1
Türkiye’de özgün ve protest müzikte akla gelen ilk isimlerinden olan Ahmet Kaya 21. yıl önce hayatını Fransa’da kaybetti. İşte Ahmet Kaya’nın hayatı…
AHMET KAYA HAYATI
Ahmet Kaya, 28 Ekim 1957’de Malatya’da, Adıyaman’dan Malatya’ya iş için göç etmiş Kürt kökenli bir baba ile Erzurumlu bir Türk annenin beşinci çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası Sümerbank fabrikasında mensucat işçisidir. Altı yaşında iken babası ona bir bağlama getirir. İlkokulu Malatya’da okudu. Okuldan arta kalan zamanlarda ve yaz tatillerinde, ya plakçıda ya da tanıdıkların minibüsünde çalışırdı. Dokuz yaşına geldiğinde babasının çalıştığı fabrikanın işçilerinin düzenlediği işçi bayramı gecesinde kendini sahnede buldu. Mensucat fabrikasından emekli olan babası, daha iyi bir yaşam için İstanbul’a göç eder. 1972 yılında İstanbul’da Kocamustafapaşa’ya yerleşirler. Ahmet Kaya, ailesinin geçim sıkıntısı çekmesi nedeniyle okulu bıraktı ve işportacılık, çıraklık gibi çeşitli vasıfsız işlerde çalıştı. Liseyi dışarıdan bitirmeye karar verir ve bitirir sonra da Eğitim Enstitüsü’nün Keman bölümüne girer.
16 yaşında yasak afiş basmaktan hapse atıldı. Daha sonra birkaç arkadaşıyla birlikte Halk Birimleri Derneği’nin çalışmalarına katıldı. Bu çalışmaları sırasında çeşitli etkinliklerde bağlama çalmaya devam etti. Kendi başına öğrendiği için herhangi bir metoda ya da öğretiye uymamaktadır Ahmet’in çalış biçimi.
1978 yılında Gelibolu’da askerlik yaptı, bu arada orkestrada müzik çalışmalarına devam etti. Askerlik dönüşü Emine Kaya ile evlendi ve 1982 yılında kızları Çiğdem doğdu.
O dönem, hayranı olduğu Ruhi Su’nun Boğaziçi Üniversitesi’ndeki bir dinletisine gider ve dinletiden sonra bir yolunu bulup “Usta”nın yanına ulaşmayı başarır. “Ruhi Su besteleri”ni kendisinin nasıl yorumladığını göstermek istemektedir Ruhi Usta’ya. Ruhi Usta’nın en bilinen eserlerinden “Mahsus mahal” isimli şarkıyı çalar. Usta, şarkıyı yarıda kesip bağlamayı Ahmet’in elinden alır ve kızarak “Öyle at teper gibi bağlama çalınmaz, kavga edilmez bağlamayla, bağlama ile meşk edilir.” der. Ahmet, şaşkınlıkla oradan uzaklaşır; ama tabii ki bildiğini yapmaya devam edecektir.
Çok sonraları birkaç arkadaşının yardımıyla Hodri Meydan Kültür Merkezi ve Bilsak’ta dinleti düzenler ve afişlerinde de Ruhi Usta’nın kendine söylediği cümleye gönderme yapar: “Bağlama Böyle de Çalınır!”
28 yaşında 1985 yılına geldiğinde ‘Zamanıdır’ deyip şarkılarını alıp Unkapanı’nın yolunu tutar. Hiçbir kategoriye girmeyen bu müziğe kimse yüz vermez. Sonraki günlerde arkadaş yardımları ve kendi olanakları ile ilk albümünü yapar. Hatta yayımlandığı yıl albüm toplatılır, fakat daha sonra sansürü kaldırılır. İlk albümü “Ağlama bebeğim”dir. İkinci albümü “Acılara Tutunmak”tır. İkinci albümü yayınlandıktan sonra 1985 yılında Gülten Hayaloğlu ile evlenir. Gülten Hayaloğlu hapishanede idam cezasına mahkum olan Nevzat Çelik’in “Şafak Türküsü” şiirini Ahmet Kaya’ya iletir. Ahmet Kaya, 1986’da piyasaya çıkan “Şafak Türküsü” albümü ile geniş kitlelerce tanınmasını sağlayan atılımını yapar. 1986 yıl sonuna doğru da “An Gelir” albümünü yayımlar. Albümde hemen tüm besteler kendisine aittir.
Gülten Hayaloğlu ile evlendikten sonra kardeşi Yusuf Hayaloğlu ve şiirleriyle tanışır. Sözlerinin çoğunluğunun Yusuf Hayaloğlu’na ait olduğu “Yorgun Demokrat” isimli albümü 1987 yılında yayımlanır. 1988 yılında sadece iki şarkının söz yazarlığını Hayaloğlu’nun yaptığı ve diğer sözlerin tanınmış şairlerin şiirlerinden oluşan “Başkaldırıyorum” albümü yapılır. 1989 yılında “İyimser Bir Gül” albümünü yapar. 1990 Ekim ayında çeşitli şairlerin şiirlerinden oluşan “Sevgi Duvarı” isimli albümünü çıkartır.
Gülten ve Ahmet çifti, stüdyo ve bir yapım firması açmaya karar verirler. GAK (Gülten Ahmet Kaya) ismini verdikleri bir müzik yapım firması ve aynı isimle bir de stüdyo kurarlar.
1990 yılında Tatar Ramazan ve 1992 yılında Tatar Ramazan Sürgünde filmlerinin müziğini yaptı. 1994 yılında prodüksiyonu’nu Gülten Kaya ve Yusuf Hayaloğlu’nun yaptığı, Kanal D’de yayımlanan ve 13 hafta süren “Ahmet Abi’nin Vapuru” programını yapar.
1994 yılında Raks Müzik tarafından “Şarkılarım Dağlara” albümü basılan 2.800.000 bandrolle rekor kırmıştır. 14. müzik albümü olan bu albümde yer alan “Özgür Çağrı” isimli şarkıda geçen “Abin bir gün dağdan döner, sarılırsın yavrucağım” gibi sözler nedeniyle albümü toplatılır, konser vermesi yasaklanır.
İlk dönem albümlerinde genel olarak bağlamaya ağrılık verdi. Pop, Türk Halk Müziği ve Arabesk kategorisine dahil edilemediği için müzikal türüne Devrimci Arabesk de denilmektedir. Fakat kendisi müzik tarzının Devrimci Arabesk veya protest olarak tanımlanmasına karşı çıkar. Sözlerini kendisinin yazdığı bestelerle beraber, Attila İlhan, Can Yücel, Nevzat Çelik, Hasan Hüseyin Korkmazgil, Enver Gökçe, Ahmed Arif gibi tanınmış şairlerin şiirlerini de bestelemiştir. Genellikle şarkılarında toplumsal meseleler işlenir. Yirmi iki albümünden sadece Kervan diye bir kürtçe şarkısı vardır ve bir tane de kürtçe açılış vardır.
Birçok albümünün toplatılmasının ve konserlerinin iptal edilmesinin yanı sıra, 10 Şubat 1999’da Magazin Gazetecileri Derneği’nin Princess Otel kongre salonunda düzenlenen ödül töreninde yılın en iyi sanatçısı ödülünü aldı ve ödül konuşmasında: Ben bu ödül için İnsan Hakları Derneği’ne, Cumartesi Anneleri’ne, tüm basın emekçileri ve tüm Türkiye halkına teşekkür ediyorum. Bir de bir açıklamam var: Şu anda hazırladığım ve önümüzdeki günlerde yayımlayacağım albümde bir Kürtçe şarkı söyleyeceğim ve bu şarkıya bir klip çekeceğim. Aramızda bu klibi yayımlayacak yürekli televizyoncular olduğunu biliyorum, yayımlamazlarsa Türkiye halkıyla nasıl hesaplaşacaklarını bilmiyorum. dedi. Bunun sözleri üzerine davetliler tepki gösterip, küfür etmeye, çeşitli eşyalar fırlatmaya başladı. MGD görevlileri tarafından kongre salonundan, olağan üstü koşullarda dışarıya çıkartıldı.
Bu olayın hemen sonrasında Ahmet Kaya’nın 1993 yılında Berlin’de Kürt İşadamları Derneği’nin düzenlediği bir gecede verdiği konsere ilişkin fotoğrafların Hürriyet gazetesinde yayınlanması üzerine “bölücü örgütüne yardım ve yataklık yaptığı ve halkı ırk farklılığı gözeterek kin ve düşmanlığa tahrik ettiği” iddiasıyla hakkında İstanbul Devlet Güvenlik Mahkemesi’nde toplam 10.5 yıl ağır hapis istemiyle iki ayrı dava açıldı. Haziran 1999’da Türkiye’den ayrıldı. Yargılamaların sonucunda toplam 3 yıl 9 ay ağır hapis cezasına çarptırıldı. ancak yurt dışında olduğu için hapse girmedi. Daha sonra bu görüntülerin düzmece olduğu belirlendi.
Bu arada Ordu Valiliği Kaya’nın kasetlerinin kentte satılmasını ve bulundurulmasını yasakladı. 1999 yılında Münih’de PKK yanlıları tarafından düzenlendiği konserde ”Arabamı o şerefsizlerin memleketinde bıraktım” dediğini iddia eden Hürriyet gazetesi haberi için hakkında DGM tarafından bir kez daha soruşturma başlatıldı. 9 Şubat 2000 yılında Zaman gazetesine yaptığı röportajda Ben “3 tane şerefsizin yüzünden ülkemde arabama bile binemedim.” dedim diyerek yalanladı. Ahmet Kaya, 2000 yılında Hoşçakalın Gözüm isimli albümünün kayıtlarını yaparken, Paris’in Porte de Versailles semtindeki evinde bir gece kalp krizi sonucu hayatını kaybetti. Bu albümde Karwan isimli şarkıyı seslendirdi.
Paris’de kaldığı evde, 16 Kasım 2000 de sabah saat altıda ilaçlarını alırken kalp krizi geçirerek ölmüştür.43 yaşında gurbette hayatını kaybetmişti. Ahmet Kaya’nın kabri halen Paris’in Père Lachaise Mezarlığı’nda yer almaktadır.
Ölümünden sonra, 2002 yılında Ahmet Kaya’nın şarkılarını 20 ünlü sanatçının söylediği “Dinle Sevgili Ülkem” isimli bir albümü yayımlandı.
Albümleri :
1984: Ya Rıza Şimdi
1985: Ağlama Bebeğim
1985: Acılara Tutunmak
1986: An Gelir
1986: Şafak Türküsü
1987: Yorgun Demokrat
1988: Başkaldırıyorum
1989: Resitaller-1
1989: İyimser Bir Gül
1990: Resitaller-2
1990: Sevgi Duvarı
1991: Başım Belada
1992: Dokunma Yanarsın
1993: Tedirgin
1994: Koçero (Selda Bağcan ile)
1994: Şarkılarım Dağlara
1995: Beni Bul
1996: Yıldızlar ve Yakamoz
1998: Dosta Düşmana Karşı
2001: Hoşçakalın Gözüm
Bugün enerji dolu ve dinamik bir ruh hali içindesin. İçindeki ateş, seni yeni başlangıçlar yapmaya ya da mevcut projelerine taze bir soluk getirmeye yönlendiriyor. Cesur kararlar alabilirsin; bu dönemde sezgilerin güçlü ve duygusal içgörüler de seni destekleyecek. Sosyal ilişkilerde ise, kendini daha açık ve anlaşılır biçimde ifade etme zamanı. Destek arayışında olan arkadaşlara, liderlik etme fırsatı bulabilirsin. Ancak dikkat etmen gereken bir konu var; aceleci davranmak ve düşünmeden hareket etmek, seni geri çekebilir. Akıllıca bir denge kurmaya çalışarak hızlı ve bilinçli adımlar atmak, hedeflerine ulaşmanı sağlayacak. İş hayatında, rekabetin seni motive ettiğini hissedeceksin, bu yüzden yeteneklerini en üst düzeye çıkarmak için fırsatları değerlendirmek ideal. Unutma ki, bu enerji dolu günleri en iyi şekilde değerlendirmek senin elinde.
Sabah saatlerinde güne huzurlu bir başlangıç yapacaksın, içsel dinginliğin seni sarmalayacak. Fakat gün ilerledikçe, bazı endişeler kafanı kurcalamaya başlayabilir. Özellikle maddi konular üzerinde düşünmek, kaygılarının artmasına yol açabilir. İş yerinde, yaratıcılığını serbest bırakacak projeler üzerinde yoğunlaşmak, gününün daha verimli geçmesini sağlayacak.İkili ilişkiler açısından, sevdiklerinle açık ve samimi bir iletişim kurmaya özen göstermelisin. Uzun zamandır konuşmadığın bir arkadaşınla karşılaşma veya iletişim kurma fırsatı doğabilir. Bu, geçmişe süzülen güzel anıları tazeleyebilir. Aşk hayatında ise, tutkuların ve duyguların daha yoğun hissedileceği bir zaman dilimi. Partnerinle arandaki bağı derinleştirerek, duygusal bir bağ oluşturabilirsin.Sağlık açısından dikkat etmen gereken bir ayrıntı, bedenine olan vereceğin önemi göz ardı etmemek. Gün içinde kendine zaman ayırarak meditasyon ya da doğada yürüyüş yapmaya çalışmalısın. Bu, zihnindeki karışıklıkları ve stresleri hafifletecek, dingin bir zihinle gününü tamamlamana olanak tanıyacak. Duygularını serbest bırakarak günün tadını çıkarabilirsin.
Bugün iletişim becerilerinle parlayabilirsin. Düşüncelerini ifade etme konusunda daha cesur olma şansı bulacaksın. Sosyal ortamlarda insanlarla kurduğun bağlantılar, yaşamına yeni heyecanlar katabilir. Yaratıcılığını kullanarak projelerine yeni bir soluk getirmek için ilham verici fikirler doğabilir. Ancak, bilgi akışını yönetmekte zorlansan da, dikkatli ve anlayışlı olman yararlı olacaktır. Aşk hayatında ise, karşına çıkacak olan fırsatları değerlendirmek için açık fikirli olman önem kazanıyor. Kendine güven ve başkalarını dinlemeye istekli ol. Mini bir yolculuk, ruhunu canlandırabilir. Anlık sürprizlere hazırlıklı ol!
Duygusal derinliklerin açığa çıkacağı, sezgilerin güçlü olduğu bir gün. İçsel huzuru bulmak adına geçmişe yönelik düşünceler yoğunlaşabilir. Ailevi bağlar ve ev içi ilişkiler öne çıkacak; sevdiklerinle kaliteli zaman geçirmek için elinden geleni yapmalısın. Kendini ifade etmekte zorluk çekebilirsin, bu nedenle duygularını yazmak ya da sanatsal bir aktiviteyle dışa vurmak iyi gelebilir. Parasal konularda, dikkatli adımlar atman gerektiğini unutma; harcamalarını gözden geçirmen faydalı olur. Duygusal zeka ve empati, bugün karşılaşacağın sorunlara şefkatle yaklaşmanı sağlayacak. Unutma, içsel huzurun önemli ve kendine karşı nazik olmalısın.
Bugün kendine olan güvenin artıyor, bu da çevrendekiler üzerinde güçlü bir etki yaratıyor. İçindeki liderlik vasfı ortaya çıkabilir, bu yüzden sosyal veya profesyonel bir ortamda öne çıkmaktan çekinme. Tazelik arayışında olduğun konulara yönelmek ve yeni projeleri ele almak için harika bir dönemdesin. Özellikle yaratıcı yönlerin ön planda; sanat, yazı veya performans alanında kendini ifade etme fırsatları doğabilir.Aşk hayatında tutkulu ve heyecan verici bir atmosfer hakim. Sevdiğin kişinin yanında kendini rahat ve özgür hissedebilirsin. Duygusal derinliklere inmek, ilişkinizde yeni bir boyut açabilir. Bekar olanlar için de sürpriz karşılaşmalar söz konusu. İletişim becerilerini kullanarak kalabalık ortamlarda dikkatleri üzerine çekebilirsin.Bugün sağlığa dikkat etmen gereken bir gün. Enerjini yüksek tutmak için aktiviteye yönelmek ve sağlıklı beslenmek oldukça önemli. Kendine ayıracağın zaman sayesinde ruhsal ve fiziksel dengenin yeniden kurulmasına yardımcı olacaksın. Unutma, içsel huzurun dışarıya yansıyor ve bu, tüm insanlarla olan etkileşimini güçlendiriyor.
Bugün detaylara odaklanman, küçük ama önemli ayrıntıları gözden kaçırmaman adına faydalı olacaktır. Gün içinde karşılaşacağın bazı durumlar, çözüm odaklı düşünmene yardımcı olacak. İş ortamında veya günlük hayatında işbirliği yapman gereken kişilerle arandaki iletişimi güçlendirebilirsin. Mükemmeliyetçi yapın, bazı konularda seni yavaşlatabilir; bu nedenle esneklik kazanmaya çalışmalısın. Sağlığına dikkat et, bedenine iyi bakmanın vaktinin geldiğini hissedebilirsin. Aynı zamanda, sevdiklerinle olan ilişkilerini güçlendirmek adına samimi adımlar atabilirsin. Günün sonunda, kendine ayıracağın bir kaç dakika ile zihnini ve bedenini yenilemek ruh halini büyüleyecek.
Sosyal ilişkilerde karşına çıkacak fırsatlar günün en can alıcı noktası olacak. Arkadaşlarınla veya sevdiklerinle yapacağın sohbetler, yeni projeler için ilham kaynağı olabilir. Dengenin önemli olduğu bu dönemde, içsel huzurunu korumak için kendine zaman ayırmayı unutma. Yaratıcılığın ön planda olduğu anlarda, sanatsal faaliyetlere yönelebilirsin. İş ve özel yaşam arasındaki dengeyi sağlamak için nazik bir yaklaşım benimsemek, belirsizlikleri aşmanda yardımcı olacaktır. Kendini ifade ederken açık ve samimi olman, başkalarıyla daha derin bağlar kurabilmene olanak tanıyacak. Genel olarak, bugün iletişim fırsatlarıyla dolu, bu fırsatları değerlendirmen ilişkilerini güçlendirebilir.
Duygusal derinliklerinle yüzleşeceğin bir süreçtesin. İçsel dünyanda gizli kalmış olan hislerin su yüzüne çıkabilir, bu da seni hem rahatsız edebilir hem de güçlendirebilir. İletişim kurarken daha açık ve samimi olman, ilişkilerini yeniden değerlendirmene yardımcı olabilir. Kullanılan kelimelerinle değil, eylemlerinle etki yaratmalısın.Kendine odaklanmak ve ruhsal yenilenmeye zaman ayırmak önemli. Meditasyon veya doğa yürüyüşleri, düşüncelerini netleştirmeni sağlayabilir. Ayrıca, manevi bir rehberlik arayışı içinde olabilirsin; bu, içsel huzurunu bulmana yardımcı olabilir.İş hayatında ise sezgilerinle hareket etmek, doğru kararları almanı sağlayacak. Çevrendeki insanların motivasyonlarını anlayarak, onlara destek olabilirsin. Unutma, paylaştıkların ve yaratıcı bakış açın, seni daha da parlak kılacak.
Güneşin ışıkları, maceraya olan tutkunuzu artırıyor, yeni keşifler yapma arzusu içindesiniz. Sınırları zorlama isteği, sizi alışılmışın dışına itebilir. Bugün, duygusal ve zihinsel olarak geniş bir perspektife sahip olacaksınız. Seyahat planları, yeni insanlarla tanışma fırsatları ya da ilginç kitaplar, düşüncelerinizi şekillendirebilir. Flört eden enerjiler, aşk hayatınıza taze bir nefes getirebilir, romantik sürprizler kapıda. Sosyal çevrenizdeki dinamikler, farklı bakış açılarıyla zenginleşebilir. İçsel huzur arayışınız, ele aldığınız konularda derinlemesine düşünmenizi sağlayacak. Kendinizi ifade etmenin yeni yollarını keşfedeceğiniz bir gün, yaratıcılığınızı ortaya çıkarın. Ayrıca, ruh halinizdeki olumlu değişimler, çevrenizdekilere de yansıyacak. Kendinizi özgür ve neşeli hissedeceğiniz anlar yaratmaya odaklanın.
Kendine güvenin artıyor ve bu durum, başkaları üzerindeki etkini güçlendiriyor. Çevrendeki insanlarla olan ilişkilerin derinleşebilir, duygusal bağların kuvvetlenmesine zemin hazırlayabilirsin. İş hayatında veya projelerinde kararlılığınla dikkat çekeceksin. Uzun vadeli hedeflerinle ilgili netlik kazanmak için gereken adımları atabilirsin. Mantığını kullanarak bir sorunu çözmekte oldukça başarılı olacaksın. Duygusal olarak bazı anlarda içe dönme isteği duyabilirsin; bu, kendini yenilemek ve içsel dengeyi bulmak için faydalı olabilir. Yaratıcı yönlerini keşfetmek ve yeni hobiler edinmek adına harika bir zaman. Önümüzdeki günlerde kendine sağlam bir strateji belirlemek, seni istediğin yere ulaştıracaktır.
Farklı düşünceler ve yenilikçi yaklaşımlar gündeminizi şekillendirecek. Bugün, sıradışı fikirlerinizle çevrenizdeki insanları etkileyebilir, sosyal bir organizasyon veya grup etkinliğine katılarak yeni bağlantılar kurabilirsiniz. İletişim becerilerinizin güçlü olduğu bir dönemdesiniz; bu nedenle düşüncelerinizi açıkça ifade etmekten çekinmeyin. Ayrıca, insanlarla olan ilişkilerinizde empati ulaşma yeteneğiniz artabilir. Ancak dikkat etmeniz gereken nokta, başkalarının duygularını aşırı şekilde üstlenmekten kaçınmak. Kendi ihtiyaçlarınızı göz ardı etmemeye çalışmalısınız. Gelecek için plan yaparken, hayal gücünüzü kullanarak alternatif senaryolar oluşturmak size fayda sağlayacaktır. Kendinizi ifade etmek adına sanatsal bir faaliyette bulunmak ya da yazı yazmak, ruh halinizi olumlu yönde etkileyecek. Anlık ruh halinize göre değişkenlik gösterecek olan olayları yönetmek için esneklik de önemli olacak. Unutmayın, kendi içsel rehberliğinizi dinlemek her zamankinden daha önemli.
Duygusal derinlikler içinde kaybolma, hayallerle gerçekler arasında gidip gelme zamanı. Sezgilerin güçlü, içsel sesine kulak vermek, seni doğru yola yönlendirebilir. İlişkilerde samimiyet arayışın ön planda, bazı gizli hislerin su yüzüne çıkabilir. Minnet ve şükran duygusu, etrafındaki insanlarla olan bağlarını güçlendirebilir. Sanat ve yaratıcılık alanında ilham verici fikirler belirebilir, bu yönünü ortaya koyabilmek için mükemmel bir dönemdesin. Kendini ifade etme fırsatlarını iyi değerlendir, yeni bağlantılar kurmak için cesur ol. İleriye dönük hedeflerinle ilgili yeni içgörüler kazanabilirsin. Sakin kalmaya özen göster, karmaşadan uzak durarak ruhunu dinlendirmeye çalış. Aşk hayatında sürprizler seni bekliyor, kalp atışların hızlanabilir. Unutma, duygularını paylaşmak ve açık iletişim kurmak, karşındakilere olan etkini artıracak.
