1
Usta bir yönetmen Çetin İnanç. Lakabı Jet Rejisör. Yeşilçam’ın altın çağında bir yılda 12 film çekmiş, en az 40 filminin de sansüre takıldığını anlatıyor. Herkes onu Cüneyt Arkın’ın oynadığı efsane film “Dünyayı Kurtaran Adam” ile tanıyor ama kariyeri boyunca 150 civarında filmde imzası var. 79 yaşındaki İnanç, bu yıl 40. kez düzenlenen İKSV İstanbul Film Festivali’nde sunulan geleneksel onur ödüllerinden birinin sahibi oldu… Anlattıkları, yaşadıkları kitap olur, ki zaten olmuş. “Jet Rejisör: Çetin İnanç” isimli söyleşi kitabı Pınar Öğünç’ün kaleminden İletişim Yayınları’ndan çıkmış. Hayalinde hep James Dean olmak isteyen, “Benim zamanımda bugünkü teknoloji olsa dünyanın en iyi filmini yapardım” diyen usta yönetmenle anılarını konuştuk.
Onur ödülünü alınca neler düşündünüz, duygularınız nasıldı?
Çok mutluyum. Bu yaşımda beni aramaları, böyle bir ödül vermeleri hem onurlandırdı hem mutlu etti. Beni hatırlayanların hepsine teşekkür ederim. Ayrıca ben her çağrılan yere gitmem, prensiplerim vardır. Festivallere de katılmam, fakat bu bir onur ödülü, ölmeden önce nasip olduğu için Allah’a şükrediyorum.
Festivallere neden katılmıyorsunuz?
Konu mankeni oluyorsun. Oturtuyorlar oraya, ukala ukala konuşurlar, Yeşilçam’ı beğenmez, laf ederler, sonra başımız belaya girer. Bir tek geçen sene Yeşilçam ödülü veriyorlardı, oraya gittim. Bir de söyleşi yapan genç isimler gelince onları dinlerim.
Ama baktığınız zaman Yeşilçam’ın toplumsal duyarlılığı olan filmlerinin örneklerine bugün pek rastlamıyoruz. O dönemin farkı neydi?
Yeşilçam, iki tane sokaktı. En az 20 tane yazıhane vardı film yapan, oyuncular vardı, 12 yönetmen vardı, 13. ben oldum, asistanlıktan gelerek. Orada insan duygusu vardı. İyilerle kötülerin savaşını anlatırdık biz, iyilerin yanında olurdu o filmler. Bu da Türk vatandaşının duygularını ayağa kaldırıyordu… Başımızda sansür diye bir bela vardı. Rahmetli Yılmaz Güney’in de benim de filmlerimi yaktılar. Biz o sokağın emekçisiyiz, hâlâ bana ödül verdiklerinde Yeşilçam emekçileri adına alıyorum o ödülü.
Yeşilçam zamanı olsa, Covid salgınıyla ilgili bir film çekiyor olsanız neyi anlatırdınız, kimleri oynatırdınız?
İnsanların yanlışlarının cezası çekiliyor. Bunu anlatırdım. Kimleri oynatacağıma gelince, imkân olsa da üç kralı bir arada oynatsam. Ayhan Işık-Taçsız Kral, Yılmaz Güney-Çirkin Kral, Cüneyt Arkın-En Güzel Kral… Ben üçüyle de yıllarca çalıştım. Benim tanıdıklarım arasında onlar kadar sinemaya hizmet eden insan az tanımışımdır. Üçü de bu mikroba karşı savaşır, insanları da peşinden sürüklerdi…
Film çekmeyi neden bıraktınız?
ABD’ye gidip oradaki en büyük stüdyoları gezdim. Dönünce sinemayı bırakmaya karar verdim. Benim çıkardığım maliyetleri kimse kabul etmedi. Ben de “Para olmazsa film olmaz, zaten filmleri hep parasız yaptık, bu işi bırakıyorum” dedim. Atıf Yılmaz’ın, Lütfi Akad’ın asistanlığını yaptım, onlar da hep “Düşündüklerimizi yapamıyoruz” derdi. Yönetmenliğe başlayınca aynılarını yaşadım. 10 günde film çekerdim, “6 günde çeker misin” diye soruyorlardı. Biri de bu filmi 2 ayda çek desin, değil mi?
Hayalinizde kalan, yapamadığınız filmler var mı?
“Bir İnsan Bir Dünya” diye bir senaryom vardı, yapacak parayı bulamadım. Bir de Atatürk filmi çekmek isterdim, imkânsızlıktan yapamadım. Yıllarca denedim, olmadı.
“Bir İnsan Bir Dünya” nasıl bir senaryoydu?
Dünyanın yaratılışından bugüne kadar insan ve dünya ilişkisini anlatan bir filmdi. Sinopsisini 8 senede yazdım. Dünyanın her kıtasında geçen, dinleri de anlatan bir filmdi. Kimse maliyete yardım edemedi, öyle kaldı projem.
Atatürk’le ilgili film nasıl olacaktı?
Doğuşundan Cumhuriyeti kuruşuna kadar geçen süreyi anlatacaktı. O zaman oyuncu bulamamıştık. Maliyeti de çok oldu. Ama benim hep kafamda kalmıştı o. Bir ara Cüneyt Arkın’a çok özel makyajlar yapıp Atatürk’e benzetmeye çalıştım. Ama filmi yapamadık. Cüneyt Arkın’ın da o zaman krallık devriydi. Herkesten önce Atatürk filmi yapmış olacaktık.
Bugün enerjin yüksek, cesaretinle çevrendekilere ilham verebilirsin. İçindeki lider ruhu ortaya çıkıyor; yeni projelere başlamak için harika bir zaman. Kendine güvenin artıyor, bu da sosyal ilişkilerinde olumlu bir ivme kazandırıyor. Aşk hayatında sürprizler kapıda; beklenmedik bir karşılaşma gerçekten kalbini fethedebilir. Sadece düşüncelerini dile getirirken dikkatli ol, zira anlık öfke veya sabırsızlık seni yanıltabilir. Sağlığına özen göster, fiziksel aktivitelere zaman ayırmalısın. Yıldızlar, içsel gücünü keşfetmen için seni cesaretlendiriyor. Bugün, sınırlarını zorlamak ve hayallerin için adımlar atmak için doğru zaman.
Bugün, içsel huzurun arayışında derin bir bağ kurma isteği hissedebilirsin. Maddi konularda daha dikkatli seçimler yapma zamanı. Finansal güvenliğine dair kararlar alırken sezgine ve deneyimlerine güvenebilirsin. İletişimde samimi ve açık olman, ilişkilerin derinleşmesine yardımcı olacak. Sevdiğinle geçireceğin zaman, mutluluğunu artırabilir. Sağlık konularında, vücuduna özen göstermek ve dengeli beslenmek ön planda. Hayatının ritmini bulmak için doğadaki sessiz anlardan faydalanmak ve kendine biraz zaman ayırmak önem taşıyor. Yaratıcı enerjini aktarabileceğin bir proje ya da hobi keşfetmek, zihnini canlandıracak.
İkizler, zihninizin hızlı düşünme kapasitesi ile bugün kendinizi ifade etme konusunda oldukça başarılı olacaksınız. Sosyal etkileşimlerde karşınızdaki kişilere duygularınızı aktarmaktan çekinmeyeceksiniz. Yeni bağlantılar ve arkadaşlıklar kurma fırsatlarıyla dolu bir gündesiniz; bu süreçte açık ve samimi bir iletişim, kalıcı ilişkilerin temelini oluşturacak. Ancak, bazen dikkatinizin dağılması ve bazı detayları gözden kaçırma ihtimaline karşı dikkatli olmalısınız. Zihinsel yoğunluğunuzun artması, odaklanmanızı zorlaştırabilir; bu nedenle, zaman zaman derin bir nefes alarak kendinizi yeniden toparlamaya çalışın. Küçük meselelerde bile çözümler bulmakta son derece yaratıcı olacaksınız. Öğle sonrası, kişisel projelerinizi geliştirmek için harika bir fırsat doğabilir. Kendi düşüncelerinizi net bir şekilde ifade edebilmek için gereken cesareti bulacak, belki de bilinçaltınızdan gelen yaratıcı fikirler sizinle buluşacak. Bu fikirleri yazıya dökmek ya da bir sanat dalında uygulamak, sizin için oldukça tatmin edici olabilir. Son olarak, ailenizle veya yakın arkadaşlarınızla yapacağınız derin ve anlamlı sohbetler, kendinizi daha iyi hissetmenize yardımcı olacak. Bugün, başkalarıyla olan bağlantını güçlendirmek ve kendinizi açmak için harika bir zaman.
Duygusal derinliklerinizi keşfetmeye açık olacağınız bir gün. Sevdiklerinizle aranızdaki bağı güçlendirmek için sevgi dolu adımlar atabilirsiniz. İçsel huzur arayışınız, ruhsal gelişiminize katkı sunacak. Kendinizi yalnız hissettiğiniz anlarda, sosyal çevrenizden destek almak önem kazanabilir. Geçmişte yaşadığınız bazı duygusal olaylar, bugün yeniden gündeme gelebilir. Anılar üzerinde düşündüğünüzde, kendinizi yeniden değerlendirme fırsatı bulacaksınız. Kendinize karşı nazik olun ve duygusal yükleri bırakmak adına hafiflemeyi deneyin. İş veya sosyal hayatınızdaki iletişimde hassasiyet göstermek, ilişkilerinizi olumlu yönde etkileyecektir. İçsel sezgilerinize güvenin; bu, sizi doğru yolda ilerletmek için katalizör görevi görebilir. Önemli insanlarla olan ilişkilerinizi pekiştirmeye yönelik samimi adımlar atmaktan çekinmeyin. Böylece, hem kalbiniz hem de zihniniz rahatlayacak.
Bugün içindeki enerji patlamasıyla birlikte, dikkatleri üzerine çekme arzusuyla dolup taşabilirsin. Kendini ifade etme biçimin, çevrendekilerin ilgisini çekecek ve etkileyici bir izlenim bırakmana vesile olacak. Sosyal ortamlarda daha fazla yer almak, yeni bağlantılar kurmak ve liderlik vasıflarını ön plana çıkarmak için mükemmel bir zaman. Bir projeye liderlik etmek ya da kendi fikirlerini hayata geçirmek için uygun bir fırsat mevcut. Ancak dikkatli ol; duygusal ve daha hassas arkadaşlarının ihtiyaçlarını göz ardı etmemelisin. İçsel olarak kendini zengin hissettiğin bu dönem, nefes almanı, yenilenmeni ve içsel huzurunu bulmanı sağlayabilir. Sezgilerin de oldukça güçlü, bu yüzden iç sesini dinlemekte fayda var. Eğlenceli bir gün geçirebilir, sevdiğin insanlarla kaliteli zaman geçirebilirsin. Duyguların ve ilgi alanların arasında denge kurmak, sana çok şey katacak. Unutma, gerçek liderlik yalnızca yön vermekle değil, aynı zamanda destek olmakla da ilgilidir.
Analitik düşünce yapın, bugün size birçok kapı açabilir. İşlerinizi planlama konusunda doğal bir yetenek sergileyeceksiniz. Detaylara dikkat etme arzunuz, sizi başarıya taşıyacak. Görevlerinizi tamamlamak için motivasyon bulacak, belirsizlikleri netleştirerek ilerlemeyi sağlayacaksınız. İletişim becerileriniz, önemli bağlantılar kurmanıza yardımcı olabilir. Duygusal olarak kendinizi daha kararlı hissedecek ve içsel huzura ulaşmak için gerekli adımları atabileceksiniz. Sağlığınıza yönelik dikkat etme zamanıdır; bedeninize ve ruhunuza yeterince özen gösterdiğinizden emin olun. İhtiyaç duyduğunuz değişimleri kabul etmeye açık olun; yenilikler hayatınıza tazelik getirebilir. Unutmayın, küçük adımlarla büyük sonuçlar elde etmek, bugün odaklanmanız gereken bir konu olabilir.
Bugün içsel denge arayışında olabilirsin. Duygusal ve mantıksal tarafların arasındaki zıtlıklar gün yüzüne çıkabilir. İlişkilerde daha empatik ve anlayışlı bir tutum sergilemek, var olan sorunları hafifletebilir. Özellikle sosyal çevrende bazı olaylar, sana arkadaşlarınla olan bağlarını sorgulatabilir. Sanatla ilgilenenler için yaratıcılık patlaması yaşanabilir; ilham kaynakların bu dönemde artış gösterebilir. Kendine zaman ayırmayı unutmamalısın. İçinde bulunduğun durumu değerlendirmek ve geleceği planlamak adına, yalnız kalmak sana iyi gelebilir. Kararsızlık hisleri üzerine düşünmek, çözüm arayışında faydalı olabilir. Uzun vadeli hedeflerine odaklanmak, seni daha huzurlu bir noktaya getirecektir.
Sıra dışı ve derin hisler içinde kaybolabilirsin. Bugün sezgilerin güçlenmiş durumda, çevrendeki insanları daha iyi anlama yeteneğine sahipsin. Duygusal derinliklerin, başkalarıyla olan etkileşimlerinde yoğun bir bağ kurmanı sağlıyor. Sosyal ilişkilerinde cesur ve kararlı bir tutum sergileyebilirsin; içsel gücünü keşfedeceğin bir dönemdesin.İş yerinde veya projelerinde sıkı bir odaklanma ile dikkat çekebilirsin. Karşılaştığın problemlerle başa çıkmak için yaratıcı ve etkili çözümler bulacaksın. Bu dönemde içsel dönüşüm ve yeniliklere açık olman, gelişim sürecini hızlandıracak.Aşk hayatında beklenmedik bir sürprizle karşılaşabilirsin. İlişkinde daha derinlere inmeyi, yeni bakış açıları keşfetmeyi arzulayacaksın. Kendine zaman ayırarak içsel düşüncelerinle yüzleşmek, ilişkilerini daha da güçlendirebilir. Geçtiğimiz günlerde hissettiğin belirsizliklerin yerini netlik alabilir, bu da seni rahatlatacak ve ileriye taşıyacaktır.Mali konularında dikkatli olman gerekebilir. Ani harcamalara karşı temkinli yaklaşmalısın. Bu dönemde tasarruf yapma ve bütçeni gözden geçirme fırsatını değerlendirebilirsin. Kendi özgüvenini besleyecek ve geleceğini sağlamlaştıracak adımlar atmak için doğru zaman.
Günün enerjisi, macera arayışını ve keşif isteğini alevlendirecek. Oldukça cesur ve hevesli bir ruh hali içindesin. Yeni bilgilere açlığın, seni hoş sürprizlerle karşı karşıya bırakabilir. Sosyal çevrende yapacağın etkileşimler, birlikte yeni fikirler üretmene zemin hazırlayacak. Farklı kültürlere ve bakış açılarına olan ilgin, seni derin düşüncelere yönlendirecek. Ancak, aceleci davranmamaya ve dikkatli olmaya özen göstermelisin; bazı durumlarda sakin kalmak, daha iyi sonuçlar elde etmeni sağlayabilir. Kendi iç yolculuğuna fırsat tanı ve sezgini dinlemeyi unutma, çünkü bu dönem içsel rehberliğin seni doğru yola yönlendirecek. Sevdiklerinle yapacağın samimi paylaşımlar, duygusal anlamda seni güçlendirecektir. Kendine güven, içindeki potansiyeli keşfetmek için harika bir zaman.
Gününüz, sorumluluklar ve hedefler etrafında dönecek. Kariyerinize dair önemli adımlar atabilir, uzun vadeli planlarınızı somutlaştırma fırsatı bulabilirsiniz. İletişim, karşılıklı anlayış ve işbirliği açısından yüksek bir verim sağlayacaktır. Arkadaşlarınızla veya iş ortaklarınızla yapacağınız toplantılar, yaratıcı fikirlerin ortaya çıkmasına vesile olabilir. Duygusal olarak, kendinizi biraz geride hissetseniz de, içsel gücünüzle bu durumu aşabileceksiniz. Sağlığınıza dikkat edin; fiziksel aktivite ve doğa yürüyüşleri zihinsel rahatlama sağlayacak. Kendinizi tamamen bir şeylere adamanız gereken bir süreçtesiniz, bu yüzden taviz vermemeye özen gösterin. Aşk hayatında, duygularınızı daha açık bir şekilde ifade etmek, aranızdaki bağı güçlendirebilir. Kendinizi ifade etmekten çekinmeyin; samimiyet ve dürüstlük ilişkilerinizi olumlu yönde etkileyecektir.
Bugün, özgürlüğe olan tutkun artıyor. Sıradanlıktan uzaklaşma arzusu içindesin, yenilikçi düşüncelerin etrafındaki insanları da etkileyebilir. Sosyal çevrende ilginç diyaloglar ve tartışmalar yaşanabilir. Ortak projelerdeki yaratıcılığın sayesinde dikkat çekeceksin. Duygusal olarak, kendini ifade etmek için daha fazla cesarete ihtiyacın olabilir; bu sebeple, hislerini paylaşmaktan çekinmemelisin. Beklenmedik bir sürpriz, günü senin için daha heyecan verici kılabilir. Bağlantı kurduğun insanlardan gelecekteki hayallerin için destek alabilirsin, bu fırsatları iyi değerlendirmelisin. Sağlık konularına da dikkat etmen gereken bir zaman dilimindesin; bedenine ve ruhuna iyi bakmayı unutma. Her şey, senin düşüncelerindeki özgürlüğü keşfetmelisin.
Derin duygular ve sezgilerle dolu bir gün seni bekliyor. İçsel dünyan daha da belirginleşebilir, yaratıcılığın ve hayal gücün artış gösterebilir. Bu, sanatsal ifadelere yönelmek için harika bir zaman. Ayrıca, karşındaki kişilere karşı duyarlılığın yüksek, bu da ilişkilerin daha da güçlenmesine yardımcı olabilir. Kendini ruhsal olarak beslemek adına meditasyon veya doğa yürüyüşleri yapmayı düşünebilirsin. Yalnız kalma isteği ve kendi iç dünyanda kaybolma arzusu, sosyal ilişkilerinde dengesizlik oluşturabilir; bu yüzden kişisel sınırlarına dikkat etmelisin. Hayallerin ve hedeflerin hakkında düşünmek için uygun bir zaman; ilham veren bir konu hakkında yazmak veya yaratıcı bir proje üzerinde çalışmak, sana büyük bir tatmin sağlar. Duygusal derinliğini keşfetmek için açık fikirli ol. Unutma ki, sezgilerin ve içsel hislerin bugünkü kararlarında sana yol gösterecek.
