1
– Pandemi sürecindeki gözlemleriniz nedir?
Corona herkese eşit davranıyor ve aynı şekilde tehdit ediyor. Eşit olmayan şey hali hazırdaki eşitsizliğimiz işte, bunun acılarını çekiyoruz. Ekonomik eşitsizliğin dışa vurumu insanları zorladı bu döneminde. Hepimizi ayı şekilde evde olmaya zorluyor ama bazılarımız kalabalık dolmuşlara binip işe gitmek zorunda. “Açlık mı, corona mı” dediğinizde açlık daha kötü. Corona, hali hazırdaki maddi eşitsizliğimizi yüzümüze vurdu. Keşke herkes evinde oturabilecek maddi imkana sahip olabilse. Bu insanları harap etti.
DERİN EKONOMİK YARILMA
– Ünlü sanatçılar da ‘Sıkıntı yaşıyoruz’ dedi.
Aslında herkes kendi ülkesinde ne olup bittiğini görmüş oldu bu süreçte. Corona şapkayı düşürdü, keller göründü. Derin bir ekonomik yarılma içinde olduğumuzu gördük. Biri ayda 5 marka çanta alırken 4’e düştü diye sıkıntı yaşıyor olabilir. Ama öbürü eve 5 ekmek alırken 4’e düşünce, çocuklarının karnı doymadığı için sıkıntı yaşıyor. Dolayısıyla burada büyük eşitsizliği görmüş olduk ve bazı insanlar şikayet ederken ayıp etmiş oldu. Bir takım konserler yapıp izlenmese de o 1 saatlik çekimler için dev paralar ödendi. Ama tiyatrolara “Bin lira verelim mi” gibi sadaka bile diyemeyeceğimiz yardımlar yapıldı. Bizde çok popüler sanatçılara önem veriliyormuş, hemen onlara yardım yapıldı ki iki çanta eksik alıp bunalıma girmesinler diye. Ne yazık ki emeğe saygı duymadığımızı, değer vermediğimizi gördük coronada.
Berna Laçin, salgınla birlikte dünyaya mutsuzluğun hakim olduğunu belirterek, “O kadar çaresiz bir mutsuzluktu ki, o sırada mutlu olmak bir vicdan azabına dönüşmeye başladı. Aynı akıntıya ben de kapılıyorum insanlarla” dedi.
Laçin, bir işe yaramak için ‘sürüntü almayı’ öğrenmeyi düşünmüş.
Berna Laçin, pandemi sürecinde yaşadıklarını şöyle anlattı: “Tiyatromun en yoğun dönemindeydim. Takvimimde bir günüm bile boş değildi. ‘Allah’ım ben bunun altından nasıl kalkacağım’ derken son oyunumuzu oynadık ve hiçbir işimin olmadığı bir döneme geçtim. İnsan atıl kaldığını hissediyor. Zor ve açıkçası bunalımlı oldu. İnsanın bir işe yaradığını bilmesi güzel. Sanatla bağın kopması, hakikaten duvara çarpmış gibi oldum pandemide.”
Berna Laçin, pandemi sürecinde yaşadıklarını şöyle anlattı: “Tiyatromun en yoğun dönemindeydim. Takvimimde bir günüm bile boş değildi. ‘Allah’ım ben bunun altından nasıl kalkacağım’ derken son oyunumuzu oynadık ve hiçbir işimin olmadığı bir döneme geçtim. İnsan atıl kaldığını hissediyor. Zor ve açıkçası bunalımlı oldu. İnsanın bir işe yaradığını bilmesi güzel. Sanatla bağın kopması, hakikaten duvara çarpmış gibi oldum pandemide.”
– Tek kişilik oyununuz Hayal Satıcısı çok konuşuldu hatta engellenmek istedi.
30 yıldır tiyatroya emek verdim ama tiyatro da bana emek verdi. Ben de hem seyirciye hem tiyatroya ahde vefa olarak düşündüm ki sosyal meseleyi anlatan bir oyun yapalım dedim. Kadınım ve öncelikle kadın meselesine eğilen bir oyun yapmam uygun düşerdi. O yüzden de kadın meselesine, kadın yarasına bakan bir oyun yaptım. Daha oynadığım 10. oyunda kıyametler koptu. Kadınlar Günü’nde kadına şiddete karşı oyunumla gittiğim Samsun’da Ordu’da yasaklarla karşılaştım. Çünkü ülkedeki erk ve erkek egemen kültür kendini o kadar haklı buluyor ki. Bir kadının dik duruşu kadar deli edecek bir şey yok bu bakıştaki insanları. Ama hepsini atlattım ve oyunumu oynadım. Yasaklanamadım ve seyircide katlanarak büyüdü. Biz 350 bilet sattığımız yerde yasaklanınca bini geçtik. 30. yılımda bunu yaşamam çok keyifli oldu. Tiyatroyla ülkeme faydalı bir şey yapabildiğim için ayrıca mutlu oldum. Ben halkın derdini dile getiren bir sanatı icra ediyorum. Görevi bu olan bir sanat tiyatro; ayna tutmak. Halkın, vatandaşın, insanın iyi kötü her şeyini, tüm dertlerini, eğlencesine, her şeyine ayna tutmak ve ben bunu yapabiliyorum. 30 yıl önceye dönsem yine aynı şeyi yaparım, bu benim ve başka türlü var olamam.
Berna Laçin tiyatroya 30 yıldır emek veren bir sanatçı. 30 yıl önceye dönse yine aynı şeyi yapacağını söylüyor.
KESER DÖNDÜ, ONLARI BİÇTİ
– Bu süreçte bu kadarı da pes dediğiniz oldu mu?
“Kadına şiddete hayır” diyen bir oyunla engelleniyorum. Niye? “O da çok dik duruyor”, “Onun da boynunu bükmeyi biz biliriz” filan diyen kraldan çok kralcılar yüzünden. O zamanlar “Bu kadarına da pes artık, insan kendine bunu yapmaz” dedim. Ama keser döndü sap döndü, onları biçti ve bana bunu yapan kişi partiden ihraç edildi 3 ay sonra. Bu kadar çabuk beklemiyordum. İnsan dik ve dürüst duracak. Çok çamur atılıyor, başıma gelmedik kalmıyor, davalar görüyorum ama işte hepsi akıp gidiyor sonunda. Senin söylediğin doğruysa o da bir gün ortaya çıkıyor. Tıpkı yalanların, yanlışların ortaya çıktığı gibi.
AMBARGOYLA TARİHE GEÇTİM
– Bir de televizyon ambargonuz var ki, bir ilk…
Televizyonculukta resmi açıklamayla ilk kez ambargo uygulanan sanatçı oldum Türkiye’de, tarihe geçtim. Şaka gibi yani özel televizyon tarihinde yok. TRT bunu gizli yapardı. O da hani ihtilal döneminde falan, bu kadar açık “Biz bunu mimledik” demediler. Bana aleni söylediler. Bir de bir sürü iftira ve yalanla söylediler. Bunun halkla ilgisi yok. Her zaman tek durduğum noktanın, halkın tarafı olduğunu gayet iyi biliyorlar. Hani kimse de bu kadar halkı küçümsemesin artık, görüyorlar onlar da.
– Konuyu yargıya taşıdınız. Kazanırsanız ne yapacaksınız?
Ben bu konuyu onur meselesi yaptım. Diyeceksin ki “Berna ya hiç sen kazanabilir misin? Bak ne kadar güçlü bir medya grubu var…” Mesele o değil ki mesele savaşmanın kendisidir. Mesele mücadeleden vazgeçmemektir. Ben bu yolu gideceğim. Manevi tazminat davası açtım. Çünkü benimle ilgili bütün yalanları ispata davet ediyorum. Değilse de bedelini ödemelerini istiyorum. Çünkü ben üzüldüm. Kazanırsam, tazminatı da bağışlayacağım. Kız çocuklarının eğitimi için olur, hali hazırda meslek hastalığı sayılmayan doktorlarımızın çocuklarının eğitimi için olur.
Berna Laçin gelecekten umutlu. “Her şey güzel olacak yaa, inşallah” diyor.
– ‘Hayal Satıcısı’ndaki Falcı Serpil ile kadına şiddet yarasına ayna tutuyorsunuz…
Falcı Serpil acayip bir karakter. Çalışırken, orta oyunuyla modern tiyatroyu birleştirmeyi hedefledim. Genelde güldürerek anlatıyor ve herkesi taşlıyor. İnsanların gelip “Güldük, ağladık, tokat yedik, serseme döndük” dedikleri bir oyun. İnteraktif ve her gelen seyirciyle yeniden doğuyor. Çok değişik bir etki alanı var. Böyle kafaya vurarak bir şey söylemiyor, “İlla acıtayım, çok ağlatayım” demiyor. Zaten yaşananlar o kadar acı ve kimi zaman o kadar inanılmaz ki sadece buna ayna tutmak yeterli oluyor. Tabii ki bu işler böyle bugünden yarına düzelmeyecek ama yapmamız gereken tek şey vazgeçmemek, mücadeleden vazgeçmemek.
– 2021 için bir planlar listeniz var mı?
Şu corona gittiği an en büyük hayalim hem ‘Hoş geldin Boyacı’nın yarım kalan Avrupa turnesi tamamlamak istiyorum. Hem de Falcı Serpil’le birlikte bu ülkedeki yaşanan her şeyi şehir, şehir, kapı kapı gezip anlatmak istiyorum. Oyunu gündeme göre sürekli güncelliyorum. Yazmakla ilgili de bazı planlarım var.
Bugün, cesur adımlar atmak için son derece uygun bir dönemdesin. İçinde bir enerji patlaması hissediyor olabilirsin; bu, yeni projelere başlamak veya cesaret gerektiren konularda ilerlemek için harika bir fırsat. İlişkilerde daha aktif olman bekleniyor; duygularını açığa çıkarmaktan çekinme. Karşılaştığın zorluklar, senin için yeni birer meydan okuma haline dönüşebilir. Yaratıcılığın ön plana çıkacak, bu nedenle sanatsal faaliyetlere yönelmek veya hobilerinle ilgilenmek ruhunu besleyecek. Sağlık alanında dikkatli olmalısın; yeterince dinlenmek ve enerjini dengelemek, günün dengesini korumana yardımcı olacaktır. Stratejik düşünme yeteneğinle, karşına çıkan her durumu avantaja çevirebilirsin. Başarılarınla gurur duymalı ve ilerlemeye devam etmelisin.
Bugün, içsel huzurunu arayışında yeni kapılar açabilirsin. İlişkilerde daha samimi ve derin bir iletişim kurmak isteyeceksin. Sosyal çevrendeki kişilerle olan etkileşimlerin seni zenginleştirecek. Finansal konularda, dikkatli tahminler yapmanın ve geleceğini düşünmenin önemini hissedeceksin; belki de yeni yatırımlar için uygun fırsatlar karşına çıkabilir. Yaratıcılığının zirveye çıkması, sıradanlığı kırarak ilham dolu projelere yönelmeni sağlayacak. Kendine güvenin artıyor, bu da kararlılığını pekiştiriyor. Doğayla daha fazla zaman geçirebilirsen, ruhsal olarak yenileneceksin. Unutma, içsel denge herkesin hayatında olduğu gibi senin için de bir gereklilik. Kendi ihtiyaçlarına saygı göstererek, daha güçlü bir öz benlik geliştirebilirsin.
Bugün, zihinsel enerjinin yüksek olduğu bir gün. Çevrendeki insanlarla iletişim kurmak, sosyal ortamlara katılmak ve yeni fikirler üzerinde tartışmak için harika bir zaman dilimindesin. Duygularını ifade etme isteği baskın olacak ve düşüncelerini aktarırken karşındaki kişileri etkilemeyi başaracaksın. Ancak, dikkatin çabuk dağılabilir; bu nedenle odaklanmakta zorlanman olası. Merak duygun, seni yeni öğrenme fırsatlarına yönlendirecek. Kısa yolculuklar ve yeni insanlarla tanışmak gündemde olabilir.Özellikle duygusal ilişkilerde, açık iletişime önem vermen faydalı olacak. Karşılaşacağın zorluklarda esneklik gösterebilirsen, üstesinden gelebilirsin. Kendi fikirlerinin kıymetini bilirken, başkalarının görüşlerine de kulak vermek, ilişkinin güçlenmesine katkı sağlayacak. Farklı bakış açılarıyla zenginleşecek olan gün, seni çeşitli deneyimlerle buluşturabilir.Geleceğe yönelik planların hakkında bilgi toplama isteğin artmış durumda. Bunları not almak ya da üzerinde düşünmek için zaman ayırmak, ileride işine yarayacak fırsatlar doğurabilir. Kısa vadeli hedefler konusunda bir strateji geliştirmek, seni daha yapıcı bir yola yönlendirecektir. Bugün sürprizlerle dolu, bu nedenle deneyimlerin ve hissettiklerin arasında kaybolma.
Duygusal derinliklerin ve içsel dünyanla bağ kurma ihtiyacın ön planda. Bugün, sevdiklerinle olan ilişkilerine odaklanabilirsin; onların hislerini anlamak için içgüdülerini kullanacak, samimi ve güven dolu bir iletişim geliştireceksin. Geçmişte yaşanan olayları gözden geçirmekte fayda var; bazı duygular, henüz tam anlamıyla çözülmemiş durumda. Kendini güvende hissetmek için, tanıdık ve sevdiğin ortamlarda bulunmayı tercih edebilirsin. İçsel huzurunu bulmak adına yaratıcı bir şeyler yapmak, seni ferahlatacak. Finansal konularda dikkatli olmalı, aceleci davranmamalısın. Kendine zaman tanı ve kararlarını iyice düşünerek al. Kendini iyi hissetmek için ihtiyaç duyduğun desteği, arkadaşlarından veya ailenle alabilir, onların sevgisiyle enerji toplayabilirsin.
Bugün, yaratıcı enerjilerle dolup taşmak üzere olduğun bir dönemdesin. Yenilikçi fikirlerin, kendini ifade etme biçimlerin ve sanatsal yeteneklerin ön plana çıkacak. Zihnindeki projeleri hayata geçirmek için mükemmel bir zaman dilimindesin. Başkaları üzerinde ilham verici bir etki bırakacak ve sosyal ortamlarda parlayacaksın. Sosyal ilişkilerinde keyifli anlar, arkadaşlarla yapılan paylaşımlar ve yeni tanışmalar gündeme gelebilir. Duygusal zekanı kullanarak, insanların kalbine dokunabilir, onlarla güçlü bağlar kurabilirsin. Ancak, dikkatini dağıtacak durumlara karşı hazırlıklı ol. Enerjini doğru yönlendirebilirsen, günün sonunda tatmin edici sonuçlar elde edeceksin.Karşılaştığın zorluklar, içsel büyümenin ve gelişmenin kapılarını aralayabilir. Hayatında önemli değişiklikler yapmak isteyebilirsin; bu değişikliklerin kalıcı ve olumlu olmasına dikkat et. Cesaretin ve kararlılığın sayesinde, aşmak istediğin engelleri kolaylıkla geçebileceksin. Kendine güven, etrafındakiler de bunu hissedecek ve seni destekleyecek.
Detaylara odaklanma isteğin bugün daha da güçleniyor. Gün içinde karşılaşacağın ufak sorunlar ve aksaklıklar seni rahatsız edebilir, ancak bunları çözme yeteneğinle üstesinden gelmeyi başaracaksın. İletişim becerilerin ve analitik düşünme yeteneğin, ekip çalışmalarında seni ön plana çıkaracak. Kendini ifade etme biçimine dikkat et; başkalarının duygularını veya düşüncelerini sorgularken daha hoşgörülü olmalısın. Sağlığınla ilgili konularda dikkatli olman gerekebilir; yeterince dinlenmeye zaman ayır. Kendi içsel dünyana dönerek yeniden denge sağlamaya çalışmalısın. Hedeflerine ulaşmak için disiplin ve özveri göstermen gereken bir dönemdesin. Unutma, küçük adımlar büyük sonuçlar doğurabilir.
Denge arayışında olduğun bir dönemdesin. İçsel huzurunu sağlamanın yollarını ararken, ilişkilerinde ve sosyal çevrende uyumun önem kazandığını hissedebilirsin. Karşındaki insanlarla empati kurmak, anlaşmazlıkları çözmek ve ortak paydaları bulmak adına güzel fırsatlar var. Ancak, karar verme aşamasında dikkatli olmalısın; başkalarının görüşlerine fazla kapılmak, kendi ihtiyaçlarını göz ardı etmene neden olabilir. Bugün, estetik ve güzellik duygusu ön planda. Sanatsal yönlerini keşfetmek, seni besleyecek ve ruhunu canlandıracaktır. İş veya projeler konusunda alacağın destekler, ilerlemeni kolaylaştırabilir. Ruhsal dengeyi korumaya özen göster, kendi iç sesini dinle ve başkalarıyla dengeyi bulmaya çalış.
Hedeflerine ulaşmak için kararlı bir şekilde ilerlemenin tam zamanı. Duyguların derinliğiyle hareket ederken, sezgilerine güvenmek seni doğru yola yönlendirecektir. Yakın ilişkilerde ve sosyal bağlantılarda, sözlerin dikkatle seçilmeli; aksi durumda yanlış anlaşılmalar ortaya çıkabilir. İçsel gücün, zorluklarla başa çıkmanı sağlarken, başkalarına da ilham kaynağı olabilirsin. Duygusal dönüşümler yaşayabilir, kendini yeniden keşfetme fırsatı bulabilirsin. Bu süreçte sabırlı olmalısın; yaşamına dahil olan yenilikler, uzun vadede tatmin edici sonuçlar getirebilir. Kendi sınırlarını zorlamaktan çekinme, ama dengeyi de korumayı unutma.
Bugün, macera arayışın ve keşfetme tutkun ön planda. Yeni deneyimler peşinde koşarken, cesaretin ve kararlılığın seni destekleyecek. Farklı bakış açılarıyla karşılaşmak, ufkunu genişletecek ve insan ilişkilerinde derinlemesine bağlantılar kurmana yardımcı olacak. İletişim becerilerin öne çıkarken, kalabalıkların arasında dikkat çekeceksin. Ancak, düşüncelerini paylaşırken, karşındakilerin hislerini de göz önünde bulundurmak önemli. Enerjin, sana uygulanabilir fikirler sunacak; bu fırsatı iyi değerlendirmelisin. Ayrıca, içsel huzuru bulma çabaların, kişisel gelişim alanında katkı sağlayacak. Bugün, hedeflerine ulaşmak için gerekli motivasyonu bulabilirsin, sadece hissiyatına güvenerek adımlar at. Unutma, hayat hangi yönlerde sürprizlerle dolu, hepsine açık ol!
Bugün kararlı adımlar atma zamanı. Sorumluluklarını üstlenmekteki becerilerin ön planda. İş ve özel yaşamında denge sağlamak için biraz çaba göstermen gerekebilir. Gelecek hayallerinin peşinden koşarken, mevcut kaynaklarını verimli kullanmayı unutma. Kaynaklarını doğru değerlendirirsen, hedeflerine ulaşma yolunda oldukça başarılı olabilirsin. İlişkilerde güven teması öne çıkıyor; iletişim hüsranı yaşamamak için duygularını açık bir şekilde ifade etmekte fayda var. Aşk hayatında yeni bir dönem başlatmak için cesaretini toplayabilirsin. Arkadaşlarınla olan bağlarını güçlendirmek, sana moral ve motivasyon sağlayacak. İçsel huzurunu sağlamak için biraz dinlenmeye ve kendine dönmeye zaman ayır. Akıl ve sezgiyi dengeleyerek, yaşamının her alanında olumlu değişiklikler gerçekleştirebilirsin.
Başkalarının sınırlarını aştığın, yenilikçi eylemlerle dolu bir gün seni bekliyor. İçinde barındırdığın özgürlük arzusu, alışılmış kalıpları sorgulamanı sağlayacak. Duygusal derinliklerde gezinebilir, içsel huzurunu sağlamak amacıyla meditasyon veya doğal ortamlarda zaman geçirme ihtiyacı hissedebilirsin. Sosyal çevrendeki dinamikler değişebilir; bazı ilişkilerin yeniden yapılandırılması gerekebilir. Yeni insanlarla tanışma fırsatları çıkabilir, ilham verici sohbetler seni bekliyor. Geleceğe dair cesur adımlar atman için doğru zaman. Kendini ifade etmekte zorluk çekmediğin bu süreçte, özgün düşüncelerini akıcı bir şekilde paylaşabilirsin. Günü, kendini yeniden keşfetmeye ve hayallerinin peşinden koşmaya odaklanarak değerlendirebilirsin. Hedeflerine ulaşmak için gerektiğinde radikal kararlar almaktan çekinme. Unutma ki, yenilikler her zaman seni daha ileriye götürecek.
Duygusal derinliklerin ve sezgilerin ön plana çıkacağı bir gün. İçsel hissiyatların, çevrendeki insanlarla olan iletişimini arttırabilir. Sanatsal ve yaratıcı yönlerin daha fazla kendini gösterecek; bu, ilham alacağın anlar sunabilir. Sakin kalmak önemli; zira duygusal dalgalanmalar yaşaman mümkün. Başkalarının sorunlarına duyarlılığın seni yıpratmasın; kendi sınırlarını korumaya özen göster. Sevgi dolu bir ortamda, ilişkilerin güçlenebilir. Samimi ve açık bir iletişim gökyüzünden destek almanı sağlayacak. Kendi hakkındaki düşüncelerini sorgulamak ve kendine dönmek için harika bir zaman. Unutma ki hayal gücün, seni yeni ufuklara taşıyabilir.
