1
Bir hayatta kalma mücadelesi olarak Beethoven
Yıl boyunca Beethoven’ı anmak için dünya çapında etkinlikler planlandı ama Covid-19 pandemisi birçok şeyi engellediği gibi Beethoven’ın 250. doğum gününün coşkuyla kutlanmasına da engel oldu. O sadece müzik tarihine eserleriyle damga vurmasıyla değil, aynı zamanda bugün bile dünyanın dört bir yanından müzisyenlere ilham veren ve yol açan biri olmasıyla hatırlanıyor. Brahms, Wagner, hatta Sondheim gibi büyük sanatçıların onu takip ettiği biliniyor. Ancak çok daha fazlası var. Beethoven, yaşamı boyunca peşini bırakmayan hastalıklara rağmen müziğe tutunmuş biri. Belki de en büyük sırrı bu detayda gizli.
BEETHOVEN’I YÜKSELTEN TEKNİK
Müzik eleştirmeni Anthony Tommasini, New York Times’ta yayınlanan makalede onun için şöyle diyordu: “Kişiliği ne olursa olsun, müziği, ihtişamı ve kahramanlığı tanımlıyor gibi görünüyor.” Her şeyin ayrıntıda gizli olduğunu söyleyen Tommasini, “Beethoven, bütün bir hareketi, hatta bütün bir kompozisyonu oluşturmak için küçük motifleri (birkaç nota, melodik bir parça, ritmik bir jest) kullanma tekniğinin ustası, belki de nihai ustasıydı” ifadesini kullanıyor.
Tommasini’nin bahsettiği teknik, Beethoven’ın Viyana’daki usta besteci Franz Joseph Haydn ile geçirdiği zamanlarda şekillenmiş. Hem Mozart hem Beethoven’ın Haydn’den etkilendiği biliniyor. Tommasini’ye göre Beethoven yıllarca Haydn’ın notlarını okumaya devam etmişti.
BİLİNÇALTINDAKİ BEETHOVEN
Tommasini’nin bahsettiği tekniği Beethoven yeni bir karmaşıklık düzeyine taşıdı. Tommasini onun müziğiyle ilgili şu ifadeleri kullanıyor: “Konsere gidenler, bir Beethoven parçasındaki motiflerin tüm tekrarlarını ve manipülasyonlarını bilinçli olarak algılayamayabilir. Yine de, bu birbiriyle ilişkili unsurlar, müzik eğitimi almamış olanlar için bile bilinçaltında ortaya çıkıyor. Bu nedenle Yedinci Senfoninin çılgınca, dans eden son hareketi gibi vahşi bir boğuşma da uyumlu, tutarlı bir varlık, gerçekten harika bir parça gibi görünüyor.”
Görsel: Shutterstock
‘TUTKU VE GÜCÜN BESTECİSİ’
Beethoven’ın karmaşık ve çelişkili bir kişiliğe sahip olmasının yanı sıra muazzam bir hayal gününe sahip olduğu belirtiliyor. Kimilerine göre Beethoven ‘tutku ve gücün bestecisi.’ Beethoven’ın müzikte geliştiği yıllar Napolyon Savaşları ile aynı döneme denk geliyor. Avrupa’nın çoğunda olağanüstü bir siyasi karmaşanın hâkim olduğu bu dönemde Almanya doğumlu olan Beethoven, Viyana’nın en büyük müzisyenlerinden biri olarak kabul edilmişti.
‘MÜZİĞİN KAPSAMINI KÖKTEN DEĞİŞTİRDİ’
BBC’ye konuşan Oxford Üniversitesi’nden müzikoloji profesörü Laura Tunbridge, Beethoven’ın ses ve hacim açısından müziğin kapsamını birçok yönden kökten değiştirdiğini söylüyor. Beethoven’nın müziği bir sanat biçimine yükseltmede kilit rol oynadığını söyleyen Tunbridge, “Sahip olduğu tutkusu ve düşüncesi, müziğin duyguları ifade edebileceği fikriyle, salt eğlence olmanın ötesine geçtiğini, çok daha derin bir şey ifade ettiğini gösterdi” diyor.
Oxford Üniversitesi’nden Prof. Laura Tunbridge | Fotoğraf: YouTube
ZOR BİR KARAKTERDİ
Beethoven’ın karakteriyle ilgili birçok olumsuz detay var. Kendisinin öfkeli, bencil, narsist, asık suratlı, ilişkilerinde hüsrana uğramış, dağınık, eli sıkı, hastalık hastası ve alkolik olduğu da söyleniyor. Prof. Tunbridge, Beethoven’ın bu özellikleri için “romantik mitinin bir parçası” yorumunu yapıyor: “Çünkü içindeki iblisler ve fiziksel rahatsızlıkları tarafından işkence gören bir sanatçının görüntüsünü tercih ediyoruz.”
Tunbridge’a göre Beethoven hayal gücümüzün ötesinde parçalar yaratma yeteneğine sahip ve kendini her şeyden önce sanatına adamış bir usta: “Bu özellikleri onu bu dünyanın dışında biri gibi göstermesini sağlıyor” ifadesini kullanıyor.
SÜREKLİ HASTALIKLARLA MÜCADELE ETTİ
Beethoven’ın hayatının büyük bir bölümünde hastalıklarla mücadele ettiği biliniyor. ‘Zor bir karakter’ unvanının yanı sıra pek çok sağlık sorunu vardı. Birçok modern uzman, hangi hastalıklardan mustarip olduğunu, duyma engeliyle nasıl ilişkili olduğunu, kişiliğini ve müzikal yaratımını nasıl etkilediğini belirlemeye çalışmak için araştırmalar yaptı.
İngiliz beyin cerrahı Henry Marsh, BBC World belgeseli “Dissecting Beethoven”da bugün teşhis edilen hastalıkların ayrıntılı bir listesini derlemişti: “İltihaplı bağırsak hastalığı, hassas bağırsak sendromu, şiddetli ishal, Whipple hastalığı, kronik depresyon, civa zehirlenmesi ve hipokondriyazisten (hastalık hastalığı).”
Dr. Henry Marsh, beyin cerrahı | Fotoğraf: YouTube
Beethoven 1827’nin Mart ayında yaşamını yitirdiğinde 57 yaşındaydı. Otopsi sonrası elde edilen buluntular siroz hastası olduğunu ortaya koymuştu. Prof. Tunbridge, Beethoven’in düzenli olarak ve sosyal ortamlarda şarap içtiğini, çünkü suyun genellikle tüketime uygun olmadığını söylediğini aktarıyor. BBC’deki makalede şu detaya dikkat çekiliyor: “Kanıtlamak mümkün olmasa da kurşun zehirlenmesinin Beethoven’da nörolojik hasara neden olduğu da düşünülebilir.”
DUYMA YETİSİNİ KAYBEDEN BİR MÜZİSYEN
Beethoven’ın 1797 ile 1798 yılları işitme sorunlarının başladığı biliniyor. Başlangıçta belirli frekansları duyma yeteneğini kaybettiği ancak zamanla işitme duyusunun çoğunu yitirdiği söyleniyor.
Prof Tunbridge, “Sağır olduğunu ve yüksek sesle konuştuğunu aktaran rivayetler var” diyor ve ekliyor: “Ancak durumun tam olarak ne olduğu bilinmiyor.” Bilinen şey, 1818’de insanların ne dediğini anlamasının zaten zor olduğu, bu yüzden sorularını ve yorumlarını yazmasını istediği. Yaşamının sonunda, ince bir şekilde de olsa, belirli sesleri duyabildiğine dair de bazı başka anekdotlar var.
Almanya’da bir Beethoven heykeli | Fotoğraf: Shutterstock
‘MÜZİK BENİ KURTARACAK’
Beethoven zor günler yaşamış olsa da beste yapmaya devam etmiş. Çünkü ne olursa olsun hayatın kendisi için değerli olmaya devam ettiğini düşünmüş. Sanatçının müziğin onu kurtaracağına yönelik bir karar aldığı söyleniyor.
Beethoven mükemmel enstrümanının piyano olması nedeniyle sesi yükseltmek için eklenen çeşitli cihazların yardımıyla beste yapmaya devam ediyor. “Yine de Beethoven’ın en güçlü enstrümanı beyniydi” diyen Prof. Tunbridge, sözlerini şöyle noktalıyor:
“Müzisyenlerin büyük ölçüde hayal güçlerine bağlı olduklarını, kafalarındaki sesleri duyabildiklerini ve Beethoven’in çocukluktan beri müzik yarattığını unutmamalısınız. Belki dış dünyayı duyamıyordu ama zihnindeki müzik dinleme yeteneğinin bozulacağını veya müzikal yaratıcılığının azalacağını düşünmek için hiçbir nedenimiz yok.”
*Haberde yer alan bilgiler Anthony Tommasini’nin New York Times’taki ve William Marquez’in BBC’deki makalelerinden alınmıştır.
Bugün enerjin yüksek ve motivasyonun tam da yerinde. Harekete geçmek ve yeni projelere başlamak için mükemmel bir zaman. Fakat aceleci davranmaktan kaçınmalısın; bu, düşünmeden alınan kararların sonucu olarak hayal kırıklığına yol açabilir. Karşılaştığın engeller, aslında sana ne kadar güçlü olduğunu hatırlatmak için mevcut. İletişim alanında kendini ifade etmekte zorlanabilirsin, bu nedenle kelimelerine dikkat etmelisin. Belirsizliklere karşı duyduğun tahammülsüzlük, ilişkilerinde gerginlik yaratabilir. İçsel huzuru bulmak için kendine biraz zaman ayırmayı ihmal etme. Zihinsel ve fiziksel sağlığına yönelik yapacağın yatırımlar, gelecekte daha verimli olmanı sağlayacak. Tutkularının peşinden gitmeyi unutma; bu, seni daha da güçlü kılacak.
Bugün sabah saatlerinde ruh halin biraz karamsar olabilir, ancak gün ilerledikçe daha neşeli ve mutluluk dolu hissetmeye başlayacaksın. İçsel huzurunu sağlamak için doğayla bağlantı kurmak iyi bir fikir. Sevdiklerinle yapacağın sohbetler, ilişkinizi güçlendirecek ve yeni bağlar kurmana yardımcı olacak. Maddi konularda alım-satımlar yapmayı düşünüyorsan, dikkatli olman gereken detaylar ortaya çıkabilir. Fikirlerine değer verilen bir ortamda bulunma ihtimali yüksek, bu da senin kendini ifade etme arzusunu tatmin edecek. Kendine güvenin artarken, yeni projelere adım atmak için cesaret bulacaksın. Ancak yine de aceleci olmamakta fayda var; sabırlı ol ve olayların gelişimini bekle. Günün ilerleyen saatlerinde yaratıcı yönlerin ön plana çıkacak, bu da seni sanatsal ya da hobi niteliğindeki aktiviteler için harika bir konumda bırakacak. Duygusal olarak hassas anlar yaşayabilirsin; geçmişe dönük düşünceler kafanı karıştırmasın, anıların güzelliğine odaklan.
Zihninin kıvraklığı ve sosyal yeteneklerin bugün parlayacak. Çevrendeki insanlarla iletişim kurarken esprili ve samimi bir dil kullanabilirsin. Eğitim veya yeni bilgiler edinme arzusuyla dolup taşacaksın. Yaratıcılığını ifade ettikçe kendini daha özgür hissedeceksin. Nefes kesici bir gün geçirmek isteyebilir, macera arayışına girebilirsin. Ancak, karar alırken dikkatli olman faydalı olacak; aceleci hareketler seni yanıltabilir. Diğerlerinin ihtiyaçlarına duyarlı olmayı unutma; empatik yaklaşımın, ilişkilerini güçlendirecek. Hem özel hem iş hayatında ikna kabiliyetinle başarılar elde edebilirsin. Farklı bakış açıları keşfetmek, senin için ufuk açıcı olacak. Akşam saatlerinde sevdiğin kişilerle yapacağın sohbetler sana ilham verebilir. Enerjini doğru yönlendirdiğin takdirde, güzel fırsatlar kapını çalabilir.
Duygusal derinliklerinle yüzleşmek için harika bir gün. İçsel huzur arayışında, sevdiklerinle, özellikle aile üyelerinle olan bağlantılarını güçlendirme fırsatı bulacaksın. Empati yeteneğin bu süreçte seni öne çıkaracak. Kendini ifade etmek için yaratıcılığını kullanmak isteyebilirsin; belki bir hobi ya da sanatla ilgilenmek sana iyi gelecek. İçsel sesini dinle ve sezgilerine güven, bugün önemli kararlar alman gerekebilir. Aynı zamanda, çevrendeki insanlarla kuracağın derin iletişimler üzerinde durmak, ilişkilerini yeniden gözden geçirmeni sağlayacak. Kendi sınırlarını belirlemek ve kişisel alanına özen göstermek, ruhsal sağlığın açısından kritik. Unutma ki, duygusal iyileşme zaman alabilir ve bu süreçte kendine nazik olmalısın.
Bugün içindeki liderlik vasıflarının parlayacağı bir gün. Yaratıcılığını ve tutkulu yanını sergilemek için harika bir fırsatla karşılaşabilirsin. Karşılaştığın zorluklar seni pes ettirmekten çok daha fazlasını yapmanı sağlayacak. Öz güvenin artarken, çevrende seni destekleyen, motive eden insanlarla dolu bir atmosfer oluşacak. İlişkilerinde samimi ve açık olman gerekecek, zira bu hassasiyetin derin bağlar kurmana yardımcı olabilir. Bugün, sezgilerinin ve iç sesinin güçlü olduğunu hissedeceksin; bu, karar alma süreçlerinde kılavuzluk edecek. Kendine olan inancın bu dönemde seni daha da ileri taşıyacak, sevgi ve neşe dolu anların keyfini çıkar. Kendi isteklerine kulak vermen, yolunu belirlemede büyük bir etki sağlayacak.
Bugün, detaylara olan düşkünlüğün her zamankinden daha belirgin hale gelecek. Etrafındaki karmaşayı düzenlemek ve önceliklerini net bir şekilde belirlemek isteyebilirsin. İş yerinde ya da kişisel projelerde kararlılığın sayesinde güzel ilerlemeler kaydedebilirsin. Duygusal ilişkilerinde ise, hassasiyetin artabilir, bu nedenle sevdiklerinle açık iletişime geçmek önem taşıyor. Kendini ifade etme biçimin, diğerleri tarafından daha iyi anlaşılmanı sağlayacak. Ayrıca, sağlık konularına dikkat etmen, vücuduna iyi gelecektir. Küçük ama etkili değişiklikler yaparak hem bedenini hem de ruhunu tazeleyebilirsin. Unutma ki, fark ettiğin detaylar, uzun vadeli değişimlere kapı aralayabilir.
Sosyal çevrenle olan ilişkilerinde uyum ve denge arayışın öne çıkıyor. Bugün, başkalarıyla olan etkileşimlerin, ruh halini doğrudan etkileyebilir. Empati yeteneğin sayesinde, anlaşmazlıkları kolaylıkla çözebilir ve çevrendekilerle daha derin bir bağ kurabilirsin. Duygusal ve sosyal paylaşımlar yapma isteği güçleniyor; bu dönemde insanlarla bir araya gelmek, seni besleyecek önemli bir etken olacak. Kendi içsel huzurunu bulabilmek için belki de bir sanat aktivitesine ya da yaratıcı bir projeye yönelmek isteyebilirsin. Dinleyici ve anlayışlı tavrın, sevdiklerinle olan iletişimini güçlendirecek. Anlık kararlardan kaçın ve içgüdülerine güven; harika fırsatlar kapını çalabilir.
Bugün duygusal derinliklerinizi keşfetmek için harika bir zaman. İçsel dünyanınza dalabilir, kendinizi ifade edebilir ve başkaları ile güçlü bağlar kurabilirsiniz. Gizemli ve çekici bir aura sergiliyorsunuz; bu, çevrenizdekilerin dikkatini çekmenizi sağlıyor. İlişkilerinizde dürüstlük ve derinlik arayışı, size karşılık bulacak. Kendinizi bireysel olarak ifade ederken cesur olun; sezgileriniz bugün oldukça güçlü. İş hayatında yeni fırsatlar da gündeme gelebilir, bunları değerlendirmek için açık fikirli olun. Halka açık ve samimi iletişim, gereksinimlerinizi daha iyi anlamalarına yardımcı olabilir. Unutmayın, içsel dönüşüm ve yenilenme mümkün. Korkularınızı geride bırakarak, daha güçlü bir benlik yaratma fırsatınız var.
Macera arayışında bir gün seni bekliyor. Hayal gücünün ve merakının zirveye çıkmasıyla yeni deneyimler için istekli olacaksın. Sosyal bağlantılarını güçlendirmek için harika bir fırsat. Ancak, başkalarının görüşlerine saygı duymak önem taşıyor. Risk alma isteğinin ağır basmasıyla, ani kararlar vermen mümkündür; acele etme. Öğrenmeye açık bir zihinle, felsefi tartışmalar ve entelektüel diyaloglar zenginleştirici olabilir. Geçmişte yaşadığın olayları gözden geçirip ders almak, seni daha sağlam adımlar atmaya yönlendirecek. İçsel huzurunu bulman, kendine dönmene bağlı. Kendini ifade etmek için sanatsal yönlerini açığa çıkarabilirsin; bu, ruhunu dinlendirecektir. Unutma, özgür ruhunun doğal akışına izin vermek, seni gerçek potansiyeline götürecektir.
Disiplinin ve azminle ön plana çıkacağın bir gün. Hedeflerine ulaşma konusunda kararlı adımlar atarak çevrenden takdir toplayacaksın. İş hayatında beklenmedik fırsatlarla karşılaşabilirsin. Esnek olmayı ve yeniliklere açık durmayı unutma; bu, sana yeni kapılar açabilir. Duygusal ilişkilerde ise, samimi konuşmalar kurarak kalbindeki düşünceleri paylaşmak isteyeceksin. Sevdiklerinle zaman geçirmek huzur verecek. İçsel huzurunu sağlamak ve dengeyi bulmak için biraz yalnız kalma ihtiyacı hissedebilirsin. Kendi sınırlarını korurken, çevrendekilere karşı da anlayışlı olmalısın. Bugün, zamanı verimli kullanmak ve sağlıklı seçimler yapmak için ideal bir zemin sunuyor.
Bugün, derin düşünceler ve yenilik arayışları içinde olabilirsin. Farklı bakış açılarına yönelmek, seni beklenmedik keşiflere götürebilir. Sosyal çevrenle olan etkileşimlerin, ilham verici fikirlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlayabilir. Kendini ifade ederken özgünlüğünü ön planda tutman, başkaları tarafından daha iyi anlaşılmanı sağlayacak. Maddi konularda dikkatli olman gerektiği bir dönemdesin; harcamalarını gözden geçirmek, ileride daha rahat bir nefes almanı sağlayabilir. Duygusal ilişkilerde, samimiyet arayışında olabilirsin; bağların güçlenmesi için içten bir iletişim kurmak önem taşıyor. Geleceğe dair hayallerin ve ideallerin üzerinden geçmek, senin için keyifli bir meşgale olacak. Unutma ki, zaferine giden yol, kararlılıkla döşenmiş özgüven taşlarıyla kaplıdır.
Duygusal derinliklerin kaynağında dolaşırken, hayal gücünün sınırsız yanlarına açılan kapılar aralanıyor. Empati yeteneğin bu dönemde daha da ön plana çıkacak; çevrendeki insanların duygusal hallerine duyarlılığınla onlara büyük destek olabilirsin. Yaratıcılığının doruk noktasına ulaşabileceği bir dönemdesin; sanat ya da yazı gibi ifade biçimlerinde kendini bulabilirsin. İçsel huzuru sağlamak için içinde barındırdığın sezgilerin rehberin olacak. Ancak, başkalarının duygusal beklentilerine karşı dikkatli olmalı, kendi sınırlarını korumayı unutmamalısın. Kalp kırıcı durumlarla karşılaşabilir, geçmişle ilgili bazı anıları yeniden anımsayabilirsin; bu da iyileşme sürecin için fırsat sunar. İlişkilerde ise derin bir bağ oluşturma isteği pekişecek, sevdiklerinle anlam dolu etkileşimler yaşaman olası. Hayallerinin peşinden koşarken, içsel sesini dinlemekten geri durmamalısın.
