1
‘Kayıp Sancak’ için, “100 yıl öncenin romanı ama bu romana konu olan coğrafyada emperyalistlerin emelleri sona ermiş değil. O yüzden dingin bir Anadolu için güçlü olmaya ve içerisinde yaşayanların tıpkı bir mozaik tablosunda olduğu gibi tüm renklerle bir arada olma zorunluluğu var” diyen Uluğtürkan, yeni kitabını ve yeni kitabının kahramanlarını anlattı.
Mehmet Bey, romanınız için sizi tebrik ederek başlamak isterim. Tarihsel gerçekliğin kurgunun, kurgunun da tarihsel gerçekliğin önüne geçmediği, başarılı bir dengede ilerleyen bir roman, Kayıp Sancak. Bu dengeyi nasıl kurduğunuzla ilgili başlayalım isterseniz…
Kayıp Sancak’ta tarihsel gerçeklik daha yoğun. Kurguyu, sadece ana hikâyeyi ara bölümlerle harmanlama ve okuru o yıllara götürme çabası için kullandım. 100 yıl önce Anadolu’da verilen kurtuluş mücadelesinin her anı, bir romanı besleyecek zenginliğe sahip. Zaten az sayıda var olan Kurtuluş Savaşı romanlarımız arasında Kayıp Sancak’ı farklı bir konuma taşıyabilecek en önemli taraf gerçekliğe çok yönlü bakış açısı olabilir. Mondros Mütarekesi’nden hemen sonra Anadolu’yu Güney’den işgale başlayan Fransızların ünlü komutanı Binbaşı Pierre Mesnil’in günlüğü ve işgale karşı destan yazan Kuvvacı komutanların dönemin yerel gazetelerine yansıyan anıları kurguya gerek bırakmadı.
Roman kişilerinizin birçoğu gerçek kişiler; gerçek kişilerin bir romanda anlatıya yedirilmesi zor bir süreç olsa gerek. Onlar gibi düşünebilmek, birtakım çıkarımlara varmak ve bunun gibi başlıklar adına… Ne söylemek istersiniz?
Vatanın kurtuluş planlarını 19 Mayıs 1919’dan 6 ay önce Adana’da yapan, 5 Ağustos 1920’de yönettiği Pozantı Kongresi’nde delegelerin önüne koyduğu sandıkla ülkesi için kuracağı sistemi demokrasi olarak belirleyen reformist, vizyoner Osmanlı paşası Mustafa Kemal, Kayıp Sancak’ın kahramanlarından biri. Yanı sıra Cihan Harbi’nde Fransa’nın Almanlara karşı verdiği mücadelede Verdün Cephesi’nin kahramanı Binbaşı Mesnil, Kuvvacı komutanlar Tekelioğlu Sinan (Ali Ratıp), Kara Afat (Hasan Akıncı) ve onlarca kahraman Kayıp Sancak’ın tuğlalarını ören karakterler. Kayıp Sancak, Kurtuluş Savaşı’nın Güney Cephesi’nin az bilinen gerçeklerini içerirken, Kuvvacı Yüzbaşı Tekelioğlu Sinan ve Fransız Binbaşı Pierre Mesnil’in akıl oyunlarını da aktarıyor. Cephede karşı karşıya gelen iki komutanın günlüklerini ve anılarını okuduğumda karakterleriyle ilgili detaylı bilgi edinme imkanı buldum. Askerlik mesleğine aşık, savaş halinde bile birbirleriyle iletişimde nezaketi elden bırakmayan, disiplinli, kararlı bu karakterleri romana işlemek çok zor olmadı.
Okur aslında ilk iki soru ekseninde bile sizin olaylara bakış açınızı kavrayacaktır aslında… Ama yine de sormak isterim kayıp Sancak’ı güncel yapan ne sizce? Ya da Kayıp Sancak güncel bir roman mı, bir tarih romanı olarak…
Anadolu’da yaşamanın, Anadolu’ya sahip olmanın bedeli tarih boyunca ağır olmuş. Hala çok ağır. Zira herkesin gözü burada. Kıskandıran bir stratejik konum, zengin kaynaklar. O yüzden tarih boyunca bu topraklara sahip olabilmek, sahip olunca da muhafaza edebilmek kolay olmamış, olmuyor ve olmayacak. Burada mücadele hiç bitmeyecek. Dün, ticaret yolları, stratejik konum için yapılan savaşlar bugün ekonomiyle veriliyor. Belki yarın su kaynakları için verilecek. Zaman, enstrüman değişecek ama bu topraklarda sefa sürebilmenin bedeli hep ağır olacak. Kayıp Sancak, 100 yıl öncenin romanı ama bu romana konu olan coğrafyada emperyalistlerin emelleri sona ermiş değil. O yüzden dingin bir Anadolu için güçlü olmaya ve içerisinde yaşayanların tıpkı bir mozaik tablosunda olduğu gibi tüm renklerle bir arada olma zorunluluğu var.
Aslında bu bağlamda şu da tartışılmalı belki, son dönemde tarihsel roman dendiğinde azınlıklar etrafında dönen bir anlatı var, azınlıklar nasıl değerlendirilmeli bir romanın içinde yer aldıklarında? Bunu şunun için soruyorum, sürekli bir mağdurluk savunusuna boğulmuş bir tarih arayışı var…
Azınlığın ‘mağdur edebiyatı’ yazın dünyasında karşılık buluyor olabilir. Ancak tarihi roman yazarlarının objektif olma zorunluluğu olduğunu düşünüyorum. Bir romana ‘tarihi roman’ deniyorsa kişi, yer,zaman ve olayların gerçekliğinin ispat edilebilir olması gerektiğine inanıyorum. Kayıp Sancak’ta buna özen gösterdim. Romanda yer alan olayları, çatışma taraflarının teyit ettikleriyle sağlamasını yaptım.
Romanınızı kurarken anlatı biçimi, yöntem, dil ve söylem gibi başlıkları nasıl değerlendirdiniz? Romanınızda tuhaf kahramanlık ifadeleri yok, bu önemli, gerçekçi cümleler daha sık kullanılmış. Oysa zafer anlatılarında karşılaştığımız hep, tuhaf ve gerçeğin dışında söylemler olur…
Anadolu’da canlarını ortaya koyarak bize vatan bırakan bu insanlar olağanüstü. Yaptıkları fedakarlıklara bugünkü koşullarda bakıldığında insanüstü duruyorlar. Bu kahramanların hiçbir abartılı cümleye ihtiyacı yok. Biz onları ne kadar gerçekçi ve yalın anlatırsak büyüklükleri daha çok ortaya çıkıyor.
Bir ayrıntı dikkatimi çekti; teşekkür metninizde romanı okuttuğunuz ve fikrini aldığınız insanların iş unvanlarını da kullanmışsınız, bunun bir önemi var mı?
Ekonomi gazeteciliğinde 32 yılı geride bırakmaya hazırlanıyorum. Doğal olarak çok sayıda iş insanına yakınlığım var. Bunlar arasında kitap kurdu olanları belirledim. Romanı tamamladığımda yayınevimden önce onlara gönderdim. Başarılı iş insanlarının bakış açılarını önemsiyorum. İçerisinde mühendis olanlar da sosyal bilimler eğitimi alanlar da var. Görüşlerinden ve beni telkin eden sözlerinden oldukça yararlandım doğrusu.
Böyle bir eseri memleket okuruna kazandırdığınız için, çok teşekkür ederiz. Son olarak söylemek istedikleriniz nelerdir?
Roman raflara çıkalı henüz bir ay olmadan 4’üncü baskısını yaptı. Bu elbette bir yazar için büyük mutluluk. Bana sosyal medyadan bir üniversite öğrencisi ulaştı. Kayıp Sancak’ı okuduğunu, bu vatanın kendisine hangi imkansızlıklara rağmen emanet edildiğini anladığını, bundan sonra derslerine daha sıkı çalışacağını, eğitimi sonrası hangi işi yaparsa en iyisini yapmaya söz verdiğini söyledi. Çok duygulandım. Ben 100 yıl önceki istiklal mücadelemizin çocuklarımıza, gençlerimize yeteri kadar anlatılmadığını düşünüyorum. Kurtuluş Savaşı’nı doğru anlamak, vatanın hangi şartlarda nasıl kurulduğunu bilmek bu ülkede herkesin sorumluluk bilincini artırır diye düşünüyorum. Hiroşima ve Nagasaki’ye atılan atom bombasından sonra Japonların vatanlarına sahip çıkma, üretme ve bilime olan sevdası aynı hızıyla devam ediyor. Biz de Kurtuluş Savaşı sonrası aynı olguyu Cumhuriyet’in ilk yıllarıyla yaşadık. Ama bizim şanssızlığımız; kurtarıcı, kurucu ve reformlarıyla yenilikçi liderimiz Mustafa Kemal Atatürk’ü erken kaybetmemiz oldu. Kurtuluş Savaşı’mızı doğru anlatan romanlar, filmler, diziler arttıkça vatanımıza olan sevgimizin artacağına, bilim ve üretime daha fazla önem vereceğimize, gelişmiş ülkeler arasındaki yerimizi daha hızlı alacağımıza inanıyorum.
Enerjin yüksek, cesaretinle birçok zorluğun üstesinden gelebilirsin. Bugün, yeni başlangıçlar için mükemmel bir fırsat karşında. İçindeki liderlik ruhu, çevrendeki insanlara ilham verecek. İlişkilerde iletişimi artırmak için aktifleştirici bir zaman. Belki bir arkadaşla ya da iş arkadaşınla samimi bir sohbet yapabilirsin. Hislerin konusunda cesur ol, içgüdülerin seni doğru yolda yönlendirecek.Bununla birlikte, sabırsızlık gibi bazı olumsuz hallerden de uzak durmayı hedeflemelisin. Sadece hedeflerine değil, yollarına da dikkat etmen gerekiyor. Acele eski hatalara düşmene neden olabilir. Özellikle geçmişte yaşadığın olumsuz deneyimleri düşünmekten kaçın. Bugün, alıştığın rutinin dışına çıkmanı sağlayacak fırsatlar yakalayabilirsin. Belki yeni bir hobi keşfedecek ya da yepyeni bir insanla tanışacaksın. İçindeki tutkuyu takip et, seni şaşırtacak güzellikler bekliyor.
Bugün, içsel huzurunuzu bulma arayışında kalabalıklardan bir süre uzaklaşmayı isteyebilirsiniz. Doğaya olan düşkünlüğünüz, size derin bir rahatlama ve enerji verecektir. Duygusal olarak güçlü hissediyor olsanız da, üzerinizdeki sorumluluklar biraz ağır gelebilir. Kendinize zaman tanıyın, yavaşlayın ve düşüncelerinizi netleştirin. Maddi konulara yönelik kolayca kararlar almak isteyebilirsiniz fakat acele etmemeniz faydalı olacaktır. Yakın çevrenizle olan ilişkilerinizde samimiyet ön planda, anlayış ve empati göstermeye özen gösterin. Bazen sabrınızı test eden durumlarla karşılaşabilirsiniz, ancak bu süreç size önemli dersler verecek. Duygusal bağlarınızı güçlendirmek, bu dönemde oldukça tatmin edici olacak. Kendinizle barışık olmanız, çevrenizdeki insanlara da olumlu bir enerji yansıtacaktır.
Sosyal ilişkilerin ve iletişimin ön planda olacağı bir gün seni bekliyor. Duygusal zekânı kullanarak başkalarıyla bağlantı kurarken empati yapma yeteneğin artacak. Fikirlerini açıkça ifade etmek isteyebilirsin, bu da çevrendekiler üzerinde etkili bir izlenim bırakacaktır. Ancak dikkatli ol, bazı konuşmalarda anlık tepkiler vermek yerine düşünmeden hareket etmemeye özen göstermelisin. Yeniliklere açık olduğun bir gün; ilgi alanlarını genişletmek ve yeni deneyimlere kapı aralamak için harika fırsatlar bulunuyor. Gizli kalmış yeteneklerini keşfetmek için cesur adımlar atabilirsin. İçsel huzurun ve dış dünyayla olan bağların arasında güzel bir denge kurabilirsin, bu sayede motivasyonunun artacağına şahit olacaksın. Kendine dönerek içsel düşüncelerini netleştirmek için de zaman ayırman faydalı olacak. Başka birine vereceğin bir destek, seni beklenmedik bir şekilde mutlu edebilir.
Duygusal derinliklerin ve sezgilerin artışı, bugün içsel bir yolculuğa çıkmana olanak tanıyor. Ailevi bağlar ön plana çıkabilir; sevdiklerinle zaman geçirmek, anılar biriktirmek ihtiyacı hissedebilirsin. İletişim kurarken duygusal ifaden önemli olacak, hislerini açıkça dile getirmekten çekinme. İçsel huzurunu sağlamaya yönelik arayış içinde olabilirsin. Karşılaşabileceğin zorluklar seni daha güçlü kılacak. Kendine güven, içsel sezgilerine kulak ver ve başkalarının ihtiyaçlarına duyarlılığını artırarak harika bir denge bulabilirsin. Ayrıca, yaratıcılığını kullanma fırsatları da kapını çalabilir; sanatsal çalışmalara yönelmek ruhuna iyi gelecektir.
Bugün enerjin yüksek, çevrende dikkatleri üzerine çekmeyi başaracaksın. Yaratıcılığın doruk noktasında, bu da yeni projeler veya hobiler için harika bir fırsat sunuyor. Kendine olan güvenin artıyor ve bu, iletişimde daha cesur olmanı sağlıyor. Sosyal ilişkilerin güçleniyor; dostların ve ailenle olan bağlarını kuvvetlendirmek için güzellikler yaşanacak. Ancak egonun aşırı bazı durumlarla baş etmeni zorlaştırabilir; bu nedenle, sabırlı olmayı ve başkalarının görüşlerine açık olmayı hatırla. Farklı bakış açıları seni zenginleştirebilir. Bir fırsat kapında belirecek; bunu değerlendirirken cesur olmayı unutma. Günün renkli, canlı ve ilham verici geçecek.
Detaylara odaklanma ve mükemmellik arayışı içinde olacağın bir gün. İş yerindeki projelerine yoğunlaşırken, gözden kaçırmaman gereken fırsatlar karşına çıkabilir. İşbirlikleri ve ortaklık teklifleri kulağına çalınabilir; ancak bu teklifleri değerlendirirken kendi hedeflerini de göz önünde bulundurmalısın. Sağlıklı alışkanlıklarını sürdürmek ve bedenini önemsemek için harika bir fırsat sunan etkiler var. Bazı eski alışkanlıklarından kurtulmak için adımlar atabilirsin, bu yenilikler seni daha güçlü hissettirecek. Arkadaşlarınla olan ilişkilerini gözden geçirebilir; belki de daha fazla destek almak gerektiğini fark edebilirsin. Duygusal açıdan kendini sorgulamak için uygun bir zaman. İçsel huzurunu sağlamak adına meditasyon ya da benzeri bir aktiviteye yönelebilirsin. Kendini ifade etme konusunda biraz cesur olmalısın; duygu ve düşüncelerini paylaşarak ilişkilerini derinleştirme şansın var. Ancak aşırı mükemmeliyetçilikten uzak durmak, ruhsal dengen için faydalı olacaktır. Jenerasyonel geçişler ve değişimler, hayatına yeni bir yön vermen için cesaret verecek.
Bugün sosyal ilişkilerinde hafif bir karmaşa hissedebilirsin. İnsanlarla olan iletişimin, hassasiyet ve dikkat gerektiren konulara odaklanmana neden olabilir. Özellikle dostluklarda ve iş birliklerinde dikkatli olman fayda sağlayacak. Duygusal düşüncelerinin, mantıklı kararların önüne geçmesine izin verme. Kendi içsel dengenle barışık olmak, dış dünyayla olan etkileşimini güçlendirecek.Sanatsal yönlerin ön plana çıkabilir; yaratıcılığını serbest bırakmak için ideal bir zaman. Estetik konulara, güzelliğe ve uyuma olan ilgin, bugün keyifli aktivitelerle bir araya gelebilir. Beğenilerinin ve hayal gücünün seni yönlendirmesine izin ver. Ancak, karar verirken yüzeysel düşünme eğiliminden uzak durmalısın. Akılcı ve mantıklı bir yaklaşım benimsemek, sonunda hoş sürprizlerle karşılaşmanı sağlayabilir.Aşk hayatında ise, ilişkilerinde iletişim tarzını gözden geçirmek önem kazanıyor. Sözlerin, karşındakini incitmeden ulaşmak için bir köprü olmalı. Duygusal derinliklere inmekten korkma; açık iletişim, ilişkilerini güçlendirebilir. Bugün duygusal paylaşımlar yapmak, samimi anların kapısını aralayabilir. Kendine zaman ayırmayı ve içsel huzurunu korumayı unutma; dengeyi sağlamak, bütün günün akışını olumlu kılacaktır.
Hedeflerinle ilgili yoğun bir enerji hissedilecek. İçsel gücün ve kararlılığın, zorlu koşullarla başa çıkmanı sağlayacak. İletişimde daha cesur olmayı ve duygularını açıkça dile getirmeyi deneyebilirsin. Başkalarıyla olan ilişkilerin derinleşebilir; bu yüzden içten bir bağ kurma fırsatını değerlendirmekte fayda var. Gündelik yaşamında karşılaştığın sıkıntılı durumlar, dönüşüm için bir fırsat olarak karşına çıkabilir. Kendini yenilemek ve eski alışkanlıklardan sıyrılmak adına güçlü bir motivasyon bulacaksın. İçsel düşüncelerine odaklanmak, yaratıcılığını artıracak ve yeni ilham kaynakları bulmana yardımcı olacak. Geçmişe dair bazı kapıları kapatma zamanı gelmiş olabilir; bu, yeni başlangıçlar için zemin hazırlayabilir. Kendine güvenmek ve cesur adımlar atmak, bugün için anahtar rol oynayacak. Unutma, dönüşüm senin elinde.
Bugün macera arayışın daha belirgin hale gelecek. Yeni deneyimler ve keşifler için kendini yolda bulabilirsin. Bu yolculuk, hem fiziksel hem de zihinsel bir genişleme sunacak. Sosyal ilişkilerdeki enerjin artarken, yeni insanlarla tanışma fırsatları seni bekliyor. İçsel özgürlüğüne duyduğun özlem, seni cesur adımlar atmaya teşvik edecek. Fakat dikkatli ol; bazı konular hakkında dürtüsel kararlar vermekten kaçınmalısın. Doğru adımları atmak, uzun vadede daha fazla tatmin sağlayacak. İlham verici düşüncelerle dolu bir gün, yaratıcılığını harekete geçirebilir. Kendine güven, hayallerini gerçeğe dönüştürme fırsatlarını kaçırma.
Bugün karşına çıkan fırsatlar, senin azimli yapını daha da güçlendirecek. İş hayatında gerçekleştirmek istediğin projeler için yeni yollar aramak isteyebilirsin. Planlarına sadık kalmak, uzun vadede pişmanlık yaşamamanı sağlayacak. Ayrıca, sevdiklerinle olan ilişkilerin, duygusal olarak sana destek olacağı bir dönemdesin. Kendine zaman ayırmayı unutma, içsel huzurunu sağlamak için birkaç dakikanı bile değerlendir. Sorumluluk hissin yüksek, ancak bazen esnek davranmak, seni daha verimli kılabilir. Her şeyin bir dengesinin olduğunu hatırla; bu dengeyi sağladığında, yaratıcı fikirlerin de kendini göstermeye başlayacak. motive edici bir süreçte olduğunu hissedeceksin.
İçsel özgürlük arayışın, sıra dışı düşüncelerin ve yaratıcılığın ön planda. Bugün, sıra dışı bir fikirle ortaya çıkabilirsin ve bu fikrin başkalarına ilham verme potansiyeli var. Sosyal çevrendeki yenilikçi çözümler, ilişkilerini derinleştirebilir. Ayrıca, toplumsal meseleler ve geleceğe dair vizyonların üzerine düşünmek için harika bir zaman. Bağlantı kuracağın insanlarla fikir alışverişinde bulunmak, kendini daha fazla ifade etmeni sağlarken, ilham veren projelerde yer alma isteğini artırabilir. Duygusal derinlikler yerine mantığa yönelirsen, kararsızlık ve belirsizlik hissini yenebilirsin. Hayalini kurduğun şeylerin peşinden koşma cesaretini bulacak, içindeki lideri ortaya çıkaracaksın. Unutma, bazen en büyük değişim, küçük cesaretle başlar. Kendine inan ve yeniliklere açık ol.
Bugün duygusal derinliklere dalmak için ideal bir zaman. İçsel dünyana odaklanmak, yaratıcılığını besleyecek ve ruhsal dinginlik sağlayacak. Empati gücün oldukça yüksek; çevrendekilerin hislerine duyarlılığın artabilir. Bu durum, ilişkilerinde dikkatli olmanı ve başkalarının ihtiyaçlarını anlamaya çalışmanı gerektirebilir. Sanat veya ruhsal aktivitelere yönelmek, içsel huzurunu bulmana yardımcı olacak. Kendi sınırlarını belirlemeyi unutma; başkalarına yardım etmek önemli ama kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmemelisin. Akşam saatlerinde, sevdiklerinle paylaşımlar yapmak, duygusal bağlarını güçlendirebilir. Hem kendine hem de diğerlerine karşı nazik olmayı ihmal etme; sıcak bir gülümseme çoğu şeyi iyileştirebilir.
