1
‘Kayıp Sancak’ için, “100 yıl öncenin romanı ama bu romana konu olan coğrafyada emperyalistlerin emelleri sona ermiş değil. O yüzden dingin bir Anadolu için güçlü olmaya ve içerisinde yaşayanların tıpkı bir mozaik tablosunda olduğu gibi tüm renklerle bir arada olma zorunluluğu var” diyen Uluğtürkan, yeni kitabını ve yeni kitabının kahramanlarını anlattı.
Mehmet Bey, romanınız için sizi tebrik ederek başlamak isterim. Tarihsel gerçekliğin kurgunun, kurgunun da tarihsel gerçekliğin önüne geçmediği, başarılı bir dengede ilerleyen bir roman, Kayıp Sancak. Bu dengeyi nasıl kurduğunuzla ilgili başlayalım isterseniz…
Kayıp Sancak’ta tarihsel gerçeklik daha yoğun. Kurguyu, sadece ana hikâyeyi ara bölümlerle harmanlama ve okuru o yıllara götürme çabası için kullandım. 100 yıl önce Anadolu’da verilen kurtuluş mücadelesinin her anı, bir romanı besleyecek zenginliğe sahip. Zaten az sayıda var olan Kurtuluş Savaşı romanlarımız arasında Kayıp Sancak’ı farklı bir konuma taşıyabilecek en önemli taraf gerçekliğe çok yönlü bakış açısı olabilir. Mondros Mütarekesi’nden hemen sonra Anadolu’yu Güney’den işgale başlayan Fransızların ünlü komutanı Binbaşı Pierre Mesnil’in günlüğü ve işgale karşı destan yazan Kuvvacı komutanların dönemin yerel gazetelerine yansıyan anıları kurguya gerek bırakmadı.
Roman kişilerinizin birçoğu gerçek kişiler; gerçek kişilerin bir romanda anlatıya yedirilmesi zor bir süreç olsa gerek. Onlar gibi düşünebilmek, birtakım çıkarımlara varmak ve bunun gibi başlıklar adına… Ne söylemek istersiniz?
Vatanın kurtuluş planlarını 19 Mayıs 1919’dan 6 ay önce Adana’da yapan, 5 Ağustos 1920’de yönettiği Pozantı Kongresi’nde delegelerin önüne koyduğu sandıkla ülkesi için kuracağı sistemi demokrasi olarak belirleyen reformist, vizyoner Osmanlı paşası Mustafa Kemal, Kayıp Sancak’ın kahramanlarından biri. Yanı sıra Cihan Harbi’nde Fransa’nın Almanlara karşı verdiği mücadelede Verdün Cephesi’nin kahramanı Binbaşı Mesnil, Kuvvacı komutanlar Tekelioğlu Sinan (Ali Ratıp), Kara Afat (Hasan Akıncı) ve onlarca kahraman Kayıp Sancak’ın tuğlalarını ören karakterler. Kayıp Sancak, Kurtuluş Savaşı’nın Güney Cephesi’nin az bilinen gerçeklerini içerirken, Kuvvacı Yüzbaşı Tekelioğlu Sinan ve Fransız Binbaşı Pierre Mesnil’in akıl oyunlarını da aktarıyor. Cephede karşı karşıya gelen iki komutanın günlüklerini ve anılarını okuduğumda karakterleriyle ilgili detaylı bilgi edinme imkanı buldum. Askerlik mesleğine aşık, savaş halinde bile birbirleriyle iletişimde nezaketi elden bırakmayan, disiplinli, kararlı bu karakterleri romana işlemek çok zor olmadı.
Okur aslında ilk iki soru ekseninde bile sizin olaylara bakış açınızı kavrayacaktır aslında… Ama yine de sormak isterim kayıp Sancak’ı güncel yapan ne sizce? Ya da Kayıp Sancak güncel bir roman mı, bir tarih romanı olarak…
Anadolu’da yaşamanın, Anadolu’ya sahip olmanın bedeli tarih boyunca ağır olmuş. Hala çok ağır. Zira herkesin gözü burada. Kıskandıran bir stratejik konum, zengin kaynaklar. O yüzden tarih boyunca bu topraklara sahip olabilmek, sahip olunca da muhafaza edebilmek kolay olmamış, olmuyor ve olmayacak. Burada mücadele hiç bitmeyecek. Dün, ticaret yolları, stratejik konum için yapılan savaşlar bugün ekonomiyle veriliyor. Belki yarın su kaynakları için verilecek. Zaman, enstrüman değişecek ama bu topraklarda sefa sürebilmenin bedeli hep ağır olacak. Kayıp Sancak, 100 yıl öncenin romanı ama bu romana konu olan coğrafyada emperyalistlerin emelleri sona ermiş değil. O yüzden dingin bir Anadolu için güçlü olmaya ve içerisinde yaşayanların tıpkı bir mozaik tablosunda olduğu gibi tüm renklerle bir arada olma zorunluluğu var.
Aslında bu bağlamda şu da tartışılmalı belki, son dönemde tarihsel roman dendiğinde azınlıklar etrafında dönen bir anlatı var, azınlıklar nasıl değerlendirilmeli bir romanın içinde yer aldıklarında? Bunu şunun için soruyorum, sürekli bir mağdurluk savunusuna boğulmuş bir tarih arayışı var…
Azınlığın ‘mağdur edebiyatı’ yazın dünyasında karşılık buluyor olabilir. Ancak tarihi roman yazarlarının objektif olma zorunluluğu olduğunu düşünüyorum. Bir romana ‘tarihi roman’ deniyorsa kişi, yer,zaman ve olayların gerçekliğinin ispat edilebilir olması gerektiğine inanıyorum. Kayıp Sancak’ta buna özen gösterdim. Romanda yer alan olayları, çatışma taraflarının teyit ettikleriyle sağlamasını yaptım.
Romanınızı kurarken anlatı biçimi, yöntem, dil ve söylem gibi başlıkları nasıl değerlendirdiniz? Romanınızda tuhaf kahramanlık ifadeleri yok, bu önemli, gerçekçi cümleler daha sık kullanılmış. Oysa zafer anlatılarında karşılaştığımız hep, tuhaf ve gerçeğin dışında söylemler olur…
Anadolu’da canlarını ortaya koyarak bize vatan bırakan bu insanlar olağanüstü. Yaptıkları fedakarlıklara bugünkü koşullarda bakıldığında insanüstü duruyorlar. Bu kahramanların hiçbir abartılı cümleye ihtiyacı yok. Biz onları ne kadar gerçekçi ve yalın anlatırsak büyüklükleri daha çok ortaya çıkıyor.
Bir ayrıntı dikkatimi çekti; teşekkür metninizde romanı okuttuğunuz ve fikrini aldığınız insanların iş unvanlarını da kullanmışsınız, bunun bir önemi var mı?
Ekonomi gazeteciliğinde 32 yılı geride bırakmaya hazırlanıyorum. Doğal olarak çok sayıda iş insanına yakınlığım var. Bunlar arasında kitap kurdu olanları belirledim. Romanı tamamladığımda yayınevimden önce onlara gönderdim. Başarılı iş insanlarının bakış açılarını önemsiyorum. İçerisinde mühendis olanlar da sosyal bilimler eğitimi alanlar da var. Görüşlerinden ve beni telkin eden sözlerinden oldukça yararlandım doğrusu.
Böyle bir eseri memleket okuruna kazandırdığınız için, çok teşekkür ederiz. Son olarak söylemek istedikleriniz nelerdir?
Roman raflara çıkalı henüz bir ay olmadan 4’üncü baskısını yaptı. Bu elbette bir yazar için büyük mutluluk. Bana sosyal medyadan bir üniversite öğrencisi ulaştı. Kayıp Sancak’ı okuduğunu, bu vatanın kendisine hangi imkansızlıklara rağmen emanet edildiğini anladığını, bundan sonra derslerine daha sıkı çalışacağını, eğitimi sonrası hangi işi yaparsa en iyisini yapmaya söz verdiğini söyledi. Çok duygulandım. Ben 100 yıl önceki istiklal mücadelemizin çocuklarımıza, gençlerimize yeteri kadar anlatılmadığını düşünüyorum. Kurtuluş Savaşı’nı doğru anlamak, vatanın hangi şartlarda nasıl kurulduğunu bilmek bu ülkede herkesin sorumluluk bilincini artırır diye düşünüyorum. Hiroşima ve Nagasaki’ye atılan atom bombasından sonra Japonların vatanlarına sahip çıkma, üretme ve bilime olan sevdası aynı hızıyla devam ediyor. Biz de Kurtuluş Savaşı sonrası aynı olguyu Cumhuriyet’in ilk yıllarıyla yaşadık. Ama bizim şanssızlığımız; kurtarıcı, kurucu ve reformlarıyla yenilikçi liderimiz Mustafa Kemal Atatürk’ü erken kaybetmemiz oldu. Kurtuluş Savaşı’mızı doğru anlatan romanlar, filmler, diziler arttıkça vatanımıza olan sevgimizin artacağına, bilim ve üretime daha fazla önem vereceğimize, gelişmiş ülkeler arasındaki yerimizi daha hızlı alacağımıza inanıyorum.
Enerjin yükseliyor, bu güçlü motivasyonun seni yeni fırsatlara yöneltebilir. Kendine güvenin tazelendiği bu dönemde, liderlik özelliklerini sergilemek için harika bir zaman. İlişkilerinde daha açık ve dürüst olmalısın; sevdiğinle köklü konuşmalar yaparak bağlarınızı güçlendirmek mümkün. İş veya kariyer alanında cesur adımlar atma cesaretini bulabilirsin, risk almaktan çekinme. Sağlığınla ilgili dikkat etmen gereken noktalar var; dinlenmeye ve zihinsel rahatlamaya özen göstermelisin. Çevrendeki insanlara karşı anlayışlı ve destekleyici olmak, senin için önemli bir tatmin kaynağı oluşturacak. Günün sonunda, içsel huzurun ve keyfin yüce kalacak; bu da çevrendekilere yansıyarak, olumlu bir atmosfer yaratmanı sağlayacak.
Stabilite ve güven arayışın bu günlerde daha da belirginleşiyor. Duygusal ve fiziksel konforunu ön planda tutmak isteyeceksin. Maddi konulara dair fırsatlar kapını çalabilir; fırsatları iyi değerlendirmek için dikkatli olmalısın. İlişkilerde samimiyet ve sadakat ön planda; sevdiklerinle arandaki bağları güçlendirmek için keyifli zamanlar yaratabilirsin. Kendine yönelik bakım ve öz şefkat önem kazanıyor; doğayla iç içe zaman geçirebilirsen ruhsal olarak tazeleneceksin. Her adımında kararlılığını korumalısın; bu senin en büyük gücün olacak.
Bugün, zihinsel becerilerin ve iletişim kabiliyetinin ön planda olacağı bir gün. Farklı düşünceleri bir araya getirerek yeni fikirler geliştirebilirsin. Sosyal ortamlarda meraklı tavrın, başkalarıyla bağlantı kurmanı kolaylaştıracak. Ancak, dağılmaman için bu sürecin tadını çıkarmalı ve aşırı harekete kapılmamaya dikkat etmelisin. Ana konuların üzerinde derinleşmek yerine, yüzeyde kalmayı tercih edebilirsin. Kısa yolculuklar veya anlık planlarla kendini şımartabilirsin. Yaşadığın anların tadını çıkarmak, gelecekteki deneyimlerini zenginleştirecek. İçsel dünyanı keşfetmek için kitap okuyabilir ya da ilham verici bir film izleyebilirsin. Hislerini ifade etmekteki başarı, seni daha da özgüvenli hissettirecek. Dinamik enerjini doğru yönlendirerek, başkalarıyla olan ilişkilerini güçlendirebilirsin. Unutma, en büyük güç bazen en basit şeylerde saklıdır.
Duygusal derinliğin ve sezgisel yeteneklerin bugün özellikle ön planda. İçsel huzuru yakalamak için kendine biraz zaman ayırmalısın. Aile ve sevdiklerinle olan ilişkilerin bu dönemde daha fazla önem kazanacak, birlikte geçireceğin zamanlar ruhuna iyi gelecek. Onların ihtiyaçlarına cevap vermek, sana da tatmin hissi verecek. İş ya da sosyal yaşamda aldığın kararların arkanında güçlü bir motivasyon yatıyor, bu yüzden içgüdülerine güvenebilirsin. Gün içinde karşılaşabileceğin bazı zorluklar, aslında seni daha güçlü kılacak fırsatlar sunuyor. Yeniliklere açık ol ve yaratıcılığını kullan. Belirsizliklere karşı sabırlı olmalısın; zaman her şeyi yoluna koyacak. Kendini ifade ederken duygu, samimiyet ve zarafetle hareket etmen, çevrendekilerle güçlü bağlar kurmanı sağlayacak.
Detaylara olan düşkünlüğün, bu dönemde seni çok başarılı kılacak. Küçük sorunları büyütmek yerine, mantıklı bir şekilde çözüm üretmek üzerine yoğunlaşmalısın. İş veya günlük yaşamında, planlarını gözden geçirip gereksiz yüklerden kurtulmak, sana büyük bir ferahlama sağlayabilir. Kendini daha sağlıklı ve zinde hissetmek için rutinine ufak değişiklikler eklemeyi düşün. İnsanlarla olan iletişiminde hassasiyetin artacak; bu, anlaşmazlıkları çözmekte avantaj sağlayabilir. Kendine biraz zaman ayırarak, ruhsal ve bedensel dengeyi sağlamak için meditasyon ya da doğa yürüyüşü gibi aktiviteler de düşündürebilir. Arkadaşlarınla olan ilişkilerde, destekleyici bir rol üstlenmek, aranızdaki bağı kuvvetlendirecek. Kişisel hedeflerine odaklı kalabilirsin; kararlı ve azimli bir tutum sergilersen, üstesinden gelemeyeceğin hiçbir engel yok. Kendine güven ve potansiyelini ortaya çıkarma zamanı!
Tansiyonun yükseldiği, duygusal dalgalanmaların yoğun olduğu bir gün. İçsel mücadelelerle yüzleşmek, gizli korkularını ifşa etmek zorunda kalabilirsin. Empatinin yüksek olduğu bu dönem, başkalarının duygularına duyarlılığını artıracak. Kendi hislerini başkalarıyla paylaşma isteğin artarken, ilişkilerde derin bağlar kurma fırsatı doğabilir. Gizli düşmanlıklar veya takıntılı düşünceler seni rahatsız edebilir, bu yüzden dikkatli ol. Aynı zamanda, hedeflerine ulaşma konusunda derin bir motivasyon hissedeceksin, kararlılığın seni başarıya götürebilir. Dikkat etmen gereken ise, intikam alma veya kıskanma eğilimleridir; bunlar seni geri çekebilir. Kendine karşı nazik ol, geçmişle yüzleşmek, geleceğe daha huzurlu adımlarla ilerlemeni sağlayabilir. Şimdi iç huzuru bulmak için meditasyon veya yalnız kalmayı tercih etmek faydalı olabilir.
Bugün yeni maceralara atılmak için mükemmel bir zaman. İçinde taşıdığın özgür ruh, keşfetme isteğini daha da artırıyor. Seyahat planları veya yeni hobbyler edinme arzusu içindesin. Sosyal çevrenle etkileşimlerin canlı, yeni insanlarla tanışabilir ve ilham verici fikirler edinebilirsin. Yaratıcılığın zirveye çıkıyor; sanatsal projeler veya yazma çalışmaları için ilham alabileceğin bir dönemdesin. Ancak dikkat etmen gereken bir nokta var; ani ve düşünmeden yapılan harcamalar, bütçeni zorlayabilir. Üstelik, duygusal ilişkilerde de açık ve dürüst iletişim kurmak çok önemli. Sevgi ve arkadaşlık temalarında kalbini dinlemeyi unutma. Kendini ifade etmekten çekinme; bu, hem senin hem de çevrendekilerin içsel huzur bulmasını kolaylaştıracak.
İlerlemekte olduğun yolda sağlam adımlar atmak isteyeceksin. Bugün, hedeflerin üzerine yoğunlaşarak, stratejik düşünce ve disiplinle hareket etme arzusu içinde olabilirsin. Geçmişteki deneyimlerini değerlendirerek, yeni fırsatlara odaklanmak için doğru zamanı bekleyeceksin. İş ve kariyer olaylarında sabırlı olman önem taşıyor; bu bağlamda atacağın adımların kalitesi, uzun vadede sana büyük kazanç sağlamaya aday. Duygusal açıdan, içsel huzur arayışında olabilirsin. Sevdiklerinle geçireceğin zaman, bağları güçlendirmene olanak tanıyacak. Kararlılık ve azim, bulunduğun durumu ileriye taşıyacak anahtar kavramlar. Kendine güven ve cesur ol; her adımın, seni hedeflerine yaklaştıracak.
Bugün, yaratıcı potansiyelinizin zirveye çıkacağı bir dönemdesiniz. Zihinsel esnekliğiniz yeni fikirleri keşfetmenizi sağlarken, sosyal çevrenizdeki insanlarla kuracağınız derin bağlantılar hayatınıza renk katacak. Ani ilham anları yaşayabilir, beklenmedik yollarla çözümler bulabilirsiniz. Hedeflerinizi gözden geçirip, onlara ulaşmak için kendinize yeni stratejiler belirlemeniz faydalı olacaktır. İlişkilerde ise, samimi ve açık iletişim kurmanız, anlaşmazlıkları kolaylıkla aşmanıza yardımcı olacaktır. Fark yaratma arzunuz, çevrenizdeki insanları da etkileyerek, birlikte güzel projeler yapma fırsatı sunabilir. Kendinize güvenin ve içsel sesinize kulak verin. Bu enerji dolu gün, sizi ileri taşımak için mükemmel bir zemin oluşturuyor.
Duygular derinleşiyor, sezgilerin güçleniyor. İç dünyana döndüğün, kendi korkularınla yüzleştiğin bir dönemdesin. Hayal gücünün ve yaratıcılığının artmasıyla birlikte, sanatsal ve ruhsal alanlarda ilham bulabilirsin. Aynı zamanda ilişkilerinde bazı belirsizliklerle karşılaşabilirsin; bu durum seni düşünmeye sevk edecek ve içgüdülerinle hareket etmeni gerektirecek. Duygusal zekanı kullanarak, karışık durumları anlamlandırabilir ve empati kurarak insanlarla daha derin bağlar kurabilirsin. Kendine zaman ayırmayı ve ruhsal yenilenmeyi ihmal etme, seni huzura kavuşturacak olan şey belki de yalnızlık ve meditasyon. Sakin kalmayı başardığında, birçok problemin üstesinden gelebileceğini göreceksin.
