İlhan Koman 100 yaşında.

İlhan Koman 100 yaşında.

Doğruların peşindeki heykeltıraş

 Sadece gülme arzusu uyandıran birbirinden tuhaf biçimlerin heykel adına kent merkezlerini doldurduğu bir ortamda, uluslararası sanat dünyasının önünde eğildiği heykeltıraşımızı anıyoruz.

Doğruların peşindeki heykeltıraş

Konuk Yazar- Necmi Sönmez

Henüz yazılmamış olan sanat tarihimizde önemli bir kilometre taşı olan Koman, 17 Haziran 1921’de Edirne’de köklü, aydın bir ailenin üyesi olarak doğdu. Babası doktor, annesi sanata kültüre düşkün iki dil bilen bir hanımdı. İki kardeşiyle birlikte geçen mutlu çocukluk ve ilk gençlik yılları, 17 yaşında tüberküloza yakalandığı için gölgelenir. Tedavi amacıyla geldiği İstanbul’da çok iyi desen çizdiği için 1941’de Devlet Güzel Sanatlar Akademisi Resim Bölümü’ne öğrenci olarak kabul edilir. Burada önce Léopold Lévy’nin öğrencisi olur. Ancak şekillendirme konusundaki becerisi heykel bölümündeki hocaların ilgisini çeker. 1942’de heykel bölümüne geçen genç sanatçı burada hayatının dönüm noktası olacak olan üç önemli sanatçıyla birlikte çalışır. Bunlar Rudolf Belling, Hadi Bara ve Zühtü Müridoğlu’dur.

Heykel Bölümü’nü birincilikle bitirdiği için 1948 sonunda kazandığı devlet bursuyla Paris’e giden Koman, burada belki de hayatının tamamına yön verecek önemli bir karar alır. Müzeleri gezip eksik görsel kültürünü tamamlarken o dönem Paris’te yeni yeni şekillenmeye başlayan soyut sanat oluşumlarını takip eder. Fransız başkentindeki sanatsal oluşumları yakından izleyip klasik bir eğitim almak yerine o sırada Paris’te bulunan arkadaşıyla, birlikte bir atölye kiralayarak burada çalışmaya başlar. Kendisinin ifadesiyle yüzlerce desen çizip üzerindeki pası attıktan“ sonra birbirinden ilginç deneylere girerek o yılların öncü sanat eğilimlerini ortaya çıkaran soyut heykeller gerçekleştirir. Bu çalışmalar 1949’dan itibaren Paris’te Salon des Réalités des Nouvelles başta olmak üzere önemli sergilerde gösterilir, Fransız sanat ortamının ilgisini çeker. Kimdir bu genç Türk sanatçı? İşte bu soru, Koman’ı Koman yapan dürtünün, zamanın ruhunu” yakalayarak onu şekillendirmenin, öncü sanatçı olmanın altını çizer.

Genç Türk sanatçı arkadaşları Türk sanatına kübizm korsesini geçiren André Lhote Atölyesi’nde kokuşmuş formlarla ilgilenirken, Robert Jacobsen, André Bloc, Edgard Pillet, Victor Vasarely gibi dönemin öncü sanatçılarıyla arkadaşlık kurarak o yıllarda Paris’te esen özgürlük, deneysellik kalbine doldurur. Koman’ın 1951’de İstanbul’a geri dönene kadar gerçekleştirdiği çalışmaları eşsiz kılan, onun Türk sanatını 1950 sonrasında “Çağdaş Sanat”a yönlendiren olağanüstü çabasıdır. Nasıl Zeki Kocamemi, Ali Çelebi 1920’lerdeki çabalarıyla “Yerel Modernizm” tohumlarını sanat ortamına atmışlarsa, Koman da 1951-1958 arasındaki çalışmalarıyla Yeni Dönem’in kapısını aralayan sıra dışı bir yaratıcı olarak döneme damgasını vurmuştur.

Nasıl başardı?

Koman 1953’te akademi müdürü Nejat Sirel’nin desteğiyle Heykel Bölümü’nde Demir Atölyesi’ni kurdu. Burada kendi çabasıyla öğrendiği sıcak ve soğuk kaynak teknikleriyle hem hocaların (Bara, Müridoğlu), hem de öğrencilerin (Aloş, Kuzgun Acar) hem de arkadaşlarının (Şadi Çalık, Sadi Öziş) sıra dışı heykeller yapmalarını sağladı. Bu atölyeden hem Türkiye’nin ilk tasarım mobilyalarını üreten Kare Metal Atölyesi hem de São Paulo, Venedik biennallerinde Türkiye’ye ilk uluslararası başarılar getiren yapıtlar çıktı. Koman henüz tam olarak kavranamamış olan katkılarıyla Türk sanatından bir dönemi kapatarak yenisini açmayı başardı.

Türk, Fransız ve İsveç kültürlerinin birleşimi olan yaşamıyla örnek bir sanatçı portresi çizen Koman, 30.12.1986’da tüberkülozdan vefat etti. Külleri Baltık Denizi’ne savrulsa da yaratıcı düşünce ve deneyleri İlhan Koman Kültür ve Sanat Vakfı’nın çabalarıyla günümüzde de bizi büyülemeye devam ediyor. l Düsseldorf

 

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • Koç
  • Boğa
  • İkizler
  • Yengeç
  • Aslan
  • Başak
  • Terazi
  • Akrep
  • Yay
  • Oğlak
  • Kova
  • Balık
KOÇ BURCU YORUMU

Enerjin yükseliyor, bu güçlü motivasyonun seni yeni fırsatlara yöneltebilir. Kendine güvenin tazelendiği bu dönemde, liderlik özelliklerini sergilemek için harika bir zaman. İlişkilerinde daha açık ve dürüst olmalısın; sevdiğinle köklü konuşmalar yaparak bağlarınızı güçlendirmek mümkün. İş veya kariyer alanında cesur adımlar atma cesaretini bulabilirsin, risk almaktan çekinme. Sağlığınla ilgili dikkat etmen gereken noktalar var; dinlenmeye ve zihinsel rahatlamaya özen göstermelisin. Çevrendeki insanlara karşı anlayışlı ve destekleyici olmak, senin için önemli bir tatmin kaynağı oluşturacak. Günün sonunda, içsel huzurun ve keyfin yüce kalacak; bu da çevrendekilere yansıyarak, olumlu bir atmosfer yaratmanı sağlayacak.

BOĞA BURCU YORUMU

Stabilite ve güven arayışın bu günlerde daha da belirginleşiyor. Duygusal ve fiziksel konforunu ön planda tutmak isteyeceksin. Maddi konulara dair fırsatlar kapını çalabilir; fırsatları iyi değerlendirmek için dikkatli olmalısın. İlişkilerde samimiyet ve sadakat ön planda; sevdiklerinle arandaki bağları güçlendirmek için keyifli zamanlar yaratabilirsin. Kendine yönelik bakım ve öz şefkat önem kazanıyor; doğayla iç içe zaman geçirebilirsen ruhsal olarak tazeleneceksin. Her adımında kararlılığını korumalısın; bu senin en büyük gücün olacak.

İKİZLER BURCU YORUMU

Bugün, zihinsel becerilerin ve iletişim kabiliyetinin ön planda olacağı bir gün. Farklı düşünceleri bir araya getirerek yeni fikirler geliştirebilirsin. Sosyal ortamlarda meraklı tavrın, başkalarıyla bağlantı kurmanı kolaylaştıracak. Ancak, dağılmaman için bu sürecin tadını çıkarmalı ve aşırı harekete kapılmamaya dikkat etmelisin. Ana konuların üzerinde derinleşmek yerine, yüzeyde kalmayı tercih edebilirsin. Kısa yolculuklar veya anlık planlarla kendini şımartabilirsin. Yaşadığın anların tadını çıkarmak, gelecekteki deneyimlerini zenginleştirecek. İçsel dünyanı keşfetmek için kitap okuyabilir ya da ilham verici bir film izleyebilirsin. Hislerini ifade etmekteki başarı, seni daha da özgüvenli hissettirecek. Dinamik enerjini doğru yönlendirerek, başkalarıyla olan ilişkilerini güçlendirebilirsin. Unutma, en büyük güç bazen en basit şeylerde saklıdır.

YENGEÇ BURCU YORUMU

Duygusal derinliğin ve sezgisel yeteneklerin bugün özellikle ön planda. İçsel huzuru yakalamak için kendine biraz zaman ayırmalısın. Aile ve sevdiklerinle olan ilişkilerin bu dönemde daha fazla önem kazanacak, birlikte geçireceğin zamanlar ruhuna iyi gelecek. Onların ihtiyaçlarına cevap vermek, sana da tatmin hissi verecek. İş ya da sosyal yaşamda aldığın kararların arkanında güçlü bir motivasyon yatıyor, bu yüzden içgüdülerine güvenebilirsin. Gün içinde karşılaşabileceğin bazı zorluklar, aslında seni daha güçlü kılacak fırsatlar sunuyor. Yeniliklere açık ol ve yaratıcılığını kullan. Belirsizliklere karşı sabırlı olmalısın; zaman her şeyi yoluna koyacak. Kendini ifade ederken duygu, samimiyet ve zarafetle hareket etmen, çevrendekilerle güçlü bağlar kurmanı sağlayacak.

ASLAN BURCU YORUMU
BAŞAK BURCU YORUMU

Detaylara olan düşkünlüğün, bu dönemde seni çok başarılı kılacak. Küçük sorunları büyütmek yerine, mantıklı bir şekilde çözüm üretmek üzerine yoğunlaşmalısın. İş veya günlük yaşamında, planlarını gözden geçirip gereksiz yüklerden kurtulmak, sana büyük bir ferahlama sağlayabilir. Kendini daha sağlıklı ve zinde hissetmek için rutinine ufak değişiklikler eklemeyi düşün. İnsanlarla olan iletişiminde hassasiyetin artacak; bu, anlaşmazlıkları çözmekte avantaj sağlayabilir. Kendine biraz zaman ayırarak, ruhsal ve bedensel dengeyi sağlamak için meditasyon ya da doğa yürüyüşü gibi aktiviteler de düşündürebilir. Arkadaşlarınla olan ilişkilerde, destekleyici bir rol üstlenmek, aranızdaki bağı kuvvetlendirecek. Kişisel hedeflerine odaklı kalabilirsin; kararlı ve azimli bir tutum sergilersen, üstesinden gelemeyeceğin hiçbir engel yok. Kendine güven ve potansiyelini ortaya çıkarma zamanı!

TERAZİ BURCU YORUMU
AKREP BURCU YORUMU

Tansiyonun yükseldiği, duygusal dalgalanmaların yoğun olduğu bir gün. İçsel mücadelelerle yüzleşmek, gizli korkularını ifşa etmek zorunda kalabilirsin. Empatinin yüksek olduğu bu dönem, başkalarının duygularına duyarlılığını artıracak. Kendi hislerini başkalarıyla paylaşma isteğin artarken, ilişkilerde derin bağlar kurma fırsatı doğabilir. Gizli düşmanlıklar veya takıntılı düşünceler seni rahatsız edebilir, bu yüzden dikkatli ol. Aynı zamanda, hedeflerine ulaşma konusunda derin bir motivasyon hissedeceksin, kararlılığın seni başarıya götürebilir. Dikkat etmen gereken ise, intikam alma veya kıskanma eğilimleridir; bunlar seni geri çekebilir. Kendine karşı nazik ol, geçmişle yüzleşmek, geleceğe daha huzurlu adımlarla ilerlemeni sağlayabilir. Şimdi iç huzuru bulmak için meditasyon veya yalnız kalmayı tercih etmek faydalı olabilir.

YAY BURCU YORUMU

Bugün yeni maceralara atılmak için mükemmel bir zaman. İçinde taşıdığın özgür ruh, keşfetme isteğini daha da artırıyor. Seyahat planları veya yeni hobbyler edinme arzusu içindesin. Sosyal çevrenle etkileşimlerin canlı, yeni insanlarla tanışabilir ve ilham verici fikirler edinebilirsin. Yaratıcılığın zirveye çıkıyor; sanatsal projeler veya yazma çalışmaları için ilham alabileceğin bir dönemdesin. Ancak dikkat etmen gereken bir nokta var; ani ve düşünmeden yapılan harcamalar, bütçeni zorlayabilir. Üstelik, duygusal ilişkilerde de açık ve dürüst iletişim kurmak çok önemli. Sevgi ve arkadaşlık temalarında kalbini dinlemeyi unutma. Kendini ifade etmekten çekinme; bu, hem senin hem de çevrendekilerin içsel huzur bulmasını kolaylaştıracak.

OĞLAK BURCU YORUMU

İlerlemekte olduğun yolda sağlam adımlar atmak isteyeceksin. Bugün, hedeflerin üzerine yoğunlaşarak, stratejik düşünce ve disiplinle hareket etme arzusu içinde olabilirsin. Geçmişteki deneyimlerini değerlendirerek, yeni fırsatlara odaklanmak için doğru zamanı bekleyeceksin. İş ve kariyer olaylarında sabırlı olman önem taşıyor; bu bağlamda atacağın adımların kalitesi, uzun vadede sana büyük kazanç sağlamaya aday. Duygusal açıdan, içsel huzur arayışında olabilirsin. Sevdiklerinle geçireceğin zaman, bağları güçlendirmene olanak tanıyacak. Kararlılık ve azim, bulunduğun durumu ileriye taşıyacak anahtar kavramlar. Kendine güven ve cesur ol; her adımın, seni hedeflerine yaklaştıracak.

KOVA BURCU YORUMU

Bugün, yaratıcı potansiyelinizin zirveye çıkacağı bir dönemdesiniz. Zihinsel esnekliğiniz yeni fikirleri keşfetmenizi sağlarken, sosyal çevrenizdeki insanlarla kuracağınız derin bağlantılar hayatınıza renk katacak. Ani ilham anları yaşayabilir, beklenmedik yollarla çözümler bulabilirsiniz. Hedeflerinizi gözden geçirip, onlara ulaşmak için kendinize yeni stratejiler belirlemeniz faydalı olacaktır. İlişkilerde ise, samimi ve açık iletişim kurmanız, anlaşmazlıkları kolaylıkla aşmanıza yardımcı olacaktır. Fark yaratma arzunuz, çevrenizdeki insanları da etkileyerek, birlikte güzel projeler yapma fırsatı sunabilir. Kendinize güvenin ve içsel sesinize kulak verin. Bu enerji dolu gün, sizi ileri taşımak için mükemmel bir zemin oluşturuyor.

BALIK BURCU YORUMU

Duygular derinleşiyor, sezgilerin güçleniyor. İç dünyana döndüğün, kendi korkularınla yüzleştiğin bir dönemdesin. Hayal gücünün ve yaratıcılığının artmasıyla birlikte, sanatsal ve ruhsal alanlarda ilham bulabilirsin. Aynı zamanda ilişkilerinde bazı belirsizliklerle karşılaşabilirsin; bu durum seni düşünmeye sevk edecek ve içgüdülerinle hareket etmeni gerektirecek. Duygusal zekanı kullanarak, karışık durumları anlamlandırabilir ve empati kurarak insanlarla daha derin bağlar kurabilirsin. Kendine zaman ayırmayı ve ruhsal yenilenmeyi ihmal etme, seni huzura kavuşturacak olan şey belki de yalnızlık ve meditasyon. Sakin kalmayı başardığında, birçok problemin üstesinden gelebileceğini göreceksin.

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM