1
Kısa Dalga Podcast’te Ahmet Orhan’ın sorularını yanıtlayan Nobel Ödüllü yazar Orhan Pamuk, son romanı Veba Geceleri’nin tam ‘korona’ günlerinde yayınlanmasındaki mistisizmi, önceki romanlarıyla benzerlik ve farklarını, yazmayı tasarladığı yeni romanını, Türkiye’de yaşamayı ve siyaset üzerine düşüncelerini anlattı.
‘Veba Geceleri’ kitabına gelen eleştirileri de değerlendiren Pamuk, “Bu kitabım daha çok siyasetin salçasına, çorbasına bulaşarak etrafa saçıldı. Hükümeti eleştiremiyorlar, ‘Ne yapalım Orhan Pamuk’u eleştirelim’ diyorlar. Saldırıların nedeni, kitaplarımın sevilmesine duyulan haset, kıskançlık ve siyasi öfke” diye konuştu.
Türkiye’de demokrasinin yalnızca sandığa oy atma kısmının kaldığını ifade eden Pamuk şöyle konuştu:
“Zenginle fakir çok farklı, birbirinden ayrılmış ve fena bir gelir dağılımı eşitsizliği var. Bundan daha önemlisi bizde artık demokrasinin yalnızca sandıkta oy atma kısmı kaldı. Demokrasinin kuvvetler ayrılığı kalmadı. Mahkemelerin bağımsızlığı kalmadı ve en önemlisi fikir özgürlüğü düşünce özgürlüğü kalmadı. Azınlıklara saygı kalmadı.
Türkiye bir demokrasi değil. Şu anlamda bir demokrasi, sandığa gidiliyor ve oylar veriliyor. Ama unutmayın sandıktan istenilen sonuç çıkmayınca Doğu illerinde olduğu gibi İstanbul’un belediye seçiminde birinci seçimde olduğu gibi o sandıklar da kaçırılıyor. Türkiye’de eğer iktidar partisine oy veriyorsanız demokrasiye benzeyen bir şey olur. Çünkü o oyları sayıyorlar. Fikir özgürlüğü yok, bir kuvvetler ayrımı yani mahkemelerin bağımsızlığı yok.
Denetleyen kurumların bağımsızlığı yok. Merkez Bankası’nın bile bağımsızlığı kalmadı. O demokrasiyle o kadar ilgili de değil. Ama bu demokrasiyi demokrasi yapan bütün unsurlardan yalnızca sandığa oy atmak. Eğer hükümete gidiyorsa sayılır gitmezse de şüphelidir. Konuşulacak asıl konu budur.”
“Diğer konular Türkiye’nin sosyolojik yapısı bilmem bunları eleştiremiyorsan bunların kabahatlisini söyleyemiyorsan, söylemek süs oluyor… Her akşam televizyonda tartışıp duruyorlar.
Ama düşünce özgürlüğü olmadığını, bu fikirlere karşı gereken fikirlerin temsil edilmediği, Kürt görüşünün daha da değişik görüşlerin -hepsine de katılmak zorunda değiliz- temsil edilmediği bir uydurma bir dünyada yaşıyoruz. Antropolojik tahlil yapalım da sonra eleştiremiyorsak bunu yapmak da bir şey söylemek olmuyor, oyalamaca oluyor. Söylenecek bence tek şey ne yazık ki düşünce özgürlüğü yok. Hapishanelerinde en çok gazeteci olan, hükümeti eleştirenlerin en çok hapishaneye tıkıldığı yer dünyada Türkiye.
Bundan sonrasında konuşamayacaksan konuşmayacaksın. Kardeşim bu sefer süs oluyor konuşma. Böyle düşünüyorum. Akşam televizyonlarda, akşam tartışmalarının hepsi süs. Asıl sorunları gizlemek için yapılmış. Tamam bazen oraya çok değerli insanlar çıkıyor, bazılarını takdir ediyorum ama o adam da doğruyu söyleyemiyor ki.
O zaman o adamın kabahati değil. Düşünce özgürlüğü olmayan bir yerde hiç kimse en sonunda hakiki olamaz. Tek konu budur. Düşünce özgürlüğü istiyoruz önce sonra konuşalım, memleketin sorunlarını.
Düşünce özgürlüğü yoksa gene çaresiz kalıyorsun ona dokunma, buna dokunma, onun adını anma, bunun adını anma. Reis’in adını anma.
Ama bir şeyler söylemeye çalışıyoruz ama sınırlı bir söyleme.”
“Gazeteciler sorduğu için konuşuyorum, Ben siyasi konuşmaya yapmaya meraklı değilim.
Siyaset sorana düşünce özgürlüğü yok diyorum. Artık düşünce özgürlüğü yok dedikten sonra akrobatik hareketlerle bir iki siyasi laf da ediyoruz ama ondan sonra da saldırıları bekliyoruz.
Siyasi laf edenleri sokakta dövüyorlar, parmaklarını kırıyorlar, tehditler ediyorlar, mafya karışıyor işin içine.”
Gündelik hayatın akışı içinde enerjinin yüksek olduğu bir dönemdesin. İletişim becerilerin oldukça etkili, bu nedenle düşüncelerini açıkça ifade etmekten çekinme. Karşılaşacağın zorluklarda cesur duruşun ve motivasyonun sayesinde üstesinden geleceksin. Sosyal çevrendeki dinamikler, yeni bağlantılar kurma fırsatları sunabilir, bu fırsatları değerlendirmekte fayda var. Ancak, aceleci ve atak davranışlar sergilemekten kaçınmalısın; pratik düşünmek, uzun vadeli faydalar sağlayabilir. İçsel huzurunu sağlamak için dengeyi bulmaya çalış. Başkalarının fikirlerine saygı göstererek, kendi kurallarını korumayı unutma. Sağlıkla ilgili konulara özen göstermeli, zihinsel ve fiziksel tazelenme yolları aramalısın. Bugün, içsel gücünü keşfedeceğin ve hedeflerine bir adım daha yaklaşabileceğin bir gün.
Bugün, kariyerinle ilgili konularda ani bir ilham alabilirsin. Uzun zamandır düşündüğün bir projeyi hayata geçirmek için uygun bir zaman. Çevrendeki insanlarla gerçekleştirilecek iş birlikleri seni daha da motive edebilir. Duygusal hayatında ise, partnerinle derin ve samimi bir sohbet gerçekleştirme fırsatı bulabilirsin; bu, ilişkinizi güçlendirecek. Maddi konularda dikkatli olmalı, doğru yatırımlar yapmalısın, ani harcamalardan kaçın. Kendine ayıracağın zaman, ruhsal ve fiziksel sağlığını destekleyecek. Günün sonunda, huzur verici bir ortamda bulunmak ve sevdiklerinle vakit geçirmek, stresini atmana yardımcı olacak. Unutma ki, kararlılığın ve azmin her şeyin üstesinden gelebilir.
Bugün iletişimde sıradışı bir akış söz konusu. Düşüncelerini açıkça ifade etmek konusunda cesur olabilirsin. Sosyal bağlantılarının güçlendirilmesi gereken bir dönemdesin; yeni insanlarla tanışmak veya eski tanıdıklarla bağlantı kurmak için doğru zaman. Kısa yolculuklar, beklenmedik buluşmalar ve ilginç sohbetler gündeme gelebilir. Eğitim veya kişisel gelişim alanında yeni fırsatlar ortaya çıkabilir, bu yüzden öğrenmeye açık olmalısın. Duygusal ilişkilere gelince, biraz daha derinlik aramak isteyebilirsin. Karşılaştığın zorlukları mizah anlayışınla çözmek, gününü daha keyifli hale getirecek. Esnek kal ve anlık fırsatları değerlendirmekten çekinme. Akıl oyunları ve beyin fırtınaları zihnini canlandıracak. Unutma ki, merakın seni her zaman yeni ufuklara taşıyacak.
Duygusal olarak derin sulara dalabileceğin bir gün. İçsel huzurunu sağlamak için yalnız kalma ihtiyacı hissedebilirsin. Ailevi ilişkilerde samimi ve anlamlı paylaşımlar öne çıkacak. Sevgi dolu ifadeler, bağları güçlendirebilir. Duygusal zorlukları geride bırakma kararlılığı gösterebilir, kendine yeni hedefler belirleyebilirsin. İlerlemek için tutkulu bir motivasyon bulabilirsin. Kendi iç dünyanı keşfetmek sana hem rahatlatıcı hem de ilham verici bir deneyim sunacak. Yeni bir yaratıcı projeye başlamak için cesaret bulabilirsin. Sıcak ve destekleyici bir atmosfer içerisinde, arkadaşlarınla zaman geçirmek ruhunu besleyecektir. Don't forget to trust your instincts as they will guide you wisely.
Bugün, içindeki yaratıcılığı ortaya çıkarmak için harika bir gün. Duygusal olarak güçlü hissedeceksin ve etrafındakilere ilham verme isteği içinde olabilirsin. Sosyal ilişkilerinde dikkat çekici bir aura yayarak, ilgiyi üstüne çekmeyi başaracaksın. Bu enerjiyi kullanarak arkadaşlarınla ya da ailenle keyifli zamanlar geçirebilir, onlara destek olabilirsin. İş hayatında ise liderlik özelliklerin ön planda olacak; projelerde öne çıkma fırsatlarını değerlendirebilirsin. Risk almaktan çekinme, zira bu dönem seni zorluklara karşı daha cesur hale getiriyor. İlişkilerde samimi ve açık olmaya özen göstererek güven bağlarını güçlendirebilirsin. Kendine güvenin tavan yapmış durumda ve bu, başkalarının gözünde de belirgin bir fark yaratacak. Tunç gibi sağlam duruşunla hedeflerine ulaşma azmini kaybetme, bu dönemi en verimli şekilde değerlendir.
Detaylı düşünmek ve düzen sağlamak adına mükemmel bir gün. Günlük rutinlerinizi gözden geçirme zamanı. Üzerinde çalıştığınız projelerde fazladan özen göstermek, hem sonuçları hem de çevrenizi etkileyebilir. İçsel sezgileriniz güçlü, bu nedenle karşınıza çıkan durumları daha iyi değerlendirebilirsiniz. İletişim kurmak, işbirlikleri geliştirmek için harika bir fırsat var; fikirlerinizi paylaşmaktan çekinmeyin. Duygusal çözümler bulmak için yakın ilişkilerinize yönelebilir, derin sohbetler yapabilirsiniz. Kendi sınırlarınıza dikkat edin, kendinizi fazla hırpalamayın. Unutmayın, mükemmel sonuçlar zamana ihtiyaç duyar. Kendinizle barışık olun.
Bugün ilişkilerde uyum arayışının ön planda olduğu bir dönemdesin. Sosyal çevrendeki insanlarla olan etkileşimlerin, duygusal dengeyi sağlamak adına önemli olacak. İletişimdeki zarif tavrın, başkalarının kalbini kazanmanı kolaylaştırıyor. Sanatsal bir aktivite veya yaratıcılığını sergileyebileceğin bir proje seni kendine getirebilir. Ancak, karar verme aşamasında acele etmemek, dışarıdan gelen baskılara karşı dikkatli olmak faydalı olacak. Kendine zaman tanı ve içsel huzurunu bulmaya odaklan. Unutma, kalbinin sesini dinlemek en doğru yolu gösterecektir. Aşk hayatında ise romantik anların tadını çıkartıp, kalpten gelen hislerle hareket etmen, ilişkini güçlendirebilir. Çevrendekilerin ihtiyaçlarına duyarlı olmak, senin doğal yeteneğin; bu özelliklerini daha fazla sergilemek, hem kendine hem de çevrendekilere mutluluk katacaktır.
Bugün, içsel gücünün ve sezgilerinin yüksek olduğu bir gün. İçsel hislerin seni yönlendirebilir, bu yüzden duygu ve düşüncelerine dikkat et. Sevdiklerinle derin sohbetler yapma isteği duyabilirsin. Eski bir arkadaşla karşılaşma veya unutulmuş bir bağın yeniden canlanması mümkündür. Bu durum, geçmişteki bazı duygularını yeniden gözden geçirmene sebep olabilir.Aşk alanında, tutkuların belirginleşiyor. Eğer bir ilişkin varsa, içten bir iletişim ihtiyacı hissedebilirsin. Partnerinle, aranızdaki duygusal bağı güçlendirmek için fırsatlar yakalayabilirsin. Tek başına olanlar için ise, güçlü bir çekim hissettiğin birine karşı ilgilerin artabilir. Ancak, hemen harekete geçmek yerine, hislerini gözlemlemek ve anlamak daha iyi bir yaklaşım olabilir.Çalışma hayatında mücadeleci bir ruh içinde olacaksın. Projelerin üzerinde çalışmak veya yeni fırsatlar için adımlar atmak için mükemmel bir zaman. Yaratıcılığını ön planda tutmak ve cesur kararlar almak, sana fayda sağlayabilir. Ayrıca, sosyal çevrendeki insanlarla olan ilişkilerin, yeni kapılar açabilir ve sana ilham verebilir. Sosyal medya ve iletişim konularında dikkatli olman gereken bir gün. Söylediklerine dikkat et, zira yanlış anlaşılan bir söz, beklenmedik sorunlar yaratabilir. Kendi içsel yolculuğuna odaklanmak, ruhsal olarak daha huzurlu hissetmeni sağlayacak. Meditasyon veya doğada zaman geçirmek, enerjini tazelemen için harika bir fırsat olabilir. Kendinle barışık olmak, bugün alacağın kararların ve vereceğin tepkilerin kalitesini artıracak. Unutma, içsel gücün her şeyden daha önemli.
Yeni fırsatlarla dolu bir gün seni bekliyor. Tarafından heyecanla yaklaşılacak projeler ve fikirler, yaratıcı ruhunu besleyecek. Bu fırsatlar, uzun zamandır hayalini kurduğun seyahatleri gerçekleştirme şansını da beraberinde getirebilir. Sosyal ortamlarda öne çıkacak, dikkatleri üzerine çekeceksin. İnsanlarla kuracağın bağlar, hem kişisel gelişimine hem de kariyerine olumlu etki edecek. Ayrıca, hayatında bazı belirsizliklere son verme kararı alabilir, özgürlük arayışını gerçekleştirme yönünde cesur adımlar atabilirsin. Kendini ifade etme biçiminde daha cesur olman bekleniyor, bu da içsel huzurunu artıracak. Kendine güven, güne ilham verici bir başlangıç yapmanı sağlayacak. Unutma, hayal gücünle yeni yollar yaratabilirsin.
Hedeflerine ulaşma konusunda kararlılığın üst seviyede. Disiplinli yapın sayesinde, zorlayıcı projeleri başarıyla tamamlama şansına sahip olacaksın. Ancak, bazen kendine karşı çok sert olabilirsin; kendine nazik olmayı unutma. İş ve özel hayat dengesinde biraz zorluk yaşayabilirsin; bu yüzden sevdiklerinle vakit geçirmeye özen göster. Güçlü bir irade ile karşılaştığın engelleri aşabileceksin. İş arkadaşlarınla olan ilişkilerine dikkat et, iletişim dili önem kazanacak. Sağlık konusuna önem vererek kendine daha fazla zaman ayırmalısın; ruhsal ve bedensel olarak zindeliğinin farkında ol. Kısa vadeli hedeflerine odaklanmak, büyük resmin oluşturulmasında yardımcı olacak. Sabırlı ol ve adımlarını sağlam at.
İçsel bir yenilik arayışı içinde olabilirsin. Bugün, alışılmışın dışına çıkmak ve farklı düşünmek için mükemmel bir zemin oluşturuyorsun. İnsanlarla olan iletişiminde daha cesur ve açık olman, yaratıcılığını tetikleyecek fırsatlar doğurabilir. Sosyal çevrendeki dinamiklerin değişim gösterdiği bir dönemdesin; bu, ortak bir amaç doğrultusunda birleşmeyi gerektirebilir. Duygusal yoğunluk yaşayabilir, geçmişe dönük düşüncelerinle yüzleşebilirsin. Bunu fırsata çevirmek, seni ilerletici deneyimler ve farkındalıklarla buluşturabilir. Kendine güven ve yeniliklere açık ol. Rutinlerinde yapacağın küçük değişiklikler, hayatına tazelik katabilir. Bağlantılarına ve toplumsal ilişkilerine dikkat et; fikirlerini açıkça paylaşmak seni daha çok güçlendirecek.
Duyguların derinliklerinde bir deniz gibi dalgalanma hissedebilirsin. İçsel sezgilerin güçleniyor, bu yüzden çevrendeki gelişmelere karşı daha duyarlı olabilirsin. Sanatsal yönlerin öne çıkacak, yaratıcılığını ifade etmek için harika fırsatlar doğabilir. İlişkilerde empati ve anlayış ön planda, bu nedenle sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirebilirsin. Bazı belirsizlikler karşına çıkabilir, bu süreçte iç sesini dinlerken kendini daha güvende hissedeceksin. Sakin kalmaya çalış, manevi dünyanla bağlantını korumak önemli. İçsel huzuru bulmak için kendine zaman ayırmayı unutma.
