartışma yarattı? Belki de çoğu kimse Koronayla birlikte iyice bunalıma girdiği için bu dizide kendine seslenecek bir şeyler bulmuş olabilir. Sanırım ön planda artık cıcığı iyice çıkmış olan şu baş örtüsü tartışması geliyordu. Kürt kökenliler kürt ailenin, özellikle de psikolog Gülgün’ün başörtülü ablasının saldırganlığını yadırgamış, İslamcı kesim Sinan’ın Meryem’in başörtüsünü koklamasını sapıkça bulmuş, laik kesim hayatında ilk kez bir başörtülüyle karşılaşıyormuş gibi şoka giren, bu nedenle de sadece kendisini değil anne ve babasını da suçlayan kolejli Peri’ye çok şaşmış. İnanın ki buna ben de biraz şaştım. Ama şaşmanın ötesinde tedirgin de oldum, çünkü türban konusunu politik bağlamından iyice soyutlayarak tartışmaya başladığınız anda tam da bugünün yönetiminin istediği noktaya geliyorsunuz. Yıllar yılı din özgürlüğü adına kadınların üstünden bizlere dayatılan bu zorlama tartışmaları bir de dizinin hiç sorgulamadan tekrarlaması hiç de gerekmiyor.Öte yandan İmamın başörtüsünü atarak özgürlüğe yelken açan lesbiyen kızı da çok zorlama. Aslında bizler gerçekten de çelişkilerle dolu zaman zaman neredeyse gerçeküstü gibi hissettiğimiz absürt yanları çok olan bir yaşamın içine batıp kalmışız, yani gerçek yaşamda malzeme fazlasıyla var, bunların içinden yapılacak daha anlamlı ve düşündürücü bir seçim bu diziye bambaşka bir derinlik kazandırabilirdi. Öte yandan insanların yollarının bu kadar yapay ağlarla birbiriyle kesişmesi de inandırıcı değil.
Kısaca toparlayacak olursam, şunları söyleyebilirim. Psikolojik dizilere ilgi günden güne artıyor, bu diziyi de bu kategoride görebiliriz belki. Öylesine bunalımlı bir ortamdayız ki kendi içimize dönmeyi tercih ediyoruz. Ama dünyaya sadece kendi sığ bakışımızdan bakarsak olduğumuz yerde sayar ya da kendi bunalımımız içinde erip gideriz. Bu dizideki karakterler de birbirlerini ötekileştirerek ya da yapay kutuplaşmalar yaratarak tam tamına bunu yapıyorlar. Eksik olan: Farkındalıkları. Bu açıdan da temel sorunun toplumun içindeki kutuplaşma ya da bölünme olduğunu söylenemez. Çünkü herkes herkese karşı zaten duvarlar örmüş. Bu aynı kesimden olan kişiler arasındaki ilişkilerde de böyle. Kürt kökenli süpervisor Gülgün başörtüsünü bunalımına giren ve bu bunalımın sorumlusu olarak kendi annesi ve babasını gören Peri’yi küçümsüyor, öte yandan türbanlı ablasıyla saç saça baş başa kavga ediyor, Meryem ağabeyin baskısı, evdeki bunalımdan nasıl kurtulacağını bilemiyor vb.İşte beni rahatsız eden de tam tamına bu çıkışsızlık ve bunalım edebiyatı oldu.
Şimdi diyeceksiniz ki modern sanat, tiyatro, sinema zaten bunalımın alasını sunmuyor mu bize? Çehov’un çöküş dünyasını ya da Samuel Beckett’in oyunlarını düşünelim sözgelimi… Ama uyumsuz tiyatronun, özellikle de Beckett’in gösterdiği olumsuz dünyanın bir derinliği yok muydu, bizleri anlamsızlığın üstünde düşünürken anlam yaratmaya, uyumsuzluğun üstünde düşünürken uyum arayışına yöneltmiyor muydu?. Bu dizi bunu yapıyor mu, ya da ne kadar yapıyor, sanırım bunun üstünde düşünmemiz gerekiyor.
Dizi üstüne tartışmalara bakarsak verimli bir düşünme ortamının yaratıldığını söylememiz zor. Eleştirel tartışma bütünü görme anlamına gelmiyor mu? Öykü, söylem ve sunuş düzleminde ne söyleniyor, iletisi ne, ardında nasıl bir ideoloji var, bütün bunlar iyice çözümlenmedikçe dizi üzerinde söylenenlerin pek çoğu ister istemez buruk bir tat bırakıyor bizlerde. Diziyi çözümlemek çabası gösteren birkaç olumlu istisnanın dışında çoğunlukla olumsuz bir şeyler hissettim tartışmalarda, karalama, saldırganlık, bir ayrıntıya takılıp yüz bin anlamsız şey söyleme, dil cambazlığı, ego gösterisi, laf salatası, bilgiçlik her şey vardı. Kimi kez tartışmaların yüzeyselliğini bir rakı sofrasındaki atışmalara benzettim. Korona nedeniyle bir araya gelemeyen insanlar arasındaki small talk bu sefer sosyal medyaya taşınıyor.Yaşamın anlamsızlığını konu alan bir dizi üzerine tartışırken yeni bir anlamsızlıklar dizgesinin yaratılması beni açıkça rahatsız etti.
Dizi bu kadar heyecan uyandırdığına göre belki de devamı gelecektir. Gelirse acaba nasıl gelişecek, insanlar bunalım duvarlarını kırabilmek için bir çaba harcayacaklar mı, kısa bir an için bile olsa birbirlerine dokunabilecekler mi? İlişkilerin ve yaşamın başka türlü de olabileceğine dair bir umut böylesine özenle hazırlanmış bir diziye belki de yepyeni bir boyut getirebilirdi.
Enerjinin yüksek olduğu bir gün. İçindeki cesareti ve özgüveni duyacaksın. Yeni başlangıçlar için mükemmel bir zaman dilimi, fırsatlardan vazgeçme. İlişkilerde samimi ve açık ol, iletişim kurmaktan çekinme; diğerleri senin tutkulu ve hareketli ruhunu takdir edecek. Duygusal yoğunluk artıyor, kalbini dinle. Sağlık konularına daha fazla özen göstermen gerekebilir, kendin için bir şeyler yapmayı unutma. Hedeflerine yönelik planlar yaparken daha yaratıcı ve cesur olabileceğini keşfedeceksin. Bugün şans seninle!
Bugün, sabırlı ve kararlı yapınla, önünüze çıkan zorlukları aşma konusunda güçlü bir motivasyon hissedeceksin. Maddi konularda dikkatli olmalı, harcamalarına özen göstermelisin. Yakın ilişkilerde daha fazla anlayış ve empati sergilemek, sevgi bağlarını güçlendirecek. Kendi konfor alanında kalmak isteyebilirsin, ancak yeni deneyimler seni bekliyor. Sanat ve estetikle ilgili bir şeylere yönelmek, ruh halini iyileştirebilir. Doğada zaman geçirmek, zihnini tazelemen için harika bir seçenek olacak. Aşk hayatında ise bir şans görebilirsin, duygusal ifadelerini artırmak için cesur ol. Bu dönem, içsel dengeyi sağlama ve kendine güven artırma zamanı.
Bugün zihninizin dinç olduğu bir dönemdesiniz. Kapsamlı düşünme yeteneğiniz sayesinde karmaşık durumlara pratik çözümler üretebileceksiniz. Sosyal etkileşimlerdeki canlılık, iletişiminizi güçlendiriyor; yeni bağlantılar kurmak için harika fırsatlar var. Ancak, dikkat dağınıklığını önlemek için zaman yönetimine özen göstermeniz gerekebilir. İçsel bir merak duygusu sizi yeni şeyler öğrenmeye yönlendirecek. Bu keşif ruhu, kişisel gelişiminiz için faydalı olacak. Yaratıcılığınızı kullanarak iş veya hobilerde yenilikçi yaklaşımlar benimseyebilirsiniz. Aşk hayatında ise heyecan verici bir sohbet veya sürpriz bir buluşma gündeme gelebilir. Kendinizi açık ifade edin, içtenliğiniz karşı tarafı etkileyecektir. Unutmayın, dinlemek de en az konuşmak kadar önemlidir; karşınızdakilere değer verdiğinizi göstermek, ilişkilerinizi derinleştirebilir.
Duygusal derinliğin ve sezgisel gücün ön planda. Ailevi ilişkilerde sıcak ve destekleyici bir yaklaşım sergilemek isteyeceksin. İçsel dünyanda hissettiğin huzursuzluk, geçmişle yüzleşme fırsatı sunabilir. Yakın çevrendeki insanlardan alacağın destekle, bu süreçleri daha kolay aşabilirsin. Kendini ifade etme biçimin değişkenlik gösterebilir; bu nedenle iletişimde açıklık ve samimiyet önemli olacak. Kendine ait alanında zihinsel olarak yenilenme ihtiyacı hissedebilirsin. Yaratıcılığın, sanatsal veya estetik çalışmalarda kendini gösterebilir. Fakat derinlerde bir yerde, güven arayışın belirebilir. Kendini yenilemek ve yeniden değerlendirmek için harika bir zaman; duygularını dışa vurmak, onları kabullenmek sana büyük fayda sağlayacak. Etrafındakilere olan duyarlılığın, empatik bir tavır sergilemeni sağlayacak. Kızgınlık veya kıskançlık gibi olumsuz duygulara kapılmaktan kaçınmak, huzurunu korumana yardımcı olacaktır. Kendine zaman ayırmayı unutma; içsel huzurun için bunun ne kadar değerli olduğunu fark edeceksin.
Enerjinin yüksek olduğu bir gün. İçindeki yaratıcılık ateşi, çevrendeki insanlara ilham verebilir. Kendine güvenin tavan yapmışken, bu gücü başkalarıyla paylaşmak için harika bir zaman. Sosyal ortamlarda kendini parlayarak gösterebilir, dikkatleri üzerine çekebilirsin. İletişimde cesur olman, düşündüğünden daha olumlu sonuçlar doğurabilir. Aşk hayatında romantizmin dozunu artırmak isteyebilirsin. Partnerinle birlikte keyifli anlar yaratmak, ilişkinin daha da derinleşmesine katkı sağlayabilir. Eğer henüz birini arıyorsan, sosyal etkinliklerde karşına çıkabilecek biriyle tanışma olasılığın yüksek. Finansal konularda dikkatli olman gerektiğini unutmamalısın. İhtiyaç olmayan harcamalardan kaçınman, ileriki günler için sana kolaylık sağlayacaktır. İçsel huzurunu arttırmak adına, kendine zaman ayırmayı ihmal etme. Bu, hem zihnen hem de ruhen yenilenmeni sağlayacak. Genel olarak, kararlı adımlar atmak için uygun bir dönemdesin. Rüzgarı arkanı alarak hayallerini gerçekleştirmek için cesurca harekete geçebilirsin.
Bugün detaylara olan düşkünlüğün sayesinde çevrendeki belirsizlikleri netleştirebilirsin. İş veya günlük rutin konularında daha analitik düşünmeye yönlendiren bir enerji içinde olacaksın. Planlarını uygulamak için uygun fırsatları değerlendirebilir, organizasyon ve düzenleme konusunda üst düzey başarılar elde edebilirsin. Ayrıca, başkalarının ihtiyaçlarına duyarlılığın, sosyal ilişkilerinde anlamlı ve samimi bağlar kurmana yardım edecek. Kendine olan güvenin, karşına çıkan zorlukların üstesinden gelmende önemli bir rol oynayacak. Gün içinde birikmiş streslerden kurtulmak için ruhunu besleyecek küçük eylemlere yönelmek, zihnindeki ağır yükleri hafifletmene yardımcı olacaktır.
Bugün, ilişkilerde denge ve uyum arayışın öne çıkıyor. Sosyal hayatın hareketlenebilir, yeni insanlarla tanışmak veya mevcut ilişkilerini derinleştirmek için harika bir zaman. İletişimde zarafet ve diplomasi kullanarak olası anlaşmazlıkları kolayca çözebilirsin. Ancak, kendine dönük bir içsel sorgulama yapmayı da unutma. Duygusal ihtiyaçlarını anlamak ve başkalarıyla paylaşımlarda bulunmak, sana ruhsal bir tatmin sağlayabilir. Estetik anlayışınla sanatsal bir projeye başlaman ya da mevcut bir projeye yeni bir enerji katman mümkün. Bugün, karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için açık ol, zira bu süreçte beklemediğin sürprizlerle karşılaşabilirsin. Her şeyin uyum içinde ilerlemesi için, içsel dengenin sağlanmasına odaklan. Kendine ve başkalarına karşı nazik ol, zira bu tutum ilişkilerini güçlendirecek.
Duyguların derinliklerinde bir keşif yapmanın eşiğindesin. İçsel dönüşüm isteği, seni yeni deneyimlere ve ilişkilere yönlendirebilir. Bugün sezgilerin güçleniyor; insanları ve durumları daha iyi anlama fırsatı bulabilirsin. İlişkilerde samimiyet arayışın ön planda olacak, bu nedenle içten sohbetlere kendini açabilirsin. Ancak, sahiplenici tavırların dikkat çekebilir; bu tavrın ilişkilerini zorlayabilir, bu yüzden sınırları iyi belirle. Kendine olan güvenin artıyor; ancak bu durumu kibirle karıştırmamaya dikkat etmelisin. Hayatındaki insanlara daha fazla değer vermek, onların senin için ne kadar önemli olduğunu anlamana yardımcı olacak. Bugün, kendinle barışık olmanın yanı sıra başkalarına karşı daha anlayışlı olmalısın.
İçsel keşifler ve macera arayışının derinleştiği bir dönemdesin. Hayal gücün, seni yeni ufuklara yönlendiriyor; ilham verici fikirlere kapı aralıyor. Sosyal yaşamında güçlü bağlantılar kuracak, yeni insanlarla tanışacak ve farklı bakış açıları ile zenginleşeceksin. Duygusal cesaretin, zorlukların üstesinden gelmende büyük bir rol oynayacak; kararlılığınla hayallerinin peşinden koşabilirsin. İş veya eğitimle ilgili konularda yenilikçi yaklaşımlar sergilemek, sana beklenmedik fırsatlar getirebilir. Etrafındakilerle olan diyalogların, bilgelik dolu fikir alışverişlerine dönüşebilir. Kendini ifade ederken, toplumsal normların dışına çıkma cesaretini bulmalısın; bu, seni daha özgür ve canlı hissettirecek. Geceyi, ruhsal ve fiziksel yenilenmen için değerlendirebilirsin. Unutma ki, içindeki yolculuk, dış dünyadaki maceranın kapılarını açar.
Bugün, hedeflerine odaklanmanın ve kararlılığının ön planda olacağı bir dönemdesin. İş yaşamında ciddi adımlar atabilir, yeni fırsatlar değerlendirme konusunda cesur davranabilirsin. Sorunları mantıklı bir şekilde ele alarak çevrendeki insanları etkileyebilirsin. İletişim becerilerin yüksek, bu sayede çevrendekilerle sağlam bağlar kurabilirsin. Kendi ihtiyaçlarına dikkat etmeyi unutma; biraz dinlenmek ve zihinsel olarak yenilenmek iyi gelebilir. Özel ilişkilerde ise, samimiyetin ve güven verirken bazı sürprizlerle karşılaşabilirsin. Sonuç alma isteğin yüksek; bu nedenle, sabır göstermeyi ihmal etme. Başarıya giden yolda attığın her adım, beklediğinden daha fazla sonuç doğurabilir.
Sosyal bağlantılar ve grup aktiviteleri ön planda. Arkadaşlarınla vakit geçirmek, ilham verici sohbetler ve yeni fikirlerin paylaşıldığı ortamlar seni çağırıyor. Bireyselliğinle birlikte toplumsal konulara duyarlı olacağın bir süreçtesin. Yenilikçi düşünme yeteneğin, bazen çevrendekilerle daha geniş bir perspektif paylaşmanı sağlayacak.Duygusal anlamda ise bağımsızlık ihtiyacını hissedebilir, bu durum bazı iletişim sorunlarına yol açabilir. Duygularını net bir şekilde ifade etmeye çalış, ama başkalarının hislerini de göz ardı etme. Girişimcilik ruhunla yeni projeler ya da fikirler geliştirmek için doğru bir zaman dilindesin. Risk almaktan çekinme, sezgilerin sana yol gösterecektir. Bugün, içsel dünyana odaklanmak isteyebilirsin. Meditasyon ya da yalnız kalmayı gerektiren aktiviteler içerisinde olmak, ruhsal dengenin yeniden kurulmasına yardımcı olacaktır. Sağlık konularında da dikkatlisen, bedenini dinle ve ona iyi bak. Özellikle beslenme alışkanlıklarında küçük değişiklikler yapmak tam yerindedir. Kendini iyi hissetmek için biraz daha zaman ayırmayı unutma.
Duygularının derinliklerinde bir gün geçireceksin. Empati yeteneğin, çevrendekilerle olan ilişkilerini güçlendirecek. İçsel huzurunu sağlamak için meditasyon veya doğayla vakit geçirme fırsatını değerlendirmeli, kendine zaman ayırmalısın. Haritalarındaki gezegen hareketleri, yaratıcılığını artıracak, sanatsal projelere yönelmek için harika bir dönemdesin. Sezgilerin güçlü olacak, içsel hislerine güvenebilirsin. Gözlemci ol, çevrende olup bitenlere dikkat et; bu, kişisel gelişimine büyük katkı sağlayacak. Aşk hayatında, samimiyet ve anlayış ön plana çıkıyor, partnerinle arandaki bağı güçlendirecek anlar yaşayabilirsin. Yogun hissedip kaçış aramaman önemli, bu dönemi pozitif bir dönüşüm için değerlendir. Kendi içsel yolculuğuna yönel, farkındalığın artacak.
