1
Arkeoloji bilimine önemli katkılarda bulunan, Türkiye’nin ilk kadın arkeoloğu Prof. Dr Jale İnan, 20 yıl önce bugün, 27 Şubat 2001’de hayata veda etti. Alanının ilk kadın uzmanı olan İnan, yapmış olduğu programlı kazılarla Perge ve Side antik kentlerinin gün yüzüne çıkmasını sağladı ve çıkarılan eserlerin Antalya Side’de kurduğu müzelerde sergilenmesine öncülük etti.
Peki yaptığı çalışmalarla arkeoloji alanında ismini unutulmazlar arasına kazıyan Jale İnan kimdir?
Jale İnan 1914 yılında İstanbul’da doğdu. Babası, müzeci ve arkeolog Aziz Ogan, annesi Mesture Hanım’dı. Lise öğrenimini Erenköy Kız Lisesi’nde tamamladı. Babasının mesleki gezilerine katılarak arkeoloji ile genç yaşta tanıştı.
Aleksander von Humboldt Vakfı’nın bursu ile, arkeoloji okumak üzere 1934 yılında Almanya’ya gitti. Bir yıl sonra da Türk Cumhuriyeti devlet bursunu kazandı. 1935 – 1943 yılları arasında klasik arkeoloji bilim dalında lisans ve doktora eğitimini Berlin ve Münih üniversitelerinde tamamladı. 1943 yılında Prof. Dr. Rodenwalt’ın yanında “Kunstgeschichtliche Untersuchung der Opferhandlung auf römischen Münzen” adlı teziyle doktorasını tamamlayarak Türkiye’ye döndü. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Eski Çağ Kürsüsü’nde Prof. Dr. Clemens Emn Bosch’un asistanı olarak atanan Jale İnan, lise yıllarında tanıştığı Mustafa İnan’la 1944 yılında evlendi. Ertesi yıl tek çocukları Hüseyin dünyaya geldi.
1946 yılında İstanbul Üniversitesi Klasik Arkeoloji Kürsüsü’nün kurulması çalışmalarına katıldı ve bu kürsünün ilk asistanı olup Prof. Dr. Arif Müfid Mansel’in asistanlığını yapmaya başladı. Aynı yıl Arif Müfid Mansel’le birlikte Türk Tarih Kurumu adına Antalya’da Side antik kenti kazısına, ertesi yıl Perge antik kenti kazısına başladı. 1953 yılında doçent, 1963 yılında profesör oldu. Mansel’in ardından 1974-1980 yılları arasında Side, 1975-1987 yılları arasında Perge kazılarına başkanlık etti. Kazıları sırasında Side Roma Hamamı’nın Side Müzesi’ne dönüşmesi için emek verdi. 1975 yılında Klasik Arkeoloji Kürsüsü’nün Başkanı oldu ve bu görevini 1983 yılında emekli oluncaya kadar sürdürdü.
Jale İnan, Side ve Perge’deki kazıların dışında 1970 – 1972 yılları arasında Kremna (Bucak, Burdur) ve 1972 – 1979 yılları arasında Pampfilya Seleukeiası (Manavgat) antik kentlerinde kurtarma kazıları gerçekleştirdi. Antik dönem heykeltıraşlık sanatı üzerine çok önemli eserler verdi. Yayınladığı kitaplar Anadolu’nun Roma ve Erken Bizans dönemi portreciliği konusundaki çok önemli başvuru eserleri arasına girdi.
Jale İnan, 1980 yılında Perge’de ekibiyle birlikte belden yukarısı olmayan bir Herakles heykeli buldu. “Yorgun Herkül” olarak bilinen heykelin belden aşağısı Antalya Müzesi’nde sergilenirken üst bölümü yıllarca bulunamadı. 1990’da gazeteci Özgen Acar yayınladığı bir haberde kayıp parçanın ABD’de olduğunu duyurdu. Tarihi eser koleksiyoncusu Shelby White ve Leon Levy çifti ile Boston Güzel Sanatlar Müzesi tarafından 1981’de yarı yarıya satın alınan parçanın Antalya’da sergilenen heykelin üst kısmı olduğu, 1970’lerde Türkiye’den kaçırıldığı iddia ediliyordu. Jale İnan, Boston Güzel Sanatlar Müzesi’ndeki parça ile Antalya Müzesi’ndeki parçanın birbirine ait olduğunu 1990 yılında kanıtladı. M.S. 2. yüzyıla tarihlenen Yorgun Herkül heykelinin üst kısmı, 2011’de Türkiye’ye getirildi.
1991 yılında Side’deki Apollon Tapınağı kazısı ve onarımı için emek harcadı; 1992-1993’te Perge tiyatro kazılarını gerçekleştirdi. 1995 yılında Türkiye Bilimler Akademisi’nin şeref üyesi oldu. Son yıllarını Parkinson hastalığı ile mücadele ederek geçirdi. 2001 yılında hayatını kaybetti. Cenazesi Zincirlikuyu Mezarlığı’na defnedildi.
Türkiye’nin ilk kadın arkeoloğu olan Jale İnan, uzun yıllar devam eden programlı kazılarla Perge ve Side antik kentlerinin gün ışığına çıkarılmasına emek vermiş; çıkarılan eserlerin sergilenmesi için Antalya ve Side müzelerinin kurulmasını sağlamıştır. Programlı kazıların dışında tarihi eser kaçakçılığına karşı çeşitli kurtarma kazıları gerçekleştirmiştir.
Bugün, enerjin en üst seviyeye ulaşmış durumda. Yaratıcılığın ve motivasyonun, çevrendeki insanları da etkileyecek. Yeni projelere başlamak ya da hobi edinmek için mükemmel bir zaman. Sosyal hayatın canlı geçebilir; arkadaşlarınla yapacağın etkinlikler, seni besleyecek yeni bağlantılar kurmana yardımcı olabilir. Ancak dikkat et, aceleci davranışların bazı ilişkilerde yanlış anlaşılmalara yol açabilir. Kendini ifade ederken açık ve net olmanı gerektiren durumlar seni zorlayabilir. İçsel dengenin korunması, huzur bulman açısından kritik. Spor veya meditasyon gibi aktiviteler, enerjini dengeleyip sinirlerini yatıştırmana destek olabilir. Aşk konusunda heyecan verici gelişmeler kapıda; kalbini dinlemekte ve içgüdüne güvenmekte fayda var.
Bugün, kararlılığının ve sabrının seni yönlendirdiği bir gün. Maddi konularda yeni fırsatlar karşına çıkabilir, bu nedenle dikkatini toplamalısın. Aynı zamanda, ilişkilerde derinleşme ihtiyacı hissedebilirsin. Sevdiğin kişilerle arandaki bağı güçlendirecek iletişimler kurmak için harika bir zaman. İçsel huzurunu artırmak için doğaya çıkmayı düşünebilirsin. Eğer bir şeyin doğru olmadığını hissediyorsan, içgüdülerine güvenmekten çekinme. Bugün, kendini ifade ettiğin her alanda olumlu gelişmeler yaşanabilir, yaratıcılığını kullanmaktan vazgeçme. Özgüvenin sana kapı açacak, bunu iyi değerlendirmelisin.
Bugün, iletişim becerilerin öne çıkacak ve başkalarıyla bağ kurma isteğin artacak. Çevrendeki insanlarla derin sohbetler yapabilir, yeni bilgiler edinebilirsin. Farklı fikirlerin ve düşüncelerinin paylaşılacağı bir ortamda kendini bulabilirsin. Sosyal etkinliklere katılarak ilginç insanlarla tanışma fırsatın olacak. Bununla birlikte, zaman zaman kafanda dolaşan karmaşık düşünceler seni zorlayabilir. Kendine bir nefes almayı ve düşüncelerini düzenlemeyi hatırlamalısın. Ayrıca, proaktif olmanın getirdiği avantajları görebilirsin; cesur adımlar atmak istediklerini gerçekleştirmeni sağlayacak. Öğrenmeye açık kal, bu dönemi verimli kılacak fırsatlarla dolu olacak. Geleceğe yönelik planlarında esnek ol, çünkü son dakika değişiklikleri sana yeni kapılar açabilir. Duygusal bağlantılarda samimiyet arayışın, ilişkilerini derinleştirebilir. Sosyal çevrendeki akışa uyum sağlarken, kendini ifade etme özgürlüğünü de hissetmek isteyeceksin.
Duyguların derinliklerine inmek ve içsel huzuru bulmak için harika bir gün. Bugün, sevdiklerinle olan bağlarını güçlendirme fırsatı karşına çıkabilir. Geçmişte yaşanan bazı anılar zihninde yeniden canlanabilir, bu da senin için hem öğretici hem de dönüştürücü bir deneyim olacak. Duygusal olarak hassas olabileceğin bir süreçten geçiyorsun; bu nedenle kendine karşı nazik olmayı unutma. İş veya kişisel projelerde ise, karar verme konusunda aceleci davranmamalısın. Dikkatini toparlaman gerekebilir; bu sayede, daha etkili ve bilinçli adımlar atabilirsin. Rahatlaman için kendine zaman ayırmayı ihmal etme. Günün sonunda, içsel duygu durumunu dengeleyebilmek için sanatsal faaliyetler ya da doğayla bağlantı kurmak güzel bir seçenek olabilir.
Bugün içindeki ateşin parlayacağı bir gün. Yaratıcılığın zirveye çıkacak ve yeni projelere adım atmak için ilham bulabilirsin. Sosyal ilişkilerinde güçlü bir bağ kurma isteği hissedeceksin; bu, dostluklarını derinleştirmek için mükemmel bir fırsat. Karşılaştığın insanlarla olan etkileşimin yoğun geçecek. Kendine güvenin yüksek, bu da başkalarını etkilemeni sağlayacak. Fakat aşırı özgüvenin, bazı durumlarda bencilliğe dönüşmesini engellemeli. Kalbinin sesine kulak ver. Uzun zamandır ertelediğin bir tutkunu canlandırmak için harika bir zaman. Kendini sahneye koymaktan korkma; bu, çevrendekilere de cesaret verecek. Gözler üzerindeki tüm dikkat senin üzerinde olacak, bu da seni daha da parlatacak. Unutma, sevgi ve ilgiyle büyüdüğün sürece, etrafındaki kişilerin kalplerini kazanmaya devam edeceksin.
Bugün detaylara olan dikkatin en üst seviyede. İş veya kişisel projelerde ince ayrıntılar üzerinde durarak büyük başarılar elde etme potansiyelin var. Analitik düşünme becerin, karşılaştığın sorunları hızlı bir şekilde çözmene yardımcı olacak. Sağlık konularına yönelik atılımlar yapabilir, yeni bir beslenme programına veya spor rutini oluşturmaya karar verebilirsin. Ayrıca, çevrende seni destekleyen insanlarla iletişim kurmak için uygun bir zaman. Onların görüşleri, hedeflerine ulaşmanda önemli katkılar sağlayabilir. Kendini güvende hissettiğin bir ortamda olmak, yaratıcılığını da artırabilir. Unutma, bazen durup nefes almak, içinde bulunduğun karmaşık durumları netleştirmen için yardımcı olabilir. Kendine zaman ayırmayı unutma.
Bugün sosyal etkileşimlerin ön planda olduğu bir günde kendini bulabilirsin. Çevrendeki insanlarla kurduğun bağlantılar, duygusal olarak güçlenmene yardımcı olacak. Estetik ve sanata olan ilgin artarken, yaratıcılığını ifade etme fırsatları karşına çıkacak. Kendi iç dengeni bulma çabası içindesin, bu nedenle geçmişten gelen sorunları çözmek için doğru zaman. İleriye dönük adımlar atarken, mantıklı ve analitik olman büyük önem taşıyor. İlişkilerde dengeyi sağlamak için göstereceğin özen, olumlu sonuçlar getirebilir. Karşılaşabileceğin küçük sürprizler, gününe neşe katacak. Ancak, duygusal tepkilerini kontrol altında tutman, tartışmalardan kaçınmana yardımcı olacaktır. Kendini ifade ederken, nazik ve diplomatik bir yaklaşım benimsemen faydalı olacak. Bugün, içsel huzurunu sağlamak için meditasyon veya sanatsal aktivitelerle vakit geçirmek de iyi bir seçenek.
Bugün duygusal derinlikler içinde kaybolmuş hissedebilirsin. İçsel düşüncelerin seni sarmalayabilir, bu nedenle yalnız kalmak isteyebilirsin. Ancak bu durumu avantaja çevirip, kendinle yüzleşmek için harika bir zaman dilimi. İlişkilerinde kıskançlık ya da güvensizlik duyguları ortaya çıkabilir; bu duyguları yönetmek için sakin kalmakta fayda var. İşine odaklanmak, daha üretken olmanı sağlayabilir. Etrafa yaydığın karizma ve etkileyiciliğin sayesinde, dikkat çekmek senin için kolay olacak. Kendine güven ve sezgilerine kulak ver. Unutma, belirsizlikler her zaman yeni fırsatların habercisi olabilir. Unutma ki, bu dönemdeki içsel yolculuk, sana derinden önemli dersler verebilir.
Yeniliklere açık, maceracı bir ruh hali içerisindesin. Bugün, bilgiye duyduğun açlık daha da büyüyecek ve öğrenme isteğin seni heyecan verici yeni fırsatlara yönlendirecek. Toplumsal ilişkilerde güçlenecek ve insanlarla kurduğun bağlar derinleşecektir. Arkadaşlarınla yapacağın sohbetler, hayatına yeni bir perspektif kazandırabilir. Finansal konularda dikkatli olman gerekecek; ani harcamalardan kaçınmak faydalı olacaktır. İçsel huzurunu sağlamak için düzenli olarak spora veya meditasyona zaman ayırmayı unutma. Doğa ile bütünleşmek, içsel dengeyi bulmana yardımcı olacak. Cesareti elinden bırakma; hayallerine ulaşma yolunda adımlar atabilirsin.
Bugün, iş ve kariyerle ilgili konular ön planda. Hedeflerine ulaşma arzun güçlü ve bu motivasyonunu çevrendekilere de yansıtabilirsin. Sorumluluklarının bilincinde olman, sana güvenilir bir lider imajı kazandırıyor. Ancak, mükemmeliyetçilik tuzağına düşmemeye dikkat et. Olaylara biraz esneklik kazandırmak, hem kendi ruh halini hem de ekip arkadaşlarının moralini olumlu yönde etkileyecektir. Aşk hayatında ise, derin bağlar kurma isteğin artıyor. İletişim kurarken daha açık ve samimi olmak, duygusal yakınlık yaratmana yardımcı olacak. Bugün, sevdiklerinle geçirdiğin zamanın kıymetini bilmek, ilişkinin dinamiklerini güçlendirebilir. Kendine zaman ayırmayı ihmal etme; biraz daha dinlenmek, hem fiziksel hem de zihinsel sağlığını destekleyecektir. Farklı aktiviteler denemek, yeni perspektifler kazandırabilir. Unutma, hayat sadece hedeflerine ulaşmak değil, aynı zamanda o yolda var olmak da.
Bugün, yenilikçi fikirler ve sosyal etkileşimler ön planda. Farklı düşünme yeteneğin sayesinde çevrendekilere ilham verebilir, özgün projeler üzerinde çalışmaya başlayabilirsin. Bağlantı kurduğun insanlarla açık ve samimi bir iletişim kurmak, aranızdaki bağı daha da güçlendirecek. Sosyal sorumluluk projelerine yönelmek, içsel tatmin getirirken çevreni de olumlu bir şekilde etkileyebilir. Duygusal olarak biraz dalgalanma hissedebilirsin; bu durum, geçmişe dair düşüncelere dalma isteği yaratabilir. Kendi içsel huzurunu bulmak için kendine zaman ayırmak önemli. Sevdiklerinle olan ilişkilerine dikkat et, anlayış ve hoşgörü göstermek, aranızdaki iletişimi kuvvetlendirecek. Kendini ifade etmek için yaratıcı yollar bulmak, ruh halini canlandırabilir.
Duygusal derinliklerinle yüzleşmeye hazırlıklı ol. Bugün sezgilerin oldukça güçlü, bu sayede çevrendeki olayları anlama konusunda üstün bir yetenek sergileyebilirsin. Kendi içsel dünyana dalmak, yaratıcı projelere ilham verebilir. Kendini ifade etme biçiminde sanatsal bir dokunuş arayışında olabilirsin, bu da ruhunu besleyerek senin için harmoni yaratır.İletişim alanında, başkalarının duygularını anlama yeteneğin seni özel bir konuma getirecek. Empati kurarken dikkatli ol, zira başkalarının yüklerini üstlenme riskiyle karşılaşabilirsin. Bakış açını genişletmek için yeni deneyimlere açık olmalısın; bu seni ruhsal olarak geliştirirken, aynı zamanda yeni perspektifler kazandırır.Duygusal ilişkilerde hassas bir dönemdesin. Sevdiğin kişilerle olan iletişimini derinleştirdiğinde, aranızdaki bağlar daha da güçlenebilir. Ancak, kendi sınırlarını belirlemen gerektiğini unutma. Bazen geri çekilmek, arınmanı sağlar ve ruhsal olarak yenilenmene yardımcı olur. Kendi ihtiyaçlarına odaklanmayı ihmal etme, zira denge her şeyden önemlidir.
1
2
3
4
5
6
