

Konuk yazar: Gila Benmayor
İçinden kadınların geçtiği hikâye, geçmiş zamanlarda “Işık Ülkesi” diye bilinen Likya Birliği’nin başkenti antik Patara’da başlıyor günümüze kadar geliyor.
Antikçağlarda benzeri olmayan çoğulcu demokratik bir yapı kurmayı başarmış Likya için Fransız aydınlanmasının önemli yazarlarından Mostesquieu, “Kanunların Ruhu Üzerine” kitabında şöyle der:
“Eğer mükemmel bir konfederasyon cumhuriyet örneği vermek gerekirse Likya’yı gösteririm.”
Fransız yazarın bu sözlerinin ABD’nin 1787 yılında anayasasında etkili olduğu öteden beri bilinir. Patara’da demokratik geleneğin en önemli kanıtlarından biri milattan önce 2. yüzyılda inşa edilen dünyanın en eski meclis binası.
2006 yılı kazılarında gün ışığına çıkarılan 1400 kişilik meclis binasında bulunan yazıtlardan, Likya Birliği’nin meclis kararlarını burada alındığı anlaşılıyor.
Meclis binası TBMM’nin sağladığı bütçeyle restore edildi ve 2020 Patara Yılı’nda ziyarete açıldı.
Patara aynı zamanda Noel Baba diye bildiğimiz Aziz Nikolaos’un da doğum yeri.
Ancak bu antik şehirle bilmemiz gereken en önemli şeylerden biri, anaerkil bir toplum barındırdığı ve kadınları sosyal yaşamın merkezine aldığı.
Tarihin babası diye bilinen Herodot, Likyalıların soylarını annelerine göre tanımladığını yazar.
Yine Herodot’a göre, Likyalı bir kadın bir köle ile evlendiğinde çocuğu tüm vatandaşlık haklarına sahip olabiliyordu.
Oysa Likyalı bir erkek bir köle ya da yabancıyla evlendiğinde çocuğun böyle bir hakkı yoktu.
Yani Likyalı kadın soyun belirlenmesinde ve yasalar karşısında bir adım önde.
Yeliz Gül Ege ve Prof. Havva Işık ödül töreninde Prof. Jale İnan’ın fotoğrafı önünde.
Anaerkil uygarlığın başkentinde kazıların bir kadın başkanlığında devam etmesinden daha doğal ne olabilir?
1988 yılından beri Patara’da çalışan, 2009 yılından günümüze kazı başkanı olan, Akdeniz Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Havva İşkan Işık’tan söz ediyorum.
Patara ile ilgili kadın hikâyemiz burada bitmiyor.
Prof. Işık, geçen günlerde Türkiye’nin ilk “kadın arkeoloğu” Prof. Dr. Jale İnan adına verilen ödülün sahibi oldu.
Tam adı “Prof. Dr. Jale İnan 2020 Antalya Yılın Kadın Ödülü” olan ödül, kadın hikâyesinin devamı.
Çünkü ödül altı yıldan beri Antalya Tanıtım Vakfı (ATAV) çatısı altındaki sanal ortamdaki Antalya Kadın Müzesi tarafından veriliyor.
ATAV ve Antalya Kadın Müzesi’nin kurucusu bir başka kadın, turizmci Yeliz Gül Ege.
Ödül daha önce iş insanı Suna Kıraç, Dünya Serbest Dalış Rekortmeni Şahika Encümen gibi isimlere verilmiş.
Geçen yıl 257 bin 560 kişinin ziyaret ettiği Patara’daki kazı çalışmaları 2016 yılından beri Türkiye İş Bankası ve iştirakleri Şişecam ile TSKB tarafından destekleniyor.
Bugün içsel enerjin yüksek, bir şeyler başlatmak için mükemmel bir zaman. Cesur adımlar atmak seni motive edecek. Sosyal çevrenden destek alabilir, liderlik vasıflarını sergileyebilirsin. Ancak aceleci davranmamaya dikkat et, sabırlı olmak işleri daha sağlıklı ilerletebilir. Yeni fırsatlar kapını çalıyor, bunları değerlendirmek için gözlerini dört aç. Aşk hayatında tutku ve heyecan dolu anlar yaşayabilirsin; içten gelen duygularla ilgi çekiyorsun. Kendine güvenin, başkalarına da ilham verecek. Sadece isteklerini açıkça ifade etmen yeterli. Özgürlüğüne olan düşkünlüğün, yeni ayaklar üzerinde durmanı sağlayacak; kendi yolunu çizmekten çekinme. Enerjinle çevrendeki insanlara da ilham vereceksin, bu etkiyi değerlendir.
Bugün, içsel huzur arayışında olabilirsin. Sabırlı ve kararlı tavrın, seni zorlukların üstesinden getirirken destekleyecek. Maddi konulara odaklanmak, fırsatlar yaratabilir. Yeni projelerle ilgilenmek, yaratıcı potansiyelini ortaya çıkarma şansı sunabilir. Duygusal bağlarda derinleşmek için uygun bir zaman. Sevdiklerinle geçireceğin kaliteli zaman, ilişkilerini güçlendirecek. Kendine karşı nazik ol, düşüncelerini açık bir şekilde ifade edebilirsin. Bugün merak duygusu, yeni bilgiler öğrenmeni sağlayacak. Doğayla bağlantı kurmak, içsel dengeyi bulmana yardımcı olabilir.
İletişim yeteneklerinin zirveye çıkacağı bir gündesin. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin oldukça canlı ve verimli geçecek. Düşüncelerin ve fikirlerin etrafındakilere ilham verebilir, bu nedenle açık bir zihinle yaklaşmakta fayda var. Yaratıcılığın yüksek seviyelerde olabilir; yazılı veya sözlü projelere başlayabilirsin. Ancak, dikkatin dağılma eğiliminde, bu sebeple organizasyon yeteneklerini geliştirmek iyi bir fikir. Kısa seyahatler veya ani planlamalar seni heyecanlandırabilir. Belki de eski arkadaşlarla yeniden bağlantı kurmak isteyebilirsin; nostaljik anılar gündeme gelebilir. Kendine alan yaratmayı unutma, zira çok fazla insanla zaman geçirmek seni yıpratabilir. Duygusal açıdan bazı sürprizler kapıda; bu, senin için heyecan verici bir dönüm noktası olabilir. Mantığını ve sezgini dengelemek, kararların üzerinde olumlu bir etki yaratacak.
Bugün, duygusal derinliklerinle yüzleşme zamanı. İçsel hislerinle barışık olabilirsin, ancak bu durum seni başkalarıyla olan ilişkilerinde hassas kılabilir. Ailevi meseleler veya yakın dostluklar gündemde olabilir; burada duygusal destek almak önemli olacak. Kalp sesine kulak ver ve duygularını ifade etmekten çekinme. Kendini koruma içgüdüsüne sahip olduğundan, solgun bir karamsarlığa kapılsan bile seni sevgi besleyebilir. Gün boyunca küçük sürprizler ve mutlu anlar yaşamak mümkün. Kendine ve sevdiklerine hedefler koyarken, hedefleri ulaşılabilir kılmaya dikkat et. Özellikle ev ortamında yaratıcı projelere yönelmek, sana huzur getirebilir. Hayatın akışına kendini bırak, esnek olmayı dene. Duygusal dengeyi yakaladıktan sonra, düşündüklerinin ve hissettiklerinin arasında uyum sağlamayı başardığında, gündelik yaşamın senin için daha da anlam kazanacak.
Sahip olduğun karizma ve güven, etrafındaki insanları etkiliyor. Bugün, en çok parladığın alanlarda kendini ifade etme fırsatları bulabilirsin. Sanat veya yaratıcılık gerektiren projelere yönelmek, içindeki enerjiyi serbest bırakmana yardımcı olacak. Duygusal ilişkilerde samimiyet ve sıcaklık ön planda. Sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirmek için zaman ayırmak, ilişkilerini derinleştirmen açısından faydalı olacaktır. Özellikle liderlik özelliklerinin öne çıkacağı bu dönemde, iş hayatında takdir görme ihtimalin artıyor. Ancak, ego trappings’ten kaçınmak önemli; alçakgönüllülüğün seni daha da yükseklere taşıyacak. Bugün, başkalarına ilham verme kabiliyetinle birlikte, tartışmalara ve fikir alışverişlerine katılmaktan çekinme; bu senin için yeni kapılar aralayabilir.
Gününüz, pratik ve analitik düşünme yeteneğinizi daha da vurguluyor. Önünüze çıkan sorunlara yaklaşırken detaylara dikkat etme isteğiniz size fayda sağlayacak. Gün içinde karşınıza çıkabilecek küçük aksaklıklar, büyük resmi görme yeteneğiniz sayesinde kolaylıkla aşılabilir. Özellikle iş yerinde veya günlük görevlerinizde, organize olma ve önceliklerinizi belirleme becerinizle etkileyici sonuçlar elde edeceksiniz.Başka insanlarla olan iletişiminizde incelik ve özveri ön planda olacak. Duygusal olarak kendinizi rahat hissettiğiniz bir ortamda olacaksınız, sorumluluklarınızı yerine getirirken sevdiklerinizle geçireceğiniz zaman, zihinsel ve ruhsal olarak yenilenmenizi sağlayabilir. Kendinizi daha iyi hissetmek için bir hobiye yönelmek ya da doğada zaman geçirmek iyi bir fikir olabilir. Bu süreçte içsel huzurunuzu bulmaya ve kendinize bir nefes alanı yaratmaya dikkat etmelisiniz. Çok yönlü düşünme yeteneğiniz, karşılaştığınız zorlukları aşmanıza ve yeni fırsatlar yaratmanıza yardımcı olacaktır. Unutmayın, ele aldığınız her konuda kaos yerine düzeni sağlamak sizin elinizde.
Bugün, davetkar bir enerjinin içine girmiş bulunuyorsun. Sosyal ilişkilerin canlanabilir; çevrendekilerle iletişimlerinde derin, anlamlı bağlantılar kurma fırsatın var. Kendini ifade ederken, yaratıcılığını serbest bırakmak önem kazanacak. Duygusal dengeyi korumak adına, içsel huzur arayışına girebilirsin; bu dönemde meditasyon veya doğa yürüyüşleri sana iyi gelebilir. Hayatında ilerletmek istediğin konulara dair kararlar alırken, mantık ile duygularını birleştirmen faydalı olacaktır. Bir yakınından alabileceğin destek, seni yeni bir bakış açısına yönlendirebilir. Kendine karşı nazik olmayı unutma; öz bakımına özen göstermek günün en önemli derslerinden biri.
Duygular derinleşiyor, içsel bir sorgulama dönemine girmiş olabilirsin. Gizli kalmış hislerin su yüzüne çıkma arzusunda. Bu durum, kim olduğuna dair yeni farkındalıklar yaratabilir. Unutma, duygusal derinliklerle baş etmek zordur fakat seni güçlendirecek bir süreçte olduğunu bilmelisin. Yakın çevrendeki ilişkilerde daha dikkatli olman gerekebilir; bazı sırların dışa vurulması, beklenmedik tartışmalara sebep olabilir. Sezgilerin oldukça kuvvetli; hislerine güvenmek, doğru kararlar almanı sağlayacak. Kuşkular içinde kaybolmak yerine, açık iletişim kurmak en iyisi. Kendini ifade etme şeklin önem kazanıyor; hislerini açıkça paylaştıkça yüklerinden arınacaksın. Şimdi kendinle yüzleşmek ve dönüşüm için gereken cesareti toplamak zamanı. Unutma, zorluklar seni sadece daha güçlü kılıyor. Başkalarının hislerine saygı göstererek, kendi ihtiyaçlarını da ihmal etmemelisin. Bu dengeyi sağlamak, hem içsel huzurunu hem de çevrenle olan ilişkilerini derinleştirecek. Hazır ol; yeni fırsatlar ufukta göründü, onlara açık olmakta fayda var.
Macera arayışında olduğun bir dönemdesin ve bu, seni yeni deneyimlere yönlendirecek. Seyahat planları yapmak veya farklı kültürel etkinliklere katılmak için harika bir zaman. Entellektüel merakın yüksek, öğrenmeye açık ol ve karşına çıkan fırsatları değerlendir. Sosyal ilişkilerinde, insanlarla olan etkileşimlerin zevkli ve öğretici olabilir. Yeni arkadaşlıklar edinmek veya eski dostlarınla derin sohbetler yapmak hayatına neşe katacak. Duygusal açıdan, içsel huzur bulma arayışındasın; bu, meditasyon ya da doğada zaman geçirme gibi faaliyetlerle desteklenebilir. Bugün, kendine zaman ayırmayı unutma; iç sesine kulak ver ve kararlarını ona göre şekillendir. Özellikle kariyer alanında yaratıcı fikirler keşfetmek için harika bir gündesin; büyük projelere adım atmak için cesur ol. Unutma, hayat sunduğu güzelliklerle dolu ve sen bu güzellikleri keşfetmek için hazır görünüyorsun.
Disiplinin ve azminle öne çıkıyorsun; hedeflerine bir adım daha yaklaşmak için mükemmel bir zaman. Karşılaştığın zorluklar, seni daha da güçlendirecek. İş yerinde ya da sosyal çevrende otorite konumundaki kişilerle olan etkileşimlerin, uzun vadede fayda sağlayabilir. Kendini yeterince ifade edemediğini hissettiğin anlarda, içsel sesine kulak ver ve duygularını dışa vurmanın bir yolunu bul. Aşk cephesinde, merak duygusu ön plana çıkıyor; yeni bir maceraya atılmak, ilişkine taze bir enerji katabilir. Sağlık açısından ise, bedenine dikkat etmen gereken bir dönemdesin. Fiziksel aktivitelerine özen göstererek, zihinsel rahatlama sağlayabilirsin. Gün, içsel dengeyi bulmak ve hedeflerine yönelmek için güzel fırsatlarla dolu.
Bugün zihninizde birçok yeni fikir ve proje uyanabilir, atypik düşüncelerinizle çevrenizi etkileyebilirsiniz. Sosyal çevrenizle ilgili yenilikler yapmak isteyebilir, farklı insanlarla tanışma arzusuyla dolup taşabilirsiniz. Beklenmedik bir fırsat kariyerinizde yeni kapılar açabilir; risk almaktan çekinmemelisiniz. Duygusal açıdan, içsel huzur arayışınız ön planda, meditasyon ya da yürüyüş gibi aktivitelerle kendinizi dinlendirmeniz faydalı olabilir. İletişim konusunda biraz daha sabırlı olmanız gereken bir gün olabilir, olumsuz durumları yapıcı bir şekilde aşmayı başarabilirsiniz. Arkadaşlarınızdan alacağınız destek, kendinizi daha güvende hissetmenize yardımcı olabilir. Fluttering in your heart suggests unexpected moments of romance might blossom in your interactions, allowing for deeper connections.
Duygusal derinliklerin ve sezgilerin ön planda olduğu bir gün. İçsel hislerin, geçmişle olan bağlantıların, bugün varlığını daha belirgin bir şekilde hissettirebilir. İçsel dünyanda gezinirken, bazı eski meselelerin yeniden gündeme gelmesi mümkün. Bu durum, geçmişle yüzleşmeni ve belki de bir tür kapanış sağlamanı gerektirebilir. İlişkilerdeki duygusal açıdan açıklık önem kazanıyor; sevdiklerinle samimi paylaşımlar yapmayı ihmal etmemen yararına.Sanat ve yaratıcılıkla ilgilenmek için harika bir zaman. Bir projeye başlamaktan çekinme; hayal gücünle ortaya koyacağın şeyler, başkalarını da etkileme potansiyeli taşıyor. Kendine güven ve yaratıcılığını ifade etme konusunda cesaret bulmalısın. Bütün bu süreçler, duygusal yüklerinden arınmanı sağlayabilir ve ruhsal olarak daha hafif hissetmene yardımcı olabilir. Kendine karşı nazik ol, ihtiyaç duyduğun anlarda yalnız kalmayı bil ve kendi iç huzurunu araştır.