1
Kısa Dalga Podcast’te Ahmet Orhan’ın sorularını yanıtlayan Nobel Ödüllü yazar Orhan Pamuk, son romanı Veba Geceleri’nin tam ‘korona’ günlerinde yayınlanmasındaki mistisizmi, önceki romanlarıyla benzerlik ve farklarını, yazmayı tasarladığı yeni romanını, Türkiye’de yaşamayı ve siyaset üzerine düşüncelerini anlattı.
‘Veba Geceleri’ kitabına gelen eleştirileri de değerlendiren Pamuk, “Bu kitabım daha çok siyasetin salçasına, çorbasına bulaşarak etrafa saçıldı. Hükümeti eleştiremiyorlar, ‘Ne yapalım Orhan Pamuk’u eleştirelim’ diyorlar. Saldırıların nedeni, kitaplarımın sevilmesine duyulan haset, kıskançlık ve siyasi öfke” diye konuştu.
Türkiye’de demokrasinin yalnızca sandığa oy atma kısmının kaldığını ifade eden Pamuk şöyle konuştu:
“Zenginle fakir çok farklı, birbirinden ayrılmış ve fena bir gelir dağılımı eşitsizliği var. Bundan daha önemlisi bizde artık demokrasinin yalnızca sandıkta oy atma kısmı kaldı. Demokrasinin kuvvetler ayrılığı kalmadı. Mahkemelerin bağımsızlığı kalmadı ve en önemlisi fikir özgürlüğü düşünce özgürlüğü kalmadı. Azınlıklara saygı kalmadı.
Türkiye bir demokrasi değil. Şu anlamda bir demokrasi, sandığa gidiliyor ve oylar veriliyor. Ama unutmayın sandıktan istenilen sonuç çıkmayınca Doğu illerinde olduğu gibi İstanbul’un belediye seçiminde birinci seçimde olduğu gibi o sandıklar da kaçırılıyor. Türkiye’de eğer iktidar partisine oy veriyorsanız demokrasiye benzeyen bir şey olur. Çünkü o oyları sayıyorlar. Fikir özgürlüğü yok, bir kuvvetler ayrımı yani mahkemelerin bağımsızlığı yok.
Denetleyen kurumların bağımsızlığı yok. Merkez Bankası’nın bile bağımsızlığı kalmadı. O demokrasiyle o kadar ilgili de değil. Ama bu demokrasiyi demokrasi yapan bütün unsurlardan yalnızca sandığa oy atmak. Eğer hükümete gidiyorsa sayılır gitmezse de şüphelidir. Konuşulacak asıl konu budur.”
“Diğer konular Türkiye’nin sosyolojik yapısı bilmem bunları eleştiremiyorsan bunların kabahatlisini söyleyemiyorsan, söylemek süs oluyor… Her akşam televizyonda tartışıp duruyorlar.
Ama düşünce özgürlüğü olmadığını, bu fikirlere karşı gereken fikirlerin temsil edilmediği, Kürt görüşünün daha da değişik görüşlerin -hepsine de katılmak zorunda değiliz- temsil edilmediği bir uydurma bir dünyada yaşıyoruz. Antropolojik tahlil yapalım da sonra eleştiremiyorsak bunu yapmak da bir şey söylemek olmuyor, oyalamaca oluyor. Söylenecek bence tek şey ne yazık ki düşünce özgürlüğü yok. Hapishanelerinde en çok gazeteci olan, hükümeti eleştirenlerin en çok hapishaneye tıkıldığı yer dünyada Türkiye.
Bundan sonrasında konuşamayacaksan konuşmayacaksın. Kardeşim bu sefer süs oluyor konuşma. Böyle düşünüyorum. Akşam televizyonlarda, akşam tartışmalarının hepsi süs. Asıl sorunları gizlemek için yapılmış. Tamam bazen oraya çok değerli insanlar çıkıyor, bazılarını takdir ediyorum ama o adam da doğruyu söyleyemiyor ki.
O zaman o adamın kabahati değil. Düşünce özgürlüğü olmayan bir yerde hiç kimse en sonunda hakiki olamaz. Tek konu budur. Düşünce özgürlüğü istiyoruz önce sonra konuşalım, memleketin sorunlarını.
Düşünce özgürlüğü yoksa gene çaresiz kalıyorsun ona dokunma, buna dokunma, onun adını anma, bunun adını anma. Reis’in adını anma.
Ama bir şeyler söylemeye çalışıyoruz ama sınırlı bir söyleme.”
“Gazeteciler sorduğu için konuşuyorum, Ben siyasi konuşmaya yapmaya meraklı değilim.
Siyaset sorana düşünce özgürlüğü yok diyorum. Artık düşünce özgürlüğü yok dedikten sonra akrobatik hareketlerle bir iki siyasi laf da ediyoruz ama ondan sonra da saldırıları bekliyoruz.
Siyasi laf edenleri sokakta dövüyorlar, parmaklarını kırıyorlar, tehditler ediyorlar, mafya karışıyor işin içine.”
Bugün enerjinin yüksek olduğu bir gün. Yeni başlangıçlara adım atmak için ideal bir zaman dilimindesin. Kendine olan güvenin artmış durumda; bu da başkalarına ilham veriyor. İş hayatında atacağın adımlar ön plana çıkacak, cesaretinle dikkat çekeceksin. İletişim konusunda dikkatin dağılmasın, net ol. Aşk hayatında belirsizlikler varsa, duygusal açık ve yapıcı bir şekilde konuşmak, ilişkinin geleceği için faydalı olacak. Sağlık açısından enerjini dengede tutmaya çalış, aşırıya kaçmak seni yavaşlatabilir. İçsel huzurun için doğayla vakit geçirmek iyi gelebilir. Yaratıcılığını ortaya koy, sanatsal faaliyetler seni daha da besleyecek.
Hayatında denge arayışın ön planda. Maddi konularda kararlı adımlar atabilir, iş yerinde sağlam ilişkiler geliştirebilirsin. Bugün yaratıcı projeler için ilham dolu bir gün, içindeki sanatsal yönü ortaya çıkarmaya çalışmalısın. Yakın arkadaşlarınla geçireceğin zaman, ruh halini olumlu yönde etkileyecek. Güven arayışın, sevgi ilişkilerine yansıyabilir; bu da duygusal bağlarını güçlendirecektir. Sağlığına dikkat etmen gereken bir dönemdesin, özellikle beslenmene özen göstermelisin. İçsel huzurunu bulmak için doğayla bağlantı kuracak aktiviteler öneriliyor. Bu, zihnindeki ve kalbindeki stresi hafifletecektir. Unutma, kendine olan güvenin her şeyden daha değerli.
Bugün zihin açıcı bir gün seni bekliyor. Sosyal çevrenle yapacağın etkileşimler, yeni fikirlerin kapılarını aralayabilir. Kendini ifade etme arzun, yazılı veya sözlü iletişimde yaratıcı projeleri ortaya çıkarmanı sağlayacak. Hızla gelişen olaylar arasında yön bulmak, esnek düşünme yeteneğin sayesinde kolaylaşacak. Yerinde duramayan ruh halin, seni keşifler yapmaya yönlendirebilir. Ancak, bir süre yavaşlamayı ve olaylara daha derin bir bakış açısıyla yaklaşmayı da düşünebilirsin. Yanında olan insanlarla olan ilişkilerini güçlendirmek için samimi ve açık olmayı unutma. Kendine olan güvenin artarken, başkalarına ilham verme potansiyelin yüksek. Origami gibi karmaşık durumları çözüme kavuşturacak olan yaratıcılığını kullanmayı dene. Birsürekli düşüncelerini yazıya dökmek, kalbine ve ruh haline iyi gelebilir.
Duygusal derinlik içinde yüzme zamanı. Aile bağları ve ev içindeki huzur, günün ana temalarını oluşturacak. Sevdiklerinizle geçireceğiniz anlar, kalbinizde sıcak bir yuva oluşturacak. Belki de geçmişe dönük anılar canlanacak, nostaljik düşünceler baskın çıkacak. İçsel huzurunuzu güvenli bir çevrede bulacaksınız.Bugün, hassaslığınızı korumanız gereken bir gün. Duygusal yönlerinizi belirgin bir şekilde hissetmenizi sağlayacak olaylar yaşanabilir. Bu durum, eleştiri ve uzaklaşma korkularınızı tetikleyebilir. Kendinizi koruma içgüdünüz harekete geçebilir. Duygularınızı ifade ederken dikkatli olun; sözleriniz, karşınızdakilerle olan ilişkilerinizi derinleştirebilir ya da zedeleyebilir.Kendinize biraz zaman ayırmak, zihninizin ve ruhunuzun yenilenmesine yardımcı olacak. Meditasyon ya da doğa yürüyüşleri, içsel dinginliği bulmanıza yardımcı olabilir. Spiritüel yönlerinizi keşfetmek için harika bir gün. Kendi iç dünyanızı derinlemesine incelemek, yeni farkındalıklar kazanmanızı sağlayabilir.Parasal konularda ise dikkatli olmanız gereken bir dönemdesiniz. Bütçenizi gözden geçirip, gereksiz harcamalardan kaçınmalısınız. Maddi güvenliğinizi sağlamak için stratejik düşünebilirsiniz. Bu, sizi gelecekte daha huzurlu kılacaktır.Gün sonunda, size kalan düşünceler ve hisler üzerine derinlemesine bir değerlendirme yaparak, bir adım geriye çekilmek faydalı olacak. Gelecek için umut dolu düşünceler besleyin; her şeyin zamanla çözüme kavuşacağını unutmayın.
baskın tavırların bazı ilişkilerde sürtüşmelere yol açabilir. Dikkatini dengelemek, empatiyle yaklaşmak ve dinlemek bu süreçte sana büyük fayda sağlayacak. Aşk hayatında ise, samimiyetin ve özgüvenin, partnerinle arandaki bağı güçlendirecek. İhtiyaçlarını açık bir şekilde ifade etme fırsatın var. Bekar olanlar için ise sürpriz romantik gelişmeler kapıda. Bugün enerjin etrafında manyetik bir alan yaratıyor; fırsatları değerlendirirken sezgilerine güvenmeyi unutma. Duygusal deneyimlerin seni büyütecek, yaşama sevincini artıracak ve içsel bir dönüşüm sağlayacak.
Bugün, detaylara ve düzenlemeye olan doğal yatkınlığın seni başarıya götürecek. Günün, planlarını yeniden gözden geçirmek ve önceliklerini belirlemek için mükemmel bir fırsat sunuyor. Gözün, hayalindeki projelere odaklanabilir; bu durum, kariyerinde ilerleme kaydetmene yardımcı olabilir. Ayrıca, çevrendeki insanlarla olan iletişimini güçlendirerek, belirsizliklerin üstesinden gelmek için destek arayışında olabilirsin. Kendine güven duy ve hislerine kulak ver; bu, seni doğru yola yönlendirecek. Küçük ama anlamlı değişikliklerle yaşam alanını güzelleştirmek isteyebilirsin. İçsel huzuru bulmaya çalış ve zihnini dinlendir. Unutma ki, her şey bir süreçtir ve sen ideal sonuçlar elde etmek için gereken sabrı gösterebilirsin.
Denge ve uyum arayışında olduğun bir gün. İlişkilerdeki tatlı çatışmaların çözülmesi, iç huzurunu bulmana yardımcı olabilir. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin, insanlarla kurduğun derin bağlar sana ilham verecek. Duygusal olarak kendini ifade etme arzun artacak; bu da yaratıcı projelere yönelmeni sağlayabilir. İş ya da günlük sorumluluklar konusunda özenli olman gereken bir zaman dilimindesin. Kararlarını alırken iç sesini dinlemeyi unutma; seni yönlendiren içsel hislerin doğru bir pusula olacaktır. Kendine zaman ayırmayı ihmal etme, bu dönem kişisel gelişimin için bir fırsat sunuyor. Gelecek bakış açını genişletmek, yeni deneyimlere açık olmak için harika bir fırsat.
Gizli hislerin ve duyguların yüzeye çıkma isteği, bugünün kendine özgü enerjisiyle birlikte artabilir. İçsel bir keşif sürecine girmeye hazır ol; kendini anlama ve kabullenme zamanı. Belki de, geçmişte kenara ittiğin bazı anıları yeniden gözden geçirmek isteyebilirsin. İlişkilerinde samimiyetin ve derinliğin önemini hissettiğin bir gün olacak. Karşılaştığın insanlarla empati kurmak, bağlarını güçlendirebilir. İş veya projelerle ilgili keskin sezgilerin, seni doğru yöne yönlendirebilir. Kendine güven ve içsel motivasyonunu besleyerek hareket et. Duygusal derinliklerin, seni başkalarına da yönlendirebilir; harika bir dinleyici olmayı unutma. Ancak dikkat et, kıskançlık ve sahiplenme hissi bazen kontrolsüz bir hale gelebilir. Bunlarla başa çıkabilmek için, kendinle barışık olmalı ve sabırlı kalmalısın. Stressiz bir gün geçirmek adına, ruhunu besleyici aktivitelerde bulunman faydalı olacaktır.
Yeni maceralara açılan kapılar aralayacak, geleceğe dair umutların tazelenecek. Hayata olumlu bir bakış açısıyla yaklaşmak, çevrendeki insanlara ilham verebilir. İçsel özgürlüğünü aramak adına yeni yollar denemek isteyebilirsin. İletişim becerilerin güçlenirken, sosyal ortamlarda dikkatler üzerinde olacak. Yeni bağlantılar kurulabilir, ilginç sohbetler gerçekleşebilir. Ancak, ani kararlar almaktan kaçınmakta fayda var; düşüncelerini netleştirip planlamak, hedeflerine ulaşmanda etkili olabilir. İçsel motivasyonun yüksek, ruhsal olarak da kendini yenilenmiş hissedebilirsin. Geleceğe dair hayallerini gerçeğe dönüştürmek için gereken adımları atmaktan çekinme. Kendini ifade etme biçimini geliştirmek ve ilgi alanlarını genişletmek için iyi bir dönemdesin.
Sorumluluklar ön planda, disiplinle ilerleyeceğin bir dönemdesin. Hedeflerine ulaşmak için kararlılıkla adım atman gerekebilir. İşyerindeki ilişkilerin, otorite figürleriyle olan etkileşimlerin dikkatlice yönetilmesi gereken bir süreçten geçiyor. İkili ilişkilerde ise sağlam temeller üzerinde durmak, güveni pekiştirmek önemli. İçsel huzurun, başarılarının getireceği ödüllerle artabilir. Kendine koyduğun hedeflerin dışındaki fırsatları da gözden kaçırmaman faydalı olacak. Öğrenmeye açık ol, bu dönem yeni bilgilerle seni geliştirebilir. Sağlık konularına özen göstermeyi, bedenine saygı duymayı unutmamalısın.
Bugün, yenilik ve özgürlük arayışında olacağın bir gün. Sıra dışı fikirlerin, çevrendekiler üzerinde ilham verici bir etki yaratacak. Sosyal bağlantıların güçlenirken, yeni insanlarla tanışma fırsatları kapını çalmaya başlayacak. Bu süreçte, kendi değerlerini ve inançlarını net bir şekilde ifade etmekte tereddüt etme; içindeki yaratıcı enerjiyi keşfetmek için mükemmel bir zaman. Eski alışkanlıklarını geride bırakıp, geleceğe dair daha cesur adımlar atabilirsin. İlginç projeler veya grup çalışmaları seni heyecanlandırabilir. Kalbinin sesini dinlerken, içsel huzurunu bulmayı da unutma. Jüpiter'in olumlu etkileri ile geniş bir perspektife sahip olmanın getirdiği yararları hissedeceksin. Sadece zihnini değil, duygularını da serbest bırak ve bu süreçte kendine güven. Unutma, değişim senin için kaçınılmaz bir yolculuk.
Duygusal derinliğin ve sezgisel yeteneklerinin ön planda olduğu bir gün. İçsel huzur arayışında olabilirsin, bu nedenle sakin ve sessiz zaman geçirmeye ihtiyacın var. Yaratıcılık akışında, sanatsal projeleri başlatmak için mükemmel bir dönemdesin. Kendinle ilgili yeni farkındalıklar kazanabilir, ilişkilerde daha anlayışlı ve merhametli bir tavır sergileyebilirsin. Duygusal bağların güçlenmesi, sezgilerinle hareket ettiğinde daha da derinleşecek. Kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmeden başkalarına destek olmaya açık olmalısın. Karşılaşılan zorluklar, içsel büyüme ve olgunlaşma fırsatları sunuyor. İlerlemek ve değişime açık olmak, ruhunun gelişimi için hayati önem taşıyor. Yıldızlar, sana duygusal sağlığını güçlendirecek olanaklar sunuyor; gereken zamanı kendine ayır.
