1
Nedim Gürsel: Osmanlı’nın olumsuz yanlarını sergilemek istedim
Nedim Gürsel, yeni kitabı Aşk ve İsyan’da Voltaire’in ünlü kahramanı Saf Oğlan Candide’i Lale Devri’nde çarpıcı bir yolculuğa çıkarıyor. Osmanlı’yı bambaşka bir şekilde ele alan Gürsel, “Siyasi amaçla şişirilen bu Osmanlı hayranlığıyla alay var romanımda” dedi.
– Aşk ve İsyan romanınızın giriş kısmında vurgu yaptığınız ‘zor günler’ sizin için nasıl geçti?
‘Zor günler’ yalnızca pandemiye değil, bir karakter olarak anlatıya dahil ettiğim Aşk ve İsyan’ın yazarına da bir gönderme. Aşk ve İsyan’ı pandeminin yol açtığı eve kapanma günlerinde yazdım. Başına da şöyle bir ithaf koydum: “Osmanlı elçisi Yirmisekiz Mehmet Çelebi’ye, Paris’e benden önce geldiği için. Ondokuz Covid Çelebi’ye, eve kapanıp bu romanı yazmama yol açtığı için.”
ÖVÜNÜLECEK YANI YOK
– Voltaire’in saf ve iyimser karakteri Candide’i İstanbul’a doğru yola çıkarıyorsunuz. Candide’i seçmenizin nedeni nedir?
Candide, iyimserliği temsil eden bir roman kahramanı. Aynı zamanda çok saf. Onun Lale Devri’nin İstanbul’unda sevgilisini arayışını anlatırken aslında fena halde Osmanlı’yla hesaplaşmak istedim. Çünkü cumhurbaşkanımızın her gün biraz daha yücelttiği Osmanlı’nın fazla övünülecek bir yanı olmadığı kanısındayım. Siyasi amaçla şişirilen bu Osmanlı hayranlığıyla alay var romanımda, hem de dozu bir hayli yüksek. Aşk ve İsyan’ı Osmanlı’ya ironik ve eleştirel bir bakış olarak tanımlayabiliriz. Özellikle de III. Ahmet’in anlattıklarından, daha doğrusu sayıklamalarından yola çıkarak…
Nedim Gürsel
DESPOTİK BİR DEVLET
– İhanetler, kardeş katli, kölelik gibi gerçeklere vurgu yapıyorsunuz. Osmanlı’nın bu gerçekleriyle yüzleşemememizin sebebi nedir?
En belirgin olanı, giderek yalnızlaşan ülkemizin buna tepki olarak aşırı milliyetçiliğe eğilim göstermesi. Yönetimin güç gösterisine ihtiyacı var, bunun için de Osmanlı tarihini kullanıyor. Ama bu tarihin yalnızca bir fetih ideolojisi üreten yanıyla ilgileniyor, gerçekte ne kadar despotik bir devlet olduğunu tam 44 sadrazamın sorgusuz sualsiz, siyaseten katledildiğini gizleyerek. Romanımda şiddetin, kardeş katlinin, cehaletin ve Osmanlı’nın tüm olumsuz yanlarını sergilemek istedim. Yalnızca lale bahçelerini değil, 18. yüzyıl İstanbul’unu ayrıntılarıyla tasvir ettim.
– Lale Devri’nden nasıl bir ders çıkarmamız gerekiyor?
Lale Devri Osmanlı’nın ilk kez Batıya açılmayı denediği, ama beceremediği bir dönem. Patrona Halil isyanıyla kanlı biçimde bitiyor. Damat İbrahim Paşa’nın cesedi yerlerde sürükleniyor. Şair Nedim kaçarken damdan düşüp ölüyor. III. Ahmet, sadrazamının ve bazı vezirlerinin kellelerini vererek canını kurtarıyor. Eğlencelerin yapıldığı kasırlar, köşkler, mesire yerleri yer ile yeksan ediliyor. Edebiyat ders çıkarmaz, sorgular. Ben de Lale Devri üzerinden Osmanlı’yı sorgulamak istedim.
– Pandemide sanatçılar çok zor günler geçiriyor. Fransa’da durum nasıl?
Fransa’da devlet sanatçılara destek çıkmak için elinden geleni yapıyor ama maddi imkanları sınırlı. 500’e yakın roman yayımlandı sonbaharda ama kitap fuarlarının gerçekleşmeyeceğini tahmin ediyorum. Sinema, tiyatro, opera var ama eski tadı yok.
Nedim Gürsel, yeni romanında Osmanlı hayranlığıyla alay ettiğini dile getirdi.
– Bugünler sizce edebiyatı gelecekte nasıl etkileyecek?
“Beklenmeyen Konuk” adlı bir öykü yazdım bu konuda. Le Temps’da yayınlandı. Umarım o öyküdeki yazarın başına gelen benim de başıma gelmez.
– Siz de Candide gibi sık sık seyahat ediyorsunuz. Peki, onun gibi iyimser misiniz?
Bu seyahatler yazarlığımı besledikleri için önemli. Bu yolculuklar mutlaka kitaba dönüşüyor, dolayısıyla iz kalıyor. Fransızlar yolculuğun insanı gençleştirdiğini söyler. Çok doğru. Hele bu kriz ortamında. Candide gibi iyimser de saf da değilim.
Bugün heyecan verici fırsatlarla dolu bir gün seni bekliyor. Enerjin yüksek, bu da çevrendeki insanlarla iletişimini güçlendiriyor. Yeni projelere adım atmak ya da cesur kararlar almak için mükemmel bir zaman. Koç’ların liderlik özellikleri ön plana çıkıyor; bu yüzden, grup dinamiklerinde öne çıkma isteğin artabilir. Sağlık konularına dikkat etmeni, yeterince enerji depolamayı unutmamanı öneririz. Arkadaşlarınla yapacağın aktiviteler, ruh halini olumlu yönde etkileyecek. Aşk hayatında ise spontane bir gelişme, kalbini hareketlendirebilir. Kendine güven ve cesaretinle, karşılaştığın her zorluğun üstesinden gelebileceksin. Bugün, içindeki ateşi serbest bırakmanın tam zamanı!
Bugün çevrendeki enerjiler, kişisel alanına ve konforuna daha fazla önem vermen için teşvik edici. İlişkilerde sabır ve anlayış sergilediğinde, karşılıklı güvene dayalı bir bağ inşa etme şansın artıyor. Maddi konularda akıllı ve temkinli davranmalısın; bu, geleceğe yönelik önemli fırsatların kapılarını aralayabilir. Kendine olan güvenin, yeni projeleri desteklemek için harika bir zemin hazırlıyor. Aşk hayatında, samimiyet beklerken, açılımların getirdiği yeniliklere de açık olmalısın. Kendi iç dünyana dönmek ve rahatlamak için zaman ayırmak, zihnini dinlendirecektir. Bugün, seni bekleyen olumlu fırsatlara hazırlıklı olmalı, sezgilerine güvenerek adım atmalısın.
Sosyal ortamlar, yeni bağlantılar ve etkili iletişim kapılarını açacak. Zihinsel olarak aktif ve meraklı olman, karşılaştığın durumlarda esnek düşünmeni sağlayacak. Kısa seyahatler veya küçük keşifler, ruh haline tuhaf bir canlılık katacak. Arkadaşlarınla yapacağın sohbetler, seni düşündüğünden daha fazla ilham verecek. Ancak, gereksiz detaylarda kaybolmamaya dikkat et. Duygusal derinlik gerektiren konularda yüzeyde kalmamak, ilişkilerinde daha tatmin edici bir denge yaratmana yardımcı olacak. İçsel sesine güven ve kendini ifade etmekten çekinme; çünkü gün boyunca karşına çıkan fırsatlar, yaratıcı yeteneklerini sergilemen için ideal bir zemin sunacak. Sürekli değişim ve yenilik arayışındaki doğan, bu dönemde kendini bulma yolculuğunun tadını çıkaracak.
Duygusal derinliklerin ve hassasiyetlerin ön planda olduğu bir gün. Sevdiklerinle kurduğun bağları güçlendirmek, iletişimde daha özenli olmak için harika bir fırsat. İçsel olarak kendini sorgulayabilir, geçmişle yüzleşebilirsin. Hedeflerine ulaşmakta zorlandığın anlarda, içsel sezgilerine güvenmek sana rehberlik edecek. Ailevi konular gündemde olabilir; herkesin duygusal ihtiyaçlarına dikkat etmen, ortamda huzur yaratabilir. Kendine karşı nazik olmayı unutma; yeterince yoğun duygular içinde boğulma, biraz kendine zaman ayır. Günün sonunda, içsel bir huzur arayışında olman, seni daha dingin bir ruh haline taşıyacak. Yeniliklere açık ol; hayat sürprizlerle dolu.
Bugün, içsel gücünü ve karizmanı açığa çıkarmak için mükemmel bir zaman. Etkileyici bir enerjiyle çevreni saracak, liderlik vasıflarını sergilemekte kendini oldukça rahat hissedeceksin. Sosyal ortamlarda dikkatleri üzerine çekecek, insanları etkilemeni sağlayan bir çekicilikle dolacaksın. Yaratıcılığın zirveye çıkacak; sanatsal bir proje veya yeni bir hobiye başlaman için ideal koşullara sahipsin. Aşk hayatında, tutkulu ve sıcak duyguların ön planda olacak. Partnerinle aranızdaki iletişim derinleşebilir, birbirinize daha yakın hissedebilirsiniz. Eğer yalnızsan, karşına çıkan yeni insanlarla tanışma fırsatı yakalayabilirsin. İş hayatında, kariyer hedeflerine yönelik adımlarını cesurca atmalısın; bu dönemde cesaretin seni büyük başarılara götürebilir. Sağlığına daha fazla özen göstermen gereken bir dönemdesin. Enerjini yüksek tutmak ve ruh dengen için spor yapmayı ihmal etmemelisin. İçsel huzur ve denge sağlamak, başarılarının devamı için önemli. Kendine güven ve hedeflerine odaklan; bugün, hayallerini gerçekleştirmek adına önemli adımlar atabilirsin.
Dikkatli ve titiz yaklaşımın, içinde bulunduğunuz durumları daha iyi yönetmene yardımcı olacak. Karar alırken detaylara odaklanman gerekirken, ince düşünmen gereken durumlarla karşılaşabilirsin. İş ortamında veya kişisel ilişkilerde uyum sağlamak için esnek olma gerekliliği ortaya çıkabilir. Aşırı mükemmeliyetçilikten kaçınmak, ruh halini dengelemene yardımcı olacaktır. Sağlık konularına yönelik bir farkındalık içinde olmalı ve bedenine gereken özeni göstermelisin. Belki de bir hobi veya yaratıcılığını ortaya koyacak bir etkinlik, gününü renklendirebilir. Duygusal alanda iletişimsel olman, ilişkilerin pekişmesine yardımcı olurken, içsel huzurunu bulmak için meditasyon veya doğa yürüyüşleri gibi faaliyetlere yönelmek faydalı olabilir. Unutma, küçük detaylar büyük farklar yaratabilir.
Bugün uyum arayışın daha belirgin hale gelecek. İlişkilerde diplomatik yaklaşımın ve ikna yeteneğin ön planda. Sosyal çevrendeki insanlarla olan iletişimini güçlendirmek için harika bir zaman dilimi. Duygusal dengeyi koruyabilmek adına, kendini ifade etmekten çekinmemelisin. Sanatsal yönlerin de ortaya çıkabilir; yaratıcılığını serbest bırakmak için ideal bir gün. Ayrıca, estetik ve güzelliklere olan ilgin seni yeni keşiflere yönlendirebilir. İçsel huzurunu sağlamak adına yalnız kalma ihtiyacı hissedebilirsin. Bu süreçte, başkalarıyla olan bağlarını güçlendirirken, kendinle de barışık olman önemli. Unutma, dış dünyayla olan etkileşimlerin, içsel dinginliğine katkı sağlayabilir.
Gizemli ve derin duyguların hakim olduğu bir dönemdesin. İçsel dinginliğini sağlamak için kendine zaman tanımalısın. Bugün duygu ve düşüncelerini daha iyi anlayabilmek için içe dönük bir gözlem yapma fırsatına sahip olacaksın. İletişim kurmak istediğin kişilerle samimi ve açık bir diyalog başlatmak, ilişkilerini kuvvetlendirebilir. Bu süreçte hislerin derinleşirken, karşındaki insanların da duygularını daha iyi anlama kapasiten artacak. Aynı zamanda, kariyerinle ilgili planlarını güncelleyebilirsin. Gelecek hayallerine dair net bir vizyon oluşturmak, seni motive edecek. Risk almayı seviyorsun ama bu sefer dikkatli olmalı, aceleci davranmamaya özen göster. Eski meselelerin üstündeki perdeyi kaldırma ve geçmişten ders çıkarma zamanı. Özellikle güvenilir bir arkadaşınle muhabbet etmek, zihnindeki belirsizlikleri arındırmana yardımcı olacak. Bugün, sevgi ve arkadaşlık ilişkilerinde daha fazla şeffaflık isteyeceksin. Hislerini açıkça ifade etmekten çekinme; duygularını paylaşman, ilişkini güçlendirebilir. Karşılıklı anlayış ve destek, yaşamındaki olumlu değişimleri tetikleyebilir. Kendine güven, kararlılık gerektiren durumlarla baş etmeni kolaylaştıracak. Duygusal derinliğinle insanlara dokunma yeteneğin bugünkü enerjinle daha da güçlenecek.
Geniş ufuklara açılma zamanı. Yeni fırsatlarla karşılaşabilir, yaratıcılığınızı özgürce ifade edebilirsiniz. İçsel bir macera arayışı içinde olabilir, bu da sizi farklı kültürleri veya fikirleri keşfetmeye yönlendirebilir. Sosyal ilişkilerdeki dinamikler canlanıyor; çevrenizdeki insanlarla derinlikli sohbetler yapma isteği, bağlantılarınızı güçlendirecek. Seyahat planları gündemde; keşif ruhunuz ön plana çıkıyor. Duygusal olarak, başkalarına ilham verme potansiyeliniz var. Yalnızca dışarıya açılmakla kalmayacak, içsel yolculuğunuzda da önemli dersler alacaksınız. Kendinizi ifade etme biçiminiz, çevrenizdekilerin dikkatini çekecek; bu da sosyal çevrenizdeki enerjiyi artıracak. Harekete geçmek için cesaretinizi toplayın, çünkü yeni fırsatlar kapıda.
Bugün, sorumluluklarınız ön plana çıkacak ve uzun vadeli hedeflerinizi gözden geçirmeniz gereken bir dönemde olacaksınız. İnisiyatif alarak hayal ettiğiniz projelerin ilk adımlarını atma konusunda cesaret bulabilirsiniz. İş ve kariyer alanında, sağlam adımlarla ilerlemek en büyük önceliğiniz olacak. Sadece bireysel çabalarınızla değil, çevrenizdeki insanlarla güçlü bir iş birliği kurmayı da hedefleyin. Bu, beklenmedik fırsatlar doğurabilir.Duygusal ilişkilerde yaşanabilecek sorunlarla başa çıkabilmek için kendinizi ifade etme şekliniz önem kazanacak. Sevdiğinizle olan iletişiminizi güçlendirmek için samimi ve açık bir yaklaşım benimseyin. İçinde bulunduğunuz durumları sorgulamak, hem kendinizi hem de ilişkinizi daha iyi anlamanızı sağlayabilir. Bugün, içsel huzuru bulmak için kendinize zaman ayırmayı unutmayın. Kendi ihtiyaçlarınıza duyduğunuz saygı, dış dünyadaki dengeyi de beraberinde getirecektir.
Bugün yenilikçi fikirlerin ve özgün yaklaşımlarının ön plana çıkacağı bir gün. Sosyal çevrendeki insanlarla etkileşimlerin güçlenebilir ve ilham verici arkadaşlıklar kurabilirsin. Zihnindeki yaratıcı projeleri hayata geçirme fırsatı bulabilirsin. Geleneksel yaklaşımların dışına çıkarak kendi özgün tarzını yansıtmak isteyebilirsin. Beklenmedik olaylar, sürpriz gelişmeler ve yeni fırsatlar kapını çalabilir. Bu süreçte esnek ve uyumlu olman, seni daha ileriye taşıyacaktır. İçsel sesine güven ve cesaretle adımlar at. Ayrıca, toplumsal konulara olan duyarlılığın, çevrendeki insanlara ilham vermeni sağlayabilir. Kendini ifade etmekten çekinmemeli, düşüncelerini paylaşmalısın. Gün, hayatında önemli değişimlere ve dönüşümlere kapı aralayabilir.
Hayal gücünün doruklarına ulaşacağı bir gün. İçsel dünyana dalmak ve yaratıcılığını ortaya çıkarmak için mükemmel bir zaman. Tek başına geçirdiğin anlar, ruhunun derinliklerine inmeni sağlayacak. Duyguların yoğunlaşabilir; bu nedenle, içindeki hisleri kabullenmekte zorlanmamalısın. Başkalarıyla olan etkileşimlerinde empati yeteneğin ön plana çıkacak. Farklı bakış açıları seni zenginleştiriyor ve inancın güçleniyor. Duygusal bağlarını kuvvetlendirmek için sevdiklerinle daha fazla zaman geçirebilir, onlara destek olabilirsin. Diğer insanlarla bağlantı kurma arzun, derin ve anlamlı ilişkiler ortaya çıkarabilir. Bu dönemde sezgilerine güvenmek, doğru seçimler yapmana yardımcı olacak. Kendinle ve çevrenle kurduğun denge, hayatına huzur getirecek. Unutma, içsel yolculuğun seni en güzel yerlere götürecektir.
