1
Usta bir yönetmen Çetin İnanç. Lakabı Jet Rejisör. Yeşilçam’ın altın çağında bir yılda 12 film çekmiş, en az 40 filminin de sansüre takıldığını anlatıyor. Herkes onu Cüneyt Arkın’ın oynadığı efsane film “Dünyayı Kurtaran Adam” ile tanıyor ama kariyeri boyunca 150 civarında filmde imzası var. 79 yaşındaki İnanç, bu yıl 40. kez düzenlenen İKSV İstanbul Film Festivali’nde sunulan geleneksel onur ödüllerinden birinin sahibi oldu… Anlattıkları, yaşadıkları kitap olur, ki zaten olmuş. “Jet Rejisör: Çetin İnanç” isimli söyleşi kitabı Pınar Öğünç’ün kaleminden İletişim Yayınları’ndan çıkmış. Hayalinde hep James Dean olmak isteyen, “Benim zamanımda bugünkü teknoloji olsa dünyanın en iyi filmini yapardım” diyen usta yönetmenle anılarını konuştuk.
Onur ödülünü alınca neler düşündünüz, duygularınız nasıldı?
Çok mutluyum. Bu yaşımda beni aramaları, böyle bir ödül vermeleri hem onurlandırdı hem mutlu etti. Beni hatırlayanların hepsine teşekkür ederim. Ayrıca ben her çağrılan yere gitmem, prensiplerim vardır. Festivallere de katılmam, fakat bu bir onur ödülü, ölmeden önce nasip olduğu için Allah’a şükrediyorum.
Festivallere neden katılmıyorsunuz?
Konu mankeni oluyorsun. Oturtuyorlar oraya, ukala ukala konuşurlar, Yeşilçam’ı beğenmez, laf ederler, sonra başımız belaya girer. Bir tek geçen sene Yeşilçam ödülü veriyorlardı, oraya gittim. Bir de söyleşi yapan genç isimler gelince onları dinlerim.
Ama baktığınız zaman Yeşilçam’ın toplumsal duyarlılığı olan filmlerinin örneklerine bugün pek rastlamıyoruz. O dönemin farkı neydi?
Yeşilçam, iki tane sokaktı. En az 20 tane yazıhane vardı film yapan, oyuncular vardı, 12 yönetmen vardı, 13. ben oldum, asistanlıktan gelerek. Orada insan duygusu vardı. İyilerle kötülerin savaşını anlatırdık biz, iyilerin yanında olurdu o filmler. Bu da Türk vatandaşının duygularını ayağa kaldırıyordu… Başımızda sansür diye bir bela vardı. Rahmetli Yılmaz Güney’in de benim de filmlerimi yaktılar. Biz o sokağın emekçisiyiz, hâlâ bana ödül verdiklerinde Yeşilçam emekçileri adına alıyorum o ödülü.
Yeşilçam zamanı olsa, Covid salgınıyla ilgili bir film çekiyor olsanız neyi anlatırdınız, kimleri oynatırdınız?
İnsanların yanlışlarının cezası çekiliyor. Bunu anlatırdım. Kimleri oynatacağıma gelince, imkân olsa da üç kralı bir arada oynatsam. Ayhan Işık-Taçsız Kral, Yılmaz Güney-Çirkin Kral, Cüneyt Arkın-En Güzel Kral… Ben üçüyle de yıllarca çalıştım. Benim tanıdıklarım arasında onlar kadar sinemaya hizmet eden insan az tanımışımdır. Üçü de bu mikroba karşı savaşır, insanları da peşinden sürüklerdi…
Film çekmeyi neden bıraktınız?
ABD’ye gidip oradaki en büyük stüdyoları gezdim. Dönünce sinemayı bırakmaya karar verdim. Benim çıkardığım maliyetleri kimse kabul etmedi. Ben de “Para olmazsa film olmaz, zaten filmleri hep parasız yaptık, bu işi bırakıyorum” dedim. Atıf Yılmaz’ın, Lütfi Akad’ın asistanlığını yaptım, onlar da hep “Düşündüklerimizi yapamıyoruz” derdi. Yönetmenliğe başlayınca aynılarını yaşadım. 10 günde film çekerdim, “6 günde çeker misin” diye soruyorlardı. Biri de bu filmi 2 ayda çek desin, değil mi?
Hayalinizde kalan, yapamadığınız filmler var mı?
“Bir İnsan Bir Dünya” diye bir senaryom vardı, yapacak parayı bulamadım. Bir de Atatürk filmi çekmek isterdim, imkânsızlıktan yapamadım. Yıllarca denedim, olmadı.
“Bir İnsan Bir Dünya” nasıl bir senaryoydu?
Dünyanın yaratılışından bugüne kadar insan ve dünya ilişkisini anlatan bir filmdi. Sinopsisini 8 senede yazdım. Dünyanın her kıtasında geçen, dinleri de anlatan bir filmdi. Kimse maliyete yardım edemedi, öyle kaldı projem.
Atatürk’le ilgili film nasıl olacaktı?
Doğuşundan Cumhuriyeti kuruşuna kadar geçen süreyi anlatacaktı. O zaman oyuncu bulamamıştık. Maliyeti de çok oldu. Ama benim hep kafamda kalmıştı o. Bir ara Cüneyt Arkın’a çok özel makyajlar yapıp Atatürk’e benzetmeye çalıştım. Ama filmi yapamadık. Cüneyt Arkın’ın da o zaman krallık devriydi. Herkesten önce Atatürk filmi yapmış olacaktık.
Bugün enerjinin zirveye ulaşacağı bir dönemdesin. İçindeki heyecan, yeni projelere girişmek için seni motive edecek. Cesur kararlar alma isteğin, yakın çevrendekilerin dikkatini çekebilir. Sosyal ortamlarda da öne çıkmanın tam zamanı; karizmatik ve çekici bir aura yayacaksın. Aynı zamanda, iş hayatında kendini kanıtlama fırsatların doğabilir. Özellikle liderlik özelliklerinle öne çıkabilirsin. Ancak ani tepkiler vermekten kaçınmakta fayda var; düşünmeden atılan adımlar gerektiğinde riskli sonuçlar doğurabilir. Duygusal konularda ise, sevgi dolu bir iletişim kurman ilişkilerine derinlik katacak, samimiyetini pekiştirecek. Mantığın ve kalbinin dengede olduğu bir süreçte, kararlarında daha sağlıklı seçimler yapabilirsin. Unutma, bugün kendini ifade etmenin yollarını bulman, kişisel gelişimine katkı sağlayacak. Fırsatlar kapını çalarken, onları değerlendirmek için cesaretini kullanmayı ihmal etme.
Güçlü bir kararlılıkla başladığın bir gün. İçsel huzurunu bulma isteğin artıyor ve bu, çevrendekilere de yansıyor. Doğal güzelliklere olan düşkünlüğün seni yeni keşiflere yönlendirebilir; belki bir sergi veya doğa yürüyüşü planlayabilirsin. Finansal konularda titizlikle ilerlemen, doğru kararlar almanı sağlayacak. Özgüvenin artmakta ve bu sayede yeni fırsatlar kapını çalabilir. Ama ilişkilerde acele etme; duygusal derinliklere dalmadan önce partnerinin hislerine saygı göstermek önemli. Bugün, sevdiklerine olan yakınlığını göstermek için güzel bir fırsat; belki bir sürpriz ya da samimi bir sohbet güzellikleri yaratabilir. Kendine biraz zaman ayırarak, içsel dengeyi sağlamaya çalışmalısın.
Bugün, merak duygun en yüksek seviyeye ulaşabilir. Zihnindeki sorulara yanıtlar ararken bulacağın bazı ilginç bilgiler, seni yeni keşiflere yönlendirebilir. Sosyal etkileşimlerin artarken, iletişimdeki ustalığın dikkat çekebilir. İnsanlarla kolayca bağ kurabilir, fikir alışverişleri yapabilirsin. Ancak, dikkatin dağılabilir; bu nedenle belirli bir konuya odaklanman zorlaşabilir. İçsel merakın, seni yeni hobi veya ilgi alanlarına yönlendirebilir, kendi potansiyelini keşfetme fırsatı bulabilirsin. Arkadaşlarınla yapacağın samimi sohbetler, ruh halini besleyerek sana enerji verebilir. İlişkilerinde anlayış ve empati ön planda; bu sayede kalıcı bağlar geliştirebilirsin. Ancak, yüzeysel konuşmalar yerine derinlikteki duyguları sorgulamak, daha sağlıklı ilişkiler kurmana yardımcı olacaktır. Bugünkü enerjin, yeniliklere açık olman için mükemmel bir zemin sunuyor.
Duygular ön planda, içsel bir huzur arayışı içinde olabilirsin. Ailevi ilişkilerde derin bir bağ kurma isteği belirginleşiyor, sevdiklerinle olan iletişimin kuvvetlenebilir. Geçmişten gelen anılar canlanabilir, nostaljik düşünceler seni sarabilir. Kendi iç dünyana dönmek, geçmişle yüzleşmek için uygun bir zaman. Kendini ifade ederken dikkatli ol, duyguların bazen kontrolden çıkabilir. Sevgi ve şefkat arayışında olabilirsin, bu duyguları vermek ve almak için fırsatlar doğabilir. Kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmemek önemli. Hayatındaki küçük mutluluklara odaklanarak gününü renklendirmek mümkün. Kendini güvende hissetmek ve içsel huzuru sağlamak, ruhsal sağlığın için elzem. İletişimde nazik ve sevgi dolu bir tutum benimsemek, çevrendekilerle olan bağlarını güçlendirecek. Herkese açık ol, ama duygularını korumaktan da vazgeçme.
Bugün, cesaretin ve liderlik niteliklerinin parlayacağı bir gün. Kendini ifade etme arzun yüksek; bu süreçte çevrendekilere ilham vermekten çekinme. İçsel gücün, başkalarına rehberlik etme isteğiyle birleşerek seni öne çıkaracak. Sosyal ortamlarda dikkat çekici bir varlık olabilirsin. Ancak, egonun kontrolünü kaybetmemek önemli. Tespit ettiğin fırsatları değerlendirmek için harekete geç, kendine olan güvenin başarılarını pekiştirebilir. Ayrıca, finansal konularda alacağın riskler, uzun vadede olumlu sonuçlar doğurabilir. Güneş'in ışığı altında, her şeyin mümkün olduğu bir dönemde olduğunu unutma. Sevdiklerinle olan ilişkilerinde ise samimiyet ve sıcaklık bu dönemde ön planda olacak. Bugün, etrafındaki insanlarla bağlarını güçlendirmek için harika fırsatlar var.
Detaylara olan düşkünlüğün, bu gün seni oldukça verimli kılacak. Göz önünde bulundurduğun işler üzerinde yoğunlaşabilir, küçük ayrıntıları gözden kaçırmazsan önemli başarılar elde edebilirsin. İçsel huzurunu koruma ve ruhsal dengeyi sağlama konusunda kararlı olman gereken bir zaman dilimindesin. İlişkilerinde biraz daha esnek olman gerektiğini hissedebilirsin; bu, başkalarının bakış açılarını anlamak için hoş bir fırsat sunuyor. Eleştirici tavırlarını bir kenara bırakıp, empati kurmaya çalışmak, ilişkilerini güçlendirebilir. İş hayatında, organize olmanın yanı sıra işbirliklerine açık olman da faydalı olacak. İnsanlarla işbirliği yaparak daha büyük hedeflere ulaşabileceğini görebilirsin. Kendine zaman ayırmayı unutma; zihinsel ve fiziksel sağlığını desteklemek için küçük molalar vermek, seni tazeleyebilir. Hayatın dengesini sağlamaya çalışırken, içsel sesine kulak vermek, seni doğru yola yönlendirecek. Unutma, mükemmeliyetin peşinde koşarken, kendini yıpratmaktan kaçınmalısın.
Bugün, ilişkiler ve sosyal dinamikler ön planda. Başkalarıyla olan etkileşimlerin sana yeni bir perspektif kazandırabilir. Süregelen sorunları açık bir iletişimle çözme fırsatı bulabilirsin. Denge arayışın, içsel huzurun için çok önemli. Kendine zaman ayırmak, kararlarını daha net görmene yardımcı olacak. Anlık heyecanlar ve keyifli sürprizler, hayatına renk katabilir. Kişisel kararsızlıklar yerine, içsel sesine kulak vermek önem kazanıyor. Sıkı bağlar kurmak ve sevgi dolu anılar biriktirmek, ruhunu besleyecek. Akışta kal, karşına çıkan fırsatları değerlendirmekten çekinme.
İçsel derinliklerinle yüzleşmek için mükemmel bir gün. Gizli hislerin su yüzüne çıkabilir; bu durum seni hem rahatsız edebilir hem de güçlendirebilir. Duygusal bağların güçlenecek, sevdiğin kişilere karşı daha açık olma cesaretine sahip hissedeceksin. İş ve kariyer alanında, belirsizliklerin çözülmesi adına önemli adımlar atman mümkün. İkna kabiliyetini kullanarak hedeflerine daha da yaklaşabilirsin. Geçmişten gelen bir dostla yeniden bağlantı kurma fırsatı bulabilirsin; bu yeniden bağ kurma seni derinden etkileyebilir. Kendine zaman ayırarak meditasyon veya doğa yürüyüşü yapmak, ruh halini dengelemeni sağlayacak. Unutma, karanlıkların içindeki parlaklığı bulmak için önce karanlığa uğramak gerekebilir.
Bugün, geniş bir perspektife sahip olmanın önemini hissedeceksin. Farklı bakış açılarını kavramak, içsel huzurunu artırarak daha yaratıcı çözümler bulmanı sağlayacak. Seyahatler veya yeni deneyimler için can atıyorsun; bu arzunu gerçekleştirmek için fırsatlar karşına çıkabilir. Sosyal ilişkilerde daha açık ve samimi bir tavır benimsemek, güçlü bağlar kurmana yardımcı olacak. Kendini ifade etme biçiminde dürüst ve doğrudan olmalısın. İçsel keşifler yapmak ve yeni şeyler öğrenmek için mükemmel bir gün. Olumlu enerjinin çevrendekileri nasıl etkilediğini gözlemleyebilirsin. Kendine güven, yeni ufuklar açmana olanak tanıyacak. Aşk hayatında, rahat bir iletişim kurarak derin bir bağ geliştirebilirsin, önemli olan hislerini açıkça paylaşmak. Kısacası, keşif ve iletişim dolu bir gün seni bekliyor.
Bugün, kararlılığın ve sorumluluk duygunun ön planda. İşlerinle ilgili daha fazla disiplin ve planlama gereksinimini hissedeceksin. Uzun vadeli hedeflerine odaklanırken, günün getirdiği küçük detayları da göz ardı etmemelisin. Yakın çevrendeki insanların desteğine ihtiyaç duyabilirsin; onlarla olan ilişkilerini güçlendirmek için fırsatlar yarat. İçsel huzuru bulmak için kendi sınırlarını belirlemek önemli. Sabırlı ol, her şeyin zamanla yerine oturduğunu göreceksin. Kendine güven ve tüm potansiyelini ortaya koymaktan çekinme. Bu süreçte, yiyecek ve sağlıklı yaşam alışkanlıklarına dikkat ederek bedenine de özen göstermelisin. Kendini yeniden değerlenmeye açmak, sana yeni kapılar aralayabilir. Kısacası, bugün gelişim ve yenilenme için uygun bir zaman.
İçsel özgürlüğün ve yenilikçiliğin ön planda olduğu bir dönemdesin. Farklı fikirler ve kavramlarla ilgilenmek, yaratıcı projelere yönelmek için harika bir zaman. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin, beklenmedik dostluklar ve ilginç bağlantılar yaratabilir. Ancak, kendi özgürlüğünü korumayı unutma; baskı hissettiğin anlarda kendine alan yaratmaya özen göstermelisin. Önüne çıkan fırsatlar, ilham verici bir yolculuğun kapılarını aralayabilir. Başkalarıyla olan iletişimlerinde samimi ve açık olmalısın; bu, kafa karışıklıklarını gidermene yardımcı olacak. Hayatında yeniliklere açık olman, seni daha önce düşünmediğin alanlara yönlendirebilir. Duygusal olarak da derin düşünceler içinde olabilir, içsel yolculuğuna bir zaman ayırmalısın. Kendi değerlerine sadık kaldıkça, çevrendeki enerjileri başarılı bir şekilde yönetebileceksin.
Duygular derinleşiyor, sezgilerin güçleniyor. Bugün içsel yolculuklarına çıkman için güzel bir zaman. Geçmişi düşünmek, eski anlarla yüzleşmek ve duygusal yaralarını sarmak için uygun bir dönemdesin. Yaratıcılığın ön planda; sanatsal çalışmalar ya da hobi projeleri ilgini çekebilir. Başkalarıyla olan iletişiminde anlayışlı ve empatik bir tutum sergilemek, ilişkilerini derinleştiriyor. Unutma, bazen en karanlık sularda en güzel inciyi bulmak mümkün. Kendine dönebilir, ruhunun ihtiyaçlarını dinleyebilirsin. Yeniliklere açık ol, içsel sesine güven!
