
1774 yılında açıldığından beri cazibe merkezi olan Kızlarağası Hanı, İzmir’in en önemli tarihi değerlerinden biri. 4 bin metrekare alan üzerine kurulu olan anıtsal nitelikteki görkemli han Osmanlı mimarisinin özgün eserleri arasında yer alıyor.

Kemeraltı Çarşısı’nın merkezindeki Kızlarağası Hanı’ndaki dükkanlar her gün binlerce yurttaş ve turistin ziyaretine kucak açıyor. Yapı, arkeolojik sit ve kentsel koruma alanı kapsamında bulunuyor.

TARİHİ YAPI TAHRİP EDİLİYOR
İzinsiz çivi bile çakılmasının yasak olduğu Kızlarağası Hanı’nda son yıllarda önemli tahribatlar yapılıyor. Esnafın, klima ve elektrik aksamı için birçok yerde duvarları deldiği görülüyor. Gelişigüzel yapılan bu işlemler sonucu oluşan kablo kirliliği tarihi yapının güzelliğini gölgeliyor.

GÖRÜNTÜ KİRLİLİLĞİ VE KEŞMEKEŞ
Esnafın duvarlarda kullandığı ışıklandırma aparatları, tabelalar ve bazı kısımlarda kullandığı gölgelikler görüntü kirliliğini artırıyor. Ürünlerin dükkanların dışına taşarak yol ve kaldırımlarda sergilenmesi keşmekeş oluşturuyor.

KORUMA KURALLARI HİÇE SAYILIYOR
SÖZCÜ, gün geçtikçe harap edilen hanın durumunu konunun uzmanına sordu. Mimarlar Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Üyesi Uğur Yıldırım, uzman olduğu tarihi yapıya ilişkin saptamalarını ve sorunların çözümü için ne yapılması gerektiğini şöyle anlattı:
– Yapının esaslı restorasyon çalışmaların 1993 yılında gerçekleştirildi, 2000’li yılların başından itibaren de İzmir Büyükşehir Belediyesi kentin tarihi alanlarına dair projeler kapsamında burada da ciddi uygulama çalışmaları yürüttü.

– Tüm bu çalışmalarda bölgenin tarihi dokusu, mevzuat gereklilikleri, koruma ilkeleri gözetilmiş ve günün koruma ilkelerine uygun proje ve uygulamalar gerçekleştirilmiştir. Ancak aradan geçen 20 yıl sonrasında bölgeyi incelediğimizde birçok uygulamanın yanlış müdahaleler sonrası geçerliliğini yitirdiğini ve bozulmalar yaşandığını görmekteyiz.

– Günün konfor koşulları ve kullanım alışkanlıkları sebebi ile ihtiyaç duyulan konularda, yapılan restorasyon çalışmalarına esas oluşturan koruma ilkelerinden uzaklaşıldığı ve yapının özgün durumuna aykırı, yapıya zarar veren birtakım müdahalelerin gerçekleştirildiği görülmektedir. Bunlar bir proje, yönetim planı veya bütüncül bir müdahale kapsamında değil, kullanıcıların inisiyatifleri kapsamında gerçekleştirilmiştir.

DENETİM GÖREVİ YAPILMIYOR
– Bu sorunun en büyük sebebi, denetim mekanizmasının doğru şartlar altında yürütülememesidir. Belediyelerin yapı kontrol birimleri olmakla birlikte, bu tür tarihi alanlarda uzmanlaşan kontrol mekanizmaları tam olarak hayata geçirilememiştir.
– Kemeraltı özelinde yapılan pek çok çalışma İzmir Büyükşehir Belediyesi tarafından yürütülmekle birlikte, kontrol sorumluluğu Konak Belediyesi’ndedir. Mevzuata hakim ve sahayı belirli periyotlar ile onaylı koruma projeleri esas alınarak denetleyecek bir mekanizmanın işletilememesi sebebi ile üzerine konuştuğumuz aksaklıklar yaşanmaktadır.

ÇÖZÜM İÇİN NE YAPILMALI?
– Yapının “Korunması Gerekli Kültür Varlığı” olarak tescilli olması sebebi ile bahsi geçen tüm müdahaleler, öncelikle restorasyon projesi mimar müellifin kontrolünde hazırlanacak projeye yansıtılmalıdır. Ardından İzmir 1 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu’nun onayına sunulması gerekmektedir. Bu aşamada gerekli müdahalelerin, yapının fiziksel durumu ve tarihi önemi gözetilerek kararlaştırılması lazımdır.
– Bu tür çok kullanıcı tarafından kullanılan yapıların kullanım koşullarını belirlemek üzere yönetim planının oluşturulması, bu plan oluşturulurken, kurul onaylı proje ve eklerine ve imar mevzuatlarına uygun hareket edilmesi, yapının sürdürülebilir kullanımın sağlanmasına imkan verecektir.

– Kentsel ve arkeolojik sit alanlarında yapılaşma koşullarını belirleyen koruma amaçlı imar planı kuralları ve notlarına uygun müdahaleler gerçekleştirilmesi zorunludur. Örneğin; sokağa bakıveren cephelere klima ünitelerinin asılmaması, tabela düzenlemelerine ilişkin birtakım düzenlemeler, aydınlatma üniteleri, çöp kutuları ve benzeri sokak donatılarına ilişkin öneri ve kurallar koruma amaçlı imar planında ve plan eki raporlarda yer almaktadır. Yapıya yapılacak müdahalelerde bu mevzuatların da dikkate alınması gerekmektedir.

– Sürdürülebilir bir tarihi alan yönetimi gerçekleştirmek istiyorsak, denetimleri sağlamalı ve yapılan koruma çalışmalarında yapının kullanım süreçlerini de tarifleyecek yönetim planlarının oluşturulması gerekmektedir. Ancak bu şekli ile tarihi alanlar hak ettiği değeri kazanacak ve nitelikli yapılı çevre koşulları sağlanacaktır.
Gün, sezgilerin güçlendiği ve içsel huzuru bulma arayışının öne çıktığı bir dönem. Yeniliklere karşı açık olmalısın, alıştığın rutinin dışına çıkmak, yeni keşifler ve deneyimler sunabilir. Sağlığını ihmal etmemek, bedenine iyi bakmak önem taşıyor; fiziksel aktiviteler ruhunu da besleyecek. İlişkilerde ise iletişim anahtar konumda; hislerini açıkça dile getirmekten çekinme, bu samimiyet yakınlık yaratabilir. Finansal konularda dikkatli olman gereken bir zaman; harcamalarını kontrol etmek, ilerisi için iyi bir hazırlık yapmanı sağlayabilir. Kendine güven, gün içinde karşına çıkacak fırsatları değerlendirmende seni destekleyecek.
Sosyal etkileşimler ve iletişim ağı güçlü bir şekilde öne çıkıyor. Arkadaş çevrenizle zaman geçirmek, yeni insanlarla tanışmak ve fikir alışverişinde bulunmak için mükemmel bir gün. Merak duygunuz bu dönemde sizi farklı konulara yönlendirebilir. Öğrenme arzusunun da etkisiyle yeni projeler ve ilgi alanları keşfetmek isteyeceksiniz. Kendinizi ifade etme biçiminiz, sizi diğerlerinden ayıran özelliklerinizle birleşerek dikkat çekecek. Belki de, kafanızı kurcalayan bir konuda bir çözüm bulabilirsiniz. Ancak, söylediklerinize dikkat etmeniz gerekebilir; bazı sözleriniz yanlış anlaşılabilir. Duygusal derinliklere dalmak istemese de, yüzeydeki konulara dalmak sizin için daha cazip olacak. Yaratıcılığınızı serbest bırakın, ilham perisi yanınızda!
Duygusal derinliklerin ve içgörülerin ön planda olduğu bir gün seni bekliyor. Sevgi ve bağlarla dolu anlar yaşayabilir, sevdiklerinin yanında kendini huzurlu hissedebilirsin. İçsel dünyana dönmek, geçmişle yüzleşmek ve eski yaralarını sarmak için uygun bir zaman. Aile ilişkileri, güven ve bağlılık temaları öncelik kazanacak. Duygusal zekânı kullanarak başkalarına destek olabileceğin fırsatlar çıkabilir. İş veya sosyal alanlarda yaratıcılığın ve sezgilerinle fark yaratabilirsin. İçsel barışın ve huzurun sayesinde zor durumların üstesinden daha kolay gelebileceksin. Kendini ifade ederken, kırılganlık gösterme isteği içinde olabilirsin, bu da ilişkilerine derinlik katacak. Kendine zaman ayırmayı unutma; meditasyon veya doğada vakit geçirmek ruhunu besleyecek. Bu dönemde kendine şefkat göster, hislerine güven ve içsel rehberliğini takip et.
Bugün, dikkatleri üzerinize çekme zamanı. Yaratıcılığınız ve enerjinizle etrafınızdakileri büyüleyecek bir gün geçirmenizi sağlayacak fırsatlar kapınızı çalabilir. Kendinizi ifade etmekten çekinmeyin, zira sözleriniz başkaları üzerinde kalıcı bir etki bırakabilir. Özel yaşamınızdaki ilişkilerde, sevgi dolu ve cesur bir tavır sergilemek, kalp bağlarınızı güçlendirecek. Arkadaşlarınızdan veya sevdiklerinizden destek alırcasına, iş veya projelerle ilgili takımlarınızda liderlik rolüne soyunabilirsiniz. Bu, aynı zamanda yeni bağlantılar kurma ve iş çevrenizde fark edilme arzunuzu da besleyebilir. Unutmayın, güven ve cesaret, sizi hedeflerinize daha da yaklaştıracak. Kendinize inanarak, kararlılıkla ilerlediğinizde her engeli aşabileceğinizi göreceksiniz.
Detaylı düşünceler içinde kaybolma riski var. Üzerinde çalıştığın projeler ya da günlük işlerin, seni biraz bunaltabilir. Sabırlı ol, bütün bu karmaşanın içinde gizli fırsatlar da var. İletişimde dikkatli ol; sözlerin yanlış anlaşılıyor. Bu nedenle birlikte çalıştığın insanlarla açık ve net bir şekilde iletişim kurmaya özen göster. Sağlık konularına yönelirsen, özellikle ruhsal dengeyi bulmak adına meditasyon ya da doğa yürüyüşleri faydalı olabilir. Kendine zaman ayırmayı unutma, içsel huzuru bulmak için kendinle baş başa kalmak önemli. İş ve kişisel alanları dengelemek, günün genelinde stres seviyeni azaltacak. Yeniliklere açık ol, yaratıcılığını ortaya koyabileceğin bir fırsat seni bekliyor.
Bugün, ilişkilerin ve sosyal etkileşimlerin ön planda olacağı bir gün. Özellikle arkadaşlar ve sevdiğin kişilerle paylaşımların, aranızdaki bağı daha da güçlendirebilir. Duygusal denge arayışı içinde olman, iletişimdeki nezaket ve diplomasi yeteneklerini ön plana çıkaracak. Karşılaştığın zorluklar, anlayışlı yaklaşımın sayesinde daha kolay aşılacak. Sanatsal veya estetik konulara yönelmek, ruhunu besleyecek. Yaratıcılığını ifade etmeye yönelik fırsatlar karşına çıkabilir. Aşk hayatında ise, sevdiğin insanla gerçekleştireceğiniz samimi bir sohbet, ilişkinizdeki duygusal derinliği artırabilir. Bu dönem, bulunduğunuz çevre ile uyum sağlamanın ve sosyalleşmenin önemini vurguluyor. Kendini huzurlu hissetmek için, sevdiğin aktivitelerle zaman geçirmek isteyebilirsin. Kendi sınırlarını koruyarak, başkalarının ihtiyaçlarını da gözetmeyi başaracağın bir denge bulabilirsin.
Bugün derin duyguların ve sezgilerin ön planda. İçsel keşiflere yönelmek, geçmişe dair düşüncelere dalmak ruhsal olarak sana zenginlik katabilir. İlişkilerde iki taraflı anlayış arayışı, bağların güçlenmesine ve sorunların üstesinden gelmene yardımcı olacak. Duygusal yönden hassas, ama aynı zamanda güçlü bir enerjiyle yaklaşacaksın. Sürükleyici bir çekim gücüne sahip olduğun için çevrendekileri etkilemek için harika bir gün. Ancak, düşüncelerini net bir şekilde ifade etmekte zorlanabilirsin; birikimlerini paylaşırken dikkatli ol. İçsel huzuru sağlamak için meditasyon ya da doğada vakit geçirmek faydalı olacaktır. Unutma, karanlık senin için sadece gizem değil, aynı zamanda en derin potansiyelini keşfetmek için bir fırsat.
Bugün yeni keşifler ve serüvenler için içsel bir heves duyuyorsun. Hayatın sunduğu fırsatları değerlendirmek için cesaret bulabilirsin. Akıl ve sezgi arasında bir denge kurarak, içindeki bilgeliği ortaya çıkarmalısın. Sosyal çevrende seni destekleyici insanlarla karşılaşmanın yanı sıra, kimlerle zaman geçirmek istediğine doğru kararlar alabilirsin. İlişkilerinde daha derin bir anlayışa erişmek için samimiyetin ve açıklığın kritik olacak. Rüzgarı arkanı alarak hareket etmelisin; yeni projeler ya da hedefler peşinde koşmak için ideal bir zaman yer alıyor. Unutma, hayallerini gerçekleştirmek için çaba sarf etmekten çekinmemen gerekiyor. Geleceğe yönelik planların hakkında netleşmek, seni birçok alanda güçlendirecek. Enerjin yüksek, bu yüzden fiziksel aktiviteler ve açık hava etkinlikleri de keyif verebilir. Günü dolu dolu yaşa ve ilhamını takip et!
Bugün, disiplin ve kararlılık temaları ön planda. Kendine koyduğun hedefler konusunda daha da sıkı çalışmaya karar verebilirsin. Bazı sorumluluklar, seni yeni fırsatlarla karşılaştıracak. İş yaşamında beklenmedik bir sonuçla karşılaşabilirsin; bu, seni bir değişim yapmaya itebilir. İlişkilerinde ise dürüstlük ön plana çıkıyor. Sevdiklerinle açık bir iletişim kurmak, aranızdaki bağı güçlendirecek. Kendine zaman ayırmayı unutma; ruhsal ve bedensel dinginliğin, günlük stresle başa çıkmana yardımcı olacak. Akşam saatlerinde, sosyal bir ortamda sevdiklerinle güzel anılar biriktirebilirsin.
Bugün içsel bir keşif ve özgürlük arayışı içinde olacaksın. Farklı fikirler ve bakış açıları seni etkileyebilir, bu da sosyal çevrene yenilikçi bir hava katmana neden olabilir. Orijinal düşüncelerinle dikkat çekebilirsin, bu yüzden mevcut projelerine veya hedeflerine yeni bir soluk getirmekten çekinme. Belki de çevrenden ilham alarak beklenmedik yönlere adım atacaksın.Duygusal olarak daha bağımsız hissedebilirsin; bu, ilişkilerinde denge arayışını tetikleyebilir. Yapıcı bir iletişim kurmak, mevcut durumu daha da güçlendirebilir. Karşılaştığın zorluklar, düşüncelerini ve duygularını netleştirmen için bir fırsat sunabilir. Arkadaşlarınla geçireceğin zaman, yeni fikirlerin ortaya çıkmasına ve derin sohbetlere dönüşebilir.Bugün, yeni insanlarla tanışmak veya mevcut ilişkilerine yeni bir boyut katmak için harika bir zaman. Cesaretin ve yenilikçi yaklaşımın sayesinde, farklı bakış açıları kazanabilir ve bu durum sosyal hayatını zenginleştirebilir. Kendin ol ve özgünlüğünü kutla!
Duygular derinleşiyor, sezgilerin güçleniyor. İçsel dünyanda bir keşif yolculuğuna çıkmaya hazırlan, zira yaratıcılığın zirve yapacak. Hayal gücün, seni yeni fikirlere ve projelere yönlendirebilir. Sosyal ilişkilerde empati ve anlayış ön planda; başkalarının duygularına duyarlı olabilirsin. Aşk hayatında ise romantik anlar seni bekliyor, duygularını ifade etmekten çekinme. Kendine karşı nazik olmayı unutma; iç huzurunu sağlamak için meditasyon veya doğa yürüyüşleri yapabilirsin. Gün boyunca karşına çıkan fırsatları değerlendirmek için cesur adımlar atmaya hazır ol, şans yanında. Geçmişle ilgili bazı düşünceler aklını meşgul edebilir, ancak bunları kabullenmek ve bırakmak, ilerlemenin anahtarı olacak.