

Aydınoğlu Mehmet Bey’in 1307 yılında kenti almasıyla kentin Aydınoğlu beyliğinin başkent oluşu ve Aydınoğulları’nın inşa ettiği cami ve konakların korunuyor olması… Osmanlı döneminde zenginleşerek günümüze ulaşan kent dokusu ile Türk yerleşim tarihinin Selçuklu’dan beyliğe, beylikten Osmanlı’ya, Cumhuriyetle birlikte kurtuluşun ve kuruluşun izlerini taşıması… İşte bu unsurlar, Birgi’yi emsalsiz kılıyor…
Birgi, Milli Mücadele’de de öne çıktı. Çünkü İzmir’in 15 Mayıs 1919’da Yunan ordusu tarafından işgal edilmesi üzerine, 700 yıllık Aydınoğlu Ulu Camii’nde bölgenin ilk Kuvayı Milliye toplantısı yapıldı. Milli Mücadele sırasında kenti işgal eden Yunan askeri birliğine Bozdağ-Birgi Cephesi Komutanı ünlü Poslu Mestan Efe’nin baskınları, Yunan işgal güçlerine göz açtırmadı. Bu saldırılar Milli Mücadele tarihinde yer aldı ve Kuvayı Milliye anıtı ile de değer kazanmış oluyor.
Sol dış duvarında aslan heykelini taşıyan, Bizans kilise kalıntısı büyük mermer taşlarından yapılmış 700 yıllık Aydınoğlu Mehmet Bey Camii dimdik ayakta ve her gün fonksiyonunu ve yaşamını yürütüyor. Bizans’tan kalan eski yangın kulesi dimdik ayakta, ziyaretçilerin ilgisini çekiyor; Kültür Bakanlığı’nın restore ettiği 17. – 18. yüzyıla ait Osmanlı’nın Çakırağa Konağı bir müze olarak, herkesin beğenisini kazanıyor.
Taş evler restore edilip pansiyona, kimi evler de korunaklı bir dinlence ve sohbet kafesine dönüştürülmüş. Birgi’nin ortasından geçen derenin yatağında 5 bin yıllık tarih boyunca yapılaşma girişimi olmamış. Bu durum, doğa yasalarına karşı çıkmama ve saygı duyma titizliğini simgeliyor…
Kuşkusuz önemli bir nokta şudur: Birgi, koruma amaçlı olarak 1996 yılında sit alanı olarak ilan edildi. 2012 yılında ise UNESCO, Birgi’yi Dünya Mirası Geçici Listesi’ne ekledi. O tarihte ÇEKÜL Vakfı, Birgi’ye özel önem verdi. Eski bir yapı restore edilerek Birgi’de ÇEKÜL Vakfı şubesi açıldı.
Öte yandan bir önceki belediye başkanı Cumhur Şener’in bilgisi, çalışkanlığı, yeteneği sonucu Türkiye’nin titizlikle korunan ve sürdürülebilir korumaya sahip olan bir kültür noktası…
Birgi, İzmir’e 120 kilometre uzaklıkta, Ödemiş’in 8 kilometre doğusunda, Ege’nin 2200 metreyi aşan ulu dağı Bozdağ’ın eteğinde. Sarıyar Deresi’nin yamaçlarında, yaklaşık 2 bin 200 nüfuslu, kendi halinde, gözlerden uzak, konaklarıyla, anıtsal yapılarıyla, günümüzde tarihsel ve kültürel kimliğiyle yaşıyor, açıkçası tarihe meydan okuyor.
En önemli nokta, Birgi’nin var oluşunu 5 bin yıldır kesintisiz sürdürmesidir.
Bu noktada, Birgi’de 1996 yılından beri yaşayan, yörenin insanı, kendisini Birgi’ye adamış naif ressam, şair, yazar Emin Başaranbilek de unutulmamalıdır.
Ödemiş doğumlu, Ankara Üniversitesi Önasya Arkeolojisi bölümü mezunu, arkeoloji müzelerinde üst düzey yönetici olarak yıllarını harcamış olan Başaranbilek, çok yönlü bir kişiliğe sahip.
Slovakya Uluslararası Naif Ressamlar Trienali’ne katıldı. Sanat yönünden önemli olan, Slovenya’da, naif ressam olarak Tabor Bronz Plaketi (1982 ve 1989), ayrıca Tabor Büyük Altın Madalyası’nı (1998) aldı.
Türkiye’de birçok kentte açılan sergilere katıldı. Ayrıca Paris, New York, Roma, Viyana gibi sanat merkezlerinde karma sergilere katıldı. Cumhuriyet, Yeditepe, Harman gibi edebiyat dergilerinde ayrıca mimarlık ve müzecilik dergilerinde makaleleri yayımlandı.
Başaranbilek, Birgi’de yaşıyor, orada ÇEKÜL Vakfı’nın temsilciliğini yapıyor, Birgi’nin ve yörenin tanıtılması için katkılarını sürdürüyor. Makaleler yazıyor, kitaplar yayımlıyor.
Bir doğa dostu olan Başaranbilek, “çimentoya dayalı mimarinin geçmiş zaman mirasını örselediğini” belirtiyor.
Bir başka denemesinde Başaranbilek, “Artık insan, bütün tarihsel çağları aynı anda yaşayabilen karmaşık bir varlıktır” diye yazmıştı.
Birgi’ye Bakmak adını taşıyan denemesinde Başaranbilek şöyle diyor: “Birikimli kentler de yaşlı adam gibidir. İşgaller, kırımlar, savaşlar, yangınlar, (…) terk edilmeler, kıtlıklar, çürümeler, yıkımlar, talanlar, unutulmalar ve sevdalar yaşamıştır; üstelik tarihi kentler bunların tümünü yaşamıştır. Ama mutlaka içlerinde oturup konuşacağımız kanepeleri vardır… Konuşmayı pek sevmez ama bakınca sokaklarına, evlerine, tapınaklarına, ağaçlarına, kuşlarına, köprülerine, insanlarına, size çok şey anlatır. Yaşlı olmak, birikimli olmak, yıpranmış bir kent de olsa onun ayrıcalığıdır.”
Yalın bir anlatım biçemi var Başaranbilek’in… Şiirlerinde ve naif resimlerinde olduğu gibi…
Sözü fazla uzatmayalım:
Bir huzur köşesi, bir açık tarih müzesi Birgi; doğaya hasret, tarihe özlem duyan ziyaretçilerini bekliyor.
Antik dönemde adı Dios Hieron (Kutsal Yer), daha sonraki adı Pyrgion, kaynaklara göre 5 bin yıllık geçmişe sahip bir yerleşim birimi.
Tarihsel kaynaklara göre 680 yılında, 6. Ekümenlik toplantısı zabıtlarını Pyrgion piskoposu sıfatıyla Rahip Zoetes imzalamış.
Ortaçağlarda Türkçeye uyarlanmış, adı Birgi olmuş…
Birgi, uygarlıkların kesiştiği bir yerleşim noktası… Frig, Lidya, Pers, Bergama Krallığı, Roma, Bizans İmparatorluğu, Aydınoğlu Beyliği, Osmanlı Devleti… Birgi tüm bu uygarlıklardan izler taşıyor.
Birgi’de Roma, Bizans, Aydınoğlu Beyliği ve Osmanlı kalıntıları titizlikle korunuyor.
Taş ve ahşabın özenle harman edilerek yaratılan özel mimarisi, dar sokakları, yüzlerce yıllık ulu çınarları, selvileri, dut, ceviz ve kestane ağaçlarıyla Birgi, “Ben yaşıyorum” diye binlerce yıla meydan okuyor.
Gün, sezgilerin güçlendiği ve içsel huzuru bulma arayışının öne çıktığı bir dönem. Yeniliklere karşı açık olmalısın, alıştığın rutinin dışına çıkmak, yeni keşifler ve deneyimler sunabilir. Sağlığını ihmal etmemek, bedenine iyi bakmak önem taşıyor; fiziksel aktiviteler ruhunu da besleyecek. İlişkilerde ise iletişim anahtar konumda; hislerini açıkça dile getirmekten çekinme, bu samimiyet yakınlık yaratabilir. Finansal konularda dikkatli olman gereken bir zaman; harcamalarını kontrol etmek, ilerisi için iyi bir hazırlık yapmanı sağlayabilir. Kendine güven, gün içinde karşına çıkacak fırsatları değerlendirmende seni destekleyecek.
Sosyal etkileşimler ve iletişim ağı güçlü bir şekilde öne çıkıyor. Arkadaş çevrenizle zaman geçirmek, yeni insanlarla tanışmak ve fikir alışverişinde bulunmak için mükemmel bir gün. Merak duygunuz bu dönemde sizi farklı konulara yönlendirebilir. Öğrenme arzusunun da etkisiyle yeni projeler ve ilgi alanları keşfetmek isteyeceksiniz. Kendinizi ifade etme biçiminiz, sizi diğerlerinden ayıran özelliklerinizle birleşerek dikkat çekecek. Belki de, kafanızı kurcalayan bir konuda bir çözüm bulabilirsiniz. Ancak, söylediklerinize dikkat etmeniz gerekebilir; bazı sözleriniz yanlış anlaşılabilir. Duygusal derinliklere dalmak istemese de, yüzeydeki konulara dalmak sizin için daha cazip olacak. Yaratıcılığınızı serbest bırakın, ilham perisi yanınızda!
Duygusal derinliklerin ve içgörülerin ön planda olduğu bir gün seni bekliyor. Sevgi ve bağlarla dolu anlar yaşayabilir, sevdiklerinin yanında kendini huzurlu hissedebilirsin. İçsel dünyana dönmek, geçmişle yüzleşmek ve eski yaralarını sarmak için uygun bir zaman. Aile ilişkileri, güven ve bağlılık temaları öncelik kazanacak. Duygusal zekânı kullanarak başkalarına destek olabileceğin fırsatlar çıkabilir. İş veya sosyal alanlarda yaratıcılığın ve sezgilerinle fark yaratabilirsin. İçsel barışın ve huzurun sayesinde zor durumların üstesinden daha kolay gelebileceksin. Kendini ifade ederken, kırılganlık gösterme isteği içinde olabilirsin, bu da ilişkilerine derinlik katacak. Kendine zaman ayırmayı unutma; meditasyon veya doğada vakit geçirmek ruhunu besleyecek. Bu dönemde kendine şefkat göster, hislerine güven ve içsel rehberliğini takip et.
Bugün, dikkatleri üzerinize çekme zamanı. Yaratıcılığınız ve enerjinizle etrafınızdakileri büyüleyecek bir gün geçirmenizi sağlayacak fırsatlar kapınızı çalabilir. Kendinizi ifade etmekten çekinmeyin, zira sözleriniz başkaları üzerinde kalıcı bir etki bırakabilir. Özel yaşamınızdaki ilişkilerde, sevgi dolu ve cesur bir tavır sergilemek, kalp bağlarınızı güçlendirecek. Arkadaşlarınızdan veya sevdiklerinizden destek alırcasına, iş veya projelerle ilgili takımlarınızda liderlik rolüne soyunabilirsiniz. Bu, aynı zamanda yeni bağlantılar kurma ve iş çevrenizde fark edilme arzunuzu da besleyebilir. Unutmayın, güven ve cesaret, sizi hedeflerinize daha da yaklaştıracak. Kendinize inanarak, kararlılıkla ilerlediğinizde her engeli aşabileceğinizi göreceksiniz.
Detaylı düşünceler içinde kaybolma riski var. Üzerinde çalıştığın projeler ya da günlük işlerin, seni biraz bunaltabilir. Sabırlı ol, bütün bu karmaşanın içinde gizli fırsatlar da var. İletişimde dikkatli ol; sözlerin yanlış anlaşılıyor. Bu nedenle birlikte çalıştığın insanlarla açık ve net bir şekilde iletişim kurmaya özen göster. Sağlık konularına yönelirsen, özellikle ruhsal dengeyi bulmak adına meditasyon ya da doğa yürüyüşleri faydalı olabilir. Kendine zaman ayırmayı unutma, içsel huzuru bulmak için kendinle baş başa kalmak önemli. İş ve kişisel alanları dengelemek, günün genelinde stres seviyeni azaltacak. Yeniliklere açık ol, yaratıcılığını ortaya koyabileceğin bir fırsat seni bekliyor.
Bugün, ilişkilerin ve sosyal etkileşimlerin ön planda olacağı bir gün. Özellikle arkadaşlar ve sevdiğin kişilerle paylaşımların, aranızdaki bağı daha da güçlendirebilir. Duygusal denge arayışı içinde olman, iletişimdeki nezaket ve diplomasi yeteneklerini ön plana çıkaracak. Karşılaştığın zorluklar, anlayışlı yaklaşımın sayesinde daha kolay aşılacak. Sanatsal veya estetik konulara yönelmek, ruhunu besleyecek. Yaratıcılığını ifade etmeye yönelik fırsatlar karşına çıkabilir. Aşk hayatında ise, sevdiğin insanla gerçekleştireceğiniz samimi bir sohbet, ilişkinizdeki duygusal derinliği artırabilir. Bu dönem, bulunduğunuz çevre ile uyum sağlamanın ve sosyalleşmenin önemini vurguluyor. Kendini huzurlu hissetmek için, sevdiğin aktivitelerle zaman geçirmek isteyebilirsin. Kendi sınırlarını koruyarak, başkalarının ihtiyaçlarını da gözetmeyi başaracağın bir denge bulabilirsin.
Bugün derin duyguların ve sezgilerin ön planda. İçsel keşiflere yönelmek, geçmişe dair düşüncelere dalmak ruhsal olarak sana zenginlik katabilir. İlişkilerde iki taraflı anlayış arayışı, bağların güçlenmesine ve sorunların üstesinden gelmene yardımcı olacak. Duygusal yönden hassas, ama aynı zamanda güçlü bir enerjiyle yaklaşacaksın. Sürükleyici bir çekim gücüne sahip olduğun için çevrendekileri etkilemek için harika bir gün. Ancak, düşüncelerini net bir şekilde ifade etmekte zorlanabilirsin; birikimlerini paylaşırken dikkatli ol. İçsel huzuru sağlamak için meditasyon ya da doğada vakit geçirmek faydalı olacaktır. Unutma, karanlık senin için sadece gizem değil, aynı zamanda en derin potansiyelini keşfetmek için bir fırsat.
Bugün yeni keşifler ve serüvenler için içsel bir heves duyuyorsun. Hayatın sunduğu fırsatları değerlendirmek için cesaret bulabilirsin. Akıl ve sezgi arasında bir denge kurarak, içindeki bilgeliği ortaya çıkarmalısın. Sosyal çevrende seni destekleyici insanlarla karşılaşmanın yanı sıra, kimlerle zaman geçirmek istediğine doğru kararlar alabilirsin. İlişkilerinde daha derin bir anlayışa erişmek için samimiyetin ve açıklığın kritik olacak. Rüzgarı arkanı alarak hareket etmelisin; yeni projeler ya da hedefler peşinde koşmak için ideal bir zaman yer alıyor. Unutma, hayallerini gerçekleştirmek için çaba sarf etmekten çekinmemen gerekiyor. Geleceğe yönelik planların hakkında netleşmek, seni birçok alanda güçlendirecek. Enerjin yüksek, bu yüzden fiziksel aktiviteler ve açık hava etkinlikleri de keyif verebilir. Günü dolu dolu yaşa ve ilhamını takip et!
Bugün, disiplin ve kararlılık temaları ön planda. Kendine koyduğun hedefler konusunda daha da sıkı çalışmaya karar verebilirsin. Bazı sorumluluklar, seni yeni fırsatlarla karşılaştıracak. İş yaşamında beklenmedik bir sonuçla karşılaşabilirsin; bu, seni bir değişim yapmaya itebilir. İlişkilerinde ise dürüstlük ön plana çıkıyor. Sevdiklerinle açık bir iletişim kurmak, aranızdaki bağı güçlendirecek. Kendine zaman ayırmayı unutma; ruhsal ve bedensel dinginliğin, günlük stresle başa çıkmana yardımcı olacak. Akşam saatlerinde, sosyal bir ortamda sevdiklerinle güzel anılar biriktirebilirsin.
Bugün içsel bir keşif ve özgürlük arayışı içinde olacaksın. Farklı fikirler ve bakış açıları seni etkileyebilir, bu da sosyal çevrene yenilikçi bir hava katmana neden olabilir. Orijinal düşüncelerinle dikkat çekebilirsin, bu yüzden mevcut projelerine veya hedeflerine yeni bir soluk getirmekten çekinme. Belki de çevrenden ilham alarak beklenmedik yönlere adım atacaksın.Duygusal olarak daha bağımsız hissedebilirsin; bu, ilişkilerinde denge arayışını tetikleyebilir. Yapıcı bir iletişim kurmak, mevcut durumu daha da güçlendirebilir. Karşılaştığın zorluklar, düşüncelerini ve duygularını netleştirmen için bir fırsat sunabilir. Arkadaşlarınla geçireceğin zaman, yeni fikirlerin ortaya çıkmasına ve derin sohbetlere dönüşebilir.Bugün, yeni insanlarla tanışmak veya mevcut ilişkilerine yeni bir boyut katmak için harika bir zaman. Cesaretin ve yenilikçi yaklaşımın sayesinde, farklı bakış açıları kazanabilir ve bu durum sosyal hayatını zenginleştirebilir. Kendin ol ve özgünlüğünü kutla!
Duygular derinleşiyor, sezgilerin güçleniyor. İçsel dünyanda bir keşif yolculuğuna çıkmaya hazırlan, zira yaratıcılığın zirve yapacak. Hayal gücün, seni yeni fikirlere ve projelere yönlendirebilir. Sosyal ilişkilerde empati ve anlayış ön planda; başkalarının duygularına duyarlı olabilirsin. Aşk hayatında ise romantik anlar seni bekliyor, duygularını ifade etmekten çekinme. Kendine karşı nazik olmayı unutma; iç huzurunu sağlamak için meditasyon veya doğa yürüyüşleri yapabilirsin. Gün boyunca karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için cesur adımlar atmaya hazır ol, şans yanında. Geçmişle ilgili bazı düşünceler aklını meşgul edebilir, ancak bunları kabullenmek ve bırakmak, ilerlemenin anahtarı olacak.