

Konuk yazar: Gila Benmayor
Daha önce “Hamile Haliç II” eseri Metropolitan Müzesi’nin koleksiyonuna alınan sanatçının iki eseri böylelikle dünyanın önde gelen iki müzesinde yer almış durumda.
Elif Uras, yıllar önce Art Basel’de karşıma çıktıktan sonra ilgiyle izlediğim bir sanatçı.
En son 2018 yılında Art Dubai’de bu sanat fuarı için özel olarak ürettiği eserleriyle ve hatta sanatçının kendisiyle karşılaşmıştım.
“Hamile Helezon”un V&A Müzesi koleksiyonuna alınması üzerine New York’ta olan Elif Uras ile mail üzerinden haberleştik.
V&A Müzesi’nde 2020 Haziran ayında açılması planlanan, ancak iki kez ertelenen “Ortadoğu’dan Güncel Seramik Sanatı” sergisi için “Hamile Helezon” ve “Osmanlı Göbeği” adlarındaki iki eseri seçilmiş.
“Mekânda sergilenmiş halde bekliyorlar. Belki sergi mayıs ayında ziyaretçilere açılır” diyor.
Victoria&Albert Müzesi seramik alanında küresel yaklaşımıyla oldukça iddialıymış.
“Uzakdoğu, Çin, Japonya, Kore ve Güneydoğu Asya seramiklerinden Orta ve Yakındoğu seramiklerine, Avrupa seramik tarihinden günümüz sanatına uzanan çok kapsamlı bir koleksiyonları var. Eserlerimin hem bu müzede sergilenmesi hem koleksiyona girmesi benim için büyük bir onur” diye konuşuyor.
Serginin küratörü, Ortadoğu seramikleri uzmanı Mariam Rosser-Owen, 16. yüzyıl İznik seramik sanatının en iyi bilinen “Haliç” motifinden esinlenmiş “Hamile Helezon” ile “Osmanlı Göbeği”ni birlikte sergilemek istemiş.
“Osmanlı Göbeği” bu sergi için İstanbul’daki özel bir koleksiyondan ödünç alınmış.
Peki, eserlerin ilginç adlarının ilham kaynağı nedir?
Elif Uras, bu soruyu şöyle cevaplıyor:
“Haliç motifini araştırdığımda geleneksel olarak helezon yani spiral şeklinde kullanıldığını fark ettim. Motif padişah tuğrasından esinlenerek tasarlanmış ama küçük mine çiçekleriyle zarif ve kadınsı bir görüntüsü var. Eserlerim kadın bedeni ve örtünme teması üzerinden bu motifi forma giydiriyor. Aynı zamanda helezon prensibini de koruyor.”
Eserlerine neden “Hamile”, “Göbek” gibi adlar taktığını da merak ediyorum.
“Form ile üzerindeki deseni organik bir şekilde birleştirmeye çalıştım. Hem ‘Göbek’ serisi hem ‘Hamile’ serisinin bedene benzeyen objeleri bu çabadan ortaya çıktı. Bu iki seride desen, bir örtü gibi kadın bedenini sarıyor. Bu çalışmalarda ‘Doğulu’ kadının oryantalist imajını sorgulamak kadar kadın bedenine yönelik kendi ataerkil tutumumuzu da sorgulamak istedim” diyor Elif Uras.
Dünyadaki çeşitli sanat fuarlarında, sergilerde ilgiyle izlenen eserlerin arka planında bir yanda sanatçının bu kaygısı, diğer yanda siyasilerin kadın bedeniyle ilgili atıp tutma alışkanlıklarına tepki var.
Elif Uras, bununla ilgili “Türkiye’de siyasi liderlerin kadının kaç çocuğa sahip olabileceği, kamusal alanda nasıl davranmaları gerektiği hakkında fikir beyan etme alışkanlıkları ne yazık ki çok yaygın. Hamile form, kadın bedeninin ve kadın doğurganlığıyla ilgili tercihlerin siyasal bir söyleme dönüşmesine bir tepki” diye devam ediyor.
Elif Uras, ABD’nin önde gelen bir üniversitesinde hukuk okuduktan sonra sanatta karar kılmış.
“Sanat, hayatımda hep vardı. Hukukun beni aynı şekilde besleyemeyeceğini anlar anlamaz profesyonel olarak sanata yöneldim” diyor.
Yaklaşık 3 yıl önce kaybettiğimiz babası Sevgili Güngör Uras’ın kızının kararını saygıyla karşılamakla birlikte ciddi bir hukuk eğitiminin kariyere dönüşmemesi fikrine zor alıştığını hatırlıyorum.
New York’lu ünlü bir avukat yerine eserleri müzelere kabul edilen çok iyi bir sanatçı olan Elif Uras, ikinci üniversite eğitimine sanat ile devam ediyor.
New York School of Visual Arts’tan sanat lisansını, Kolombiya Üniversitesi’nden sanat üst lisansını alıyor.
Zamanla resimden seramiğe kayıyor ve resimlerini üç boyutlu yüzeylere taşımak için İznik Çini Vakfı’nda çalışmaya başlıyor.
Sanatıyla ilgili “Eserlerimi resim ile heykel arasında bir yerde görüyorum. Seramik uçsuz bucaksız bir okyanus gibi. Yüzyıllardan beri dünyanın her köşesinde farklı gelenekler ve farklı tekniklerle var olmuş” diyor.
İlhamını çoğunlukla bu coğrafyadan, bu topraklarda 8 bin yıl önce yaratılmış ilk seramik eserlerden, üzerlerindeki desenlerden, Anadolu tanrıçalarının heykelciklerinden alıyor.
Geçen yıl New York’taki Sanat ve Tasarım Müzesi’nde misafir sanatçı programına kabul edilen Elif Uras, New York’un en eski seramik okulunda yeni teknikler öğrenmek için beş yıldan beri torna eğitimi alıyor.
Çünkü sanat onun için bitmeyen bir yolculuk.
Dengeler üzerinde yoğunlaşacağın bir gün seni bekliyor. İlişkilerde ince ayar yapma ihtiyacı hissedebilirsin. Sosyal çevresinde meydana gelebilecek sürpriz gelişmelere hazırlıklı ol. Ortaklı çalışmalar veya ekip projelerinde uyumun ön planda olacağı fırsatlar karşına çıkabilir. İçsel huzurunu sağlamak için düşünce ve duygularını dengelemeye özen göstermen gerekli. Estetik duygun ön planda; bu nedenle sanatla ilgili bir aktivite ile meşgul olmanın keyfini yaşayabilirsin. Ele aldığın konularda başkalarının görüşlerine önem vermek, toplumsal ilişkilerini güçlendirebilir. Kendi ihtiyaçlarına da zaman ayırmayı unutmamalısın.
Derin duyguların ve gizli hislerin yüzeye çıkma potansiyeline sahip olduğu bir dönemdesin. İçsel bir değişim söz konusu; bu, ilişkilerine yansıyan tutkulu bir enerji oluşturuyor. Çevrendekilere karşında savunmasız olma isteği duyabilirsin, bu da bağlantılarını derinleştirmenin bir yolu. Ancak dikkatli ol, duyguların yoğunluğu seni zaman zaman bunaltabilir. Gizli düşmanlıkların farkına varmak, kendini koruma içgüdülerini tetikleyebilir. Yeniliklere açık ol, içsel sesini dinle ve kararlarda cesur davran. Geçmişe dair izleri bırakıp geleceğe umutla bakabilirsin, bu süreçte kararlılığın seni destekleyecek. Kendine güven ve içsel gücünü ortaya çıkar.
Hayalperest enerjiler etrafınızı sarıyor, bu da yaratıcılığınızı besleyecek. Yeni fikirler peşinde koşmak için ideal bir gün. Sosyal ortamlarda kendinizi parlayarak ifade etme fırsatına sahip olacaksınız. İnsanlarla olan iletişiminizde samimiyet ve içtenlik öne çıkıyor, bu da bağlarınızı güçlendirebilir. Uzun zamandır üzerinde durduğunuz bir proje veya hayal, bugün somut bir adım atmanızı sağlayabilir. Hayatın sürpriz dolu yönleriyle yüzleşmekten çekinmeyin, karşınıza çıkan fırsatlar, maceraperest ruhunuzu besleyecek. Duygusallığın derinlerine dalmak ve hislerinizi paylaşmak, ilişkilerinizde anlam katmaya yardımcı olabilir. Kendinize ve başkalarına karşı hoşgörülü olmayı unutmayın; bu, ruhsal olarak daha fazla tatmin bulmanızı sağlayacak.
Bugün kararlılığın ve disiplinin öne çıkıyor. Hedeflerine ulaşmak için gereken motivasyon ve azmi hissedeceksin. İş hayatında yeni fırsatlar kapını çalabilir; bu fırsatları değerlendirirken dikkatli olmalısın. Sosyal çevrendeki ilişkiler, seni beklenmedik bir şekilde destekleyebilir. İçsel huzurunu sağlamak için kişisel zaman ayırmayı unutma. Duygusal olarak kendini güvende hissetme isteğin yoğunlaşacak, bu yüzden sevdiklerinle kaliteli zaman geçirmek sana iyi gelecek. Kariyerinle ilgili atacağın adımlar, uzun vadede seni tatmin edici sonuçlara götürebilir. Sabırlı ol ve planlarını uygulamaktan çekinme. Unutma, her adımın seni daha güçlü kılacak.
Bugün, özgürlük arayışın ve yenilikçi fikirlerin ön plana çıkıyor. Sosyal çevrenle etkileşimde bulunmak, ilham verici fikirler ve projeler geliştirmek için mükemmel bir zaman. Politeknik düşünce tarzın, seni sıradanlıktan uzaklaştırıp, başkalarına farklı bakış açıları sunmana olanak tanıyor. Beklenmedik değişimlere açık olmalısın; bu süreçte karşına çıkacak fırsatlar, hayal gücünü ve yaratıcılığını besleyecek.İçsel huzurunu sağlamak için, ruhsal olarak da beslenmene ihtiyacın var. Meditasyon veya doğa yürüyüşleri gibi sakinleştirici etkinlikler, zihnindeki karmaşayı hafifletebilir. İlişkilerde samimi ve açık olmak; zaman zaman cesur davranmayı gerektirebilir. Özgüveninle insanları etrafında toplamayı başarabilirsin. Bugün, hayallerini somut hale getirmek için atılacak adımlar için destekleyici bir zemin mevcut. Özgünlüğünü sergilemeyi ihmal etme; sadece senin gibi olanların yanında hissetmek, seni güçlendirecek.
Duygusal derinlikler, bugün içsel dünyanızı zenginleştirecek. Yaratıcılığınız canlanabilir ve sanatsal zevkler ön plana çıkabilir. Başkalarıyla olan empatik bağlarınız güçleniyor; içten bir iletişim, dostluklarınızı derinleştirebilir. Hislerinize güvenin, sezgileriniz sizi doğru yolda yönlendirecektir. Bu süreçte yalnızca kendinize değil, çevrenizdeki insanlara da ilham kaynağı olacaksınız. Gözlerinizi açın, güzellikler etrafınızı saracak. Hayallerinizi gerçekleştirmek için küçük adımlar atmak için uygun bir zaman. Kendinizi ifade etme şeklinizde cesur olun, içsel merakınızı besleyin ve yeni deneyimlere kapılarınızı açın. Duygusal denge arayışında bol bol su içmeyi unutmayın; bu, ruhsal rahatlama açısından fayda sağlayacaktır. Kendi sınırlarınızı zorlayarak, çok daha fazla şeyin üstesinden gelebileceğinizin farkına varacaksınız. Şefkat ve sevgiyle dolu bir gün sizi bekliyor.