
Kısa Dalga Podcast’te Ahmet Orhan’ın sorularını yanıtlayan Nobel Ödüllü yazar Orhan Pamuk, son romanı Veba Geceleri’nin tam ‘korona’ günlerinde yayınlanmasındaki mistisizmi, önceki romanlarıyla benzerlik ve farklarını, yazmayı tasarladığı yeni romanını, Türkiye’de yaşamayı ve siyaset üzerine düşüncelerini anlattı.
‘Veba Geceleri’ kitabına gelen eleştirileri de değerlendiren Pamuk, “Bu kitabım daha çok siyasetin salçasına, çorbasına bulaşarak etrafa saçıldı. Hükümeti eleştiremiyorlar, ‘Ne yapalım Orhan Pamuk’u eleştirelim’ diyorlar. Saldırıların nedeni, kitaplarımın sevilmesine duyulan haset, kıskançlık ve siyasi öfke” diye konuştu.
Türkiye’de demokrasinin yalnızca sandığa oy atma kısmının kaldığını ifade eden Pamuk şöyle konuştu:
“Zenginle fakir çok farklı, birbirinden ayrılmış ve fena bir gelir dağılımı eşitsizliği var. Bundan daha önemlisi bizde artık demokrasinin yalnızca sandıkta oy atma kısmı kaldı. Demokrasinin kuvvetler ayrılığı kalmadı. Mahkemelerin bağımsızlığı kalmadı ve en önemlisi fikir özgürlüğü düşünce özgürlüğü kalmadı. Azınlıklara saygı kalmadı.
Türkiye bir demokrasi değil. Şu anlamda bir demokrasi, sandığa gidiliyor ve oylar veriliyor. Ama unutmayın sandıktan istenilen sonuç çıkmayınca Doğu illerinde olduğu gibi İstanbul’un belediye seçiminde birinci seçimde olduğu gibi o sandıklar da kaçırılıyor. Türkiye’de eğer iktidar partisine oy veriyorsanız demokrasiye benzeyen bir şey olur. Çünkü o oyları sayıyorlar. Fikir özgürlüğü yok, bir kuvvetler ayrımı yani mahkemelerin bağımsızlığı yok.
Denetleyen kurumların bağımsızlığı yok. Merkez Bankası’nın bile bağımsızlığı kalmadı. O demokrasiyle o kadar ilgili de değil. Ama bu demokrasiyi demokrasi yapan bütün unsurlardan yalnızca sandığa oy atmak. Eğer hükümete gidiyorsa sayılır gitmezse de şüphelidir. Konuşulacak asıl konu budur.”
“Diğer konular Türkiye’nin sosyolojik yapısı bilmem bunları eleştiremiyorsan bunların kabahatlisini söyleyemiyorsan, söylemek süs oluyor… Her akşam televizyonda tartışıp duruyorlar.
Ama düşünce özgürlüğü olmadığını, bu fikirlere karşı gereken fikirlerin temsil edilmediği, Kürt görüşünün daha da değişik görüşlerin -hepsine de katılmak zorunda değiliz- temsil edilmediği bir uydurma bir dünyada yaşıyoruz. Antropolojik tahlil yapalım da sonra eleştiremiyorsak bunu yapmak da bir şey söylemek olmuyor, oyalamaca oluyor. Söylenecek bence tek şey ne yazık ki düşünce özgürlüğü yok. Hapishanelerinde en çok gazeteci olan, hükümeti eleştirenlerin en çok hapishaneye tıkıldığı yer dünyada Türkiye.
Bundan sonrasında konuşamayacaksan konuşmayacaksın. Kardeşim bu sefer süs oluyor konuşma. Böyle düşünüyorum. Akşam televizyonlarda, akşam tartışmalarının hepsi süs. Asıl sorunları gizlemek için yapılmış. Tamam bazen oraya çok değerli insanlar çıkıyor, bazılarını takdir ediyorum ama o adam da doğruyu söyleyemiyor ki.
O zaman o adamın kabahati değil. Düşünce özgürlüğü olmayan bir yerde hiç kimse en sonunda hakiki olamaz. Tek konu budur. Düşünce özgürlüğü istiyoruz önce sonra konuşalım, memleketin sorunlarını.
Düşünce özgürlüğü yoksa gene çaresiz kalıyorsun ona dokunma, buna dokunma, onun adını anma, bunun adını anma. Reis’in adını anma.
Ama bir şeyler söylemeye çalışıyoruz ama sınırlı bir söyleme.”
“Gazeteciler sorduğu için konuşuyorum, Ben siyasi konuşmaya yapmaya meraklı değilim.
Siyaset sorana düşünce özgürlüğü yok diyorum. Artık düşünce özgürlüğü yok dedikten sonra akrobatik hareketlerle bir iki siyasi laf da ediyoruz ama ondan sonra da saldırıları bekliyoruz.
Siyasi laf edenleri sokakta dövüyorlar, parmaklarını kırıyorlar, tehditler ediyorlar, mafya karışıyor işin içine.”
Bugün enerjinin doruk noktasında olacaksın. Hırslı ve kararlı bir yaklaşım sergileyerek günün getireceği fırsatları değerlendirebilirsin. Anlık fırsatlar karşına çıkabilir; bunları iyi değerlendirmek önemli. İlişkilerinde samimi ve açık olmayı tercih etmelisin, bu sayede daha derin bağlantılar kurabilirsin. Aceleci davranmamaya dikkat et; kararlarını biraz daha düşünerek almak, sonrasında pişmanlık yaşamamanı sağlayacak. İçsel huzurunu artırmak için spor ya da meditasyon gibi aktivitelerde bulunabilirsin. Bugün, yenilikçi fikirlerinle dikkat çekebilirsin; yaratıcı projelerine odaklanmak için ideal bir zaman. Geçmişte yaşadığın deneyimler, yeni geleceğine yön vermekte sana yardımcı olacak.
Bugün, içsel huzur arayışın daha da belirginleşiyor. Rahatlama ve konfor arayışında olduğun bir döneme girebilirsin. Çevrendeki olaylar seni düşünmeye sevk edebilir; anlık tepkiler vermek yerine derin bir nefes alıp durumu analiz etmek daha faydalı olabilir. Maddi konulara yönelik kaygılar ön plana çıkabilir; tuttuğunuz bütçeyi gözden geçirmenizde fayda var. İlişkilerde daha sıcak bir yaklaşım sergilemek, sevgi ve samimiyetin artmasına neden olabilir. Duygusal bağların güçlenmesi için açık ve dürüst bir iletişim kurmaya özen göstermelisin. Kendine zaman ayırmayı unutma; doğayla baş başa kalmak, ruhsal olarak yenilenmene yardımcı olacaktır. Artık bir adım ileri gitmek için gerekli cesareti bulabilirsin. Yapmayı düşündüğün sanatsal faaliyetler, yaratıcılığını ortaya çıkaracak ve ruh halini iyileştirecektir.
Bugün iletişim becerilerin ön planda olacak. Fikirlerini ifade etmekte oldukça başarılı olabilirsin. Sosyal etkileşimlerin keyifli geçecek ve yeni insanlarla tanışma fırsatları doğabilir. Merak duygun, çevrendekilerin ilgi alanlarını öğrenmene yardımcı olacak. Özellikle yazılı iletişimde yeteneklerini gösterebilir, projelerinde yaratıcı çözümler üretebilirsin. Ancak dikkat etmen gereken nokta, bazen yüzeysel kalmaman ve daha derin bağlantılar kurmaya çalışman. İçsel düşüncelerini paylaşmaktan çekinme, sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirebilirsin. Bugün, zihinsel enerjini yükselten aktivitelerle meşgul olmak, seni daha keyifli kılacak. Unutma, ruh halini olumlu etkileyecek şeylere yönelmek önemlidir. Bu süreçte esnek olmak ve değişime açık kalmak, sana yeni kapılar aralayacaktır.
Duygusal olarak zorlu bir gün geçirebilirsin. İçsel dünyanla yüzleşmek, geçmişte yaşadığın anıları tekrar değerlendirmen için fırsatlar sunacaktır. Aile ilişkilerine dair hassas konular gündeme gelebilir; başkalarını anlamakta zorluk çekebilirsin, sakince yaklaşmakta fayda var. Kendini güvende hissetmek adına evde vakit geçirmek, sevdiğin insanlarla bir arada olmak sana iyi gelecek. Sezgilerin güçleniyor; içsel sesine kulak vermek, senin için önemli kararlar almanı sağlayabilir. Karşılaştığın durumlar belirsizlik içerebilir, anlık tepkiler vermekten kaçınmalısın. Kendini ifade etme biçimin, başkaları üzerinde olumlu bir etki yaratabilir, duygularını paylaşmaktan çekinme. Gün sonunda kendini rahatlatacak bir aktivite, stresini azaltmak adına faydalı olacaktır.
Güçlü bir kendine güven ve liderlik duygusu içerisinde olabileceğin bir gün. Güneşin ışığı altında, çevrendeki insanların dikkatini üzerine çekmek için harika bir fırsat var. Yaratıcı projelerle uğraşmak için ilham dolu bir dönemdesin, içindeki sanatçıyı dışarı çıkarabilirsin. Sosyal etkinlikler, yeni bağlantılar kurmanı sağlayacak ve kendini ifade etme konusunda cesur olmanı gerektirecek. İlişkilerde ise samimi, dürüst ve açık olman, mevcut güçlü bağları daha da derinleştirebilir. Özgüveninle hareket ettiğin sürece, istediğin etkileyici sonuçlara ulaşabilirsin. Duygusal anlamda da kendini güçlü hissedeceksin, içsel dengeyi sağlayarak kararlılık gösterebilirsin. Fiziksel enerjin yüksek; spor, dans ya da açık havada vakit geçirmek sana iyi gelecek. Kendine olan inancını hatırlayarak, başkaları üzerinde olumlu bir etki bırakabilirsin.
Özen, titizlik ve detaylara verdiğin önem, bugün kendini gösteriyor. Gün içerisinde karşına çıkacak küçük detaylar, iş veya kişisel yaşamında fark yaratabilir. Eğer bir projeyle ilgileniyorsan, elindeki kaynakları ve bilgileri akıllıca kullanarak ilerlemek harika sonuçlar doğurabilir. Kendini ifade etme şeklin, özellikle de belirli bir konu hakkında düşüncelerin varsa, başkaları üzerinde etkili olacak. Duygusal ilişkilerde samimiyet arayışında olabilirsin; açık iletişim kurmak, bağlarını güçlendirecek. Ayrıca sağlığına dikkat etmeyi unutma; küçük bir alışkanlık değişikliği bile kendini çok daha iyi hissetmene yardımcı olabilir. Bugün, huzurlu ve düzenli bir ortam yaratma arzusunun etkisiyle, günlük rutinlerini gözden geçirebilirsin. Unutma, ufak değişiklikler büyük farklar yaratabilir.
Sosyal etkileşimler ön planda, başkalarının düşüncelerine ve duygularına duyarlılık göstereceksin. Gün boyunca meydana gelen olaylar, adalet ve uyum arayışının önemini vurgulayacak. Yakın ilişkilerinde dengeyi sağlamak, huzurun anahtarı olabilir. Kendini ifade etme becerinle başkalarını etkileme kapasiten artacak; bu, hem iş hem de kişisel yaşamında fırsatlar yaratabilir. Yavaşlamak ve içsel duygularını gözlemlemek, ruhsal sağlığın adına faydalı olacak. Dışarıdan gelen eleştirilere karşı açık ol, bu senin gelişim sürecinde önemli bir adım olabilir. Aşk hayatında samimi ve derin bir bağlantı arayışı içinde olman, tutku dolu anların kapısını aralayacak. Unutma, hayatında dengeyi sağlamak ve empati kurmak senin en güçlü yönlerinden biri.
Duygusal derinlikler ve sezgisel güçler bugün seninle. İçsel dünyanda bir yolculuğa çıkma isteği hissedebilirsin. Belirsizlikleri aydınlatacak, seni özgür kılacak bazı farkındalıklar doğabilir. İlişkilerinde daha fazla derinlik arayışında olacaksın; yüzeysel iletişimler yerini anlam dolu bağlara bırakabilir. Duygusal samimiyetin güçlenecek, içsel güçlerinle çevrendekileri etkileyeceksin.Finansal konularda dikkatli olman gereken bir dönemdesin. Yapacağın harcamaları gözden geçirmen veya bütçeni daha dikkatli yönetmen faydalı olabilir. Ayrıca, ayrıntılara önem vermek ve neye odaklanman gerektiğini netleştirmek, ilerlemeni hızlandırabilir. Günün ilerleyen saatlerinde, sosyal çevrende ortaya çıkacak fırsatlar var. Yalnız kalmak isteyebilirsin ama bağlantı kurduğun insanlardan alacağın destek, sana farklı bakış açıları sunacak. Kendi iç sesini dinlemeye önem ver ve bu süreçte sezgilerine güven. Senin için büyülü bir gün olabilir.
Aşırı iyimser düşünmenin yanıltıcı olabileceği. Gerçekçilikle hayal gücünü dengelemen önemli. İçsel huzurunu bulmak için kendine zaman tanımalı ve iç sesini dinlemelisin. Aşk hayatında, tutkulu anlar yaşayabilir; yeni bir ilişki kapıda olabilir. Yeni insanlarla tanışmak, ruhuna iyi gelecek. Eğitim veya bilgi paylaşımı konularında da fırsatlar karşına çıkabilir. Kendini ifade etme biçiminde yaratıcı yaklaşımın, başkalarının dikkatini çekmene yardımcı olacak.
Bugün, hedeflerine ulaşma konusunda kararlılığın ve disiplinin ön planda. Kendine olan inancın, zorlukların üstesinden gelmene yardımcı olacak. Çalışma alanında yeni fırsatlar kapını çalabilir; bu fırsatları değerlendirirken dikkatli ve stratejik olman gerekebilir. Aynı zamanda, duygusal ilişkilerde samimi ve açık olmanın getireceği huzuru hissedeceksin. Geri planda kalan hislerin yüzeye çıkabilir, bu da seni düşündürmeli. Sağlığına önem vermek, zihinsel ve bedensel dengeyi kurmana yardımcı olacak. Unutma, ilerlemek için adım atmak yeterli değil; bu yolda yürüdüğün zemin de önemli. Kendi iç dünyanı ve dış çevreni dengeleyerek, daha iyi bir denge ve tatmin hissi bulabilirsin.
Bugün özgür ruhun ve bağımsızlığın ön planda. İçinde bulunduğun sosyal çevreyle olan ilişkilerin yeni bir boyut kazanabilir; yeni arkadaşlıklar ya da mevcut dostluklarda ilginç gelişmeler olabilir. Farklı düşünce yapısına sahip insanlarla karşılaşman, dünyaya bakış açını genişletecektir. Özellikle yenilikçi fikirler ve projeler üzerinde yoğunlaşma isteğin artıyor; yaratıcılığını ve hayal gücünü kullanmak için uygun bir zaman. Ancak içsel huzurun için biraz durup düşünmek, hayatına dair derinleşmene yardımcı olacaktır. Aniden gelen fırsatlara açık ol; kalbinin sesine kulak vermek, doğru yönü bulmana yardımcı olacak. Kendi anlama şekline dokunurken, başkalarının da senin düşüncelerinle ilham almasına neden olabilirsin. Kendine güven, adım atmaktan korkma; yıldızlar senin yanında!
Duygusal derinliklerin ve içsel sezgilerin yoğunlaşacağı bir gün. Yaratıcılık potansiyelin artıyor; sanatsal projeler ve hobiler için ilham verici bir dönemdesin. Aynı zamanda içsel huzurunu bulmak için doğayla bağlantı kurmak isteyebilirsin. İnsanlarla empati kurma yeteneğin, ilişkilerinde daha derin bağlar oluşturmanı sağlayacak. Karşılaştığın zorluklar karşısında aşırı duygusal tepkiler vermekten kaçınmalısın; mantıklı bir yaklaşım, daha sakin ve çözüm odaklı olmanı getirebilir. Kendine zaman ayırmayı unutma; bu, ruhsal dengeyi sağlamak açısından sana büyük fayda sağlayacak. Hayallerin ve gerçeklik arasındaki dengeyi bulmakte zorlansan bile, akışa güvenmek ve sezgilerine kulak vermek sana rehberlik edecek.