1
KÖPEK BALIĞI MEVSİMİ
“Sinemaya aşık olduğum anı tam olarak anımsıyorum. 1975’in yazında 10 yaşındaydım ve önümde koca bir ömür vardı. 20 Haziran’da her şeyi değiştiren gerilim filmi Jaws gösterime girmişti” diyor Sasha Stone. Jaws yalnızca Hollywood’un değil tüm neslin yaşamını değiştirdi. Sasha, California’daki herkes gibi hızlı ve özgürce büyüdüklerini, yaşadıkları eğlenceyi paylaşacak bir sosyal medyaları, tik tokları, mesajlaşmaları olmadığını ama olağanüstü bir hayalgücüne sahip olduklarını vurguluyor. Onsekiz yaşından küçüklere ağır gelmesine karşın ergenler Jaws’tan kaçamadılar. Universal şirketi kapsamlı bir tanıtım kampanyası yaptı, herkes Peter Benchley’in kitabını okudu. Charles Manson, Vietnam savaşı ve Watergate skandalını henüz atlatan Amerikan kültürü Jaws’tan epeyce etkilendi.
“Jaws’ın hayranları sadece erkekler değildi, biz kızlar da çok etkilendik. Bir bilet ücretiyle ablam ve ben o yaz Jaws’ı en az kırk kere izledik. Jaws sadece gişe rekorları kıran popüler kültür olgusu değildi. Tüm yaşamımızı değiştirdi, duyularımızı canlandırdı. Sinemaya aşık olduk, kendi home movie’lerimizi çektik” diyor Sasha Stone. Jaws’ın ardından Yıldız Savaşları, Alien, Kutsal Hazine Avcıları, E.T. gibi filmler geldi. Hollywood değişti, erkekleri hedefledi, böylece kızlar dışlandı. Gişe filmlerinin hasılatıyla bilgisayar oyunlarına ve çizgi romanlara dayanan ürünler yapıldı. Bu ürünler ortaokul çağındaki erkek çocuklara yönelikti. Bu değişim şu soruyu da beraberinde getirdi: Öykülere, iyi senaryolara ne oldu? Bittiler mi? Jaws salt süper bir gerilim değildi, ortada aynı zamanda müthiş anlatılmış bir öykü vardı. Film yüksek bütçeli olsa da, en ileri teknolojiyle çekilse de sağlam bir öykü içermiyorsa o kötü bir film demektir.
Yönetmen: David Prior, Anlatıcı: Sasha Stone.
İNTİKAM AHLAKI
İntikam, öç öyküleri neden sevilir, izleyiciye neden çekici gelir? İntikam eyleminde öncelikle kin beslenir, ardından misilleme isteği doğar. İntikam öykülerinde vahşi adalet vardır, yasanın, yargının, kanunun çözemediği vakalarda vahşi adalet devreye girer. Bazen intikam eyleminde sansürlenmemiş şiddeti apaçık göstermek ilginç bir gerekçe olarak kabul edilebilir. Güçlü bir gerekçe varsa izleyici başvurulan şiddeti kabul eder, bundan rahatsız olmaz. Adalet sistemi işlemeyince, adaleti yerine getirmek bireye düşer. İzleyicinin zihnindeki şiddet ekranda gösterilen şiddetten çok daha güçlüdür.
Bu bölümde Point Blank, Thelma and Louise, Sudden Impact, The Brave One, The Equalizer, L.A. Confidential, Taken 2, Gladiator, Batman Rises, Hamlet, Death Wish, Spotlight, Unforgiven, Fist of Fury, Coffy, Rio Bravo, True Grit, Lady Snowblood, Carrie, A Clockwork Orange, Get Carter, Punisher: War Zone, Princess Bride, Mad Max, City of God, Memento, John Wick, Old Boy, Wild Tales, Goodfellas, The Patriot, Hard Candy, The Searchers, Lady Vengeance filmlerinden fragmanlar izleyerek intikamın farklı boyutlarını, uzantılarını öğreniriz. Yönetmen Tony Zhou, Lady Vengeance’ı ayrı bir yere koyarak insan zihnindeki şiddetin ekrana yansıyandan çok daha etkileyici olduğunun altını çizer.
Yönetmenler: Taylor Ramos, Tony Zhou, Söyleşiler: Jennifer Yuh Nelson, Dr. Lisa Couthard.
ONU HİÇ BEĞENEMEDİM
Film eleştirmeni Drew McWeeney “Arabistanlı Lawrence’ı büyük ekranda izlemeye bayılırım.Görsel bir şölendir, sanal gerçeklik yoktur. Lawrence karmaşık, kusurlu bir karakterdir, korkunç zayıflıkları vardır. Zorlayıcı filmler, antipatik karakterler ilgimi çeker. Bir film eleştirmeni olarak karakterlerin beni zorlamasını isterim. Bana göre sanat onaylama değil keşiftir” der. Arabistanlı Lawrence’ın ardından Full Metal Jacket, Fences, Taxi Driver, Young Adult, Goodfellas, Barton Fink, The Big Lebowski, A Clocwork Orange, Leaving Las Vegas, On the Waterfront, Phantom Thread, Four Easy Pieces, Bad Lieutenant, Amadeus, Network, Being John Malkovich gibi zorlayıcı filmleri, zorlayıcı karakterleri izleriz. Amerikan sinemasındaki en zengin kötü karakterlerden biri Michael Corleone’dir. The Godfather ve The Godfather 2’de iyi adam Michael Corleone’nin değer verdiği herşeyden ailesi için vazgeçer, bambaşka biri olur.
Sessiz film döneminden sesli film dönemine dek Amerikan filmlerinde suçlular, gangsterler, hırsızlar, soyguncular en gözde karakterler olmuşlardır. Little Cesar, Scarface, The Public Enemy, White Heat, Badlands, Bonnie and Clyde, True Romance, Gun Killers, Natural Born Killers, The Sugarland Express en iyi örneklerdendir. 1960’ların sonu 1970’lerin başında yönetmenler insan doğasının en karanlık yanlarını A Clockwork Orange, Barry Lyndon, The Graduate, Easy Rider, Midnight Cowboy, Rosemary’s Baby, Who is afraid of Virginia Woolf? filmlerinde anlattılar. Ana karakteri sevmek zorunda olmadığımız filmleri en iyi anlatan Martin Scorsese’dir. Mean Streets, Taxi Driver, Raging Bull, Goodfellas, After Hours, The Aviator, Cape Fear, The Departed, King of Comedy, The Wolf of Wall Street’deki tüm karakterler itici, zorlayıcı ama ilginç tiplerdir.
Yönetmen: David Prior, Anlatıcı: Drew McWeeny.
CAZİBENİN GÖRECELİĞİ
Cazibe, çekici sözcüğü Disney prensesleri ya da sevimli hayvanlarla ilişkilendirilir genellikle. Cazibe, ana kahramanlarda, kötü karakterlerde, küçük isli cinlerde, bir noktada, bir çizgide de olabilir. Çizgi kadın karakterlerde cazibe denince akla güzellik, kusursuzluk geliverir. Oysa erkek çizgi karakterler çeşitli şekillerde, farklı boyutlardadır. Kızlar, kadınlar genellikle iri gözlü, küçük burunlu, yuvarlak yüzlü çizilirler. Neden kadın karakterlerin çoğu dişil kalıplarda çizilir? Burada devreye satış ve pazarlama girer. Oysa ki cazibe salt dış görünümle ilintili değildir. Animasyon filmlerin ustaları iki boyutlu çizgi filmden nasıl bilgisayar animasyonuna geçildiğini, iş birliğinin önemini örneklerle anlatıyorlar. Beauty and the Beast, Brave, Tangled filmlerinde çalışmış olan animasyoncular “Bizler yaşamı taklit ederiz” diyorlar.
Yönetmenler: Taylor Ramos, Tony Zhou, Söyleşiler: Glen Keane, Brenda Chapman, Luis Gadea.
FİLM TELEVİZYONA KARŞI
20. yüzyılın ilk yarısında sinema ABD’deki tek ve en baskın eğlence biçimiydi. 2. Dünya Savaşı’ndan sonra televizyon sinemaya rakip çıktı. Bu güçlü rakibi karşısında sinema ataklar yaptı, romanları, tiyatro oyunlarını, Broadway şovlarını beyazperdeye uyarladı. Sinema salonlarına yatırım yapıldı, yeni teknolojiler (Sinerama, Technicolor, stereo ses) geliştirildi. Sinema ve televizyonun anlatım dilleri arasında fark vardı.
Aralarındaki fark Sopranos (1983) dizisiyle değişti, özel TV kanalları dizi rekabetine giriştiler, televizyonlar dijital yayına geçtiler. Son 20 yıl içinde hem sinema hem de televizyon dijital olunca Jurassic World, Godzilla vs King Kong gibi gişe filmleri çekildi. TV dizileri ilginçleşince seyirci sinemaya küstü. Yıllardır sinema ve televizyon izleyicinin ilgisini çekmeye uğraşıyor. Sinemaya gitmek sosyal bir aktivite olmasına karşın ucuz değildir ama hep zengin, görsel bir deneyim sunar.
Yönetmenler: Taylor Ramos, Tony Zhou.
AĞZI BOZUK VE DERİN
Walter Hill’in yönettiği, baş rollerde Nick Nolte ile Eddie Murphy’nin oynadığı 48 Saat (1982) geleneksel bir komedi filmi olması gerekirken ABD’inde ırk ve kimlikle ilgili tehlikeli bir gündem yarattı, ırklararası dostluk filmlerinin en önemli örneği oldu.
Beyaz Amerika’nın kabul ettiği siyahi aktörler Sidney Poitier, Richard Pryor arasına Eddie Murphy’de katıldı. Training Day, Rush Hour, Men in Black, Miami Vice, The Defiant Ones, In the Heat of the Night, Stir Crazy adlı filmler beyaz adam-siyah adam dayanışmasını betimler. Walter Hill’in tüm filmlerinde (Southern Comfort, Geronimo: An American Legend, Broken Trail, Wild Bill, Deadwood) sistematik ırkçılık yer alır.
Yönetmenler: Keith Clark, Julie Ng, Anlatıcı: Walter Chaw.
Gün, kendine güvenin en yüksek olduğu anlardan biri olacak. Yeni projelere başlamak, cesur adımlar atmak için harika bir zaman. İçindeki lider ruhunu serbest bırak ve çevrendekilere ilham ver. Ancak, ani çıkışlar yapmaktan kaçınmalısın; düşünmeden hareket etme ihtimalin var. Duygusal ilişkilerde açık iletişim, sorunların üstesinden gelmene yardımcı olacak. Sosyal çevrende dikkat çekici bir aura yayacaksın, bu durum yeni tanışmalara veya flirtlere kapı aralayabilir. Sağlık konularına özen göster, enerjin yüksek ama dikkat gerektiren bir döneme giriyorsun. Kendini dinlendir, zindelik senin en büyük silahın olmalı. Unutma, cesaretinle tüm hedeflerine ulaşabilirsin.
Finansal konulara odaklanma zamanı. Bugün yatırımların üzerinde düşünmek, bütçeni gözden geçirmek için en uygun zaman. Kendine dair büyük fikirler geliştirirken, aynı zamanda gerçekçiliği elden bırakmamalısın. Sabırlı ve kararlı yapın, kararsızlık hissini geride bırakmana yardımcı olacak. İlişkilerde ise güven arayışın ön planda; sevdiğin kişilerin yanında olmak, hissettiklerini açıkça ifade etmek önem kazanıyor. Duygusal istikrar arayışında, kendinle barışık olmak için meditasyon veya doğada zaman geçirmek faydalı olabilir. Gelen yeniliklere açık ol ve akışına bırak, hayatın sundukları seni şaşırtabilir. Kendine olan güvenini artırmak, harika fırsatlar doğuracak.
Bugün iletişim yeteneklerin ön plana çıkıyor. Sosyal çevrendeki insanlarla yapacağın konuşmalar, yeni fikirlere ve farklı bakış açılarına açık olmanı sağlıyor. Enerjin yüksek ve çevrendeki insanlar seni çekici bulacak. Belki de beklenmedik bir tanışma veya ilginç bir sohbet gündeme gelebilir. Duygusal olarak atılımlar yapma isteğin artarken, içsel düşüncelerini de gözden geçirme fırsatın olacak. Genel olarak meraklı ruhunun getirdiği şansı değerlendirmek için ani kararlar yerine düşünerek hareket etmek daha doğru bir yaklaşım olabilir. Karşılaşabileceğin zorluklara sabırlı ve esnek bir tavırla yaklaşmak faydan olacaktır. Yaşanacak fırsatları iyi değerlendirdiğin sürece gün boyunca tatmin edici bir deneyim yaşayabilirsin.
Duyguların yoğunlaşacağı bir gün. İçsel huzurunu sağlamak için kendine daha fazla zaman ayırmalısın. Sevdiklerinle geçireceğin anlar, ruhsal açıdan sana iyi gelecek. Empati yeteneğin artarken, başkalarının hislerine duyarlı olman, ilişkilerde derin bağlar kurmanı sağlayabilir. Ancak, aşırı duygusal olmaktan kaçınmalısın; olaylara daha mantıklı bir bakış açısıyla yaklaşmak, daha az hayal kırıklığı yaşamanı sağlar.Kariyer konusunda ise, kendi bakış açını net bir şekilde ifade etmenin tam zamanı. Fikirlerini paylaşmaktan çekinme; bu, iş ortamında seni ön plana çıkarabilir. Yeni fırsatlarla karşılaşma olasılığın yüksek. Kendine güvenerek hareket etmen, başarıyı beraberinde getirebilir. Sağlık açısından, bedenine dikkat etmeyi unutma. Dinlenmek ve stres atmak, mental sağlığını koruman için hayati önem taşıyor. Doğayla iç içe olmak, ruhunu yenileyebilir. Bugünü kendin için bir hediye olarak gör; yaratıcı yönlerini keşfetmek için mükemmel bir fırsat.
Bugün, kararlılığın ve özgüvenin etrafında yoğun bir enerji var. İniş çıkışlar arasında kendini ifade etme isteği seni yönlendiriyor. Doğru kelimelerle dikkat çekebilirsin; bu da bir grup içinde liderlik pozisyonuna gelmeni sağlayabilir. Sosyal ilişkilerinde samimiyete ve içtenliğe önem verme zamanı. Bir arkadaşından ya da tanıdıktan alacağın ilham, sana yeni bir bakış açısı kazandırabilir. Risk almaktan çekinme, kararlılığının yanında eğlenceli bir serüven seni bekliyor. Yaratıcılığını kullanarak sanatsal ya da eğlenceli bir aktiviteye yönelebilirsin, bu sana enerji katacak ve ruh halini yükseltecek. Kalbindeki sıcaklığı başkalarıyla paylaşarak, ilişkilerini derinleştirme fırsatını yakalayabilirsin. Unutma, senin doğal enerjin ve çekiciliğin etrafındaki insanları etkileri, senin bildiğin en iyi yöntemlerdir.
Dikkatli ve analitik doğan, bugün detaylara odaklanma arzun ön planda. İlişkilerinde, iletişim becerilerin sayesinde uyum ve anlayış sağlamak için güzel fırsatlar bulabilirsin. Çevrendekilerin ihtiyaçlarına duyarlı olman, başkalarıyla olan bağını güçlendirecek. İş yerinde, projelerine dair yenilikçi fikirler geliştirebilir, takım çalışmasında ön plana çıkabilirsin. Ancak mükemmeliyetçilik tutkun seni zaman zaman zorlayabilir. Kendine biraz huzur tanı, doğanın güzelliklerinden faydalanmak ruhuna iyi gelecek. Günün sonunda, yeni bir şey öğrenmiş olmanın verdiği tatmin ile keyif dolu bir ruh hali yakalayabilirsin. Unutma ki, küçük detayların bile büyük değişimlere kapı aralayabileceğini bilmelisin.
Bugün, ilişkilerde denge arayışın ön plana çıkacak. İnsanlarla olan etkileşimlerinde uyum sağlama konusunda yetkin olabilirsin. Sosyal çevrende daha fazla yer almak ve ortak projelere katılmak için harika bir zaman dilimindesin. Duygusal yanların, sanatsal ve estetik alanlarda kendini ifade etmek isteyecek. Bu durum, (minik) estetik dokunuşlar veya bir sanat projesi açısından seni cesaretlendirebilir.Aynı zamanda, bazı kararlar almak zorunda kalabilirsin. İkisinin de getirdiği fayda ve riskleri tartman gerekebilir. Bu, özellikle kariyer veya kişisel hedeflerin açısından önem taşıyacak. Kendini daha açık ifade etme isteğini göz ardı etmemelisin, zira şu sıralar başkaları ile olan diyaloğun, yeni olanakların kapılarını aralayabilir. İçsel sesini dinle ve duygularının kılavuzluğunda hareket et. Bugün hissettiğin yoğun hisler ve sezgiler, geleceğe dair bazı önemli ipuçları sunabilir.
Derin hislerin ve tutkuların ön planda olduğu bir gün. İçsel sezgilerin güçleniyor ve bu sayede hayatındaki bazı gizli kalmış durumları aydınlatabilirsin. İnsanların beklentileri seni zorlayabilir, ancak bu süreçte kendi sınırlarını belirlemek önem taşıyor. Kendine güvenerek ilerlemeli, hislerine kulak vermelisin. İlişkilerinde duygusal derinlik arayışın, karşındakileri etkileyebilir. Ancak, tüm bu derin bağlar ve etkileşimler sırasında dikkatli olmalı, samimiyetle yüzleşmelisin. Ayrıca, bugünkü enerjilerle birlikte, geçmişte çözülmemiş konular yeniden gündeme gelebilir; zarif bir şekilde ele alarak uzlaşı sağlayabilirsin. Bu aykırı durumları değerlendirirken sahip olduğun sezgiyi kullanmak, sana yol gösterecek. Kendini ifade ederken cesur ol, içindeki gücü serbest bırak, ama kontrollü bir yaklaşım sergilemek de önemli. Bu sayede hem içsel huzuru bulacak hem de başkalarının kalplerine dokunacaksın.
Yeni başlangıçlar için harika bir dönemdesin. Sıkı bir kararlılıkla yola çıktığın hedeflere doğru adımlarını atabilirsin. İçsel motivasyonunun yüksek olduğu bu günlerde, sosyal çevrenle olan ilişkilerin güçlü bir şekilde gelişecek. Başka bakış açıları ve deneyimler edinerek ufkunu genişletebilirsin. Yaratıcılığın ve özgürlüğüne olan düşkünlüğün seni yeni keşiflere yönlendirecek. Doğa ile olan bağlantını güçlendirmen, ruh halini olumlu yönde etkileyecek. İçinde bir yolculuk yaparak, duygusal derinliklere inme isteği duyabilirsin. Farklı kültürlerle ilgili merakın artabilir; seyahat planları yapma isteğin de bu nedenle gündeme gelebilir. Sezginin yüksek olduğu bu süreçte, iç sesine kulak vermek, senin için büyük kazançlar sağlayacak. Kendine güven ve cesaretle ilerlediğinde, karşına çıkan zorlukları aşmanın yollarını kolayca bulabilirsin. Sosyal etkinliklere katılmak ve yeni insanlarla tanışmak için mükemmel bir zaman. Kendini ifade etme biçiminle, çevrendekileri etkileyebilirsin.
Güne hedeflerinle başlıyorsun, kararlılığın bu süreçte sana büyük bir güç katıyor. İş hayatında beklenmedik fırsatlar ile karşılaşabilirsin; bunları değerlendirmek için hazırlıklı ol. İletişim becerilerin ön plana çıkacak, düşüncelerini açıkça ifade etmekten çekinme. Kişisel ilişkilerde ise daha samimi bir yaklaşım benimsemek, arandaki bağları kuvvetlendirebilir. Sağlığına dikkat etmen gereken bir dönemdesin, vücudunu dinlemeyi unutmamalısın. Yine de, zihnini dinlendirmek için kısa molalar vermek faydalı olacaktır. Gelecek için plan yapma isteğin artabilir, ancak adım atarken acele etmemekte fayda var. İçsel huzurunu bulmak için doğayla temas etmek iyi bir seçenek olabilir; yürüyüşe çıkabilirsin. Bugün, her şeyin senin elinde olduğunu kabullenmeli ve bunu lehine çevirmelisin.
Bugün, zihinsel olarak oldukça aktifsiniz. Yaratıcılığınızın sınırlarını zorlamak ve yeni fikirler geliştirmek için mükemmel bir dönemdesiniz. Sosyal ortamda ilginç insanlarla karşılaşabilir, farklı bakış açıları kazanabilirsiniz. İçsel huzurunuzu bulmak için kendi alanınıza ihtiyaç duyabilirsiniz; yalnız kalmak, düşüncelerinizi netleştirmenizde yardımcı olacaktır. İlginç bir projeye başlayabilir veya mevcut bir işinizi gözden geçirerek yeni yönler katma fırsatı bulabilirsiniz. Yeni teknolojiler veya sosyal yeniliklerle ilgili fırsatlarla karşılaşmanız olası. Duygusal ilişkilerde samimiyete önem vermelisiniz; anlayış ve iletişim, olası çatışmaları önleyecektir. İlerleyen saatlerde bazı sürpriz gelişmeler dikkatinizi çekebilir, bu konuda esnek olmaya özen gösterin. Enerjinizi doğru projelere yönlendirmek, büyük faydalar sağlayacak.
Duygusal derinliklerinle yüzleşeceğin bir gün. İçsel sancılar, seni düşündürten, geçmişten getirdiğin anılara odaklanmana sebep olacak. İlişkilerinde iletişimde netlik arayışında olabilirsin; ikili diyaloglar, duygusal bağlarını güçlendirmek için önemli bir zemin sağlayacak. Yaratıcılığın ve sezgilerin oldukça yoğun, sanatsal faaliyetler veya yazma girişimlerinde kendini ifade etmek için ideal bir zaman.Kendine zaman ayırmak, meditasyon veya doğayla iç içe olmak, ruhsal dengeyi sağlamana yardımcı olacak. Arkadaş çevrende birine destek olma ihtiyacı hissedebilirsin; compassion ve empati, senin güçlü yanların. Bu destek, dostluğunuzu derinleştirebilir. Fakat unutmamalısın; kendi sınırlarını belirlemek de önemlidir.Finans konusunda planlar yapmak için elverişli bir dönemdesin, ancak ani harcamalar yapmamaya özen göstermelisin. İçsel huzurunu sağlamak açısından küçük, kişisel hedefler belirlemek iyi gelebilir. Bağışlama ve unutma üzerine düşünmek, duygusal yüklerini hafifletmek için faydalı olacaktır.
