İlhan Koman 100 yaşında.

İlhan Koman 100 yaşında.

Doğruların peşindeki heykeltıraş

 Sadece gülme arzusu uyandıran birbirinden tuhaf biçimlerin heykel adına kent merkezlerini doldurduğu bir ortamda, uluslararası sanat dünyasının önünde eğildiği heykeltıraşımızı anıyoruz.

Doğruların peşindeki heykeltıraş

Konuk Yazar- Necmi Sönmez

Henüz yazılmamış olan sanat tarihimizde önemli bir kilometre taşı olan Koman, 17 Haziran 1921’de Edirne’de köklü, aydın bir ailenin üyesi olarak doğdu. Babası doktor, annesi sanata kültüre düşkün iki dil bilen bir hanımdı. İki kardeşiyle birlikte geçen mutlu çocukluk ve ilk gençlik yılları, 17 yaşında tüberküloza yakalandığı için gölgelenir. Tedavi amacıyla geldiği İstanbul’da çok iyi desen çizdiği için 1941’de Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümü’ne öğrenci olarak kabul edilir. Burada önce Léopold Lévy’nin öğrencisi olur. Ancak şekillendirme konusundaki becerisi heykel bölümündeki hocaların ilgisini çeker. 1942’de heykel bölümüne geçen genç sanatçı burada hayatının dönüm noktası olacak olan üç önemli sanatçıyla birlikte çalışır. Bunlar Rudolf Belling, Hadi Bara ve Zühtü Müridoğlu’dur.

Heykel Bölümü’nü birincilikle bitirdiği için 1948 sonunda kazandığı devlet bursuyla Paris’e giden Koman, burada belki de hayatının tamamına yön verecek önemli bir karar alır. Müzeleri gezip eksik görsel kültürünü tamamlarken o dönem Paris’te yeni yeni şekillenmeye başlayan soyut sanat oluşumlarını takip eder. Fransız başkentindeki sanatsal oluşumları yakından izleyip klasik bir eğitim almak yerine o sırada Paris’te bulunan arkadaşıyla, birlikte bir atölye kiralayarak burada çalışmaya başlar. Kendisinin ifadesiyle yüzlerce desen çizip üzerindeki pası attıktan“ sonra birbirinden ilginç deneylere girerek o yılların öncü sanat eğilimlerini ortaya çıkaran soyut heykeller gerçekleştirir. Bu çalışmalar 1949’dan itibaren Paris’te Salon des Réalités des Nouvelles başta olmak üzere önemli sergilerde gösterilir, Fransız sanat ortamının ilgisini çeker. Kimdir bu genç Türk sanatçı? İşte bu soru, Koman’ı Koman yapan dürtünün, zamanın ruhunu” yakalayarak onu şekillendirmenin, öncü sanatçı olmanın altını çizer.

Genç Türk sanatçı arkadaşları Türk sanatına kübizm korsesini geçiren André Lhote Atölyesi’nde kokuşmuş formlarla ilgilenirken, Robert Jacobsen, André Bloc, Edgard Pillet, Victor Vasarely gibi dönemin öncü sanatçılarıyla arkadaşlık kurarak o yıllarda Paris’te esen özgürlük, deneysellik kalbine doldurur. Koman’ın 1951’de İstanbul’a geri dönene kadar gerçekleştirdiği çalışmaları eşsiz kılan, onun Türk sanatını 1950 sonrasında “Çağdaş Sanat”a yönlendiren olağanüstü çabasıdır. Nasıl Zeki Kocamemi, Ali Çelebi 1920’lerdeki çabalarıyla “Yerel Modernizm” tohumlarını sanat ortamına atmışlarsa, Koman da 1951-1958 arasındaki çalışmalarıyla Yeni Dönem’in kapısını aralayan sıra dışı bir yaratıcı olarak döneme damgasını vurmuştur.

Nasıl başardı?

Koman 1953’te akademi müdürü Nejat Sirel’nin desteğiyle Heykel Bölümü’nde Demir Atölyesi’ni kurdu. Burada kendi çabasıyla öğrendiği sıcak ve soğuk kaynak teknikleriyle hem hocaların (Bara, Müridoğlu), hem de öğrencilerin (Aloş, Kuzgun Acar) hem de arkadaşlarının (Şadi Çalık, Sadi Öziş) sıra dışı heykeller yapmalarını sağladı. Bu atölyeden hem Türkiye’nin ilk tasarım mobilyalarını üreten Kare Metal Atölyesi hem de São Paulo, Venedik biennallerinde Türkiye’ye ilk uluslararası başarılar getiren yapıtlar çıktı. Koman henüz tam olarak kavranamamış olan katkılarıyla Türk sanatından bir dönemi kapatarak yenisini açmayı başardı.

Türk, Fransız ve İsveç kültürlerinin birleşimi olan yaşamıyla örnek bir sanatçı portresi çizen Koman, 30.12.1986’da tüberkülozdan vefat etti. Külleri Baltık Denizi’ne savrulsa da yaratıcı düşünce ve deneyleri İlhan Koman Kültür ve Sanat Vakfı’nın çabalarıyla günümüzde de bizi büyülemeye devam ediyor. l Düsseldorf

 

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Bugün, heyecan verici bir enerjinin içindesin. Cesaretin ve kararlılığın, seni yeni fırsatlarla buluşturacak. İçsel motivasyonun yüksek, bu da seni hedeflerine daha da yaklaştırabilir. Enerjini doğru yönlendirdiğinde, karşılaştığın zorlukların üstesinden gelmekte zorlanmayacaksın. Sosyal çevrendeki insanlarla etkileşimlerin, yeni bağlantılar kurmanı sağlayabilir. Hislerinin farkında olmalı, duygusal derinliğini kucaklamalısın. İletişim kurarken dikkatli ol, ifadenin keskinliği hem fırsatlar hem de potansiyel çatışmalar doğurabilir. İçsel huzurun, gün içinde gözle görünür bir rahatlık sağlayacak. Pozitif düşünce yapın, olumsuzlukları geride bırak ve kendine güvenerek, hayatın sunduğu güzellikleri kucakla.

BOĞA BURCU YORUMU

Bugün, güven arayışının ön planda olduğu bir dönemdesin. Maddi konulara olan ilgin artabilir; harcamalarına dikkat etmelisin. Yeni bir yatırım fırsatı karşına çıkabilir, ancak acele etme ve dikkatlice değerlendirmeyi unutma. İlişkilerde daha sağlam temellere yönelme isteği içindesin. Sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirmek için daha fazla zaman harcayabilirsin. Duygularını ifade etme noktasında cesur ol, bu sana büyük bir rahatlama getirebilir. Kendine güvenin artıyor, bu da çevrendeki insanlarla olan etkileşimini olumlu yönde etkiliyor. Doğaya çıkmak, huzur bulmana yardımcı olabilir. Bugün, içsel sıcaklığını artırma amacı güderek, kendine özellikle zaman ayırmayı ihmal etme.

İKİZLER BURCU YORUMU

Bugün zihinsel enerjinin zirveye çıkacak, yeni bilgiler edinme isteğin ön plana çıkacak. Sosyal çevrenle kuracağın iletişimler güçlenecek, karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için cesaret bulacaksın. İçinde bulunduğun durumları sorgulamak ve yeni alternatif yollar aramak, ruhunu besleyecek. İkna kabiliyetin ve esprili üslubunla etrafındaki insanları etkileme şansına sahipsin, bu durum iş ve özel yaşamına pozitif yansıyacak. Ancak, dikkat etmen gereken nokta, yüzeysel kalmamaya çalışmak; derinlemesine analiz yapmalı ve hislerine de kulak vermelisin. Bugün, sosyalleşmek ve paylaşımda bulunmak sana keyif verecek. Unutma, bazı görüşmeler beklenmedik kapılar açabilir. İletişimini akıcı tut, samimi kal ve kalbini dinlemeye özen göster.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygusal derinliğin her zamankinden daha güçlü bir şekilde kendini gösterebilir. Bu dönemde, sevdiklerinle arandaki bağları güçlendirme isteği ön planda. İçsel dünyanınla yüzleşmek; geçmişten gelen anıların gün yüzüne çıkmasına sebep olabilir, bu da seni nostaljik bir ruh haline sokabilir. Koruma içgüdün aktifleşecek, sevdiğin insanlara karşı daha fazla şefkat göstermeye hazır olabilirsin. Kariyerinle ilgili bazı belirsizlikler yaşanabilir, bu nedenle alternatif yolları düşünmekte fayda var. Yaratıcılığını ifade etmek için harika bir gün; sanatsal aktivitelere yönlenmek ruhuna iyi gelecektir. Sosyal çevrende daha fazla etkileşim kurma isteği, yeni arkadaşlıklar veya ilişkiler geliştirmek için uygun fırsatlar sunabilir. Kendine güvenini kaybetmemek önemli; zira bu dönemde karşına çıkabilecek fırsatlar senin cesaretine bağlı olarak değerlendirmeye açılacaktır. Jüpiter’in olumlu etkisiyle birlikte, hayatında büyüme ve genişleme dönemine girebilirsin. Maddi konularda planlı ve temkinli olmak, olası sürprizlere karşı hazırlıklı olmanı sağlayabilir. Kendi duygusal ihtiyaçlarını unutmadan, dış dünya ile uyum içerisinde olmaya dikkat et.

ASLAN BURCU YORUMU

Bugün, içsel enerjini ve yaratıcılığını en üst düzeye çıkarma fırsatını yakalayacaksın. İnsanlar üzerindeki etkini hissetmek, kendine olan güvenini artıracak. Yeni projelere yönelme isteği doğabilir; bu, hayal gücünü harekete geçirerek sonucunda tatmin edici başarılar getirebilir. Sosyal ilişkilerde ise, sıcak ve samimi bir iletişim kurarak çevrenle güçlü bağlar kurma şansını yakalayabilirsin. Ancak, aşırı gurur ve kendini çok öne çıkarma durumlarının ilişkileri zorlayabileceğini unutma. Bugün, sevdiklerinle olan sanal veya yüz yüze bağlantıların, keyifli anılar biriktirmeni sağlayacak. Kendi içsel dünyana dönüp, hangi kelimelerin ruhunun derinliklerine hitap ettiğini keşfetmek için bir fırsat bulabilirsin. Enerjinin yüksek olduğu bu günlerde, önündeki engelleri aşma azmi ile yeni yollar açma cesaretini bulabilirsin. Unutma, gerçek ışığını dışarı yansıtmak, senin için her zaman önemli.

BAŞAK BURCU YORUMU

Bugün detaylara odaklanma isteğin artıyor. İş yerinde veya kişisel projelerinde mükemmeliyetçi bir yaklaşım içinde olacaksın. Ancak, bu tutumun seni aşırı eleştirmen bir hale getirebilir; bu yüzden kendine karşı nazik olmayı unutma. Sosyal ilişkilerinde, insanları analiz etme yeteneğinle etrafındakilerin duygusal durumlarını kolayca okuyabilirsin. Bu, insanlarla daha derin bağlantılar kurmanı sağlayabilir. Sağlıkla ilgili konulara dikkat et; vücuduna iyi bakmayı ihmal etme. Farklı bir bakış açısı kazanmak için gündelik rutinine küçük değişiklikler eklemek senin yararına olacak. İçsel huzurunu sağlamak için bir süre yalnız kalmaya ihtiyaç duyabilirsin. Duygusal dengeyi bulmak, senin için önem taşıyor. Kendi ihtiyaçlarını ve rahat alanını önceliklendirmek, ilerleyen günlerde sana fayda sağlayacak.

TERAZİ BURCU YORUMU

Duygusal denge arayışında olacağın bir gün. Sosyal ilişkilerdeki uyum, senin için büyük önem taşıyacak. Etrafındakilerle sağlıklı iletişim kurmak, bazı çatışmaları önlemeni sağlayabilir. Estetik ve güzellik konularına olan ilgin artış gösterebilir; belki yeni bir dekorasyon, kıyafet veya kişisel bakım için harcama yapma isteği duyabilirsin. Kendi iç huzurunu bulmak adına sakin bir alan yaratma ihtiyacı hissedeceksin. Güçlü sezgilerin, bu noktada seni doğru yönlendirebilir. Belki bir arkadaşınla derin bir sohbet gerçekleştirebilir, burada hayatına dair önemli farkındalıklar elde edebilirsin. İlişkilerine dikkat et; dengede kalmak ve birbirini anlamak, uyumlu bir ortam sağlayacak. Kendi isteklerini başkalarının beklentileri ile harmanlamaya çalışırken, içsel huzurunu kaybetmemeye özen göster. Sadece bugün değil, her gün, senin için uyum ve denge her şeyin temelidir.

AKREP BURCU YORUMU

Gizli kalmış duygular yüzeye çıkabilir. İçsel dönüşüm için uygun bir zaman dilimindesin; kendinle yüzleşmek, eski yaraları iyileştirmek isteyebilirsin. Çevrendeki insanlarla olan ilişkilerde derinlik arayışı, içsel gerilimlerin azalmasına yardımcı olacak. Zihninde canlanan fikirler, gelecekteki projelerine ilham verebilir. Kendi ihtiyaçlarını ifade etmek ise ilişkilerde daha açık ve samimi bağlar kurmanı sağlayacak. Gözlemlerine dikkat et, hayatın sana sunacağı sürprizler var. Kalbinde taşıdığın tutkular, seni hedeflerine daha da yaklaştırabilir. Güçlü sezgilerinle hareket et, içsel sesini dinlemeyi ihmal etme; bu seni en doğru yola yönlendirecektir.

YAY BURCU YORUMU

Bugün, keşfetme arzusunun ön planda olduğu bir gün. Yeni deneyimlere açık olmalısın; farklı kültürler, bakış açıları ya da fikirlerle tanışmak ruhunu besleyecek. Yolculuklar ve seyahatler için güçlü bir motivasyon var. Senin için küçük kaçamaklar bile büyük bir memnuniyet kaynağı olabilir. Zihinsel olarakın oldukça canlı ve enerjik hissedeceksin. Yaratıcılığını ifade etmek için harika bir fırsat bulabilirsin. Bu, sanatsal uğraşlara yönelmek ya da yeni beceriler öğrenmek için ideal bir zaman. Sosyal çevrendeki insanlarla bağlantı kurmak, ilham alman için faydalı olacak. Hareketli ve dinamik bir atmosfer içinde kendini bulmak, senin için iyi gelir.Aşk konusunda, yoğun hisler ve tutkulu anlar söz konusu. Partnerinle derin, anlamlı konuşmalar yapmanız duygusal bağlantınızı güçlendirebilir. Bekar olanlar içinse, heyecan verici tanışmalar söz konusu. Ancak dikkatli olmalısın; hızlı karar vermektense düşünmek, uzun vadede daha iyi sonuçlar getirebilir. Unutma, yaşam serüveninde attığın adımlar, geleceğini şekillendiren önemli taşlar.

OĞLAK BURCU YORUMU

Bugün, kararlılığını ve azmini ön plana çıkaran bir enerji seni saracak. Gelecek hedeflerine odaklanarak, karşına çıkan engelleri birer birer aşabileceksin. İş yerinde, ekip çalışması ve işbirliği ön planda olacak. Ancak, bazı durumlarda sabrını zorlayan insanlar veya durumlar olabilir; bu noktada soğukkanlı kalmak önemli. Kendi iç dengeni sağlamak için zaman ayırmayı ihmal etme. Sosyal çevrende ise, dostluklarını derinleştirebilecek fırsatlar ortaya çıkabilir. Hislerini paylaşmakta tereddüt etme; bu, aralarındaki bağı güçlendirebilir. Kendine güvenin tam, bu enerjiyi en iyi şekilde değerlendir. Unutma, önündeki yol senin kararlılığınla şekillenecek.

KOVA BURCU YORUMU

Bugün, yenilikçi düşüncelerin öne çıkacağı bir gün. Merak duygun her zamankinden daha güçlü olacak; entelektüel tartışmalara katılma isteği belirgin. Sosyal çevrendeki insanlar, sana ilham verecek yeni fikirlere kapı açabilir. Esnek düşünme yeteneğin, beklenmedik durumlarla daha kolay başa çıkmanı sağlayacak. Aynı zamanda, bağımsızlık arayışın kendini daha net ifade etmene ve başkalarıyla olan ilişkilerini güçlendirmeni sağlayabilir. İçsel huzurunu korumaya özen göster, çünkü başkalarıyla olan etkileşimlerin senin ruh halini etkileyebilir. Yaratıcılığın artarken, bazı eski projelere yeniden göz atmak isteyebilirsin. Hayal gücünün sınırlarını zorlamaktan çekinme, bu süreçte kendine olan güvenin de artacak.

BALIK BURCU YORUMU

Duygusal denge, içsel huzur ve sezgisel güçler ön planda. Son zamanlarda yaşadıkların, hayal gücünü ve yaratıcılığını beslemiş. Bugün, bu enerjilerle yeni projeler veya sanatsal çalışmalar üzerinde derinleşme fırsatın var. Hayal ettiğin şeyleri gerçeğe dönüştürmek için cesaret bulabilirsin. Sosyal ilişkilerde karşılaştıkların sürprizlerle dolu; önemli bir görüşme yeni bir kapı açabilir. Empati yeteneğin, başkalarının ihtiyaçlarını anlamada seni yönlendirecek. Kendini ifade ederken dürüst ol, içtenliğin başkalarına ilham verecek. Duygusal derinlikte kaybolmaktan korkma; içindeki bilgeliği keşfetmek, sana yeni bakış açıları kazandıracak. Bugün ruhsal iklimin, kişisel gelişim için bir adım atmak adına mükemmel. Geçmişin izleri sana öğütler sunabilir; bunları bir fırsat olarak değerlendir. İçsel yolculuğun, özgürleşmeni sağlayabilir, korkularınla yüzleştikçe daha güçlü hissedeceksin. Duygusal ve ruhsal bağlarını güçlendirecek deneyimlerle dolu bir gün seni bekliyor.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM