

Konuk yazar: Gila Benmayor
İçinden kadınların geçtiği hikâye, geçmiş zamanlarda “Işık Ülkesi” diye bilinen Likya Birliği’nin başkenti antik Patara’da başlıyor günümüze kadar geliyor.
Antikçağlarda benzeri olmayan çoğulcu demokratik bir yapı kurmayı başarmış Likya için Fransız aydınlanmasının önemli yazarlarından Mostesquieu, “Kanunların Ruhu Üzerine” kitabında şöyle der:
“Eğer mükemmel bir konfederasyon cumhuriyet örneği vermek gerekirse Likya’yı gösteririm.”
Fransız yazarın bu sözlerinin ABD’nin 1787 yılında anayasasında etkili olduğu öteden beri bilinir. Patara’da demokratik geleneğin en önemli kanıtlarından biri milattan önce 2. yüzyılda inşa edilen dünyanın en eski meclis binası.
2006 yılı kazılarında gün ışığına çıkarılan 1400 kişilik meclis binasında bulunan yazıtlardan, Likya Birliği’nin meclis kararlarını burada alındığı anlaşılıyor.
Meclis binası TBMM’nin sağladığı bütçeyle restore edildi ve 2020 Patara Yılı’nda ziyarete açıldı.
Patara aynı zamanda Noel Baba diye bildiğimiz Aziz Nikolaos’un da doğum yeri.
Ancak bu antik şehirle bilmemiz gereken en önemli şeylerden biri, anaerkil bir toplum barındırdığı ve kadınları sosyal yaşamın merkezine aldığı.
Tarihin babası diye bilinen Herodot, Likyalıların soylarını annelerine göre tanımladığını yazar.
Yine Herodot’a göre, Likyalı bir kadın bir köle ile evlendiğinde çocuğu tüm vatandaşlık haklarına sahip olabiliyordu.
Oysa Likyalı bir erkek bir köle ya da yabancıyla evlendiğinde çocuğun böyle bir hakkı yoktu.
Yani Likyalı kadın soyun belirlenmesinde ve yasalar karşısında bir adım önde.
Yeliz Gül Ege ve Prof. Havva Işık ödül töreninde Prof. Jale İnan’ın fotoğrafı önünde.
Anaerkil uygarlığın başkentinde kazıların bir kadın başkanlığında devam etmesinden daha doğal ne olabilir?
1988 yılından beri Patara’da çalışan, 2009 yılından günümüze kazı başkanı olan, Akdeniz Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Havva İşkan Işık’tan söz ediyorum.
Patara ile ilgili kadın hikâyemiz burada bitmiyor.
Prof. Işık, geçen günlerde Türkiye’nin ilk “kadın arkeoloğu” Prof. Dr. Jale İnan adına verilen ödülün sahibi oldu.
Tam adı “Prof. Dr. Jale İnan 2020 Antalya Yılın Kadın Ödülü” olan ödül, kadın hikâyesinin devamı.
Çünkü ödül altı yıldan beri Antalya Tanıtım Vakfı (ATAV) çatısı altındaki sanal ortamdaki Antalya Kadın Müzesi tarafından veriliyor.
ATAV ve Antalya Kadın Müzesi’nin kurucusu bir başka kadın, turizmci Yeliz Gül Ege.
Ödül daha önce iş insanı Suna Kıraç, Dünya Serbest Dalış Rekortmeni Şahika Encümen gibi isimlere verilmiş.
Geçen yıl 257 bin 560 kişinin ziyaret ettiği Patara’daki kazı çalışmaları 2016 yılından beri Türkiye İş Bankası ve iştirakleri Şişecam ile TSKB tarafından destekleniyor.
Bugün enerjin en üst seviyede. Hızla ilerlemek isteyebilirsin, ancak aceleci davranmamakta fayda var. Kararlarını alırken daha detaylı düşünmek, etrafındaki insanların görüşlerini dinlemek sana avantaj sağlayacaktır. Aşk hayatında da heyecan verici gelişmeler mümkün. Duygularını cesurca ifade etmekten çekinme, bu durum ilişkinin derinleşmesine katkıda bulunacaktır. İş yerinde, takım çalışmasına daha fazla önem vermen faydana olacak. Ortaklıklar ve işbirlikleri önplana çıkabilir. Sağlığa dikkat etmeli, günlük rutinin içine spor eklemelisin. Duygusal dengen için meditasyon veya doğa yürüyüşleri iyi gelebilir. Gün içinde karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için hazır ol, sürprizlerle dolu bir gün seni bekliyor.
Bugün, duygusal ve fiziksel ihtiyaçlarına bir odaklanma dönemi başlıyor. Rahatlık ve güven arayışın artarken, başkalarıyla olan ilişkilerinde derinlik arayışında olabilirsin. Duygusal bağlarını güçlendirmek için samimiyet ve içtenlik önemli. Maddi konularda ise akıllıca seçimler yapmalı, gereksiz harcamalardan kaçınmalısın. Birikimlerini korumak, geleceğine güvenle bakmanı sağlayabilir. Sabırlı ve kararlı yaklaşımın, hedeflerine adım adım ulaşmanı kolaylaştıracak. Sosyalleşmek, yeni insanlarla tanışmak için uygun bir zaman; bu süreçten keyif alacaksın. Yaratıcılığını ifade etmek için uygun zeminler bulabilirsin, sanatsal veya estetik faaliyetlere yönelmek ruhuna iyi gelecek. Kendi iç huzurunu bulmak, dış dünyaya daha olumlu bir bakış açısı kazandıracaktır.
Bugün zihnin derinliklerinde yeni fikirler filizleniyor. Kendini ifade etme isteği artarken, iletişim becerilerin ön plana çıkıyor. Sosyal ilişkilerde dikkat çekici bir enerji var; insanlarla derin bağlantılar kurma şansını yakalayabilirsin. Yaratıcılığın doruk noktasına ulaşacak, bu da seni yeni projelere yönlendirebilir. İkili ilişkilerde ise ani duygu değişimleri yaşayabilirsin. Karşındakinin söylediklerini dikkatle dinlemek, yanlış anlamaların önüne geçecek. Bugün, içsel düşüncelerinle dış dünyayı dengeleyerek, kendine özgü bir yol çizmeye yönelik kararlar alabilirsin. Bilgiyi paylaşmak, sana yeni kapılar açabilir; öğrenmeye ve öğretmeye açık ol.
Duygusal derinliklerinle yüzleşmek için mükemmel bir gün. İçsel huzurunu sağlama alanı bulurken, sevdiklerinle samimi iletişimler kurma fırsatı çıkabilir. Kalbini açacak anlar seni bekliyor. Ev ve aile temaları ön plana çıkarken, bu alanlarda yaşanan gelişmeler, hayatındaki dengeyi bulmana yardımcı olacak. Tarafında olan insanlarla kuracağın sıcak bağlar, ruh halini olumlu etkileyecek ve içindeki sevgiyi daha yoğun hissettirecek. Kendine olan güvenin artarken, yaratıcılık potansiyelin de yükselebilir. Duygusal güvenliği sağlama arayışında acele etme; her şey zamanla güzelleşecektir. Günü, sevgi dolu ve olumlu düşüncelerle geçirmen, sana huzur katacak.
Özgüvenin zirvede, etrafındaki insanları etkileyebilme gücün artıyor. Bugün yaratıcı enerjiler seni saracak, bu da projelerine ve sanatsal faaliyetlerine daha fazla odaklanmanı sağlayacak. Geçmişteki kısıtlamalardan kurtulmak, kendini ifade etmek için mükemmel bir fırsat. Sosyal ortamda dikkatleri üzerine çekmeye hazır ol; insanlar senin etkinliğinden ve enerjinden ilkelenecek. İkili ilişkilerde ise samimiyet ve dürüstlük ön planda olacak. Duygularını açıkça ifade etmek, bağları güçlendirecek. Kendine güven, adımlarını sağlam at, bu dönem senin parlayacağın zaman! Étkileşimler sırasında, başkalarının görüşlerine de dikkat et, ama en nihayetinde iç sesini dinle. Sonuç olarak, kendini bulduğun bir gün seni bekliyor.
Detaylara odaklanma ve analitik düşünme yeteneğin tamamen ön plana çıkıyor. Bugün, karmaşık durumları çözmek için içgüdülerine güvenmen faydalı olacak. İş veya kişisel projelerinde, küçük ama önemli ayrıntılara dikkat etmen kritik bir rol oynayabilir. İletişim becerilerin sayesinde iş ortaklarınla veya yakınlarınla açık ve dürüst bir diyalog kurabileceksin. Ayrıca, sağlık ve yaşam tarzına dair yeni alışkanlıklar geliştirmek için uygun bir zaman. Rutinini gözden geçirip biraz daha sağlıklı seçimler yapmak, uzun vadede büyük faydalar sağlayacak. Duygusal olarak, kendine çektiğin kalabalıktan biraz uzaklaşmak ve içsel huzurunu bulmak isteyebilirsin. Kendini dengelemek için meditasyon veya doğa yürüyüşleri gibi aktiviteler önerilir. Unutma, mükemmeliyetçilik üzerinden değil, aslında var olanlarla barışık olarak ilerlemek seni daha mutlu kılacak.
Duygusal derinliklerinle yüzleşmek için harika bir gün. Aşk hayatında üzerindeki sis perdesinin kalktığını hissedebilirsin; samimi konuşmalar kalbinin kapılarını açabilir. İçsel gücünü keşfederken, yalnız olmadığını bilmek sana cesaret verecek. Yaratıcılığının zirve yaptığı bu dönemde, sanatsal bir uğraşla ilgilenmek ruhuna çok iyi gelecek. İş hayatında ise stratejik düşünme yeteneğinle dikkat çekebilirsin; karmaşık sorunların üstesinden gelmekteki maharetin takdir edilecektir. Sosyal ilişkilerde dikkatli ol ve sezgilerine kulak ver; bazı insanların gerçek yüzlerini görmek için sabırlı olmalısın. Gün, kendini ifade etmenin ve içsel huzuru bulmanın yollarını aramak için ideal. Enerjini boşa harcamadan, vizyonunu genişletmek için fırsatları değerlendir.
Bugün macera arayışın artacak. Yeni fırsatlarla karşılaşabilir, farklı insanlarla tanışma şansı bulabilirsin. İçsel motivasyonun yükselebilir, hedeflerine ulaşma konusunda kararlılığın ön plana çıkacak. Sosyal çevrendeki dinamikler, sana ilham verecek. Ancak, ani kararlar almaktan uzak durman yararına olabilir; durumu değerlendirip, derinlemesine düşünmekte fayda var. Kendini ifade etme şeklin, yaratıcı fikirlerinle dikkat çekmene neden olacak. İç huzurunu korumak için doğayla iç içe olmayı tercih edebilirsin. Özellikle bugün, ruhsal dinginliği sağlamak adına meditasyon veya sakin bir yürüyüş faydalı olacaktır. Sağlıklı ilişkilerin üzerinde durmak ve sevdiklerinle paylaşımda bulunmak da keyif verecek. Unutma, yolculuğun kendisi de en az varış noktası kadar değerlidir.
Disiplinin ve özverinin ön planda olduğu bir gün. Hedeflerine ulaşmak için yoğun çaba gösterebilir, sürdürülebilir bir yol haritası oluşturabilirsin. Kendine güvenerek ilerlemek, kararlılığını pekiştirecek. İş hayatında karşılaşabileceğin zorluklar, aslında sana yeni fırsatlar sunacak. Önemli bir projeye odaklandığında, detaylara dikkat etmek, başarıya giden yolda büyük bir avantaj sağlayacak. İletişimsel anlamda, ilişkilerinde daha yapıcı bir tutum benimsemek, çevrendekilerle olan bağlarını güçlendirebilir. Kendi içsel dengeyi bulmak için biraz daha zamana ihtiyacın olabilir; kişisel bakım ve ruhsal dinginlik için kendine zaman ayırmayı unutma. Sevdiklerinle geçirilecek keyifli anlar, günün karmaşasında sana nefes aldıracak. Kendi sınırlarını zorlayarak, hem kendinle hem de çevrenle daha sağlıklı ilişkiler geliştirmeye yönelmelisin.
Bugün, özgürlüğüne olan düşkünlüğün daha da belirginleşiyor. Sözlerin, başkalarının düşüncelerinde yankı bulabilir; bu durum senin için sosyal etkileşimlerde bir fırsata dönüşebilir. Arkadaş gruplarında veya topluluklarda kendini ifade etmek ihtiyacı duyabilirsin. İnovatif düşüncelerin ve sıradışı fikirlerinle dikkat çekmeyi başaracaksın.İçsel bir yenilenme arayışındasın. Fikirlerin ve hedeflerin konusunda risk almayı göze alarak yeniliklere açılmalısın. Bunun yanı sıra ilham verici bir ruh hali içinde olman, başkalarını da etkileme potansiyeli taşıyor. Duygusal olarak daha derin bağlar kurma isteğin, bazı insanlarla büyük ölçüde yakınlaşmanı sağlayabilir.Aşk hayatında beklenmedik gelişmeler yaşanabilir. Romantik bir davet veya sürpriz bir buluşma seni heyecanlandırabilir. Kendini açmak ve hislerini net bir şekilde ifade etmek, ilişkilerindeki derinliği artırmana yardımcı olacak. Anlık hislerini paylaşmaktan çekinme, unutma ki duygusal bağlılık her zaman yeni kapılar açar. Finansal konularda dikkatli olmalısın. Sınırlarını aşmamak ve bütçeni iyi yönetmek, uzun vadede sana büyük kazançlar sağlayacaktır. Ani harcamalardan kaçınmanı öneririm. Bugün kendini dışavurmanın ve yeni yollar denemenin tam zamanı. Kendine güven ve içindeki yaratıcı gücü ortaya çıkar!
Duygusal derinliklerinle yüzleşmeye hazırlan. İçsel huzurunu bulmak için meditasyon veya doğayla iç içe zaman geçirme isteğin artabilir. Sıradanlığı kırmak için yaratıcı projelere yönelmek isteyebilirsin. Etrafındaki insanların ruh hallerine duyarlılığın artacak, bu yüzden empati yeteneğini kullanarak başkalarına destek olma fırsatları doğabilir. İlişkilerde açık iletişim önemli olacak; duygularını ifade etmekten çekinme. Bu dönemde sezgilerin oldukça güçlenmiş durumda, içsel sesini dinlemek seni doğru yolda ilerletecek. Finansal konularda dikkatli olmalı, aceleci kararlar almak yerine analiz yapmalısın. Unutma, hayal gücün ve yaratıcılığın seni birçok kapıdan geçirebilir. Kendini ifade etmeyi unutmadan, karşılaştığın zorluklarda özgün bir yol bulacağın bir gün seni bekliyor.